Právní předpis byl sestaven k datu 02.02.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 01.10.2021.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod jako součásti ústavního pořádku České republiky
2/1993 Sb.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod
Listina základních práv a svobod
HLAVA PRVNÍ - OBECNÁ USTANOVENÍ Čl. 1 Čl. 2 Čl. 3 Čl. 4
HLAVA DRUHÁ - LIDSKÁ PRÁVA A ZÁKLADNÍ SVOBODY
Oddíl první - Základní lidská práva a svobody Čl. 5 Čl. 6 Čl. 7 Čl. 8 Čl. 9 Čl. 10 Čl. 11 Čl. 12 Čl. 13 Čl. 14 Čl. 15 Čl. 16
Oddíl druhý - Politická práva Čl. 17 Čl. 18 Čl. 19 Čl. 20 Čl. 21 Čl. 22 Čl. 23
HLAVA TŘETÍ - PRÁVA NÁRODNOSTNÍCH A ETNICKÝCH MENŠIN Čl. 24 Čl. 25
HLAVA ČTVRTÁ - HOSPODÁŘSKÁ, SOCIÁLNÍ A KULTURNÍ PRÁVA Čl. 26 Čl. 27 Čl. 28 Čl. 29 Čl. 30 Čl. 31 Čl. 32 Čl. 33 Čl. 34 Čl. 35
HLAVA PÁTÁ - PRÁVO NA SOUDNÍ A JINOU PRÁVNÍ OCHRANU Čl. 36 Čl. 37 Čl. 38 Čl. 39 Čl. 40
HLAVA ŠESTÁ - USTANOVENÍ SPOLEČNÁ Čl. 41 Čl. 42 Čl. 43 Čl. 44
2
XXXXXXXX
xxxxxxxxxxxxx České xxxxxxx xxxx
xx dne 16. xxxxxxxx 1992
x xxxxxxxxx XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX jako xxxxxxxx ústavního pořádku Xxxxx xxxxxxxxx
&xxxx;
Xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx xx xxxxxxx xxxxx:
Xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX xxxx xxxxxxx xxxxxxxxx pořádku Xxxxx xxxxxxxxx.
&xxxx;
Xxxx x. x.
LISTINA XXXXXXXXXX PRÁV X XXXXXX
Xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx x Xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx,
xxxxxxxxx neporušitelnost xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx, xxxx xxxxxx x svrchovanost xxxxxx,
xxxxxxxxx na xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx lidství x xx xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx národů,
pamětlivo xxxxxxx xxxxxxxxxx z xxx, xxx lidská xxxxx x xxxxxxxx xxxxxxx xxxx v xxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx,
xxxxxxxxx naděje xx xxxxxxxxxxx těchto xxxx xxxxxxxxx úsilím xxxxx svobodných xxxxxx,
xxxxxxxxxx x práva českého xxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxxxxx,
xxxxxxxxxxxx xx svůj xxx xxxxxxxxxxxx vůči budoucím xxxxxxxxx xx xxxx xxxxxxxxx života na Xxxx
x xxxxxxxxxx vůli, xxx xx Xxxxx x Slovenská Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx důstojně zařadila xxxx xxxxx, xxx xxxx hodnoty xxx,
xxxxxxx xx xx xxxx Xxxxxxx základních xxxx x xxxxxx:
HLAVA PRVNÍ
OBECNÁ USTANOVENÍ
Čl. 1
Xxxx jsou xxxxxxxx x rovní v xxxxxxxxxxx x v xxxxxxx. Xxxxxxxx práva x svobody xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxxx x nezrušitelné.
Xx. 2
(1) Xxxx xx založen xx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxx xx vázat xxx xx výlučnou xxxxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxx vyznání.
(2) Státní xxx lze xxxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx x x xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx, x xx xxxxxxxx, xxxxx xxxxx stanoví.
(3) Xxxxx xxxx činit, xx xxxx xxxxxxx zakázáno, x xxxxx xxxxx xxx nucen činit, xx zákon neukládá.
Xx. 3
(1) Xxxxxxxx xxxxx x svobody xx xxxxxxxx xxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxx, xxxxx xxxxx, xxxxxx, víry x xxxxxxxxxxx, politického či xxxxxx xxxxxxxx, národního xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx, rodu nebo xxxxxx postavení.
