Právní předpis byl sestaven k datu 03.03.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 01.10.2021.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod jako součásti ústavního pořádku České republiky
2/1993 Sb.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod
Listina základních práv a svobod
HLAVA PRVNÍ - OBECNÁ USTANOVENÍ Čl. 1 Čl. 2 Čl. 3 Čl. 4
HLAVA DRUHÁ - LIDSKÁ PRÁVA A ZÁKLADNÍ SVOBODY
Oddíl první - Základní lidská práva a svobody Čl. 5 Čl. 6 Čl. 7 Čl. 8 Čl. 9 Čl. 10 Čl. 11 Čl. 12 Čl. 13 Čl. 14 Čl. 15 Čl. 16
Oddíl druhý - Politická práva Čl. 17 Čl. 18 Čl. 19 Čl. 20 Čl. 21 Čl. 22 Čl. 23
HLAVA TŘETÍ - PRÁVA NÁRODNOSTNÍCH A ETNICKÝCH MENŠIN Čl. 24 Čl. 25
HLAVA ČTVRTÁ - HOSPODÁŘSKÁ, SOCIÁLNÍ A KULTURNÍ PRÁVA Čl. 26 Čl. 27 Čl. 28 Čl. 29 Čl. 30 Čl. 31 Čl. 32 Čl. 33 Čl. 34 Čl. 35
HLAVA PÁTÁ - PRÁVO NA SOUDNÍ A JINOU PRÁVNÍ OCHRANU Čl. 36 Čl. 37 Čl. 38 Čl. 39 Čl. 40
HLAVA ŠESTÁ - USTANOVENÍ SPOLEČNÁ Čl. 41 Čl. 42 Čl. 43 Čl. 44
2
XXXXXXXX
xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx
xx xxx 16. xxxxxxxx 1992
o xxxxxxxxx XXXXXXX ZÁKLADNÍCH PRÁV X XXXXXX xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx Xxxxx xxxxxxxxx
&xxxx;
Xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx xx xxxxxxx xxxxx:
Xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx XXXXXXX ZÁKLADNÍCH XXXX X XXXXXX jako xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx Xxxxx xxxxxxxxx.
&xxxx;
Xxxx x. x.
XXXXXXX XXXXXXXXXX PRÁV X XXXXXX
Xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx Xxxxx národní xxxx x Xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx,
xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx přirozených xxxx xxxxxxx, xxxx xxxxxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx na obecně xxxxxxx hodnoty xxxxxxx x xx xxxxxxxxxxxx x samosprávné xxxxxxx xxxxxx národů,
pamětlivo xxxxxxx xxxxxxxxxx x xxx, xxx xxxxxx xxxxx x základní xxxxxxx xxxx x naší xxxxxx potlačovány,
vkládajíc xxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx společným xxxxxx xxxxx svobodných národů,
vycházejíc x práva xxxxxxx xxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxxx na sebeurčení,
připomínajíc xx svůj xxx xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxx xxxxxxxxx života xx Xxxx
x xxxxxxxxxx xxxx, xxx xx Xxxxx x Slovenská Federativní Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxx, xxx xxxx xxxxxxx xxx,
xxxxxxx xx xx xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x svobod:
HLAVA XXXXX
XXXXXX XXXXXXXXXX
Xx. 1
Xxxx xxxx xxxxxxxx x xxxxx x xxxxxxxxxxx x v xxxxxxx. Xxxxxxxx xxxxx x svobody jsou xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxxx x nezrušitelné.
Čl. 2
(1) Xxxx xx xxxxxxx na xxxxxxxxxxxxxx hodnotách a xxxxx xx xxxxx xxx na xxxxxxxx xxxxxxxxx, ani xx xxxxxxxxxx vyznání.
(2) Xxxxxx xxx xxx xxxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx x x xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx, a xx způsobem, xxxxx xxxxx xxxxxxx.
(3) Každý xxxx činit, xx xxxx zákonem zakázáno, x nikdo nesmí xxx nucen činit, xx xxxxx xxxxxxxx.
Xx. 3
(1) Xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxx, xxxxx xxxxx, xxxxxx, xxxx x xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxx či xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxxxxxxx x národnostní xxxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx, rodu xxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxx xxxxxxxxxx. Zakazuje se xxxxxxxx ovlivňování xxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx směřující x odnárodňování.
(3) Xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxx xxx uplatňování jeho xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx.
Xx. 4
(1) Povinnosti xxxxx xxx ukládány xxxxxx xx základě xxxxxx a x xxxx xxxxxx x xxx při xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx.
(2) Xxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxx xxx xx xxxxxxxx stanovených Listinou xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx (dále xxx "Xxxxxxx") upraveny xxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx musí xxxxxx xxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx o xxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxx xxx šetřeno xxxxxx xxxxxxxx x smyslu. Xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxx xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxxx, xxx xxx které xxxx xxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXXX XXXXX X XXXXXXXX XXXXXXX
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxx lidská xxxxx x xxxxxxx
Xx. 5
Každý xx xxxxxxxxx mít xxxxx.
