Právní předpis byl sestaven k datu 01.10.2021.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 01.10.2021.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod jako součásti ústavního pořádku České republiky
2/1993 Sb.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod
Listina základních práv a svobod
HLAVA PRVNÍ - OBECNÁ USTANOVENÍ Čl. 1 Čl. 2 Čl. 3 Čl. 4
HLAVA DRUHÁ - LIDSKÁ PRÁVA A ZÁKLADNÍ SVOBODY
Oddíl první - Základní lidská práva a svobody Čl. 5 Čl. 6 Čl. 7 Čl. 8 Čl. 9 Čl. 10 Čl. 11 Čl. 12 Čl. 13 Čl. 14 Čl. 15 Čl. 16
Oddíl druhý - Politická práva Čl. 17 Čl. 18 Čl. 19 Čl. 20 Čl. 21 Čl. 22 Čl. 23
HLAVA TŘETÍ - PRÁVA NÁRODNOSTNÍCH A ETNICKÝCH MENŠIN Čl. 24 Čl. 25
HLAVA ČTVRTÁ - HOSPODÁŘSKÁ, SOCIÁLNÍ A KULTURNÍ PRÁVA Čl. 26 Čl. 27 Čl. 28 Čl. 29 Čl. 30 Čl. 31 Čl. 32 Čl. 33 Čl. 34 Čl. 35
HLAVA PÁTÁ - PRÁVO NA SOUDNÍ A JINOU PRÁVNÍ OCHRANU Čl. 36 Čl. 37 Čl. 38 Čl. 39 Čl. 40
HLAVA ŠESTÁ - USTANOVENÍ SPOLEČNÁ Čl. 41 Čl. 42 Čl. 43 Čl. 44
2
XXXXXXXX
xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx
xx xxx 16. xxxxxxxx 1992
x xxxxxxxxx XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX xxxx xxxxxxxx ústavního xxxxxxx Xxxxx xxxxxxxxx
&xxxx;
Xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx se xxxxxxx takto:
Předsednictvo České xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX jako xxxxxxx xxxxxxxxx pořádku Xxxxx republiky.
Uhde x. x.
XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X SVOBOD
Federální xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx Xxxxx národní xxxx x Xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx,
xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx přirozených xxxx xxxxxxx, xxxx xxxxxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx hodnoty xxxxxxx x na xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx národů,
pamětlivo trpkých xxxxxxxxxx x xxx, xxx xxxxxx xxxxx x xxxxxxxx xxxxxxx xxxx v xxxx xxxxxx potlačovány,
vkládajíc xxxxxx xx zabezpečení xxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx národů,
vycházejíc x xxxxx xxxxxxx xxxxxx x slovenského xxxxxx na xxxxxxxxxx,
xxxxxxxxxxxx xx xxxx xxx xxxxxxxxxxxx xxxx budoucím xxxxxxxxx xx xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xx Xxxx
x xxxxxxxxxx xxxx, xxx se Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxx, jež xxxx xxxxxxx ctí,
usneslo xx xx xxxx Xxxxxxx základních xxxx x xxxxxx:
HLAVA XXXXX
XXXXXX XXXXXXXXXX
Xx. 1
Xxxx xxxx xxxxxxxx x xxxxx x xxxxxxxxxxx i x xxxxxxx. Xxxxxxxx práva x xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx.
Čl. 2
(1) Xxxx xx xxxxxxx xx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxx xx xxxxx xxx na výlučnou xxxxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxx vyznání.
(2) Xxxxxx xxx xxx uplatňovat xxx x případech x v mezích xxxxxxxxxxx xxxxxxx, x xx xxxxxxxx, který xxxxx xxxxxxx.
(3) Každý xxxx xxxxx, xx xxxx zákonem xxxxxxxx, x nikdo xxxxx xxx xxxxx xxxxx, xx xxxxx neukládá.
Xx. 3
(1) Xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx xx xxxxxxxx všem xxx rozdílu xxxxxxx, xxxx, barvy xxxxx, xxxxxx, xxxx a xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxx či xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxxx xxxx sociálního xxxxxx, xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx, xxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx x své xxxxxxxxxx. Xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx x všechny xxxxxxx xxxxxxx směřující x odnárodňování.
(3) Xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxx xx právech xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx.
Xx. 4
(1) Povinnosti xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxx na xxxxxxx xxxxxx x x xxxx xxxxxx a xxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx.
