Právní předpis byl sestaven k datu 24.03.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 01.10.2021.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod jako součásti ústavního pořádku České republiky
2/1993 Sb.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod
Listina základních práv a svobod
HLAVA PRVNÍ - OBECNÁ USTANOVENÍ Čl. 1 Čl. 2 Čl. 3 Čl. 4
HLAVA DRUHÁ - LIDSKÁ PRÁVA A ZÁKLADNÍ SVOBODY
Oddíl první - Základní lidská práva a svobody Čl. 5 Čl. 6 Čl. 7 Čl. 8 Čl. 9 Čl. 10 Čl. 11 Čl. 12 Čl. 13 Čl. 14 Čl. 15 Čl. 16
Oddíl druhý - Politická práva Čl. 17 Čl. 18 Čl. 19 Čl. 20 Čl. 21 Čl. 22 Čl. 23
HLAVA TŘETÍ - PRÁVA NÁRODNOSTNÍCH A ETNICKÝCH MENŠIN Čl. 24 Čl. 25
HLAVA ČTVRTÁ - HOSPODÁŘSKÁ, SOCIÁLNÍ A KULTURNÍ PRÁVA Čl. 26 Čl. 27 Čl. 28 Čl. 29 Čl. 30 Čl. 31 Čl. 32 Čl. 33 Čl. 34 Čl. 35
HLAVA PÁTÁ - PRÁVO NA SOUDNÍ A JINOU PRÁVNÍ OCHRANU Čl. 36 Čl. 37 Čl. 38 Čl. 39 Čl. 40
HLAVA ŠESTÁ - USTANOVENÍ SPOLEČNÁ Čl. 41 Čl. 42 Čl. 43 Čl. 44
2
XXXXXXXX
xxxxxxxxxxxxx České xxxxxxx xxxx
xx xxx 16. xxxxxxxx 1992
o xxxxxxxxx XXXXXXX ZÁKLADNÍCH PRÁV X XXXXXX xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx Xxxxx xxxxxxxxx
&xxxx;
Xxxxxxxxxxxxx České xxxxxxx xxxx se xxxxxxx xxxxx:
Xxxxxxxxxxxxx České xxxxxxx xxxx vyhlašuje XXXXXXX ZÁKLADNÍCH XXXX X SVOBOD jako xxxxxxx ústavního pořádku Xxxxx xxxxxxxxx.
&xxxx;
Xxxx v. x.
XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X SVOBOD
Federální xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx x Xxxxxxxxx národní xxxx,
xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx, xxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx xx obecně xxxxxxx xxxxxxx lidství x xx xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx národů,
pamětlivo xxxxxxx xxxxxxxxxx z xxx, xxx lidská práva x xxxxxxxx xxxxxxx xxxx x xxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx,
xxxxxxxxx xxxxxx xx zabezpečení xxxxxx xxxx xxxxxxxxx úsilím xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxx xxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxxx xx sebeurčení,
připomínajíc xx svůj díl xxxxxxxxxxxx xxxx budoucím xxxxxxxxx xx xxxx xxxxxxxxx xxxxxx na Xxxx
x xxxxxxxxxx vůli, xxx se Xxxxx x Slovenská Federativní Xxxxxxxxx důstojně xxxxxxxx xxxx xxxxx, xxx xxxx hodnoty xxx,
xxxxxxx xx xx xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x svobod:
XXXXX PRVNÍ
OBECNÁ XXXXXXXXXX
Xx. 1
Xxxx jsou xxxxxxxx x rovní x xxxxxxxxxxx x x xxxxxxx. Základní xxxxx x xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx.
Čl. 2
(1) Stát xx xxxxxxx na xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxx se xxxxx xxx xx výlučnou xxxxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxx vyznání.
(2) Xxxxxx xxx xxx xxxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx x v mezích xxxxxxxxxxx zákonem, a xx xxxxxxxx, který xxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxx xxxxx, co xxxx xxxxxxx xxxxxxxx, x xxxxx xxxxx xxx xxxxx xxxxx, xx zákon neukládá.
Xx. 3
(1) Xxxxxxxx xxxxx a xxxxxxx xx xxxxxxxx všem xxx rozdílu xxxxxxx, xxxx, xxxxx xxxxx, xxxxxx, xxxx x xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxx xx xxxxxx smýšlení, národního xxxx sociálního původu, xxxxxxxxxxxx k xxxxxxxxxxx xxxx etnické xxxxxxx, xxxxxxx, xxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxx xxxxxxxxxx. Xxxxxxxx xx xxxxxxxx ovlivňování xxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxx nátlaku xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxx.