(2) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx o xxx xxxxxxxxxx. Zakazuje xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx x všechny xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxx.
(3) Xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxx na xxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx.
Xx. 4
(1) Xxxxxxxxxx xxxxx být ukládány xxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx x v xxxx xxxxxx x xxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx.
(2) Meze xxxxxxxxxx xxxx a svobod xxxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx (dále xxx "Xxxxxxx") upraveny xxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx musí xxxxxx xxxxxx pro xxxxxxx xxxxxxx, xxxxx splňují xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxx základních xxxx x xxxxxx xxxx xxx šetřeno xxxxxx xxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxx xxxxxxx nesmějí xxx xxxxxxxxxx k xxxxx účelům, xxx xxx xxxxx xxxx xxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXXX XXXXX X XXXXXXXX SVOBODY
Oddíl xxxxx
Xxxxxxxx xxxxxx xxxxx x xxxxxxx
Xx. 5
Každý xx xxxxxxxxx mít xxxxx.
Čl. 6
(1) Xxxxx xx xxxxx na xxxxx. Lidský xxxxx xx xxxxx xxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx nesmí xxx xxxxxx xxxxxx.
(3) Trest xxxxx se xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx xxxx podle xxxxxx článku není, xxxxxxxx xxx xxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx xxxxx zákona xxxx xxxxxxx. Xxxxx xxxxxx život xxxx xx xxxxx xxxxxx xxxxxxx i xx xxxxxx je zaručeno xx podmínek, xxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 7
(1) Xxxxxxxxxxxxxxx xxxxx x jejího xxxxxxxx je xxxxxxxx. Xxxxxxx xxxx být xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx zákonem.
(2) Xxxxx xxxxx xxx xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx nebo trestu.
Xx. 8
(1) Osobní xxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx nesmí xxx xxxxxx xxxx zbaven xxxxxxx xxxxx xxx x xxxxxx x xxxxxxxx, který xxxxxxx xxxxx. Nikdo xxxxx xxx zbaven xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxx xx možno xxxxxxx xxx v xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxx xxxx xxx xxxxx xxxxxxxxx x důvody zadržení, xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xx 48 xxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx do 24 xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx x xxxxx, xxxx xx propustit xx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxx xxx xx písemný odůvodněný xxxxxx xxxxxx. Xxxxxxx xxxxx xxxx být xx 24 xxxxx xxxxxxxxx soudu. Soudce xxxx xxxxxxxx xxxxx xx 24 xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx o xxxxx nebo xx xxxxxxxxx xx svobodu.
(5) Xxxxx xxxxx xxx xxxx xx vazby, xxx x xxxxxx x xx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx x xx základě xxxxxxxxxx xxxxx.
(6) Xxxxx stanoví, xx kterých případech xxxx být xxxxx xxxxxxxx nebo xxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxx xxx xxxxx xxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxx xxxx xxx do 24 xxxxx xxxxxxxx xxxxx, který o xxxxx xxxxxxxx rozhodne xx 7 dnů.
Xx. 9
(1) Nikdo xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx nebo xxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxxx odstavce 1 xx xxxxxxxxxx xx:
x) xxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxx osobám xx výkonu trestu xxxxxx xxxxxxx nebo xxxxxx vykonávajícím xxxx xxxxx nahrazující xxxxx xxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxxxx xxxxxx nebo jinou xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxx,
x) službu xxxxxxxxxxx xx základě zákona x případě xxxxxxxxx xxxxxx, nehod, nebo xxxxxx nebezpečí, xxxxx xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxx xxxx značné xxxxxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxx uložené xxxxxxx pro xxxxxxx xxxxxx, xxxxxx xxxx xxxx xxxxxxx.
Xx. 10
(1) Xxxxx xx právo, xxx xxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx, dobrá xxxxxx x xxxxxxxx xxxx xxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx zasahováním xx xxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxx xx právo xx xxxxxxx před neoprávněným xxxxxxxxxxxxxx, zveřejňováním nebo xxxxx xxxxxxxxxxx údajů x své xxxxx.
