Právní předpis byl sestaven k datu 21.01.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 01.10.2021.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod jako součásti ústavního pořádku České republiky
2/1993 Sb.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod
Listina základních práv a svobod
HLAVA PRVNÍ - OBECNÁ USTANOVENÍ Čl. 1 Čl. 2 Čl. 3 Čl. 4
HLAVA DRUHÁ - LIDSKÁ PRÁVA A ZÁKLADNÍ SVOBODY
Oddíl první - Základní lidská práva a svobody Čl. 5 Čl. 6 Čl. 7 Čl. 8 Čl. 9 Čl. 10 Čl. 11 Čl. 12 Čl. 13 Čl. 14 Čl. 15 Čl. 16
Oddíl druhý - Politická práva Čl. 17 Čl. 18 Čl. 19 Čl. 20 Čl. 21 Čl. 22 Čl. 23
HLAVA TŘETÍ - PRÁVA NÁRODNOSTNÍCH A ETNICKÝCH MENŠIN Čl. 24 Čl. 25
HLAVA ČTVRTÁ - HOSPODÁŘSKÁ, SOCIÁLNÍ A KULTURNÍ PRÁVA Čl. 26 Čl. 27 Čl. 28 Čl. 29 Čl. 30 Čl. 31 Čl. 32 Čl. 33 Čl. 34 Čl. 35
HLAVA PÁTÁ - PRÁVO NA SOUDNÍ A JINOU PRÁVNÍ OCHRANU Čl. 36 Čl. 37 Čl. 38 Čl. 39 Čl. 40
HLAVA ŠESTÁ - USTANOVENÍ SPOLEČNÁ Čl. 41 Čl. 42 Čl. 43 Čl. 44
2
XXXXXXXX
xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx
xx xxx 16. xxxxxxxx 1992
o vyhlášení XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX jako xxxxxxxx xxxxxxxxx pořádku Xxxxx xxxxxxxxx
&xxxx;
Xxxxxxxxxxxxx České xxxxxxx xxxx xx xxxxxxx xxxxx:
Xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx vyhlašuje XXXXXXX ZÁKLADNÍCH XXXX X XXXXXX xxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx Xxxxx xxxxxxxxx.
&xxxx;
Xxxx x. x.
XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X SVOBOD
Federální shromáždění xx xxxxxxx xxxxxx Xxxxx xxxxxxx rady x Slovenské xxxxxxx xxxx,
xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx člověka, xxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx xx obecně xxxxxxx hodnoty xxxxxxx x na xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx národů,
pamětlivo xxxxxxx xxxxxxxxxx x xxx, xxx lidská práva x xxxxxxxx xxxxxxx xxxx v xxxx xxxxxx potlačovány,
vkládajíc xxxxxx xx xxxxxxxxxxx těchto xxxx xxxxxxxxx úsilím xxxxx svobodných xxxxxx,
xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxx xxxxxx x slovenského xxxxxx xx xxxxxxxxxx,
xxxxxxxxxxxx xx xxxx díl xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx za xxxx xxxxxxxxx xxxxxx na Xxxx
x vyjadřujíc xxxx, xxx se Česká x Xxxxxxxxx Federativní Xxxxxxxxx důstojně zařadila xxxx xxxxx, xxx xxxx xxxxxxx xxx,
xxxxxxx xx xx xxxx Xxxxxxx základních xxxx x xxxxxx:
HLAVA XXXXX
XXXXXX XXXXXXXXXX
Xx. 1
Xxxx xxxx xxxxxxxx x xxxxx x xxxxxxxxxxx x v xxxxxxx. Xxxxxxxx práva x xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxxx x nezrušitelné.
Xx. 2
(1) Xxxx xx xxxxxxx xx xxxxxxxxxxxxxx hodnotách x xxxxx xx vázat xxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxxx xxx xxx uplatňovat xxx x xxxxxxxxx x x xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx, x xx xxxxxxxx, který xxxxx xxxxxxx.
(3) Každý xxxx xxxxx, co xxxx xxxxxxx xxxxxxxx, x nikdo nesmí xxx xxxxx činit, xx xxxxx neukládá.
Xx. 3
(1) Xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx xx xxxxxxxx všem xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxx, barvy xxxxx, xxxxxx, víry x xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxx xx xxxxxx smýšlení, xxxxxxxxx xxxx sociálního xxxxxx, xxxxxxxxxxxx x národnostní xxxx xxxxxxx menšině, xxxxxxx, xxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx svobodně xxxxxxxxxx x své xxxxxxxxxx. Xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx tohoto xxxxxxxxxxx x všechny xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxx.
(3) Nikomu xxxxx být xxxxxxxxx xxxx na právech xxx xxxxxxxxxxx jeho xxxxxxxxxx práv x xxxxxx.
Xx. 4
(1) Povinnosti xxxxx být xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx x x xxxx xxxxxx x xxx při xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx.
(2) Xxxx základních xxxx a xxxxxx xxxxx xxx xx xxxxxxxx stanovených Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx (xxxx jen "Xxxxxxx") upraveny xxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxx platit xxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxx splňují xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x svobod musí xxx šetřeno jejich xxxxxxxx a smyslu. Xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxx xxxxxxxxxx k xxxxx xxxxxx, než xxx xxxxx xxxx xxxxxxxxx.
XXXXX DRUHÁ
LIDSKÁ PRÁVA X XXXXXXXX XXXXXXX
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxx lidská xxxxx x svobody
Čl. 5
Xxxxx xx xxxxxxxxx xxx xxxxx.
Xx. 6
(1) Xxxxx xx právo xx xxxxx. Xxxxxx xxxxx xx xxxxx xxxxxxx xxx před xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx xxx xxxxxx života.
(3) Xxxxx xxxxx xx nepřipouští.
(4) Xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxx článku xxxx, xxxxxxxx xxx xxxxx xxxxxx xxxxxx v xxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx podle xxxxxx xxxx xxxxxxx. Xxxxx xxxxxx xxxxx xxxx xx xxxxx xxxxxx xxxxxxx i xx xxxxxx je xxxxxxxx xx podmínek, xxxxx xxxxxxx xxxxx.
Čl. 7
(1) Nedotknutelnost xxxxx x xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxxxx xxxx být xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx zákonem.
(2) Xxxxx xxxxx xxx mučen xxx xxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxx nebo xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx trestu.
Xx. 8
(1) Xxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx x důvodů x xxxxxxxx, který xxxxxxx xxxxx. Xxxxx nesmí xxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx neschopnost xxxxxx smluvnímu xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx činu xx xxxxx xxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxx xxxx xxx xxxxx seznámena x xxxxxx zadržení, xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx xx 48 xxxxx xxxxxxxxxx na xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx soudu. Xxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx do 24 xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx x xxxxx, xxxx xx xxxxxxxxx na xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx obviněného xx xxxxx jen xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx. Zatčená xxxxx xxxx xxx xx 24 xxxxx xxxxxxxxx xxxxx. Soudce xxxx xxxxxxxx osobu xx 24 xxxxx xx převzetí xxxxxxxxxxx x rozhodnout x xxxxx xxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxx.
(5) Xxxxx nesmí xxx xxxx xx vazby, xxx x xxxxxx x xx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx a xx základě rozhodnutí xxxxx.
(6) Zákon xxxxxxx, xx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx být osoba xxxxxxxx nebo xxxxxx x xxxxxxx zdravotnické xxxx xxx xxxxx xxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxx xxxx xxx xx 24 xxxxx oznámeno xxxxx, xxxxx x xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xx 7 xxx.
Xx. 9
(1) Xxxxx xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx nebo xxxxxxx.
(2) Ustanovení xxxxxxxx 1 xx xxxxxxxxxx xx:
x) práce xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxx xx xxxxxx xxxxxx xxxxxx svobody xxxx xxxxxx vykonávajícím jiný xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxxxx xxxxxx nebo jinou xxxxxx xxxxxxxxxx zákonem xxxxxxx xxxxxxx vojenské xxxxxx,
x) službu vyžadovanou xx xxxxxxx xxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, xxxxx, xxxx xxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxxxx životy, zdraví xxxx značné xxxxxxxxx xxxxxxx,
x) jednání uložené xxxxxxx pro xxxxxxx xxxxxx, zdraví xxxx xxxx druhých.
Xx. 10
(1) Xxxxx xx xxxxx, xxx xxxx zachována jeho xxxxxx xxxxxxxxxx, osobní xxxx, xxxxx pověst x xxxxxxxx jeho xxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx xxxx neoprávněným xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx a xxxxxxxxx xxxxxx.
(3) Každý xx právo xx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx xxxx xxxxx zneužíváním údajů x xxx xxxxx.
Čl. 11
(1) Každý xx právo xxxxxxxx xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx obsah x xxxxxxx. Xxxxxx xx zaručuje.
(2) Zákon xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx x zabezpečování xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx hospodářství x veřejného xxxxx xxx xxx xxx xx vlastnictví xxxxx, xxxx xxxx určených xxxxxxxxxxx xxxx; xxxxx xxxx xxxx xxxxxxxx, xx určité xxxx xxxxx xxx xxxxx xx vlastnictví občanů xxxx xxxxxxxxxxx osob xx sídlem v Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republice.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxx xxx xxxxxxxx xx xxxx xxxx xxxxxxx xxxxx x xxxxxxx se xxxxxxx chráněnými xxxxxxxx xxxxx. Xxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx, xxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxx nad xxxx xxxxxxxxxx zákonem.
(4) Xxxxxxxxxxx nebo nucené xxxxxxx vlastnického xxxxx xx možné xx xxxxxxxx zájmu, x xx xx xxxxxxx xxxxxx a za xxxxxxx.
(5) Xxxx a xxxxxxxx lze xxxxxxx xxx na základě xxxxxx.
Xx. 12
(1) Xxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx. Xxxx xxxxxxxx do xxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxx, xxx v xxx bydlí.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx je xxxxxxxxx xxx xxx účely xxxxxxxxx řízení, x xx na písemný xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx stanoví xxxxx.
(3) Xxxx zásahy do xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxx zákonem xxxxxxxx, xxx xx-xx xx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx nebo xxxxxx xxxx, xxx xxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx anebo xxx xxxxxxxxx závažného xxxxxxxx xxxxxxx bezpečnosti x xxxxxxx. Pokud xx xxxxxx xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxx nebo xxxxxxxxxxx xxxx hospodářské xxxxxxxx, mohou xxx xxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxx xx-xx xx xxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 13
Nikdo xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxx jiných xxxxxxxxxx x xxxxxxx, xx xxx xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxx, x xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx. Xxxxxx xx xxxxxxxx tajemství zpráv xxxxxxxxxx telefonem, xxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx.
Xx. 14
(1) Xxxxxxx xxxxxx a xxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Každý, xxx xx oprávněně xxxxxxx na xxxxx Xxxxx a Slovenské Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx, xx xxxxx xxxxxxxx je xxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxx xxxxx xxx omezeny xxxxxxx, jestliže xx xx xxxxxxxxxxxx pro xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx pořádku, xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx a na xxxxxxxxxx xxxxxxx xxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx občan xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxx na xxxxx České a Xxxxxxxxx Federativní Republiky. Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx k xxxxxxxx xxx xxxxxx.
(5) Xxxxxxx xxxx xxx vyhoštěn xxx v xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Čl. 15
(1) Xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxx je xxxxxxxx. Xxxxx má xxxxx změnit xxx xxxxxxxxxxx nebo xxxx xxxxx xxx bez xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Svoboda xxxxxxxxx bádání x xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxxx.
(3) Nikdo nemůže xxx nucen vykonávat xxxxxxxxx službu, xxxxx xx xx x xxxxxxx x xxxx xxxxxxxx xxxx x xxxx xxxxxxxxxxx vyznáním. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx zákon.
Čl. 16
(1) Xxxxx xx xxxxx svobodně xxxxxxxxxx své xxxxxxxxxxx xxxx xxxx xxx xxx nebo xxxxxxxx x xxxxxx, xxxxxxxx xxxx veřejně, xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxx, náboženskými úkony xxxx zachováváním xxxxxx.
(2) Xxxxxx a xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx ustavují xxx orgány, ustanovují xxx duchovní x xxxxxxx řeholní x xxxx církevní xxxxxxxxx xxxxxxxxx na xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx vyučování xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx školách.
(4) Xxxxx xxxxxx xxxx xxxx xxx omezen xxxxxxx, jde-li o xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx, xxxxxx x xxxxxxxxx xxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx.
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxxx práva
Čl. 17
(1) Xxxxxxx xxxxxxx x xxxxx xx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx má právo xxxxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxxx, písmem, xxxxxx, xxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx, jakož x xxxxxxxx vyhledávat, přijímat x rozšiřovat xxxxx x xxxxxxxxx bez xxxxxx xx xxxxxxx xxxxx.
(3) Cenzura xx xxxxxxxxxxx.
(4) Svobodu projevu x xxxxx xxxxxxxxxx x šířit xxxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx společnosti xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxx bezpečnost, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx a xxxxxxxxx.
(5) Xxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx jsou xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxx xxxxxxxx. Xxxxxxxx x xxxxxxxxx stanoví zákon.
Xx. 18
(1) Xxxxxxx xxxxx je xxxxxxxx; xx věcech veřejného xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxx xx každý xxxxx sám xxxx x jinými se xxxxxxx na xxxxxx xxxxxx a orgány xxxxxx xxxxxxxxxx s xxxxxxxx, návrhy x xxxxxxxxxx.
(2) Peticí xx xxxxx zasahovat do xxxxxxxxxxxx soudu.
(3) Xxxxxxxx xx xxxxx xxxxxxx x porušování xxxxxxxxxx xxxx x svobod xxxxxxxxxx Xxxxxxxx.
Čl. 19
(1) Právo xxxxxxx se xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxx xxxxx xxx omezit xxxxxxx v xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx na xxxxxxxxx xxxxxxx, jde-li o xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro xxxxxxx xxxx x xxxxxx druhých, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxx, xxxxxxxxx, xxxxxxx nebo xxx xxxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxxxxxxx však xxxxx xxx xxxxxxxxx povolením xxxxxx xxxxxxx správy.
Čl. 20
(1) Právo xxxxxxxx xx xxxxxxxxx xx zaručeno. Xxxxx xx xxxxx xxxxx x xxxxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx mají xxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx xx v xxxx.
(3) Xxxxx xxxxxx xxxx lze omezit xxx v xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx státu, xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x veřejného xxxxxxx, xxxxxxxxxxx xxxxxxxx činům xxxx xxx ochranu xxxx x svobod xxxxxxx.
(4) Politické xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxx, xxxxx x jiná xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xx xxxxx.
Xx. 21
(1) Xxxxxx xxxx právo podílet xx xx správě xxxxxxxxx xxxx přímo xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxx xxxxx xx lhůtách xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx zákonem.
(3) Volební xxxxx xx všeobecné x rovné a xxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxxxxx. Xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx stanoví xxxxx.
(4) Xxxxxx mají xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxx x xxxxx veřejným xxxxxxx.
Xx. 22
Zákonná úprava xxxxx politických xxxx x svobod x xxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxx umožňovat x xxxxxxxxxx svobodnou xxxxxx xxxxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxxxxx společnosti.
Xx. 23
Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xx xx xxxxx proti xxxxxxx, xxx by xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx řád xxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx, založený Xxxxxxxx, xxxxxxxx činnost xxxxxxxxx orgánů a xxxxxx použití xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx znemožněny.
XXXXX XXXXX
XXXXX XXXXXXXXXXXXX X XXXXXXXXX MENŠIN
Čl. 24
Xxxxxxxxxxx xx kterékoli xxxxxxxxxxx nebo xxxxxxx xxxxxxx nesmí xxx xxxxxx na xxxx.
Xx. 25
(1) Xxxxxxx xxxxxxxx národnostní xxxx xxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx všestranný rozvoj, xxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx rozvíjet xxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxx x přijímat informace x xxxxxx mateřském xxxxxx x sdružovat xx x národnostních xxxxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx x národnostním x xxxxxxxx xxxxxxxx se xx xxxxxxxx stanovených xxxxxxx xxxxxxxx xxx
x) xxxxx xx xxxxxxxx x xxxxxx xxxxxx,
x) xxxxx užívat xxxxxx xxxxxx x úředním xxxxx,
x) xxxxx xxxxxx xx řešení věcí xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx x etnických xxxxxx.
XXXXX ČTVRTÁ
HOSPODÁŘSKÁ, SOCIÁLNÍ X KULTURNÍ PRÁVA
Čl.26
(1) Xxxxx xx právo xx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxx x xxxx, xxxxx x právo podnikat x xxxxxxxxxx jinou xxxxxxxxxxxx činnost.
(2) Xxxxx xxxx xxxxxxxx podmínky x xxxxxxx pro xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx.
(3) Každý xx právo xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxx xxx xxxxxxx potřeby prací. Xxxxxx, xxxxx toto xxxxx xxxxxxx xxx xxx viny xxxxxxxxx, xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxx hmotně xxxxxxxxx; xxxxxxxx stanoví xxxxx.
(4) Xxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx pro xxxxxxx.
Xx. 27
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxx s xxxxxx xx xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx zájmů.
(2) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx vznikají nezávisle xx xxxxx. Xxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx některé x xxxx x xxxxxxx nebo v xxxxxxx.
(3) Činnost xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxx x xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx xx ochranu xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx xxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, jde-li x opatření x xxxxxxxxxxxx společnosti nezbytná xxx ochranu xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xx stávku xx xxxxxxxx za podmínek xxxxxxxxxxx xxxxxxx; xxxx xxxxx nepřísluší xxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, příslušníkům xxxxxxxxxxx xxx a příslušníkům xxxxxxxxxxxxxx xxxxx.
Čl. 28
Xxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xx spravedlivou xxxxxx za práci x xx uspokojivé xxxxxxxx podmínky. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Čl. 29
(1) Xxxx, xxxxxxxxx x osoby xxxxxxxxx xxxxxxxxx mají xxxxx xx zvýšenou xxxxxxx xxxxxx xxx xxxxx x xx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx a osoby xxxxxxxxx postižené mají xxxxx xx zvláštní xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxx x xx xxxxx xxx xxxxxxxx x xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Čl. 30
(1) Občané xxxx xxxxx na xxxxxxxxx hmotné xxxxxxxxxxx xx xxxxx x xxx xxxxxxxxxxxxxx x xxxxx, xxxxx i xxx xxxxxx živitele.
(2) Xxxxx, xxx xx x xxxxxx xxxxx, xx xxxxx xx xxxxxxx xxxxx, která xx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx základních životních xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 31
Xxxxx má xxxxx xx xxxxxxx xxxxxx. Občané xxxx xx xxxxxxx veřejného xxxxxxxxx xxxxx na xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx x xx zdravotní xxxxxxx za xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx zákon.
Čl.32
(1) Xxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxx pod xxxxxxxx zákona. Xxxxxxxx xxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxx x xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx, xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx x xxxx xx xxxx xxxxxx xxxxx.
(4) Péče x xxxx a jejich xxxxxxx xx xxxxxx xxxxxx; děti xxxx xxxxx xx rodičovskou xxxxxxx x xxxx. Xxxxx rodičů xxxxx xxx xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxx xx rodičů xxxxxxxxx xxxxx jejich xxxx jen rozhodnutím xxxxx na xxxxxxx xxxxxx.
(5) Xxxxxx, xxxxx xxxxxx o xxxx, xxxx xxxxx na xxxxx xxxxx.
(6) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Čl. 33
(1) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx xx xxxx, xxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx x středních školách, xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx na xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx jiné xxxxx než xxxxxx x xxxxxxxx xx xxxx xxx za xxxxxxxx stanovených xxxxxxx; xx takových školách xx může xxxxxxxx xxxxxxxxxx xx úplatu.
(4) Xxxxx xxxxxxx, xx xxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxx při xxxxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx.
Čl.34
(1) Xxxxx x xxxxxxxxx tvůrčí xxxxxxx xxxxxxxx xxxx chráněna xxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xx xxxxxxxx stanovených xxxxxxx.
Xx. 35
(1) Xxxxx xx právo na xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx má xxxxx xx xxxxxx x xxxxx informace x xxxxx životního xxxxxxxxx x xxxxxxxxxx zdrojů.
(3) Xxx výkonu xxxxx xxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
XXXXX XXXX
XXXXX XX XXXXXX X XXXXX XXXXXX XXXXXXX
Xx. 36
(1) Xxxxx xx může xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx práva u xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxx x xx xxxxxxxxxxx případech x xxxxxx xxxxxx.
(2) Kdo xxxxx, že xxx xx svých xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx správy, může xx obrátit xx xxxx, xxx přezkoumal xxxxxxxxx takového xxxxxxxxxx, xxxxxxxxx-xx zákon xxxxx. X pravomoci xxxxx xxxx xxxxx být xxxxxxxxx přezkoumávání xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxx Xxxxxxx.
(3) Xxxxx xx právo na xxxxxxx škody xxxxxxxxx xx nezákonným xxxxxxxxxxx xxxxx, jiného státního xxxxxx xx orgánu xxxxxxx správy xxxx xxxxxxxxxx úředním xxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx.
Xx. 37
(1) Xxxxx xx právo odepřít xxxxxxx, xxxxxxxx by xx způsobil nebezpečí xxxxxxxxx xxxxxxx sobě xxxx osobě blízké.
(2) Xxxxx má právo xx xxxxxx xxxxx x xxxxxx před xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xx orgány xxxxxxx xxxxxx, x xx xx xxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx x xxxxxx xxxxx.
(4) Xxx xxxxxxxx, že xxxxxxxx xxxxx, xxxx xx xxxx xxxxxxx, má xxxxx na xxxxxxxxxx.
Čl. 38
(1) Nikdo xxxxx xxx odňat xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxx i xxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxx má xxxxx, xxx xxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxx xxxxxxxxxx průtahů x x xxxx xxxxxxxxxxx a xxx xx mohl xxxxxxxx xx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx. Veřejnost xxxx xxx xxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Čl. 39
Xxx zákon xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xx trestným xxxxx x jaký xxxxx, xxxxx i xxxx xxxx xxxx xx xxxxxxx nebo majetku, xxx xx xxxx xxxxxxxx xxxxxx.
Čl. 40
(1) Jen xxxx xxxxxxxxx x xxxx x trestu xx trestné činy.
(2) Xxxxx, xxxxx xxxxx xx xxxxxx trestní xxxxxx, je xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxxx odsuzujícím xxxxxxxxx xxxxx xxxxxx jeho xxxx vyslovena.
(3) Xxxxxxxx xx xxxxx, aby xx byl xxxxxxxxx xxx x xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxx x xxx se xxxx xxxxx sám xxxx xxxxxxxxxxxxxxx obhájce. Xxxxxxxx si xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx xx xxxxx xxxxxx xxx xxxx, xxxx mu xxxxxxxxx xxxxxx. Zákon xxxxxxx, v xxxxxxx xxxxxxxxx má xxxxxxxx xxxxx xx bezplatnou xxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx xx právo xxxxxxx xxxxxxx; xxxxxx xxxxx xxxxx být žádným xxxxxxxx xxxxxx.
(5) Xxxxx xxxxxx xxx trestně xxxxxx za xxx, xxx který již xxx pravomocně odsouzen xxxx xxxxxxxx obžaloby. Xxxx zásada xxxxxxxxxx xxxxxxxxx mimořádných opravných xxxxxxxxxx v xxxxxxx xx xxxxxxx.
(6) Xxxxxxxxx xxxx xx posuzuje x xxxxx se xxxxxx xxxxx zákona xxxxxxxx x xxxx, xxx xxx xxx xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxxx xx použije, xxxxxxxx xx to pro xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
HLAVA ŠESTÁ
USTANOVENÍ XXXXXXXX
Xx. 41
(1) Xxxx xxxxxxxxx x čl. 26, čl. 27 xxxx. 4, čl. 28 xx 31, čl. 32 xxxx. 1 a 3, čl. 33 x 35 Listiny xx xxxxx se xxxxxxx xxxxx v xxxxxx xxxxxx, které xxxx xxxxxxxxxx provádějí.
(2) Xxx xx x Listině xxxxx o zákonu, xxxxxx se xxx xxxxx Xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx pravomoci xxxxxxxxx, xx úprava xxxxxxxx xxxxxxx národních xxx.
Xx. 42
(1) Xxxxx Xxxxxxx xxxxxxx pojmu "xxxxx", xxxxxx se xxx xxxxxx xxxxx Xxxxx x Slovenské Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxx x Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx svobod xxxxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxx dosavadní xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx "xxxxx", xxxxxx se xxx xxxxx člověk, xxx-xx o xxxxxxxx xxxxx a xxxxxxx, xxxxx Xxxxxxx přiznává xxx xxxxxx xx xxxxxx xxxxxxxxx.
Xx. 43
Česká x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republika xxxxxxxxx xxxx cizincům xxxxxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx. Azyl xxxx xxx xxxxxxx xxxx, xxx xxxxxx x xxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx a xxxxxxxxx.
Čl. 44
Zákon xxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx na xxxxxxxxx a jinou xxxxxxxxxxxx činnost x xxxxx xxxxxxx x čl. 20 xxxx. 2; xxxxxxxxxxxx státní xxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxx xxxx, xxx xxxxx xxxxxxx x čl. 27 xxxx. 4; xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx sil xxx xxxxx xxxxxxx x čl. 18, 19 x čl. 27 xxxx. 1 xx 3, xxxxx xxxxxxx x xxxxxxx služby. Osobám x xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx x zdraví, může xxxxx xxxxxx xxxxx xx xxxxxx.
Xxxxxxxxx
Xxxxxx xxxxxxx x. 2/1993 Xx. *) xxxxx xxxxxxxxx xxxx 1.1.1993.
Xx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx jsou xxxxxxxxxx xxxxx a xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx č.:
162/1998 Xx., xxxxxx se mění Xxxxxxx základních xxxx x svobod
s xxxxxxxxx xx 1.1.1999
295/2021 Sb., xxxxxx xx xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx, ve xxxxx ústavního xxxxxx x. 162/1998 Xx.
x xxxxxxxxx od 1.10.2021
Xxxxx xxxxxxxxxxxx právních xxxxx xxxxxx xxxxxxxx předpisů x xxxxxxxx není xxxxxxxxxxxxx, xxxxx se xxxx netýká xxxxxxxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx předpisu.
*) XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX byla xxxxxx xxxxxxx xxx č. 23/1991 Sb.