(2) Xxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxx xxx za xxxxxxxx xxxxxxxxxxx Xxxxxxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx (dále xxx "Xxxxxxx") upraveny pouze xxxxxxx.
(3) Zákonná xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx musí xxxxxx xxxxxx pro xxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx o xxxxxx základních xxxx x xxxxxx xxxx xxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxx zneužívána x xxxxx xxxxxx, xxx xxx xxxxx xxxx xxxxxxxxx.
HLAVA XXXXX
XXXXXX XXXXX X XXXXXXXX XXXXXXX
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxx xxxxxx práva x xxxxxxx
Xx. 5
Xxxxx xx xxxxxxxxx mít xxxxx.
Xx. 6
(1) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxx. Lidský xxxxx xx hoden xxxxxxx xxx před xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx práv podle xxxxxx xxxxxx není, xxxxxxxx byl někdo xxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxx s xxxxxxxx, xxxxx podle zákona xxxx xxxxxxx. Právo xxxxxx xxxxx svůj xx život xxxxxx xxxxxxx x se xxxxxx je xxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx zákon.
Čl. 7
(1) Xxxxxxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxxxxxx xx zaručena. Xxxxxxx může xxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Nikdo xxxxx xxx mučen xxx xxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxx nebo xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx.
Xx. 8
(1) Osobní xxxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxxx nesmí xxx xxxxxx nebo zbaven xxxxxxx xxxxx xxx x xxxxxx a xxxxxxxx, který xxxxxxx xxxxx. Nikdo nesmí xxx zbaven svobody xxxxx xxx neschopnost xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxx xxxx podezřelého x xxxxxxxxx xxxx xx xxxxx xxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxx xxxx xxx xxxxx xxxxxxxxx x důvody zadržení, xxxxxxxxxxx x nejpozději xx 48 xxxxx xxxxxxxxxx xx svobodu xxxx odevzdána xxxxx. Xxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx do 24 xxxxx od xxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx x vazbě, xxxx xx propustit xx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxx xxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx. Xxxxxxx xxxxx xxxx být xx 24 hodin xxxxxxxxx soudu. Xxxxxx xxxx xxxxxxxx osobu xx 24 xxxxx xx převzetí xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx o xxxxx xxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxx.
(5) Xxxxx xxxxx xxx xxxx xx vazby, xxx x xxxxxx x xx dobu xxxxxxxxxx xxxxxxx x xx základě xxxxxxxxxx xxxxx.
(6) Zákon xxxxxxx, xx kterých xxxxxxxxx xxxx xxx xxxxx xxxxxxxx xxxx držena x xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxx xxx svého xxxxxxxx. Takové xxxxxxxx xxxx xxx do 24 xxxxx xxxxxxxx xxxxx, xxxxx o xxxxx xxxxxxxx rozhodne xx 7 xxx.
Čl. 9
(1) Xxxxx xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxx pracím nebo xxxxxxx.
(2) Ustanovení odstavce 1 se nevztahuje xx:
x) xxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxx xx výkonu xxxxxx xxxxxx xxxxxxx nebo xxxxxx xxxxxxxxxxxxx jiný xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx xxxxxx svobody,
b) xxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxx,
x) xxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx x případě xxxxxxxxx xxxxxx, nehod, xxxx xxxxxx xxxxxxxxx, které xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxx uložené xxxxxxx pro xxxxxxx xxxxxx, xxxxxx xxxx xxxx xxxxxxx.
Čl. 10
(1) Xxxxx xx právo, xxx xxxx xxxxxxxxx jeho xxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx, xxxxx xxxxxx x xxxxxxxx xxxx xxxxx.
(2) Každý xx xxxxx xx ochranu xxxx neoprávněným xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx x xxxxxxxxx života.
(3) Každý xx xxxxx xx xxxxxxx před xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx, zveřejňováním xxxx xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx x xxx xxxxx.
Xx. 11
(1) Každý xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx. Vlastnické xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxx x xxxxxxx. Dědění xx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx hospodářství x xxxxxxxxx xxxxx xxx xxx jen xx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxx xxxx určených xxxxxxxxxxx xxxx; xxxxx xxxx xxxx xxxxxxxx, xx xxxxxx xxxx xxxxx být xxxxx xx vlastnictví xxxxxx xxxx právnických osob xx sídlem v Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(3) Vlastnictví xxxxxxxx. Xxxxx xxx xxxxxxxx xx xxxx xxxx xxxxxxx xxxxx x xxxxxxx se xxxxxxx xxxxxxxxxx obecnými xxxxx. Jeho výkon xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx, xxxxxxx x xxxxxxx prostředí xxx xxxx stanovenou xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxxxx nebo xxxxxx xxxxxxx vlastnického xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxx, x xx na xxxxxxx xxxxxx a za xxxxxxx.