(3) Nikomu xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxx na xxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx práv a xxxxxx.
Xx. 4
(1) Xxxxxxxxxx xxxxx být xxxxxxxx xxxxxx xx základě xxxxxx x x xxxx mezích x xxx xxx zachování xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx.
(2) Xxxx základních xxxx a xxxxxx xxxxx být xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx (xxxx jen "Xxxxxxx") xxxxxxxx pouze xxxxxxx.
(3) Zákonná xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx podmínky.
(4) Xxx xxxxxxxxx ustanovení x xxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxx xxx šetřeno xxxxxx xxxxxxxx a xxxxxx. Xxxxxx omezení nesmějí xxx xxxxxxxxxx x xxxxx účelům, xxx xxx xxxxx xxxx xxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXXX XXXXX X XXXXXXXX SVOBODY
Oddíl xxxxx
Xxxxxxxx xxxxxx práva x xxxxxxx
Xx. 5
Xxxxx xx xxxxxxxxx xxx xxxxx.
Xx. 6
(1) Xxxxx xx právo xx xxxxx. Lidský xxxxx xx hoden xxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxx.
(3) Trest xxxxx xx nepřipouští.
(4) Xxxxxxxxx xxxx podle xxxxxx článku xxxx, xxxxxxxx byl xxxxx xxxxxx života x xxxxxxxxxxx x jednáním, xxxxx xxxxx zákona xxxx xxxxxxx. Xxxxx xxxxxx život xxxx xx xxxxx xxxxxx xxxxxxx i xx xxxxxx je xxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx zákon.
Xx. 7
(1) Xxxxxxxxxxxxxxx xxxxx a xxxxxx xxxxxxxx je xxxxxxxx. Xxxxxxx může xxx xxx v xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Nikdo xxxxx xxx mučen xxx xxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxx ponižujícímu xxxxxxxxx xxxx xxxxxx.
Čl. 8
(1) Osobní xxxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxxx nesmí být xxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxx jinak xxx x xxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx stanoví xxxxx. Xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx pro xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx x trestného xxxx xx xxxxx xxxxxxx xxx x případech xxxxxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxx musí xxx ihned xxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxxxxx x nejpozději xx 48 xxxxx xxxxxxxxxx na svobodu xxxx odevzdána xxxxx. Xxxxxx musí zadrženou xxxxx xx 24 xxxxx od xxxxxxxx xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx x vazbě, xxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxx.
(4) Zatknout xxxxxxxxxx xx xxxxx jen xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx soudce. Xxxxxxx xxxxx xxxx xxx xx 24 xxxxx xxxxxxxxx soudu. Xxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxx xx 24 xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx x rozhodnout x xxxxx xxxx ji xxxxxxxxx xx xxxxxxx.
(5) Xxxxx xxxxx xxx xxxx xx xxxxx, xxx x xxxxxx x na xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx x xx základě xxxxxxxxxx xxxxx.
(6) Xxxxx xxxxxxx, xx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxx osoba xxxxxxxx xxxx xxxxxx x xxxxxxx zdravotnické xxxx bez xxxxx xxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxx xxxx xxx xx 24 xxxxx xxxxxxxx xxxxx, který x xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xx 7 dnů.
Xx. 9
(1) Nikdo xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx nebo xxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxxx odstavce 1 se xxxxxxxxxx xx:
x) práce xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxx xx výkonu xxxxxx xxxxxx xxxxxxx nebo xxxxxx vykonávajícím jiný xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx zákonem xxxxxxx povinné xxxxxxxx xxxxxx,
x) xxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, nehod, xxxx xxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxx xxxx značné xxxxxxxxx xxxxxxx,
x) jednání xxxxxxx xxxxxxx xxx ochranu xxxxxx, xxxxxx xxxx xxxx xxxxxxx.
Xx. 10
(1) Xxxxx xx xxxxx, aby xxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx důstojnost, xxxxxx xxxx, dobrá xxxxxx x xxxxxxxx jeho xxxxx.
(2) Každý xx xxxxx na xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx nebo xxxxx xxxxxxxxxxx údajů x xxx osobě.
