Právní předpis byl sestaven k datu 17.01.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 01.10.2021.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod jako součásti ústavního pořádku České republiky
2/1993 Sb.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod
Listina základních práv a svobod
HLAVA PRVNÍ - OBECNÁ USTANOVENÍ Čl. 1 Čl. 2 Čl. 3 Čl. 4
HLAVA DRUHÁ - LIDSKÁ PRÁVA A ZÁKLADNÍ SVOBODY
Oddíl první - Základní lidská práva a svobody Čl. 5 Čl. 6 Čl. 7 Čl. 8 Čl. 9 Čl. 10 Čl. 11 Čl. 12 Čl. 13 Čl. 14 Čl. 15 Čl. 16
Oddíl druhý - Politická práva Čl. 17 Čl. 18 Čl. 19 Čl. 20 Čl. 21 Čl. 22 Čl. 23
HLAVA TŘETÍ - PRÁVA NÁRODNOSTNÍCH A ETNICKÝCH MENŠIN Čl. 24 Čl. 25
HLAVA ČTVRTÁ - HOSPODÁŘSKÁ, SOCIÁLNÍ A KULTURNÍ PRÁVA Čl. 26 Čl. 27 Čl. 28 Čl. 29 Čl. 30 Čl. 31 Čl. 32 Čl. 33 Čl. 34 Čl. 35
HLAVA PÁTÁ - PRÁVO NA SOUDNÍ A JINOU PRÁVNÍ OCHRANU Čl. 36 Čl. 37 Čl. 38 Čl. 39 Čl. 40
HLAVA ŠESTÁ - USTANOVENÍ SPOLEČNÁ Čl. 41 Čl. 42 Čl. 43 Čl. 44
2
XXXXXXXX
xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx
xx xxx 16. xxxxxxxx 1992
x vyhlášení XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX jako xxxxxxxx ústavního xxxxxxx Xxxxx xxxxxxxxx
&xxxx;
Xxxxxxxxxxxxx České xxxxxxx xxxx xx xxxxxxx xxxxx:
Xxxxxxxxxxxxx České xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx XXXXXXX ZÁKLADNÍCH XXXX X XXXXXX jako xxxxxxx xxxxxxxxx pořádku Xxxxx republiky.
Uhde x. x.
XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX
Xxxxxxxxx shromáždění xx základě xxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx x Xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx,
xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx přirozených xxxx člověka, xxxx xxxxxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx na obecně xxxxxxx hodnoty xxxxxxx x xx demokratické x xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx z dob, xxx lidská práva x xxxxxxxx svobody xxxx v naší xxxxxx potlačovány,
vkládajíc xxxxxx xx zabezpečení xxxxxx xxxx společným xxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx národů,
vycházejíc x xxxxx xxxxxxx xxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxxxxx,
xxxxxxxxxxxx xx xxxx xxx xxxxxxxxxxxx vůči xxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xx Xxxx
x xxxxxxxxxx xxxx, xxx se Xxxxx x Slovenská Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx důstojně xxxxxxxx xxxx státy, xxx xxxx xxxxxxx xxx,
xxxxxxx xx xx této Xxxxxxx základních xxxx x xxxxxx:
HLAVA PRVNÍ
OBECNÁ USTANOVENÍ
Čl. 1
Xxxx xxxx svobodní x rovní x xxxxxxxxxxx x x xxxxxxx. Xxxxxxxx práva x xxxxxxx jsou xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxxx x nezrušitelné.
Čl. 2
(1) Stát xx xxxxxxx xx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxx xx xxxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxx, xxx na xxxxxxxxxx vyznání.
(2) Státní xxx lze xxxxxxxxxx xxx x případech x v mezích xxxxxxxxxxx zákonem, a xx xxxxxxxx, který xxxxx stanoví.
(3) Xxxxx xxxx xxxxx, co xxxx zákonem xxxxxxxx, x xxxxx nesmí xxx nucen xxxxx, xx xxxxx xxxxxxxx.
Xx. 3
(1) Základní xxxxx x svobody xx zaručují xxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxx, barvy pleti, xxxxxx, xxxx x xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxx či xxxxxx xxxxxxxx, národního xxxx sociálního původu, xxxxxxxxxxxx x národnostní xxxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx, xxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx právo xxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxx xxxxxxxxxx. Xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx tohoto xxxxxxxxxxx x všechny xxxxxxx nátlaku směřující x xxxxxxxxxxxxx.
(3) Xxxxxx xxxxx být způsobena xxxx xx xxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx.
Čl. 4
(1) Xxxxxxxxxx xxxxx být ukládány xxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx x x xxxx xxxxxx x xxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx.
(2) Meze xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxx xxx xx xxxxxxxx stanovených Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx (dále xxx "Xxxxxxx") xxxxxxxx xxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx omezení xxxxxxxxxx práv x xxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxx pro xxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Při xxxxxxxxx xxxxxxxxxx o xxxxxx základních xxxx x xxxxxx musí xxx šetřeno xxxxxx xxxxxxxx a smyslu. Xxxxxx omezení nesmějí xxx xxxxxxxxxx x xxxxx účelům, než xxx xxxxx xxxx xxxxxxxxx.
XXXXX DRUHÁ
LIDSKÁ PRÁVA X ZÁKLADNÍ XXXXXXX
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxx lidská práva x xxxxxxx
Xx. 5
Každý xx xxxxxxxxx xxx xxxxx.
Xx. 6
(1) Každý xx právo xx xxxxx. Lidský xxxxx xx hoden xxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx být xxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxx se xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx xxxx podle xxxxxx xxxxxx není, xxxxxxxx xxx někdo xxxxxx xxxxxx v xxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx podle xxxxxx xxxx xxxxxxx. Xxxxx xxxxxx xxxxx xxxx xx xxxxx jiného xxxxxxx x xx xxxxxx xx zaručeno xx podmínek, xxxxx xxxxxxx zákon.
Čl. 7
(1) Xxxxxxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxxxx může být xxx x případech xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx být xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx.
Xx. 8
(1) Xxxxxx xxxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxx zbaven xxxxxxx xxxxx xxx x důvodů x xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx. Xxxxx xxxxx xxx zbaven xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxxxx smluvnímu závazku.
(3) Xxxxxxxxxx nebo xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxx xx možno zadržet xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx x zákoně. Xxxxxxxx xxxxx musí xxx xxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx zadržení, xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xx 48 xxxxx xxxxxxxxxx na xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx do 24 xxxxx od xxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx x xxxxx, xxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxx.
(4) Zatknout xxxxxxxxxx xx xxxxx jen xx xxxxxxx odůvodněný xxxxxx xxxxxx. Xxxxxxx xxxxx xxxx xxx xx 24 xxxxx xxxxxxxxx soudu. Xxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxx xx 24 xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx x xxxxx xxxx xx xxxxxxxxx na svobodu.
(5) Xxxxx xxxxx být xxxx xx vazby, xxx z důvodů x xx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx a xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxx.
(6) Xxxxx xxxxxxx, xx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx být xxxxx xxxxxxxx nebo xxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxx xxx xxxxx xxxxxxxx. Takové xxxxxxxx xxxx xxx xx 24 xxxxx oznámeno xxxxx, který x xxxxx umístění rozhodne xx 7 xxx.
Xx. 9
(1) Xxxxx xxxxx být xxxxxxxx xxxxxxx pracím nebo xxxxxxx.
(2) Ustanovení xxxxxxxx 1 xx xxxxxxxxxx xx:
x) xxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxx osobám xx xxxxxx trestu xxxxxx svobody nebo xxxxxx vykonávajícím xxxx xxxxx xxxxxxxxxxx trest xxxxxx xxxxxxx,
x) vojenskou xxxxxx xxxx jinou xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx vojenské xxxxxx,
x) xxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx x případě xxxxxxxxx xxxxxx, nehod, xxxx xxxxxx nebezpečí, které xxxxxxxx xxxxxx, zdraví xxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx,
x) jednání xxxxxxx xxxxxxx xxx ochranu xxxxxx, xxxxxx xxxx xxxx xxxxxxx.
Xx. 10
(1) Každý xx xxxxx, xxx xxxx zachována jeho xxxxxx důstojnost, xxxxxx xxxx, dobrá xxxxxx x xxxxxxxx jeho xxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx zasahováním xx soukromého x xxxxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxx xx xxxxx na xxxxxxx před neoprávněným xxxxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx x xxx xxxxx.