Xx. 11
(1) Xxxxx xx právo vlastnit xxxxxxx. Vlastnické xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx obsah x xxxxxxx. Xxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx x zabezpečování xxxxxx celé xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx hospodářství x xxxxxxxxx zájmu xxx být jen xx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxx nebo xxxxxxxx xxxxxxxxxxx osob; zákon xxxx xxxx xxxxxxxx, xx xxxxxx věci xxxxx být xxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxx xx xxxxxx x Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Nesmí xxx xxxxxxxx xx újmu xxxx xxxxxxx anebo x xxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx. Jeho xxxxx xxxxx poškozovat lidské xxxxxx, přírodu x xxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx zákonem.
(4) Xxxxxxxxxxx nebo xxxxxx xxxxxxx vlastnického práva xx xxxxx ve xxxxxxxx xxxxx, x xx xx základě xxxxxx x za xxxxxxx.
(5) Xxxx x xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxx xx základě xxxxxx.
Xx. 12
(1) Xxxxxx xx nedotknutelné. Není xxxxxxxx do něj xxxxxxxx xxx souhlasu xxxx, xxx x xxx xxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxx pro účely xxxxxxxxx xxxxxx, x xx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxx zásahy xx xxxxxxxxxxxxxxxx obydlí xxxxx xxx xxxxxxx dovoleny, xxx je-li xx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro ochranu xxxxxx xxxx xxxxxx xxxx, xxx xxxxxxx xxxx x svobod xxxxxxx anebo xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx ohrožení xxxxxxx xxxxxxxxxxx a xxxxxxx. Xxxxx xx xxxxxx xxxxxxx také xxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx, xxxxx být xxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxx xx-xx xx nezbytné xxx xxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 13
Xxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx x záznamů, xx xxx xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxx xxxxxxxxxx poštou xxxxx xxxxx xxxxxxxx, x xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx stanoví xxxxx. Xxxxxx xx xxxxxxxx tajemství xxxxx xxxxxxxxxx telefonem, telegrafem xxxx xxxxx podobným xxxxxxxxx.
Čl. 14
(1) Svoboda xxxxxx a xxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxxx, xxx xx oprávněně xxxxxxx xx xxxxx Xxxxx x Slovenské Xxxxxxxxxxx Republiky, xx xxxxx svobodně xx xxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxx xxxxx být xxxxxxx xxxxxxx, jestliže xx xx xxxxxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx xxxx x svobod xxxxxxx x na xxxxxxxxxx územích xxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx.
(4) Každý občan xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxx na xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx. Xxxxx nemůže být xxxxx x xxxxxxxx xxx vlasti.
(5) Xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxx xxx x případech xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Čl. 15
(1) Xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxx změnit xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxx xxxxx být bez xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Svoboda xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxxx.
(3) Nikdo xxxxxx xxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, xxxxx xx xx v xxxxxxx x jeho xxxxxxxx nebo x xxxx náboženským vyznáním. Xxxxxxxxxxx stanoví xxxxx.
Xx. 16
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx víru buď xxx nebo xxxxxxxx x xxxxxx, soukromě xxxx xxxxxxx, bohoslužbou, xxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx xxxxx xxxx zachováváním xxxxxx.
(2) Xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxx, xxxxxxxxxx xxx duchovní a xxxxxxx xxxxxxx a xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxxx práv xxxx být xxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx v xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx nezbytná xxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx, zdraví x mravnosti xxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx.
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxxx xxxxx
Xx. 17
(1) Svoboda xxxxxxx x xxxxx xx xxxxxxxxx jsou xxxxxxxx.
(2) Xxxxx má xxxxx xxxxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxxx, xxxxxx, xxxxxx, xxxxxxx nebo xxxxx xxxxxxxx, xxxxx x xxxxxxxx vyhledávat, xxxxxxxx x xxxxxxxxxx ideje x informace xxx xxxxxx na hranice xxxxx.
(3) Xxxxxxx je xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxx xxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx x demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxx xxxxxxxxxx, ochranu xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx.
(5) Xxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx jsou xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxx xxxxxxxx. Xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Čl. 18
(1) Petiční xxxxx xx zaručeno; xx věcech xxxxxxxxx xxxx jiného xxxxxxxxxx xxxxx xx každý xxxxx sám nebo x xxxxxx xx xxxxxxx na státní xxxxxx a xxxxxx xxxxxx samosprávy s xxxxxxxx, xxxxxx a xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx xx xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxxx soudu.
(3) Xxxxxxxx xx nesmí xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x svobod xxxxxxxxxx Xxxxxxxx.
Čl. 19
(1) Xxxxx xxxxxxx xx shromažďovat xx xxxxxxxx.
(2) Toto xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx v případech xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx v xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx pořádku, zdraví, xxxxxxxxx, xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxxxxxxx však xxxxx xxx podmíněno xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx správy.
Xx. 20
(1) Právo xxxxxxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxx xx právo xxxxx x xxxxxx xx xxxxxxxxx ve xxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx zakládat xxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx hnutí x xxxxxxxxx se v xxxx.
(3) Výkon xxxxxx xxxx xxx xxxxxx xxx v případech xxxxxxxxxxx zákonem, jestliže xx xx v xxxxxxxxxxxx společnosti xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx veřejné xxxxxxxxxxx x veřejného xxxxxxx, xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxx xxx ochranu xxxx x xxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxx, xxxxx i xxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xx xxxxx.
Xx. 21
(1) Xxxxxx xxxx právo xxxxxxx xx xx xxxxxx xxxxxxxxx xxxx přímo xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx zástupců.
(2) Xxxxx xx xxxx xxxxx xx xxxxxxx nepřesahujících xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Volební xxxxx xx xxxxxxxxx x xxxxx a xxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxxxxx. Podmínky xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxx.
(4) Xxxxxx xxxx xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxx x xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
Čl. 22
Zákonná úprava xxxxx xxxxxxxxxxx xxxx x svobod a xxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx politických xxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
Čl. 23
Občané mají xxxxx xxxxxxxx xx xx xxxxx xxxxx xxxxxxx, kdo xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxx a xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx orgánů x xxxxxx použití xxxxxxxxx xxxxxxxxxx jsou xxxxxxxxxx.
HLAVA TŘETÍ
PRÁVA XXXXXXXXXXXXX X XXXXXXXXX XXXXXX
Xx. 24
Xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx nebo xxxxxxx xxxxxxx xxxxx být xxxxxx na xxxx.
Xx. 25
(1) Xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx xxxxx společně x xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx rozvíjet xxxxxxx xxxxxxx, právo rozšiřovat x xxxxxxxx xxxxxxxxx x jejich xxxxxxxxx xxxxxx a xxxxxxxxx xx x xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx stanoví xxxxx.
(2) Občanům xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxx xx xx xxxxxxxx stanovených xxxxxxx xxxxxxxx též
a) xxxxx na xxxxxxxx x xxxxxx jazyku,
b) xxxxx xxxxxx jejich xxxxxx x xxxxxxx xxxxx,
x) xxxxx xxxxxx xx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx x etnických xxxxxx.
XXXXX XXXXXX
XXXXXXXXXXX, SOCIÁLNÍ X KULTURNÍ PRÁVA
Čl.26
(1) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxx x xxxx, xxxxx x xxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxx činnost.
(2) Xxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxx x omezení xxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx.
(3) Každý xx právo xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxx xxx xxxxxxx potřeby prací. Xxxxxx, kteří toto xxxxx nemohou xxx xxx xxxx xxxxxxxxx, xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx; xxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(4) Xxxxx může xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxx xxxxxxx.
Xx. 27
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxx x xxxxxx xx xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xx státu. Omezovat xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xx nepřípustné, stejně xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxx x xxxxxxx nebo v xxxxxxx.
(3) Činnost xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxx x činnost xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx x sociálních xxxxx xxxxx xxx xxxxxxx zákonem, xxx-xx x opatření x xxxxxxxxxxxx společnosti xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxxx pořádku xxxx práv x xxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xx stávku je xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; toto xxxxx xxxxxxxxxx soudcům, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx ozbrojených xxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx sborů.
Xx. 28
Xxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xx spravedlivou xxxxxx za xxxxx x xx uspokojivé xxxxxxxx xxxxxxxx. Podrobnosti xxxxxxx xxxxx.
Xx. 29
(1) Xxxx, xxxxxxxxx a xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx mají xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxx xxxxx x xx xxxxxxxx xxxxxxxx podmínky.
(2) Xxxxxxxxx a xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx mají xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx v xxxxxxxxxx xxxxxxxx x xx xxxxx xxx přípravě x xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 30
(1) Občané xxxx xxxxx na xxxxxxxxx hmotné xxxxxxxxxxx xx xxxxx a xxx xxxxxxxxxxxxxx k xxxxx, xxxxx x xxx xxxxxx živitele.
(2) Xxxxx, xxx xx x xxxxxx xxxxx, xx xxxxx xx xxxxxxx xxxxx, xxxxx xx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx stanoví xxxxx.
Čl. 31
Xxxxx xx xxxxx na xxxxxxx xxxxxx. Občané mají xx xxxxxxx veřejného xxxxxxxxx právo xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx x na zdravotní xxxxxxx za xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx.
Čl.32
(1) Xxxxxxxxxxx a xxxxxx xxxx xxx xxxxxxxx zákona. Xxxxxxxx xxxxxxx dětí a xxxxxxxxxxx je xxxxxxxx.
(2) Xxxx v xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx, ochrana v xxxxxxxxxx xxxxxxxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxxx v xxxxxxxxxx i xxxx xx mají stejná xxxxx.
(4) Xxxx o xxxx x xxxxxx xxxxxxx xx xxxxxx xxxxxx; xxxx mají xxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxx a péči. Xxxxx xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxx x xxxxxxxxx děti xxxxx xxx xx xxxxxx xxxxxxxxx proti xxxxxx xxxx xxx rozhodnutím xxxxx xx základě xxxxxx.
(5) Xxxxxx, xxxxx xxxxxx x xxxx, xxxx xxxxx xx xxxxx státu.
(6) Podrobnosti xxxxxxx xxxxx.
Xx. 33
(1) Xxxxx xx právo xx xxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxx xx povinná xx xxxx, xxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx na xxxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx x xxxxxxxxx školách, xxxxx schopností xxxxxx x xxxxxxxx společnosti xxx xx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx jiné xxxxx než xxxxxx x vyučovat xx xxxx xxx za xxxxxxxx stanovených zákonem; xx xxxxxxxx xxxxxxx xx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxx.
(4) Xxxxx stanoví, xx xxxxxx xxxxxxxx mají xxxxxx xxx xxxxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx.
Xx.34
(1) Xxxxx k xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxxx bohatství xx zaručeno za xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Čl. 35
(1) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx životní xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx včasné x xxxxx xxxxxxxxx x xxxxx životního xxxxxxxxx x přírodních xxxxxx.
(3) Xxx xxxxxx xxxxx xxxx xxxxx nesmí xxxxxxxxx ani xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
XXXXX XXXX
XXXXX XX XXXXXX A XXXXX XXXXXX XXXXXXX
Xx. 36
(1) Xxxxx se může xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxx u xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxx a xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx orgánu.
(2) Xxx xxxxx, xx xxx xx svých právech xxxxxxx rozhodnutím xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xxxx xx obrátit na xxxx, xxx přezkoumal xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxxx-xx xxxxx xxxxx. X pravomoci soudu xxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx rozhodnutí xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxx Xxxxxxx.
(3) Každý xx xxxxx na xxxxxxx xxxxx způsobené xx nezákonným xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxx státního xxxxxx či orgánu xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx úředním xxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx.
Čl. 37
(1) Xxxxx xx xxxxx odepřít xxxxxxx, jestliže by xx xxxxxxxx nebezpečí xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx xxxx xxxxx blízké.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxx xxxxx x řízení xxxx xxxxx, xxxxxx státními xxxxxx xx orgány xxxxxxx xxxxxx, a xx xx počátku xxxxxx.
(3) Všichni xxxxxxxxx xxxx xx x xxxxxx rovni.
(4) Xxx xxxxxxxx, xx xxxxxxxx xxxxx, xxxx se xxxx jednání, xx xxxxx xx tlumočníka.
Xx. 38
(1) Xxxxx xxxxx xxx xxxxx xxxxx zákonnému xxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx, xxx xxxx věc xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxx xxxxxxxxxx xxxxxxx x x xxxx xxxxxxxxxxx x xxx xx mohl vyjádřit xx všem prováděným xxxxxxx. Veřejnost xxxx xxx xxxxxxxxx xxx x případech xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 39
Jen xxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xx trestným xxxxx x jaký trest, xxxxx x xxxx xxxx újmy xx xxxxxxx nebo majetku, xxx za jeho xxxxxxxx uložit.
Xx. 40
(1) Jen xxxx xxxxxxxxx x xxxx x xxxxxx xx trestné xxxx.
(2) Xxxxx, xxxxx xxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxx jeho xxxx xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx xx xxxxx, xxx xx xxx poskytnut xxx x možnost x přípravě xxxxxxxx x xxx xx xxxx xxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxxxxxxx obhájce. Xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxx, ačkoliv xx xxxxx xxxxxx xxx xxxx, bude xx xxxxxxxxx xxxxxx. Zákon xxxxxxx, v kterých xxxxxxxxx má obviněný xxxxx na xxxxxxxxxx xxxxx obhájce.
(4) Xxxxxxxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx; tohoto práva xxxxx být xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx.
(5) Nikdo xxxxxx xxx trestně xxxxxx xx xxx, xxx xxxxx xxx xxx xxxxxxxxxx odsouzen xxxx zproštěn obžaloby. Xxxx zásada xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx opravných xxxxxxxxxx v xxxxxxx xx xxxxxxx.
(6) Xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxx x xxxxx xx xxxxxx xxxxx zákona xxxxxxxx x xxxx, xxx byl xxx xxxxxxx. Pozdějšího xxxxxx xx xxxxxxx, jestliže xx to xxx xxxxxxxxx příznivější.
HLAVA XXXXX
XXXXXXXXXX SPOLEČNÁ
Čl. 41
(1) Xxxx xxxxxxxxx x čl. 26, čl. 27 xxxx. 4, čl. 28 xx 31, čl. 32 xxxx. 1 x 3, čl. 33 a 35 Xxxxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxx xx x Xxxxxxx xxxxx x zákonu, xxxxxx xx tím xxxxx Xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxx z xxxxxxxxx xxxxxxxxx zákonodárné xxxxxxxxx xxxxxxxxx, že xxxxxx xxxxxxxx zákonům národních xxx.
Čl. 42
(1) Xxxxx Xxxxxxx xxxxxxx xxxxx "xxxxx", rozumí se xxx xxxxxx xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxx v České x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxx dosavadní xxxxxxxx používají xxxxx "xxxxx", xxxxxx xx xxx každý člověk, xxx-xx x základní xxxxx x xxxxxxx, xxxxx Listina přiznává xxx xxxxxx xx xxxxxx občanství.
Xx. 43
Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republika xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xx uplatňování xxxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx. Azyl xxxx xxx xxxxxxx xxxx, xxx jednal x xxxxxxx se xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx.
Xx. 44
Xxxxx může xxxxxxx x prokurátorům xxxxxx právo xx xxxxxxxxx x jinou xxxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxx xxxxxxx x čl. 20 odst. 2; xxxxxxxxxxxx státní správy x xxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxx xxxx, xxx xxxxx xxxxxxx x čl. 27 xxxx. 4; příslušníkům xxxxxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxxx ozbrojených xxx xxx xxxxx xxxxxxx x čl. 18, 19 x čl. 27 xxxx. 1 xx 3, xxxxx souvisí x xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx x xxxxxxxxxx, která xxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx x xxxxxx, xxxx xxxxx xxxxxx xxxxx xx xxxxxx.
Xxxxxxxxx
Xxxxxx xxxxxxx x. 2/1993 Xx. *) xxxxx účinnosti xxxx 1.1.1993.
Xx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxx uskutečněné xxxxxxx xxxxxxxxx x.:
162/1998 Xx., xxxxxx xx mění Xxxxxxx základních práv x xxxxxx
x xxxxxxxxx xx 1.1.1999
295/2021 Xx., xxxxxx se xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx, xx xxxxx ústavního xxxxxx x. 162/1998 Xx.
x xxxxxxxxx od 1.10.2021
Xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx norem xxxxxx právních předpisů x xxxxxxxx není xxxxxxxxxxxxx, xxxxx xx xxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx shora xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
*) XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX xxxx xxxxxx xxxxxxx pod č. 23/1991 Sb.