Xx. 6
(1) Každý xx xxxxx na xxxxx. Xxxxxx xxxxx xx xxxxx ochrany xxx xxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx nesmí xxx xxxxxx života.
(3) Xxxxx xxxxx se xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx práv podle xxxxxx xxxxxx není, xxxxxxxx xxx xxxxx xxxxxx života x xxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx podle xxxxxx xxxx trestné. Xxxxx xxxxxx xxxxx xxxx xx xxxxx jiného xxxxxxx x xx xxxxxx xx xxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx.
Čl. 7
(1) Nedotknutelnost xxxxx x jejího xxxxxxxx je zaručena. Xxxxxxx může xxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx xxx xxxxx xxx podroben xxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx trestu.
Čl. 8
(1) Osobní xxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxx jinak xxx x xxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx stanoví xxxxx. Xxxxx nesmí xxx zbaven xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxx nebo podezřelého x xxxxxxxxx xxxx xx xxxxx xxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxx xxxx xxx xxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx zadržení, xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx xx 48 xxxxx xxxxxxxxxx na xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx soudu. Xxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx xx 24 xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx x xxxxx, xxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxx.
(4) Zatknout xxxxxxxxxx xx xxxxx xxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx. Zatčená xxxxx xxxx xxx xx 24 xxxxx xxxxxxxxx xxxxx. Soudce xxxx xxxxxxxx osobu xx 24 xxxxx xx xxxxxxxx vyslechnout x xxxxxxxxxx x xxxxx nebo ji xxxxxxxxx na svobodu.
(5) Xxxxx xxxxx xxx xxxx xx xxxxx, xxx x důvodů x xx dobu xxxxxxxxxx xxxxxxx x xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxx.
(6) Xxxxx xxxxxxx, xx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx být xxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxx x ústavní xxxxxxxxxxxx xxxx xxx xxxxx xxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxx xxxx xxx xx 24 xxxxx xxxxxxxx xxxxx, který x xxxxx umístění xxxxxxxx xx 7 xxx.
Čl. 9
(1) Nikdo xxxxx xxx podroben xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxxx odstavce 1 se nevztahuje xx:
x) xxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxx xx xxxxxx xxxxxx xxxxxx svobody xxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxx xxxxx nahrazující trest xxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxxxx xxxxxx nebo xxxxx xxxxxx stanovenou xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx vojenské xxxxxx,
x) xxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx x xxxxxxx živelných xxxxxx, xxxxx, nebo xxxxxx xxxxxxxxx, které xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxx xxxx xxxxxx majetkové xxxxxxx,
x) jednání xxxxxxx xxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx, xxxxxx nebo xxxx druhých.
Čl. 10
(1) Xxxxx xx xxxxx, xxx xxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx důstojnost, xxxxxx xxxx, xxxxx xxxxxx x xxxxxxxx xxxx xxxxx.
(2) Každý xx xxxxx xx xxxxxxx xxxx neoprávněným zasahováním xx xxxxxxxxxx a xxxxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxx xx xxxxx na xxxxxxx před neoprávněným xxxxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxxxxx údajů x xxx osobě.
Xx. 11
(1) Každý xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx. Vlastnické právo xxxxx vlastníků xx xxxxxx xxxxxxx xxxxx x xxxxxxx. Xxxxxx xx zaručuje.
(2) Xxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx k xxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx x veřejného zájmu xxx být jen xx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxx xxxx určených xxxxxxxxxxx xxxx; zákon xxxx xxxx stanovit, xx xxxxxx věci xxxxx xxx pouze xx xxxxxxxxxxx občanů xxxx xxxxxxxxxxx xxxx xx xxxxxx x Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republice.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxx být xxxxxxxx na xxxx xxxx druhých xxxxx x rozporu xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx. Jeho výkon xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx, přírodu x xxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxxxx nebo xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxx, a xx xx xxxxxxx xxxxxx a xx xxxxxxx.
(5) Xxxx x xxxxxxxx lze xxxxxxx xxx xx xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 12
(1) Xxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx. Není xxxxxxxx xx xxx xxxxxxxx bez xxxxxxxx xxxx, xxx x xxx xxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx xx přípustná xxx xxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, x xx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxx zásahy xx xxxxxxxxxxxxxxxx obydlí xxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxx xx-xx xx x xxxxxxxxxxxx společnosti xxxxxxxx pro ochranu xxxxxx nebo xxxxxx xxxx, xxx ochranu xxxx x xxxxxx xxxxxxx anebo xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx bezpečnosti a xxxxxxx. Xxxxx xx xxxxxx užíváno xxxx xxx podnikání nebo xxxxxxxxxxx jiné xxxxxxxxxxx xxxxxxxx, xxxxx xxx xxxxxx zásahy zákonem xxxxxxxx, též je-li xx xxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 13
Xxxxx nesmí xxxxxxx listovní tajemství xxx tajemství xxxxxx xxxxxxxxxx a záznamů, xx již xxxxxxxxxxxx x soukromí, nebo xxxxxxxxxx poštou anebo xxxxx způsobem, x xxxxxxxx případů x xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx. Stejně se xxxxxxxx xxxxxxxxx zpráv xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx.
Čl. 14
(1) Svoboda xxxxxx a pobytu xx zaručena.
(2) Každý, xxx xx xxxxxxxxx xxxxxxx xx xxxxx Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx, má xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx.
(3) Tyto xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx xxxxxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx, ochranu xxxxxx xxxx xxxxxxx xxxx a svobod xxxxxxx a xx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx vstup na xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx. Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx x xxxxxxxx xxx xxxxxx.
(5) Xxxxxxx xxxx být xxxxxxxx xxx x případech xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 15
(1) Xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxx změnit xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxx xxxxx xxx xxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Svoboda xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx nemůže xxx nucen xxxxxxxxx xxxxxxxxx službu, pokud xx xx x xxxxxxx s xxxx xxxxxxxx nebo x xxxx náboženským xxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 16
(1) Každý xx právo xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxx náboženství xxxx xxxx xxx xxx nebo xxxxxxxx x xxxxxx, xxxxxxxx xxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxx, náboženskými xxxxx xxxx zachováváním xxxxxx.
(2) Xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxx xxx orgány, xxxxxxxxxx xxx duchovní x xxxxxxx xxxxxxx x xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Zákon xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx státních xxxxxxx.
(4) Xxxxx těchto práv xxxx xxx xxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx v xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx, xxxxxx x xxxxxxxxx nebo xxxx a xxxxxx xxxxxxx.
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxxx xxxxx
Xx. 17
(1) Svoboda xxxxxxx x xxxxx na xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxxxx své xxxxxx xxxxxx, písmem, tiskem, xxxxxxx xxxx jiným xxxxxxxx, jakož i xxxxxxxx vyhledávat, xxxxxxxx x rozšiřovat xxxxx x informace xxx xxxxxx na xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxxxxx xx xxxxxxxxxxx.
(4) Svobodu xxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx, xxx-xx o xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxx státu, xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx zdraví x xxxxxxxxx.
(5) Státní xxxxxx x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxx povinny xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx o xxx xxxxxxxx. Xxxxxxxx a xxxxxxxxx xxxxxxx zákon.
Xx. 18
(1) Xxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxx; xx xxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx společného xxxxx má každý xxxxx xxx xxxx x jinými xx xxxxxxx xx xxxxxx xxxxxx a xxxxxx xxxxxx samosprávy x xxxxxxxx, xxxxxx a xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx xx xxxxx zasahovat xx xxxxxxxxxxxx soudu.
(3) Xxxxxxxx xx xxxxx xxxxxxx x porušování základních xxxx x svobod xxxxxxxxxx Listinou.
Xx. 19
(1) Xxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxx xxxxx lze xxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx veřejných xxxxxxx, xxx-xx o xxxxxxxx x demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx druhých, xxxxxxx xxxxxxxxx pořádku, xxxxxx, xxxxxxxxx, majetku xxxx xxx bezpečnost xxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxx podmíněno povolením xxxxxx xxxxxxx správy.
Xx. 20
(1) Xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxx xx zaručeno. Xxxxx xx xxxxx xxxxx x xxxxxx se xxxxxxxxx ve spolcích, xxxxxxxxxxxxx a jiných xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx strany x xxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx se x xxxx.
(3) Xxxxx xxxxxx xxxx xxx omezit xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx zákonem, xxxxxxxx xx xx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxxxx bezpečnosti x veřejného xxxxxxx, xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxx pro xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx.
(4) Politické xxxxxx x politická xxxxx, xxxxx i xxxx xxxxxxxx xxxx odděleny xx státu.
Xx. 21
(1) Občané xxxx xxxxx xxxxxxx xx xx xxxxxx xxxxxxxxx xxxx přímo xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxxx.
(2) Volby xx musí xxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxx je xxxxxxxxx x xxxxx x xxxxxxxx xx tajným xxxxxxxxxx. Podmínky xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxx.
(4) Xxxxxx mají xx xxxxxxx podmínek xxxxxxx k xxxxxxx x xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 22
Xxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxx práv x svobod x xxxx výklad x xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx x ochraňovat svobodnou xxxxxx xxxxxxxxxxx sil x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
Xx. 23
Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xx xx odpor xxxxx xxxxxxx, kdo by xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxxxxx činnost xxxxxxxxx orgánů x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx jsou xxxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXX NÁRODNOSTNÍCH X ETNICKÝCH MENŠIN
Čl. 24
Xxxxxxxxxxx ke kterékoli xxxxxxxxxxx nebo xxxxxxx xxxxxxx nesmí být xxxxxx na xxxx.
Xx. 25
(1) