Právní předpis byl sestaven k datu 15.04.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 01.10.2021.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod jako součásti ústavního pořádku České republiky
2/1993 Sb.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod
Listina základních práv a svobod
HLAVA PRVNÍ - OBECNÁ USTANOVENÍ Čl. 1 Čl. 2 Čl. 3 Čl. 4
HLAVA DRUHÁ - LIDSKÁ PRÁVA A ZÁKLADNÍ SVOBODY
Oddíl první - Základní lidská práva a svobody Čl. 5 Čl. 6 Čl. 7 Čl. 8 Čl. 9 Čl. 10 Čl. 11 Čl. 12 Čl. 13 Čl. 14 Čl. 15 Čl. 16
Oddíl druhý - Politická práva Čl. 17 Čl. 18 Čl. 19 Čl. 20 Čl. 21 Čl. 22 Čl. 23
HLAVA TŘETÍ - PRÁVA NÁRODNOSTNÍCH A ETNICKÝCH MENŠIN Čl. 24 Čl. 25
HLAVA ČTVRTÁ - HOSPODÁŘSKÁ, SOCIÁLNÍ A KULTURNÍ PRÁVA Čl. 26 Čl. 27 Čl. 28 Čl. 29 Čl. 30 Čl. 31 Čl. 32 Čl. 33 Čl. 34 Čl. 35
HLAVA PÁTÁ - PRÁVO NA SOUDNÍ A JINOU PRÁVNÍ OCHRANU Čl. 36 Čl. 37 Čl. 38 Čl. 39 Čl. 40
HLAVA ŠESTÁ - USTANOVENÍ SPOLEČNÁ Čl. 41 Čl. 42 Čl. 43 Čl. 44
2
USNESENÍ
předsednictva Xxxxx národní xxxx
xx xxx 16. xxxxxxxx 1992
o vyhlášení XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX xxxx xxxxxxxx ústavního xxxxxxx Xxxxx xxxxxxxxx
&xxxx;
Xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx xx xxxxxxx xxxxx:
Xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX jako xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx Xxxxx xxxxxxxxx.
&xxxx;
Xxxx x. x.
XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X SVOBOD
Federální xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx x Slovenské xxxxxxx xxxx,
xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx přirozených xxxx člověka, xxxx xxxxxx x svrchovanost xxxxxx,
xxxxxxxxx na xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx x xx xxxxxxxxxxxx x samosprávné xxxxxxx xxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx x xxx, xxx xxxxxx práva x xxxxxxxx xxxxxxx xxxx x xxxx xxxxxx potlačovány,
vkládajíc naděje xx xxxxxxxxxxx těchto xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx svobodných xxxxxx,
xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxx xxxxxx a slovenského xxxxxx na sebeurčení,
připomínajíc xx xxxx xxx xxxxxxxxxxxx xxxx budoucím xxxxxxxxx za xxxx xxxxxxxxx života xx Xxxx
x vyjadřujíc vůli, xxx xx Xxxxx x Xxxxxxxxx Federativní Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxx, jež xxxx xxxxxxx ctí,
usneslo xx xx této Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x svobod:
XXXXX PRVNÍ
OBECNÁ XXXXXXXXXX
Xx. 1
Xxxx xxxx svobodní x rovní x xxxxxxxxxxx x v xxxxxxx. Xxxxxxxx práva x xxxxxxx jsou xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx.
Čl. 2
(1) Xxxx xx xxxxxxx xx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx a xxxxx se vázat xxx na výlučnou xxxxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxx vyznání.
(2) Xxxxxx xxx lze xxxxxxxxxx xxx x případech x v mezích xxxxxxxxxxx zákonem, x xx xxxxxxxx, který xxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxx činit, co xxxx xxxxxxx xxxxxxxx, x nikdo nesmí xxx xxxxx činit, xx xxxxx neukládá.
Xx. 3
(1) Xxxxxxxx xxxxx a xxxxxxx xx xxxxxxxx všem xxx rozdílu xxxxxxx, xxxx, barvy pleti, xxxxxx, xxxx a xxxxxxxxxxx, politického xx xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx původu, xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx menšině, xxxxxxx, xxxx nebo xxxxxx postavení.
(2) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx x své xxxxxxxxxx. Zakazuje xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxx nátlaku xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxx.
(3) Nikomu xxxxx xxx způsobena xxxx xx xxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx jeho xxxxxxxxxx práv x xxxxxx.
Čl. 4
(1) Xxxxxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxx xx základě xxxxxx a x xxxx xxxxxx x xxx při xxxxxxxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx.
(2) Xxxx xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxx být xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx Listinou xxxxxxxxxx práv x xxxxxx (dále jen "Xxxxxxx") upraveny xxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx podmínky.
(4) Při xxxxxxxxx ustanovení x xxxxxx základních práv x svobod musí xxx xxxxxxx jejich xxxxxxxx a xxxxxx. Xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxx zneužívána x xxxxx xxxxxx, než xxx xxxxx xxxx xxxxxxxxx.
HLAVA DRUHÁ
LIDSKÁ PRÁVA X XXXXXXXX SVOBODY
Oddíl xxxxx
Xxxxxxxx xxxxxx práva x xxxxxxx
Xx. 5
Každý xx xxxxxxxxx mít xxxxx.
Xx. 6
(1) Každý xx xxxxx xx xxxxx. Lidský život xx xxxxx ochrany xxx před xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx nesmí být xxxxxx xxxxxx.
(3) Trest xxxxx se nepřipouští.
(4) Xxxxxxxxx práv xxxxx xxxxxx xxxxxx xxxx, xxxxxxxx xxx xxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx xxxxx zákona xxxx trestné. Xxxxx xxxxxx xxxxx xxxx xx xxxxx xxxxxx xxxxxxx i xx xxxxxx je xxxxxxxx xx xxxxxxxx, které xxxxxxx zákon.
Čl. 7
(1) Xxxxxxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxxxxxx je xxxxxxxx. Xxxxxxx xxxx xxx xxx v xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Nikdo xxxxx být xxxxx xxx xxxxxxxx krutému, xxxxxxxxxx xxxx ponižujícímu xxxxxxxxx xxxx xxxxxx.
Čl. 8
(1) Xxxxxx xxxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx x xxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx stanoví xxxxx. Xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx neschopnost xxxxxx smluvnímu závazku.
(3) Xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx x trestného xxxx xx xxxxx xxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxxxx osoba xxxx xxx xxxxx xxxxxxxxx x důvody zadržení, xxxxxxxxxxx x nejpozději xx 48 xxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxx odevzdána xxxxx. Xxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx xx 24 xxxxx od xxxxxxxx xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx x xxxxx, xxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxx.
(4) Zatknout obviněného xx možno jen xx xxxxxxx odůvodněný xxxxxx soudce. Zatčená xxxxx xxxx xxx xx 24 xxxxx xxxxxxxxx soudu. Xxxxxx xxxx xxxxxxxx osobu xx 24 xxxxx xx xxxxxxxx vyslechnout x rozhodnout o xxxxx xxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxx.
(5) Xxxxx nesmí být xxxx do xxxxx, xxx x xxxxxx x xx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx a xx základě xxxxxxxxxx xxxxx.
(6) Xxxxx stanoví, xx xxxxxxx případech xxxx xxx xxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxx x ústavní xxxxxxxxxxxx xxxx xxx xxxxx xxxxxxxx. Takové opatření xxxx být xx 24 xxxxx xxxxxxxx xxxxx, který x xxxxx xxxxxxxx rozhodne xx 7 xxx.
Xx. 9
(1) Xxxxx xxxxx xxx podroben xxxxxxx xxxxxx nebo xxxxxxx.
(2) Ustanovení xxxxxxxx 1 se nevztahuje xx:
x) xxxxx ukládané xxxxx zákona xxxxxx xx výkonu trestu xxxxxx xxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx xxxxxx svobody,
b) xxxxxxxxx xxxxxx xxxx jinou xxxxxx xxxxxxxxxx zákonem xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxx,
x) xxxxxx vyžadovanou xx základě xxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, xxxxx, xxxx xxxxxx xxxxxxxxx, které xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx,
x) jednání xxxxxxx xxxxxxx pro ochranu xxxxxx, zdraví xxxx xxxx druhých.
Xx. 10
(1) Xxxxx xx xxxxx, aby xxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx, xxxxx pověst x chráněno jeho xxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx na xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx zasahováním xx soukromého x xxxxxxxxx života.
(3) Xxxxx xx právo na xxxxxxx xxxx neoprávněným xxxxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxxxxx údajů x své osobě.
Čl. 11
(1) Každý xx xxxxx vlastnit xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxx zákonný xxxxx x ochranu. Xxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxxxx, který xxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx zájmu xxx být xxx xx vlastnictví xxxxx, xxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx; xxxxx xxxx také xxxxxxxx, xx xxxxxx xxxx xxxxx xxx xxxxx xx xxxxxxxxxxx občanů xxxx xxxxxxxxxxx xxxx xx xxxxxx x Xxxxx a Slovenské Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxx xxx xxxxxxxx xx xxxx xxxx xxxxxxx xxxxx x xxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx. Xxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx, přírodu x xxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxxxx xxxx nucené xxxxxxx vlastnického xxxxx xx xxxxx ve xxxxxxxx xxxxx, a xx na xxxxxxx xxxxxx x za xxxxxxx.
(5) Xxxx x xxxxxxxx xxx ukládat xxx na základě xxxxxx.
Čl. 12
(1) Xxxxxx xx nedotknutelné. Xxxx xxxxxxxx xx xxx xxxxxxxx bez xxxxxxxx xxxx, xxx x xxx xxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx je xxxxxxxxx xxx xxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, x xx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx stanoví zákon.
(3) Xxxx zásahy xx xxxxxxxxxxxxxxxx obydlí mohou xxx xxxxxxx dovoleny, xxx xx-xx xx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxx xxxx, pro ochranu xxxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx ohrožení xxxxxxx xxxxxxxxxxx a xxxxxxx. Xxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxx nebo xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx, xxxxx být xxxxxx xxxxxx zákonem xxxxxxxx, xxx xx-xx xx xxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxx veřejné xxxxxx.
Xx. 13
Nikdo nesmí xxxxxxx xxxxxxxx tajemství xxx tajemství xxxxxx xxxxxxxxxx a záznamů, xx xxx xxxxxxxxxxxx x soukromí, xxxx xxxxxxxxxx poštou xxxxx xxxxx xxxxxxxx, x xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx stanoví xxxxx. Stejně se xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx telefonem, xxxxxxxxxx xxxx jiným podobným xxxxxxxxx.
Čl. 14
(1) Svoboda xxxxxx a xxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx xx oprávněně xxxxxxx na území Xxxxx x Slovenské Xxxxxxxxxxx Republiky, xx xxxxx svobodně je xxxxxxx.
(3) Tyto svobody xxxxx xxx omezeny xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx xxxxxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx státu, udržení xxxxxxxxx pořádku, xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx x na xxxxxxxxxx územích též x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxx xx xxxxx České x Xxxxxxxxx Federativní Republiky. Xxxxx nemůže být xxxxx x xxxxxxxx xxx xxxxxx.
(5) Cizinec xxxx xxx xxxxxxxx xxx v případech xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Čl. 15
(1) Xxxxxxx xxxxxxx, svědomí x xxxxxxxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxx xxxxxx xxx xxxxxxxxxxx nebo xxxx xxxxx xxx xxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx bádání x xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx nemůže xxx xxxxx vykonávat xxxxxxxxx službu, pokud xx xx x xxxxxxx s xxxx xxxxxxxx xxxx x xxxx xxxxxxxxxxx vyznáním. Xxxxxxxxxxx stanoví xxxxx.
Xx. 16
(1) Každý xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxx náboženství xxxx xxxx xxx xxx xxxx xxxxxxxx x xxxxxx, xxxxxxxx xxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxx.
(2) Xxxxxx a xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx ustavují xxx xxxxxx, xxxxxxxxxx xxx xxxxxxxx x xxxxxxx řeholní x xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxxx xxxx xxxx xxx xxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx v demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx bezpečnosti x pořádku, xxxxxx x mravnosti xxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx.
Oddíl xxxxx
Xxxxxxxxx práva
Čl. 17
(1) Xxxxxxx xxxxxxx x právo xx xxxxxxxxx xxxx zaručeny.
(2) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxxxx své xxxxxx xxxxxx, písmem, xxxxxx, xxxxxxx nebo xxxxx xxxxxxxx, xxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxx x xxxxxxxxxx ideje x xxxxxxxxx xxx xxxxxx xx xxxxxxx xxxxx.
(3) Cenzura xx xxxxxxxxxxx.
(4) Svobodu projevu x xxxxx xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxx zákonem, xxx-xx x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx společnosti xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx x svobod xxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxx bezpečnost, ochranu xxxxxxxxx xxxxxx a xxxxxxxxx.
(5) Xxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxx povinny xxxxxxxxxx způsobem xxxxxxxxxx xxxxxxxxx x své xxxxxxxx. Xxxxxxxx x xxxxxxxxx stanoví zákon.
Čl. 18
(1) Xxxxxxx xxxxx je xxxxxxxx; xx věcech xxxxxxxxx xxxx jiného xxxxxxxxxx xxxxx má každý xxxxx xxx xxxx x xxxxxx xx xxxxxxx na státní xxxxxx x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxxx x xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx xx xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxxx.
(3) Peticemi xx nesmí vyzývat x xxxxxxxxxx základních xxxx a xxxxxx xxxxxxxxxx Xxxxxxxx.
Xx. 19
(1) Xxxxx xxxxxxx se xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Toto xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxx-xx o xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx a xxxxxx druhých, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxx, xxxxxxxxx, xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxxx státu. Xxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx.
Čl. 20
(1) Právo xxxxxxxx xx sdružovat xx xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxx xxxxx x xxxxxx xx xxxxxxxxx xx spolcích, xxxxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx.
(2) Občané mají xxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx strany x xxxxxxxxx xxxxx a xxxxxxxxx se x xxxx.
(3) Výkon xxxxxx xxxx lze xxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxxx xxxxxxxx činům xxxx xxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx strany x xxxxxxxxx xxxxx, xxxxx x xxxx xxxxxxxx jsou odděleny xx xxxxx.
Xx. 21
(1) Xxxxxx xxxx právo xxxxxxx xx na správě xxxxxxxxx věcí xxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxxx.
(2) Volby xx xxxx xxxxx xx lhůtách xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx období xxxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Volební xxxxx xx xxxxxxxxx x xxxxx x xxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxxxxx. Xxxxxxxx výkonu xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxx.
(4) Občané mají xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx x voleným x xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 22
Xxxxxxx xxxxxx xxxxx politických xxxx x xxxxxx a xxxx xxxxxx a xxxxxxxxx musí umožňovat x xxxxxxxxxx svobodnou xxxxxx xxxxxxxxxxx xxx x demokratické společnosti.
Xx. 23
Xxxxxx xxxx xxxxx postavit se xx odpor proti xxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx řád xxxxxxxx práv x xxxxxxxxxx svobod, xxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxxx zákonných xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx.
HLAVA XXXXX
XXXXX NÁRODNOSTNÍCH X XXXXXXXXX XXXXXX
Xx. 24
Xxxxxxxxxxx xx kterékoli xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx nesmí xxx xxxxxx xx xxxx.
Xx. 25
(1) Xxxxxxx xxxxxxxx národnostní xxxx xxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx, právo xxxxxxxxxx x přijímat xxxxxxxxx x jejich mateřském xxxxxx a xxxxxxxxx xx v xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx stanoví xxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx a xxxxxxxx xxxxxxxx se xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx zaručuje xxx
x) xxxxx xx xxxxxxxx x xxxxxx xxxxxx,
x) xxxxx xxxxxx jejich xxxxxx x úředním xxxxx,
x) xxxxx xxxxxx xx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xx národnostních x etnických xxxxxx.
HLAVA XXXXXX
XXXXXXXXXXX, XXXXXXXX X XXXXXXXX XXXXX
Xx.26
(1) Xxxxx xx právo xx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxx x xxxx, jakož x xxxxx podnikat x provozovat xxxxx xxxxxxxxxxxx činnost.
(2) Xxxxx xxxx stanovit xxxxxxxx x xxxxxxx xxx xxxxx určitých xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx.
(3) Každý xx xxxxx získávat xxxxxxxxxx xxx své xxxxxxx xxxxxxx xxxxx. Xxxxxx, xxxxx xxxx xxxxx nemohou xxx xxx xxxx xxxxxxxxx, xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxx hmotně zajišťuje; xxxxxxxx stanoví xxxxx.
(4) Xxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxx xxxxxxx.
Xx. 27
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxx x xxxxxx xx ochranu xxxxx hospodářských x xxxxxxxxxx zájmů.
(2) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxx. Xxxxxxxx xxxxx odborových organizací xx xxxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx x nich x xxxxxxx xxxx v xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx a xxxxx x činnost xxxxxx xxxxxxxx xx ochranu xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx mohou být xxxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, veřejného pořádku xxxx práv a xxxxxx druhých.
(4) Xxxxx xx xxxxxx je xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; xxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, příslušníkům ozbrojených xxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx.
Xx. 28
Zaměstnanci mají xxxxx na xxxxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxx x xx uspokojivé xxxxxxxx podmínky. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Čl. 29
(1) Xxxx, xxxxxxxxx a xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxx na xxxxxxxx xxxxxxx zdraví xxx xxxxx x na xxxxxxxx pracovní podmínky.
(2) Xxxxxxxxx x osoby xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxx a xx xxxxx xxx přípravě x xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx zákon.
Xx. 30
(1) Xxxxxx xxxx právo na xxxxxxxxx hmotné xxxxxxxxxxx xx xxxxx x xxx xxxxxxxxxxxxxx x xxxxx, xxxxx x xxx ztrátě xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx xx x xxxxxx nouzi, xx právo na xxxxxxx xxxxx, která xx xxxxxxxx pro xxxxxxxxx základních xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx stanoví xxxxx.
Xx. 31
Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx mají xx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx péči x xx xxxxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx zákon.
Čl.32
(1) Xxxxxxxxxxx a xxxxxx xxxx pod xxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxxxx dětí x xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxx x těhotenství xx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx, xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxx a xxxxxxxxxxxx pracovní xxxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxxx v xxxxxxxxxx i mimo xx xxxx xxxxxx xxxxx.
(4) Péče x xxxx x jejich xxxxxxx xx právem xxxxxx; xxxx xxxx xxxxx na xxxxxxxxxxx xxxxxxx x péči. Xxxxx xxxxxx xxxxx xxx omezena a xxxxxxxxx děti mohou xxx xx rodičů xxxxxxxxx xxxxx jejich xxxx jen xxxxxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxx xxxxxx.
(5) Xxxxxx, kteří xxxxxx o xxxx, xxxx právo na xxxxx státu.
(6) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 33
(1) Xxxxx xx právo xx xxxxxxxx. Školní docházka xx xxxxxxx xx xxxx, kterou xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx na bezplatné xxxxxxxx x základních x xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx x možností xxxxxxxxxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Zřizovat xxxx xxxxx xxx xxxxxx x xxxxxxxx xx xxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; xx takových školách xx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx za xxxxxx.
(4) Xxxxx stanoví, xx xxxxxx xxxxxxxx mají xxxxxx xxx studiu xxxxx na xxxxx xxxxx.
Xx.34
(1) Práva k xxxxxxxxx tvůrčí xxxxxxx xxxxxxxx jsou xxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Právo xxxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx za xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Čl. 35
(1) Xxxxx xx právo na xxxxxxxx životní xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx právo xx včasné x xxxxx xxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxx xxxxxx svých xxxx nikdo nesmí xxxxxxxxx ani xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx bohatství xxxxxxx a xxxxxxxx xxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
HLAVA XXXX
XXXXX XX XXXXXX X XXXXX XXXXXX XXXXXXX
Xx. 36
(1) Xxxxx se xxxx xxxxxxx stanoveným xxxxxxxx xxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxx x nestranného xxxxx a ve xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxx.
(2) Xxx xxxxx, xx byl xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx orgánu xxxxxxx správy, xxxx xx xxxxxxx xx xxxx, xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx takového xxxxxxxxxx, xxxxxxxxx-xx xxxxx xxxxx. X xxxxxxxxx soudu xxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx se základních xxxx x xxxxxx xxxxx Xxxxxxx.
(3) Každý xx právo xx xxxxxxx škody xxxxxxxxx xx nezákonným xxxxxxxxxxx xxxxx, jiného xxxxxxxx xxxxxx xx orgánu xxxxxxx správy xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx postupem.
(4) Xxxxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxxxxx zákon.
Čl. 37
(1) Xxxxx xx právo odepřít xxxxxxx, jestliže xx xx xxxxxxxx nebezpečí xxxxxxxxx xxxxxxx sobě xxxx xxxxx xxxxxx.
(2) Xxxxx má xxxxx xx xxxxxx pomoc x xxxxxx xxxx xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, x xx xx xxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx v xxxxxx xxxxx.
(4) Kdo xxxxxxxx, xx neovládá xxxxx, xxxx xx xxxx jednání, xx xxxxx xx tlumočníka.
Xx. 38
(1) Xxxxx xxxxx být odňat xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxx i xxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx, xxx xxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxx xxxxxxxxxx průtahů x x xxxx xxxxxxxxxxx x xxx xx mohl xxxxxxxx xx xxxx prováděným xxxxxxx. Xxxxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 39
Xxx zákon xxxxxxx, které jednání xx trestným činem x xxxx trest, xxxxx x xxxx xxxx xxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxx, xxx xx xxxx xxxxxxxx uložit.
Čl. 40
(1) Xxx xxxx xxxxxxxxx o xxxx x xxxxxx xx trestné xxxx.
(2) Xxxxx, xxxxx xxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx, pokud xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx rozsudkem xxxxx xxxxxx xxxx xxxx xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx xx právo, aby xx xxx xxxxxxxxx xxx a možnost x xxxxxxxx xxxxxxxx x aby xx xxxx xxxxx xxx xxxx prostřednictvím xxxxxxx. Xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxx, ačkoliv ho xxxxx zákona xxx xxxx, xxxx xx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxx xxxxxxx, v kterých xxxxxxxxx má xxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxx obhájce.
(4) Obviněný xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx; xxxxxx xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxxx zbaven.
(5) Xxxxx xxxxxx být xxxxxxx xxxxxx xx čin, xxx xxxxx již xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx zproštěn obžaloby. Xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxx xx xxxxxxx.
(6) Xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxx x xxxxx se xxxxxx podle xxxxxx xxxxxxxx x době, xxx xxx xxx xxxxxxx. Xxxxxxxxxx zákona xx použije, xxxxxxxx xx to xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
XXXXX ŠESTÁ
USTANOVENÍ SPOLEČNÁ
Čl. 41
(1) Xxxx xxxxxxxxx x čl. 26, čl. 27 xxxx. 4, čl. 28 xx 31, čl. 32 xxxx. 1 x 3, čl. 33 x 35 Listiny xx xxxxx se xxxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxxxx, xxxxx tato xxxxxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxx xx x Xxxxxxx xxxxx x xxxxxx, xxxxxx se tím xxxxx Federálního shromáždění, xxxxxxxx x ústavního xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx, xx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxx.
Xx. 42
(1) Xxxxx Xxxxxxx xxxxxxx xxxxx "xxxxx", rozumí xx xxx xxxxxx xxxxx Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republiky.
(2) Cizinci xxxxxxxx x Xxxxx x Slovenské Federativní Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx Listinou, xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx "xxxxx", xxxxxx xx xxx xxxxx xxxxxx, xxx-xx x základní xxxxx a xxxxxxx, xxxxx Listina přiznává xxx ohledu na xxxxxx xxxxxxxxx.
Čl. 43
Xxxxx x Xxxxxxxxx Federativní Republika xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx za xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx. Azyl xxxx xxx xxxxxxx tomu, xxx xxxxxx x xxxxxxx se základními xxxxxxxx právy a xxxxxxxxx.
Xx. 44
Zákon xxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx právo xx xxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxxxxx činnost x xxxxx xxxxxxx x čl. 20 xxxx. 2; xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx, které xxxx, xxx právo xxxxxxx v čl. 27 xxxx. 4; xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx sborů x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx xxx xxxxx xxxxxxx x čl. 18, 19 x čl. 27 odst. 1 xx 3, xxxxx souvisí s xxxxxxx xxxxxx. Osobám x xxxxxxxxxx, která xxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx ochranu xxxxxx x zdraví, může xxxxx xxxxxx právo xx xxxxxx.
Informace
Právní xxxxxxx č. 2/1993 Xx. *) xxxxx xxxxxxxxx xxxx 1.1.1993.
Xx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx změny a xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx x.:
162/1998 Sb., xxxxxx xx xxxx Xxxxxxx základních xxxx x svobod
s účinností xx 1.1.1999
295/2021 Sb., xxxxxx xx xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx, xx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x. 162/1998 Xx.
x xxxxxxxxx xx 1.10.2021
Xxxxx xxxxxxxxxxxx právních norem xxxxxx právních xxxxxxxx x xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxx, pokud xx xxxx netýká derogační xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx předpisu.
*) XXXXXXX XXXXXXXXXX PRÁV A XXXXXX xxxx poprvé xxxxxxx pod č. 23/1991 Sb.