Xx. 11
(1) Xxxxx xx právo vlastnit xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx má xxxxxx xxxxxxx xxxxx x xxxxxxx. Xxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Zákon xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx x zabezpečování xxxxxx celé xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx hospodářství x xxxxxxxxx zájmu xxx xxx xxx xx vlastnictví xxxxx, xxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx; xxxxx xxxx také stanovit, xx xxxxxx xxxx xxxxx být xxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx osob xx xxxxxx x Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republice.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxx xxx xxxxxxxx xx xxxx xxxx xxxxxxx xxxxx x xxxxxxx se xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx. Jeho xxxxx xxxxx poškozovat lidské xxxxxx, xxxxxxx x xxxxxxx prostředí nad xxxx xxxxxxxxxx zákonem.
(4) Xxxxxxxxxxx xxxx nucené xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxx, x xx xx xxxxxxx xxxxxx x xx xxxxxxx.
(5) Daně x xxxxxxxx xxx ukládat xxx xx xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 12
(1) Obydlí xx nedotknutelné. Xxxx xxxxxxxx do něj xxxxxxxx bez xxxxxxxx xxxx, xxx x xxx bydlí.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxx xxx účely xxxxxxxxx řízení, x xx na písemný xxxxxxxxxx příkaz soudce. Xxxxxx provedení xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxx zásahy xx xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxx mohou xxx zákonem dovoleny, xxx je-li to x demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx ochranu xxxxxx xxxx xxxxxx xxxx, pro xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxx pro xxxxxxxxx xxxxxxxxx ohrožení xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx. Xxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxx xxx podnikání nebo xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx, mohou xxx xxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxx xx-xx xx nezbytné pro xxxxxx xxxxx veřejné xxxxxx.
Čl. 13
Xxxxx xxxxx xxxxxxx listovní tajemství xxx xxxxxxxxx jiných xxxxxxxxxx x záznamů, xx xxx xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, nebo xxxxxxxxxx poštou xxxxx xxxxx způsobem, s xxxxxxxx případů x xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx. Stejně se xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, telegrafem xxxx xxxxx podobným xxxxxxxxx.
Čl. 14
(1) Svoboda xxxxxx x pobytu xx zaručena.
(2) Xxxxx, xxx se oprávněně xxxxxxx xx xxxxx Xxxxx a Slovenské Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx, xx xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxx xxxxx být omezeny xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx xxxxxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx státu, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx, ochranu xxxxxx nebo xxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx x na xxxxxxxxxx územích xxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx.
(4) Každý xxxxx xx právo xx xxxxxxxx vstup xx xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx. Xxxxx nemůže být xxxxx k opuštění xxx vlasti.
(5) Xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxx xxx v xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 15
(1) Xxxxxxx xxxxxxx, svědomí a xxxxxxxxxxxx xxxxxxx je xxxxxxxx. Xxxxx má xxxxx xxxxxx své xxxxxxxxxxx xxxx xxxx xxxxx být xxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx bádání x xxxxxxxx xxxxxx je xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, pokud xx to v xxxxxxx s xxxx xxxxxxxx nebo x xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Čl. 16
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx své xxxxxxxxxxx xxxx víru buď xxx xxxx společně x xxxxxx, xxxxxxxx xxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx obřadu.
(2) Xxxxxx a náboženské xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx ustavují xxx xxxxxx, xxxxxxxxxx xxx xxxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxx x xxxx xxxxxxxx instituce xxxxxxxxx na xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Zákon xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxxx práv xxxx být xxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx v demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x pořádku, xxxxxx x xxxxxxxxx nebo xxxx x xxxxxx xxxxxxx.
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxxx xxxxx
Xx. 17
(1) Xxxxxxx xxxxxxx x xxxxx xx xxxxxxxxx xxxx zaručeny.
(2) Xxxxx xx právo xxxxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxxx, xxxxxx, xxxxxx, xxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx, jakož x xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx xxx xxxxxx na xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxxxxx je xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxx xxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxxx x xxxxx informace xxx xxxxxx zákonem, xxx-xx x opatření x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx x svobod xxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxx xxxxxxxxxx, ochranu xxxxxxxxx zdraví a xxxxxxxxx.
(5) Státní xxxxxx x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx jsou xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx o xxx xxxxxxxx. Xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 18
(1) Xxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxx; xx xxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx xxx xxxx x xxxxxx se xxxxxxx xx xxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxx samosprávy s xxxxxxxx, návrhy a xxxxxxxxxx.
(2) Peticí xx xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxxx soudu.
(3) Xxxxxxxx xx xxxxx vyzývat x xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx Listinou.
Xx. 19
(1) Xxxxx xxxxxxx xx shromažďovat xx xxxxxxxx.
(2) Toto xxxxx lze omezit xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx v xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx druhých, ochranu xxxxxxxxx pořádku, xxxxxx, xxxxxxxxx, majetku xxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxx nesmí xxx podmíněno xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 20
(1) Xxxxx xxxxxxxx xx sdružovat xx zaručeno. Xxxxx xx xxxxx spolu x xxxxxx se xxxxxxxxx ve xxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx též xxxxxxxxx strany x xxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx se x xxxx.
(3) Xxxxx xxxxxx xxxx lze omezit xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx nezbytné xxx xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx veřejné xxxxxxxxxxx x veřejného xxxxxxx, xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxx xxx xxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx hnutí, xxxxx i xxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xx xxxxx.
Čl. 21
(1) Občané xxxx xxxxx podílet xx xx správě xxxxxxxxx věcí xxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx musí konat xx lhůtách nepřesahujících xxxxxxxxxx volební xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxx je všeobecné x xxxxx x xxxxxxxx xx tajným xxxxxxxxxx. Podmínky výkonu xxxxxxxxx práva stanoví xxxxx.
(4) Xxxxxx xxxx xx rovných podmínek xxxxxxx x voleným x xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
Čl. 22
Zákonná xxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx x xxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxx svobodnou xxxxxx xxxxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxxxxx společnosti.
Čl. 23
Občané xxxx xxxxx xxxxxxxx xx xx xxxxx proti xxxxxxx, kdo xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx, založený Xxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxx použití zákonných xxxxxxxxxx jsou znemožněny.
XXXXX XXXXX
XXXXX NÁRODNOSTNÍCH X XXXXXXXXX XXXXXX
Xx. 24
Xxxxxxxxxxx xx kterékoli xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxx na xxxx.
Xx. 25
(1) Xxxxxxx xxxxxxxx národnostní xxxx xxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx rozvoj, xxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x jinými xxxxxxxxxxx xxxxxxx rozvíjet xxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxx informace x jejich mateřském xxxxxx x xxxxxxxxx xx v národnostních xxxxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxx příslušejícím x xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxx xx xx podmínek stanovených xxxxxxx xxxxxxxx xxx
x) xxxxx xx xxxxxxxx x xxxxxx xxxxxx,
x) xxxxx xxxxxx xxxxxx xxxxxx v xxxxxxx xxxxx,
x) xxxxx účasti xx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx se xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxx.
XXXXX ČTVRTÁ
HOSPODÁŘSKÁ, XXXXXXXX X XXXXXXXX XXXXX
Xx.26
(1) Xxxxx má právo xx svobodnou volbu xxxxxxxx a xxxxxxxx x xxxx, xxxxx x xxxxx podnikat x xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxx činnost.
(2) Zákon xxxx xxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxx xxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx činností.
(3) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxx xxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxx. Xxxxxx, xxxxx xxxx xxxxx nemohou xxx xxx xxxx xxxxxxxxx, xxxx v xxxxxxxxxx xxxxxxx hmotně xxxxxxxxx; xxxxxxxx xxxxxxx zákon.
(4) Xxxxx xxxx stanovit xxxxxxxxx xxxxxx xxx xxxxxxx.
Čl. 27
(1) Každý xx xxxxx xxxxxxxx xx sdružovat x xxxxxx xx ochranu xxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx.
(2) Odborové xxxxxxxxxx vznikají xxxxxxxxx xx státu. Xxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx zvýhodňovat xxxxxxx x xxxx x xxxxxxx xxxx x xxxxxxx.
(3) Činnost xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx x vznik x xxxxxxx jiných xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx mohou být xxxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x opatření v xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx.
(4) Právo xx xxxxxx je xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx zákonem; xxxx xxxxx xxxxxxxxxx soudcům, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx ozbrojených xxx a příslušníkům xxxxxxxxxxxxxx xxxxx.
Xx. 28
Xxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxxxx za práci x na xxxxxxxxxx xxxxxxxx podmínky. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 29
(1) Xxxx, xxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx mají xxxxx xx zvýšenou xxxxxxx zdraví xxx xxxxx a xx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx x osoby xxxxxxxxx postižené xxxx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxx a xx xxxxx xxx xxxxxxxx x xxxxxxxx.
(3) Podrobnosti xxxxxxx xxxxx.
Xx. 30
(1) Občané xxxx právo xx xxxxxxxxx xxxxxx zabezpečení xx xxxxx a xxx nezpůsobilosti x xxxxx, xxxxx x xxx xxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx xx x xxxxxx nouzi, xx právo xx xxxxxxx xxxxx, která xx xxxxxxxx pro xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 31
Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx xxxxxx. Občané xxxx xx xxxxxxx veřejného xxxxxxxxx xxxxx na xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx x na zdravotní xxxxxxx za xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx zákon.
Xx.32
(1) Xxxxxxxxxxx x xxxxxx jsou xxx xxxxxxxx xxxxxx. Zvláštní xxxxxxx dětí a xxxxxxxxxxx je zaručena.
(2) Xxxx x xxxxxxxxxxx xx zaručena zvláštní xxxx, ochrana x xxxxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxx narozené v xxxxxxxxxx i mimo xx xxxx xxxxxx xxxxx.
(4) Xxxx x xxxx x xxxxxx xxxxxxx je xxxxxx xxxxxx; děti xxxx xxxxx na rodičovskou xxxxxxx x péči. Xxxxx rodičů xxxxx xxx xxxxxxx x xxxxxxxxx děti xxxxx xxx od rodičů xxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxx jen xxxxxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxx xxxxxx.
(5) Xxxxxx, xxxxx xxxxxx x xxxx, xxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx.
(6) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 33
(1) Každý xx xxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx po xxxx, kterou xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxx mají xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxx x základních x středních xxxxxxx, xxxxx schopností občana x xxxxxxxx společnosti xxx xx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Zřizovat xxxx xxxxx xxx xxxxxx x xxxxxxxx xx xxxx lze xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; xx xxxxxxxx xxxxxxx xx může vzdělání xxxxxxxxxx xx xxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxxxx, xx xxxxxx podmínek xxxx xxxxxx xxx xxxxxx xxxxx xx pomoc xxxxx.
Čl.34
(1) Xxxxx x xxxxxxxxx tvůrčí xxxxxxx xxxxxxxx xxxx chráněna xxxxxxx.
(2) Xxxxx přístupu xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xx xxxxxxxx stanovených xxxxxxx.
Čl. 35
(1) Každý xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx včasné a xxxxx informace o xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx x přírodních xxxxxx.
(3) Xxx výkonu svých xxxx xxxxx nesmí xxxxxxxxx xxx poškozovat xxxxxxx xxxxxxxxx, přírodní xxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxx xxx míru xxxxxxxxxx xxxxxxx.
XXXXX XXXX
XXXXX NA XXXXXX X XXXXX XXXXXX OCHRANU
Čl. 36
(1) Xxxxx se xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx postupem xxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxx a ve xxxxxxxxxxx případech x xxxxxx orgánu.
(2) Kdo xxxxx, xx xxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx rozhodnutím xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xxxx xx obrátit na xxxx, aby xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx rozhodnutí, xxxxxxxxx-xx zákon jinak. X xxxxxxxxx soudu xxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx přezkoumávání rozhodnutí xxxxxxxxxx se základních xxxx x svobod xxxxx Xxxxxxx.
(3) Xxxxx xx právo xx xxxxxxx škody způsobené xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, jiného státního xxxxxx či xxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx.
Xx. 37
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx by xx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx sobě xxxx osobě xxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxx pomoc x řízení před xxxxx, jinými xxxxxxxx xxxxxx xx orgány xxxxxxx správy, a xx xx xxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx x xxxxxx rovni.
(4) Kdo xxxxxxxx, xx xxxxxxxx xxxxx, jímž xx xxxx xxxxxxx, xx xxxxx na xxxxxxxxxx.
Xx. 38
(1) Xxxxx xxxxx xxx odňat xxxxx zákonnému xxxxxx. Xxxxxxxxxxx soudu x xxxxxx stanoví zákon.
(2) Xxxxx xx xxxxx, xxx xxxx věc xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxx xxxxxxxxxx xxxxxxx x v jeho xxxxxxxxxxx x aby xx mohl vyjádřit xx všem prováděným xxxxxxx. Xxxxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Čl. 39
Jen xxxxx xxxxxxx, xxxxx jednání xx xxxxxxxx xxxxx x xxxx xxxxx, xxxxx x jaké xxxx újmy xx xxxxxxx nebo xxxxxxx, xxx xx jeho xxxxxxxx xxxxxx.
Xx. 40
(1) Jen xxxx rozhoduje x xxxx x trestu xx xxxxxxx xxxx.
(2) Xxxxx, xxxxx xxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx, pokud xxxxxxxxxxx odsuzujícím xxxxxxxxx xxxxx nebyla xxxx xxxx vyslovena.
(3) Xxxxxxxx xx xxxxx, xxx xx xxx xxxxxxxxx xxx a možnost x xxxxxxxx xxxxxxxx x aby xx xxxx hájit xxx xxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx. Xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxx, ačkoliv ho xxxxx zákona mít xxxx, bude xx xxxxxxxxx xxxxxx. Zákon xxxxxxx, x xxxxxxx xxxxxxxxx má obviněný xxxxx na xxxxxxxxxx xxxxx obhájce.
(4) Xxxxxxxx xx právo xxxxxxx xxxxxxx; tohoto xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxxx zbaven.
(5) Xxxxx xxxxxx xxx trestně xxxxxx xx xxx, xxx který již xxx pravomocně xxxxxxxx xxxx zproštěn xxxxxxxx. Xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx mimořádných xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x souladu xx xxxxxxx.
(6) Xxxxxxxxx xxxx se posuzuje x xxxxx se xxxxxx podle xxxxxx xxxxxxxx x xxxx, xxx xxx xxx xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXXXXXXX SPOLEČNÁ
Čl. 41
(1) Xxxx xxxxxxxxx x čl. 26, čl. 27 xxxx. 4, čl. 28 xx 31, čl. 32 xxxx. 1 x 3, čl. 33 x 35 Xxxxxxx xx xxxxx se xxxxxxx xxxxx x mezích xxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxx provádějí.
(2) Xxx xx x Listině xxxxx x zákonu, xxxxxx xx tím xxxxx Federálního shromáždění, xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx, že xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxx.
Čl. 42
(1) Xxxxx Xxxxxxx používá pojmu "xxxxx", xxxxxx xx xxx xxxxxx xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxx x Xxxxx x Xxxxxxxxx Federativní Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx svobod xxxxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxx xxxxxx přiznána xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx pojmu "xxxxx", xxxxxx xx xxx xxxxx xxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx, xxxxx Xxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxx na xxxxxx xxxxxxxxx.
Xx. 43
Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republika xxxxxxxxx azyl cizincům xxxxxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx práv x xxxxxx. Xxxx xxxx xxx xxxxxxx xxxx, xxx xxxxxx v xxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx.
Xx. 44
Xxxxx může xxxxxxx x prokurátorům xxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxx a jinou xxxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxx uvedené x čl. 20 xxxx. 2; xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx x územní xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxx xxxx, též xxxxx xxxxxxx x čl. 27 xxxx. 4; příslušníkům xxxxxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx sil xxx xxxxx uvedená x čl. 18, 19 x čl. 27 xxxx. 1 xx 3, xxxxx xxxxxxx x xxxxxxx xxxxxx. Osobám x xxxxxxxxxx, která xxxx xxxxxxxxxxxxx nezbytná xxx xxxxxxx života x zdraví, může xxxxx xxxxxx xxxxx xx stávku.
Informace
Právní xxxxxxx x. 2/1993 Xx. *) xxxxx xxxxxxxxx xxxx 1.1.1993.
Xx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx změny x xxxxxxxx uskutečněné právním xxxxxxxxx x.:
162/1998 Xx., xxxxxx xx xxxx Xxxxxxx základních práv x xxxxxx
x xxxxxxxxx xx 1.1.1999
295/2021 Sb., xxxxxx se xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx práv x svobod, ve xxxxx xxxxxxxxx zákona x. 162/1998 Xx.
x xxxxxxxxx xx 1.10.2021
Xxxxx xxxxxxxxxxxx právních norem xxxxxx právních xxxxxxxx x xxxxxxxx není xxxxxxxxxxxxx, xxxxx xx xxxx xxxxxx derogační xxxxx xxxxx uvedeného xxxxxxxx předpisu.
*) LISTINA XXXXXXXXXX PRÁV A XXXXXX xxxx poprvé xxxxxxx xxx č. 23/1991 Sb.