Čl. 11
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx. Vlastnické xxxxx xxxxx vlastníků xx xxxxxx xxxxxxx obsah x xxxxxxx. Xxxxxx xx zaručuje.
(2) Xxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx k xxxxxxxxxxxxx xxxxxx celé xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx x veřejného xxxxx xxx být xxx xx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxx xxxx určených xxxxxxxxxxx xxxx; zákon xxxx také stanovit, xx xxxxxx xxxx xxxxx xxx xxxxx xx xxxxxxxxxxx občanů xxxx právnických xxxx xx xxxxxx x Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxx být xxxxxxxx xx xxxx xxxx druhých xxxxx x xxxxxxx se xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx. Jeho xxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx, xxxxxxx a xxxxxxx xxxxxxxxx nad xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxx práva xx xxxxx ve xxxxxxxx xxxxx, a xx na xxxxxxx xxxxxx x xx xxxxxxx.
(5) Xxxx x xxxxxxxx lze xxxxxxx xxx xx základě xxxxxx.
Xx. 12
(1) Xxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx. Není xxxxxxxx xx něj xxxxxxxx bez souhlasu xxxx, xxx v xxx bydlí.
(2) Domovní xxxxxxxxx je xxxxxxxxx xxx xxx xxxxx xxxxxxxxx řízení, a xx xx písemný xxxxxxxxxx příkaz soudce. Xxxxxx provedení xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxx zásahy xx xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxx je-li xx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro ochranu xxxxxx xxxx xxxxxx xxxx, xxx xxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx xxxxx pro xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx. Pokud xx xxxxxx xxxxxxx také xxx podnikání xxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx, xxxxx xxx xxxxxx zásahy zákonem xxxxxxxx, xxx je-li xx nezbytné pro xxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxx.
Čl. 13
Xxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxx tajemství xxxxxx xxxxxxxxxx a xxxxxxx, xx již xxxxxxxxxxxx x soukromí, xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx anebo xxxxx xxxxxxxx, s xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx, které stanoví xxxxx. Stejně xx xxxxxxxx tajemství zpráv xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxx jiným xxxxxxxx xxxxxxxxx.
Čl. 14
(1) Svoboda xxxxxx x xxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx xx oprávněně xxxxxxx na xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx, xx xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx.
(3) Tyto xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx nevyhnutelné xxx xxxxxxxxxx státu, udržení xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx xxxxxx xxxx ochranu xxxx a xxxxxx xxxxxxx x na xxxxxxxxxx xxxxxxx xxx x xxxxxx ochrany xxxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxx xx xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Federativní Republiky. Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx x opuštění xxx xxxxxx.
(5) Xxxxxxx xxxx být xxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 15
(1) Svoboda xxxxxxx, xxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxx je xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxx xxxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx víru xxxxx být bez xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Svoboda xxxxxxxxx bádání a xxxxxxxx xxxxxx je xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx vykonávat xxxxxxxxx xxxxxx, pokud xx xx x xxxxxxx x xxxx xxxxxxxx xxxx x xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 16
(1) Xxxxx xx xxxxx svobodně xxxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx víru buď xxx xxxx xxxxxxxx x jinými, xxxxxxxx xxxx veřejně, xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxx, náboženskými xxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx obřadu.
(2) Xxxxxx a xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxx, xxxxxxxxxx xxx xxxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxx x xxxx církevní xxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx stanoví xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx státních školách.
(4) Xxxxx těchto práv xxxx xxx omezen xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx x demokratické xxxxxxxxxxx nezbytná xxx xxxxxxx veřejné bezpečnosti x pořádku, xxxxxx x mravnosti nebo xxxx a xxxxxx xxxxxxx.
Oddíl xxxxx
Xxxxxxxxx xxxxx
Xx. 17
(1) Svoboda projevu x právo na xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx právo xxxxxxxxxx xxx názory xxxxxx, xxxxxx, tiskem, xxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx, jakož x xxxxxxxx vyhledávat, xxxxxxxx x rozšiřovat xxxxx x informace xxx xxxxxx xx xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxxxxx xx xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxx projevu x xxxxx xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx, xxx-xx o xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx x svobod xxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx.
(5) Xxxxxx orgány x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx způsobem xxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxx xxxxxxxx. Xxxxxxxx x xxxxxxxxx stanoví zákon.
Xx. 18
(1) Xxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxx; xx xxxxxx veřejného xxxx jiného xxxxxxxxxx xxxxx má každý xxxxx xxx xxxx x xxxxxx xx xxxxxxx xx xxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxx samosprávy x xxxxxxxx, xxxxxx x xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx se xxxxx xxxxxxxxx do xxxxxxxxxxxx soudu.
(3) Peticemi xx xxxxx vyzývat x xxxxxxxxxx základních xxxx a xxxxxx xxxxxxxxxx Listinou.
Xx. 19
(1) Právo xxxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx v případech xxxxxxxxxxx na veřejných xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx práv a xxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxx, xxxxxxxxx, majetku xxxx xxx bezpečnost xxxxx. Xxxxxxxxxxx však xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx veřejné xxxxxx.
Xx. 20
(1) Právo xxxxxxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx. Každý xx xxxxx xxxxx x xxxxxx xx xxxxxxxxx xx spolcích, xxxxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx.
(2) Občané xxxx xxxxx zakládat též xxxxxxxxx strany x xxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx xx v xxxx.
(3) Xxxxx xxxxxx xxxx lze xxxxxx xxx x případech xxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx xx je x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x veřejného xxxxxxx, xxxxxxxxxxx xxxxxxxx činům xxxx xxx xxxxxxx xxxx a svobod xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx hnutí, xxxxx x jiná xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xx státu.
Čl. 21
(1) Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxx xx xx správě xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxx xxxxxxxxx volbou xxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxx xxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx zákonem.
(3) Xxxxxxx xxxxx xx všeobecné x xxxxx x xxxxxxxx xx tajným xxxxxxxxxx. Xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx práva xxxxxxx xxxxx.
(4) Občané xxxx xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx k voleným x xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 22
Zákonná xxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxx xxxx x svobod x xxxx xxxxxx x xxxxxxxxx musí xxxxxxxxx x ochraňovat xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
Xx. 23
Xxxxxx xxxx xxxxx postavit xx xx xxxxx proti xxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx řád xxxxxxxx práv x xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxxxxx činnost xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxxx zákonných xxxxxxxxxx xxxx znemožněny.
XXXXX XXXXX
XXXXX NÁRODNOSTNÍCH X XXXXXXXXX MENŠIN
Čl. 24
Xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx etnické xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxx xx xxxx.
Čl. 25
(1) Občanům xxxxxxxx národnostní xxxx xxxxxxx menšiny xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx rozvoj, xxxxxxx právo xxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx rozvíjet vlastní xxxxxxx, xxxxx rozšiřovat x přijímat informace x jejich xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xx x národnostních xxxxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx stanoví xxxxx.
(2) Občanům xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxx menšinám se xx podmínek xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxx
x) xxxxx xx xxxxxxxx x xxxxxx jazyku,
b) xxxxx xxxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxxx xxxxx,
x) xxxxx xxxxxx xx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xx národnostních x etnických xxxxxx.
XXXXX XXXXXX
XXXXXXXXXXX, XXXXXXXX X KULTURNÍ XXXXX
Xx.26
(1) Xxxxx má právo xx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx a xxxxxxxx x xxxx, xxxxx x xxxxx podnikat x xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxx stanovit xxxxxxxx x xxxxxxx xxx xxxxx určitých xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xx xxxxx získávat xxxxxxxxxx xxx xxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxx. Xxxxxx, xxxxx toto xxxxx nemohou xxx xxx xxxx xxxxxxxxx, xxxx v xxxxxxxxxx xxxxxxx hmotně xxxxxxxxx; xxxxxxxx stanoví zákon.
(4) Xxxxx xxxx stanovit xxxxxxxxx xxxxxx xxx xxxxxxx.
Čl. 27
(1) Každý xx xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxx x xxxxxx xx ochranu xxxxx hospodářských x xxxxxxxxxx zájmů.
(2) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx vznikají xxxxxxxxx xx státu. Xxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx organizací xx xxxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxx v xxxxxxx xxxx x xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx odborových xxxxxxxxxx x xxxxx x xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx a sociálních xxxxx mohou xxx xxxxxxx zákonem, jde-li x opatření x xxxxxxxxxxxx společnosti nezbytná xxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, veřejného xxxxxxx xxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xx xxxxxx xx xxxxxxxx za xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; xxxx xxxxx xxxxxxxxxx soudcům, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx ozbrojených xxx x příslušníkům xxxxxxxxxxxxxx xxxxx.
Čl. 28
Zaměstnanci xxxx xxxxx xx spravedlivou xxxxxx xx xxxxx x xx xxxxxxxxxx xxxxxxxx podmínky. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 29
(1) Xxxx, xxxxxxxxx a xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxx xx zvýšenou xxxxxxx zdraví při xxxxx x xx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx x osoby xxxxxxxxx xxxxxxxxx mají xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx v pracovních xxxxxxxx a na xxxxx xxx xxxxxxxx x xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 30
(1) Občané xxxx xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxx zabezpečení xx stáří a xxx xxxxxxxxxxxxxx x xxxxx, jakož x xxx ztrátě xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx xx x hmotné xxxxx, xx xxxxx xx xxxxxxx xxxxx, xxxxx xx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 31
Xxxxx má xxxxx xx xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx mají xx základě xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxx zdravotní péči x xx xxxxxxxxx xxxxxxx xx podmínek, xxxxx xxxxxxx zákon.
Čl.32
(1) Xxxxxxxxxxx a xxxxxx xxxx xxx xxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxxxx dětí x xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxx v xxxxxxxxxxx xx zaručena zvláštní xxxx, xxxxxxx v xxxxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxxx v xxxxxxxxxx x mimo xx xxxx xxxxxx xxxxx.
(4) Xxxx o xxxx a xxxxxx xxxxxxx je právem xxxxxx; xxxx mají xxxxx xx rodičovskou xxxxxxx x xxxx. Xxxxx xxxxxx mohou xxx omezena x xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxx xx rodičů xxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxx jen xxxxxxxxxxx xxxxx na xxxxxxx xxxxxx.
(5) Rodiče, xxxxx xxxxxx o xxxx, xxxx xxxxx na xxxxx xxxxx.
(6) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 33
(1) Xxxxx xx xxxxx na xxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx xx xxxx, kterou xxxxxxx xxxxx.
(2) Občané mají xxxxx xx bezplatné xxxxxxxx v základních x xxxxxxxxx školách, xxxxx schopností xxxxxx x možností xxxxxxxxxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx xxxx xxxxx xxx státní x xxxxxxxx na xxxx lze xx xxxxxxxx stanovených zákonem; xx takových xxxxxxx xx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xx úplatu.
(4) Xxxxx xxxxxxx, xx xxxxxx xxxxxxxx mají xxxxxx xxx xxxxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx.
Xx.34
(1) Xxxxx k xxxxxxxxx tvůrčí xxxxxxx xxxxxxxx jsou xxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx přístupu xx kulturnímu bohatství xx xxxxxxxx za xxxxxxxx stanovených xxxxxxx.
Xx. 35
(1) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx životní prostředí.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxx a xxxxx xxxxxxxxx x xxxxx životního xxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxx xxxxxx svých xxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, přírodní xxxxxx, druhové xxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
HLAVA XXXX
XXXXX XX XXXXXX X XXXXX XXXXXX XXXXXXX
Xx. 36
(1) Xxxxx xx xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx práva x xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxx x xx xxxxxxxxxxx případech x xxxxxx orgánu.
(2) Xxx xxxxx, xx byl xx xxxxx právech xxxxxxx rozhodnutím xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xxxx xx obrátit na xxxx, xxx přezkoumal xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxxx-xx xxxxx xxxxx. X xxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxx být xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xx základních xxxx x xxxxxx xxxxx Xxxxxxx.
(3) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxx státního xxxxxx xx orgánu xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxx zákon.
Xx. 37
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx způsobil xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx xxxx xxxxx xxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxx xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx či orgány xxxxxxx správy, x xx od xxxxxxx xxxxxx.
(3) Všichni xxxxxxxxx xxxx xx x xxxxxx rovni.
(4) Kdo xxxxxxxx, xx neovládá xxxxx, jímž xx xxxx xxxxxxx, xx xxxxx xx xxxxxxxxxx.
Xx. 38
(1) Xxxxx xxxxx xxx odňat xxxxx zákonnému xxxxxx. Xxxxxxxxxxx soudu x xxxxxx stanoví zákon.
(2) Xxxxx má právo, xxx jeho xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxx zbytečných xxxxxxx x x jeho xxxxxxxxxxx x aby xx xxxx xxxxxxxx xx xxxx prováděným xxxxxxx. Veřejnost xxxx xxx xxxxxxxxx xxx x případech xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 39
Jen xxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxx x jaký xxxxx, xxxxx i xxxx xxxx xxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxx, xxx za xxxx xxxxxxxx xxxxxx.
Čl. 40
(1) Xxx xxxx xxxxxxxxx x xxxx x xxxxxx xx xxxxxxx činy.
(2) Xxxxx, xxxxx xxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xx považován xx nevinného, xxxxx xxxxxxxxxxx odsuzujícím xxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxx xxxx xxxxxxxxx.
(3) Obviněný xx xxxxx, xxx xx xxx poskytnut xxx a xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxx x xxx xx xxxx hájit xxx xxxx prostřednictvím xxxxxxx. Xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx ho xxxxx xxxxxx xxx xxxx, xxxx xx xxxxxxxxx soudem. Xxxxx xxxxxxx, x xxxxxxx xxxxxxxxx má xxxxxxxx xxxxx na xxxxxxxxxx xxxxx obhájce.
(4) Obviněný xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx; tohoto xxxxx xxxxx xxx žádným xxxxxxxx zbaven.
(5) Xxxxx xxxxxx být trestně xxxxxx xx čin, xxx xxxxx již xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx opravných xxxxxxxxxx x souladu xx xxxxxxx.
(6) Xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxx x xxxxx xx xxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx x xxxx, xxx xxx xxx xxxxxxx. Pozdějšího zákona xx xxxxxxx, xxxxxxxx xx to xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
HLAVA XXXXX
XXXXXXXXXX XXXXXXXX
Xx. 41
(1) Xxxx uvedených x čl. 26, čl. 27 xxxx. 4, čl. 28 xx 31, čl. 32 xxxx. 1 x 3, čl. 33 a 35 Xxxxxxx je xxxxx xx xxxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxxxx, které xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Kde xx x Xxxxxxx xxxxx o zákonu, xxxxxx xx tím xxxxx Xxxxxxxxxxx shromáždění, xxxxxxxx z xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx, že xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxx.
Xx. 42
(1) Xxxxx Xxxxxxx xxxxxxx pojmu "xxxxx", rozumí xx xxx xxxxxx xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(2) Cizinci xxxxxxxx x Xxxxx x Slovenské Federativní Xxxxxxxxx lidských práv x základních xxxxxx xxxxxxxxxx Listinou, xxxxx xxxxxx přiznána xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx pojmu "xxxxx", rozumí se xxx xxxxx xxxxxx, xxx-xx o základní xxxxx a svobody, xxxxx Xxxxxxx přiznává xxx xxxxxx xx xxxxxx občanství.
Xx. 43
Xxxxx x Xxxxxxxxx Federativní Xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx. Azyl může xxx odepřen xxxx, xxx jednal x xxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx.
Čl. 44
Xxxxx xxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx právo xx xxxxxxxxx x jinou xxxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxx xxxxxxx x čl. 20 odst. 2; xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxx samosprávy xx xxxxxxxx, xxxxx xxxx, též právo xxxxxxx v čl. 27 xxxx. 4; xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx sil xxx práva uvedená x čl. 18, 19 x čl. 27 xxxx. 1 xx 3, xxxxx souvisí x xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx x povoláních, xxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxx nezbytná xxx xxxxxxx xxxxxx x zdraví, xxxx xxxxx xxxxxx xxxxx xx xxxxxx.
Xxxxxxxxx
Xxxxxx xxxxxxx č. 2/1993 Xx. *) xxxxx xxxxxxxxx dnem 1.1.1993.
Xx znění xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxx a xxxxxxxx xxxxxxxxxxx právním xxxxxxxxx č.:
162/1998 Xx., xxxxxx xx mění Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x svobod
s xxxxxxxxx xx 1.1.1999
295/2021 Sb., xxxxxx xx mění Xxxxxxx základních xxxx x svobod, xx xxxxx ústavního xxxxxx x. 162/1998 Xx.
x xxxxxxxxx xx 1.10.2021
Xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx předpisů x odkazech není xxxxxxxxxxxxx, xxxxx se xxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxx uvedeného xxxxxxxx xxxxxxxx.
*) LISTINA XXXXXXXXXX XXXX A XXXXXX xxxx poprvé xxxxxxx pod č. 23/1991 Sb.