(5) Xxxx x xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxx na základě xxxxxx.
Čl. 12
(1) Obydlí xx xxxxxxxxxxxxx. Xxxx xxxxxxxx xx xxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxx, xxx x xxx bydlí.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx je xxxxxxxxx xxx xxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, x xx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx soudce. Xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx stanoví xxxxx.
(3) Xxxx xxxxxx do xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxx dovoleny, xxx xx-xx to x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx ochranu xxxxxx xxxx xxxxxx xxxx, xxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx anebo xxx xxxxxxxxx závažného ohrožení xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx. Xxxxx xx xxxxxx xxxxxxx také xxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx jiné hospodářské xxxxxxxx, xxxxx xxx xxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxx xx-xx xx xxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 13
Xxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx tajemství xxx xxxxxxxxx jiných xxxxxxxxxx a xxxxxxx, xx xxx uchovávaných x xxxxxxxx, nebo xxxxxxxxxx poštou xxxxx xxxxx xxxxxxxx, s xxxxxxxx případů x xxxxxxxx, xxxxx stanoví xxxxx. Stejně xx xxxxxxxx tajemství zpráv xxxxxxxxxx telefonem, telegrafem xxxx jiným xxxxxxxx xxxxxxxxx.
Xx. 14
(1) Svoboda xxxxxx x pobytu xx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx xx xxxxxxxxx xxxxxxx xx xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx, xx xxxxx xxxxxxxx je xxxxxxx.
(3) Tyto svobody xxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, jestliže je xx nevyhnutelné xxx xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx, ochranu xxxxxx xxxx xxxxxxx xxxx a svobod xxxxxxx a na xxxxxxxxxx xxxxxxx xxx x xxxxxx ochrany xxxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxx xx právo xx xxxxxxxx vstup xx xxxxx Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx. Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx x xxxxxxxx xxx xxxxxx.
(5) Cizinec xxxx být xxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Čl. 15
(1) Xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxxx je xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxx xxxxxx xxx xxxxxxxxxxx nebo víru xxxxx být xxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx bádání x xxxxxxxx xxxxxx je xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx vykonávat xxxxxxxxx službu, xxxxx xx xx v xxxxxxx x xxxx xxxxxxxx xxxx x xxxx xxxxxxxxxxx vyznáním. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 16
(1) Xxxxx xx xxxxx svobodně xxxxxxxxxx xxx náboženství xxxx víru xxx xxx nebo společně x jinými, xxxxxxxx xxxx xxxxxxx, bohoslužbou, xxxxxxxxxx, náboženskými úkony xxxx xxxxxxxxxxxx obřadu.
(2) Xxxxxx a náboženské xxxxxxxxxxx xxxxxxxx své xxxxxxxxxxx, xxxxxxx ustavují xxx xxxxxx, xxxxxxxxxx xxx duchovní a xxxxxxx řeholní a xxxx xxxxxxxx instituce xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx vyučování xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx těchto xxxx xxxx být xxxxxx xxxxxxx, jde-li x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro xxxxxxx veřejné bezpečnosti x pořádku, xxxxxx x mravnosti xxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx.
Oddíl xxxxx
Xxxxxxxxx práva
Čl. 17
(1) Xxxxxxx xxxxxxx x xxxxx xx xxxxxxxxx jsou zaručeny.
(2) Xxxxx xx právo xxxxxxxxxx xxx názory xxxxxx, xxxxxx, tiskem, xxxxxxx xxxx jiným xxxxxxxx, xxxxx x xxxxxxxx vyhledávat, xxxxxxxx x rozšiřovat ideje x xxxxxxxxx bez xxxxxx na hranice xxxxx.
(3) Xxxxxxx je xxxxxxxxxxx.
(4) Svobodu xxxxxxx x xxxxx vyhledávat x xxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxx zákonem, xxx-xx x xxxxxxxx x demokratické společnosti xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx x svobod xxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx zdraví x xxxxxxxxx.
(5) Státní xxxxxx x orgány územní xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx poskytovat xxxxxxxxx o xxx xxxxxxxx. Xxxxxxxx x xxxxxxxxx stanoví xxxxx.
Čl. 18
(1) Xxxxxxx xxxxx je xxxxxxxx; xx věcech veřejného xxxx xxxxxx společného xxxxx xx xxxxx xxxxx xxx xxxx x xxxxxx xx xxxxxxx na státní xxxxxx x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxx, návrhy x xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx xx xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxxxxxx xx xxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxxxxx Xxxxxxxx.
Xx. 19
(1) Xxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxx xxxxx lze xxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxx, jde-li x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro xxxxxxx xxxx x xxxxxx druhých, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxx, xxxxxxxxx, majetku xxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx povolením xxxxxx xxxxxxx správy.
Xx. 20
(1) Xxxxx xxxxxxxx se sdružovat xx xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxx spolu x xxxxxx xx xxxxxxxxx xx spolcích, xxxxxxxxxxxxx a xxxxxx xxxxxxxxxx.
(2) Občané mají xxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx a xxxxxxxxx xxxxx a xxxxxxxxx se x xxxx.
(3) Výkon xxxxxx xxxx xxx xxxxxx xxx x případech xxxxxxxxxxx zákonem, xxxxxxxx xx je v xxxxxxxxxxxx společnosti nezbytné xxx xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx pořádku, xxxxxxxxxxx xxxxxxxx činům xxxx xxx ochranu xxxx x svobod xxxxxxx.
(4) Politické xxxxxx x politická xxxxx, xxxxx x xxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xx státu.
Xx. 21
(1) Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxx xx xx správě xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxx svobodnou xxxxxx xxxxx zástupců.
(2) Xxxxx xx xxxx xxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx zákonem.
(3) Xxxxxxx xxxxx xx všeobecné x xxxxx x xxxxxxxx se tajným xxxxxxxxxx. Podmínky výkonu xxxxxxxxx xxxxx stanoví xxxxx.
(4) Občané mají xx rovných xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxx x jiným xxxxxxxx xxxxxxx.
Čl. 22
Zákonná xxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx a xxxx xxxxxx a xxxxxxxxx musí umožňovat x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx xxx x demokratické xxxxxxxxxxx.
Čl. 23
Občané mají xxxxx postavit xx xx xxxxx xxxxx xxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxxx demokratický xxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxxx Xxxxxxxx, jestliže xxxxxxx xxxxxxxxx orgánů a xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx jsou xxxxxxxxxx.
HLAVA XXXXX
XXXXX XXXXXXXXXXXXX X ETNICKÝCH MENŠIN
Čl. 24
Xxxxxxxxxxx ke kterékoli xxxxxxxxxxx xxxx etnické xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxx na újmu.
Xx. 25
(1) Občanům xxxxxxxx národnostní xxxx xxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx vlastní xxxxxxx, právo xxxxxxxxxx x xxxxxxxx informace x xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x sdružovat xx x národnostních xxxxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxx příslušejícím x národnostním x xxxxxxxx menšinám xx xx xxxxxxxx stanovených xxxxxxx xxxxxxxx xxx
x) xxxxx xx vzdělání x xxxxxx xxxxxx,
x) xxxxx xxxxxx xxxxxx xxxxxx x úředním xxxxx,
x) právo účasti xx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx se xxxxxxxxxxxxx x etnických xxxxxx.
XXXXX XXXXXX
XXXXXXXXXXX, XXXXXXXX X XXXXXXXX XXXXX
Xx.26
(1) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxxx volbu xxxxxxxx x přípravu x xxxx, xxxxx x xxxxx podnikat x xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Zákon xxxx stanovit xxxxxxxx x xxxxxxx xxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xx právo získávat xxxxxxxxxx pro xxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxx. Xxxxxx, xxxxx toto xxxxx xxxxxxx xxx xxx xxxx xxxxxxxxx, xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx; xxxxxxxx xxxxxxx zákon.
(4) Xxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx pro xxxxxxx.
Xx. 27
(1) Každý xx xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxx s xxxxxx xx xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx vznikají xxxxxxxxx xx xxxxx. Xxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx organizací xx xxxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxx v xxxxxxx xxxx x xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx odborových xxxxxxxxxx x xxxxx x xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx mohou xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx v xxxxxxxxxxxx společnosti nezbytná xxx ochranu xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xx stávku je xxxxxxxx za xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; xxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx.
Xx. 28
Xxxxxxxxxxx mají xxxxx na xxxxxxxxxxxx xxxxxx za xxxxx x xx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx. Podrobnosti xxxxxxx xxxxx.
Čl. 29
(1) Xxxx, xxxxxxxxx a xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx zdraví při xxxxx a xx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx a osoby xxxxxxxxx xxxxxxxxx mají xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx v pracovních xxxxxxxx x na xxxxx xxx přípravě x povolání.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 30
(1) Občané xxxx xxxxx xx xxxxxxxxx hmotné zabezpečení xx xxxxx x xxx xxxxxxxxxxxxxx x xxxxx, xxxxx i xxx ztrátě xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx xx x xxxxxx xxxxx, xx právo xx xxxxxxx xxxxx, xxxxx xx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx životních xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 31
Každý xx xxxxx na xxxxxxx xxxxxx. Občané mají xx xxxxxxx veřejného xxxxxxxxx právo na xxxxxxxxxx zdravotní xxxx x na zdravotní xxxxxxx za podmínek, xxxxx xxxxxxx zákon.
Čl.32
(1) Xxxxxxxxxxx x xxxxxx jsou xxx xxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxxxx dětí x xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxx x xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx zvláštní xxxx, ochrana v xxxxxxxxxx xxxxxxxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx x xxxx xx mají stejná xxxxx.
(4) Péče x xxxx a jejich xxxxxxx xx xxxxxx xxxxxx; děti xxxx xxxxx na xxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxx. Xxxxx xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxx a xxxxxxxxx xxxx mohou xxx od rodičů xxxxxxxxx proti jejich xxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxxx xx základě xxxxxx.
(5) Xxxxxx, xxxxx xxxxxx x xxxx, xxxx právo na xxxxx xxxxx.
(6) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 33
(1) Xxxxx xx xxxxx na xxxxxxxx. Školní xxxxxxxx xx xxxxxxx xx xxxx, kterou xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx xx bezplatné xxxxxxxx x xxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxx společnosti xxx na vysokých xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx jiné xxxxx xxx xxxxxx x xxxxxxxx xx xxxx lze za xxxxxxxx xxxxxxxxxxx zákonem; xx xxxxxxxx xxxxxxx xx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxxxx, xx xxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxx při xxxxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx.
Čl.34
(1) Xxxxx x xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Právo xxxxxxxx xx xxxxxxxxxx bohatství xx xxxxxxxx xx xxxxxxxx stanovených xxxxxxx.
Čl. 35
(1) Každý xx právo xx xxxxxxxx xxxxxxx prostředí.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxx x xxxxx xxxxxxxxx o xxxxx životního prostředí x přírodních zdrojů.
(3) Xxx xxxxxx xxxxx xxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx a xxxxxxxx xxxxxxx xxx míru xxxxxxxxxx xxxxxxx.
HLAVA XXXX
XXXXX XX XXXXXX X XXXXX XXXXXX XXXXXXX
Xx. 36
(1) Xxxxx se xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxx a ve xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxx.
(2) Kdo xxxxx, xx xxx xx svých xxxxxxx xxxxxxx rozhodnutím orgánu xxxxxxx xxxxxx, xxxx xx obrátit xx xxxx, aby přezkoumal xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxxx-xx xxxxx xxxxx. X xxxxxxxxx soudu xxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxx x svobod xxxxx Xxxxxxx.
(3) Každý xx xxxxx na xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx rozhodnutím xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx úředním postupem.
(4) Xxxxxxxx x podrobnosti xxxxxxxx zákon.
Čl. 37
(1) Každý xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx způsobil xxxxxxxxx xxxxxxxxx stíhání xxxx xxxx osobě xxxxxx.
(2) Xxxxx xx právo xx xxxxxx xxxxx x xxxxxx před xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, a xx xx xxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx v xxxxxx xxxxx.
(4) Kdo xxxxxxxx, xx xxxxxxxx xxxxx, xxxx se xxxx xxxxxxx, xx xxxxx xx xxxxxxxxxx.
Xx. 38
(1) Nikdo xxxxx být xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxxxxx soudu x xxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx, xxx xxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx veřejně, xxx xxxxxxxxxx průtahů x x xxxx xxxxxxxxxxx a xxx xx xxxx xxxxxxxx xx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx. Veřejnost xxxx xxx vyloučena xxx x xxxxxxxxx stanovených xxxxxxx.
Xx. 39
Xxx xxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxx x xxxx xxxxx, xxxxx x jaké xxxx újmy na xxxxxxx xxxx xxxxxxx, xxx xx jeho xxxxxxxx uložit.
Xx. 40
(1) Xxx xxxx xxxxxxxxx o xxxx a xxxxxx xx xxxxxxx xxxx.
(2) Xxxxx, proti němuž xx xxxxxx trestní xxxxxx, je xxxxxxxxx xx nevinného, pokud xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxx xxxx xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx xx právo, aby xx xxx poskytnut xxx x xxxxxxx x xxxxxxxx obhajoby x aby se xxxx hájit sám xxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx. Xxxxxxxx xx obhájce xxxxxxx, ačkoliv ho xxxxx xxxxxx xxx xxxx, xxxx xx xxxxxxxxx xxxxxx. Zákon xxxxxxx, x kterých xxxxxxxxx má obviněný xxxxx xx bezplatnou xxxxx xxxxxxx.
(4) Obviněný xx xxxxx odepřít xxxxxxx; xxxxxx xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxxx zbaven.
(5) Nikdo xxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx xx xxx, xxx který xxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx zproštěn obžaloby. Xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx v souladu xx xxxxxxx.
(6) Xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxx x trest xx xxxxxx podle xxxxxx xxxxxxxx x xxxx, xxx byl čin xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxxx xx použije, xxxxxxxx xx to pro xxxxxxxxx příznivější.
XXXXX XXXXX
XXXXXXXXXX XXXXXXXX
Xx. 41
(1) Práv xxxxxxxxx x čl. 26, čl. 27 xxxx. 4, čl. 28 xx 31, čl. 32 xxxx. 1 x 3, čl. 33 x 35 Listiny je xxxxx xx domáhat xxxxx x xxxxxx xxxxxx, které xxxx xxxxxxxxxx provádějí.
(2) Xxx xx v Listině xxxxx o xxxxxx, xxxxxx xx xxx xxxxx Xxxxxxxxxxx shromáždění, xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxx zákonodárné xxxxxxxxx xxxxxxxxx, že xxxxxx xxxxxxxx zákonům národních xxx.
Xx. 42
(1) Pokud Xxxxxxx xxxxxxx xxxxx "xxxxx", xxxxxx se xxx xxxxxx xxxxx Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxx v České x Xxxxxxxxx Federativní Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx x základních xxxxxx xxxxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxx xxxxxx xxxxxxxx výslovně xxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx používají pojmu "xxxxx", xxxxxx se xxx xxxxx xxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx, xxxxx Xxxxxxx přiznává xxx xxxxxx na xxxxxx občanství.
Xx. 43
Xxxxx a Xxxxxxxxx Federativní Republika xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx. Xxxx xxxx xxx xxxxxxx tomu, xxx jednal v xxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx.
Čl. 44
Xxxxx může xxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx právo xx xxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxx xxxxxxx x čl. 20 odst. 2; xxxxxxxxxxxx xxxxxx správy x xxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx, které xxxx, xxx xxxxx xxxxxxx x čl. 27 xxxx. 4; xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx sborů x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx xxx xxxxx uvedená x čl. 18, 19 x čl. 27 xxxx. 1 až 3, xxxxx xxxxxxx x xxxxxxx služby. Xxxxxx x xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxx nezbytná xxx ochranu života x xxxxxx, může xxxxx xxxxxx xxxxx xx stávku.
Xxxxxxxxx
Xxxxxx xxxxxxx x. 2/1993 Sb. *) xxxxx xxxxxxxxx xxxx 1.1.1993.
Xx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx předpisu xxxx xxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx x.:
162/1998 Xx., xxxxxx xx xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx
x xxxxxxxxx xx 1.1.1999
295/2021 Xx., xxxxxx xx xxxx Xxxxxxx základních práv x xxxxxx, ve xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x. 162/1998 Xx.
x xxxxxxxxx xx 1.10.2021
Xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx norem xxxxxx xxxxxxxx předpisů x odkazech xxxx xxxxxxxxxxxxx, pokud se xxxx xxxxxx derogační xxxxx shora uvedeného xxxxxxxx předpisu.
*) XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX A XXXXXX xxxx poprvé xxxxxxx xxx č. 23/1991 Sb.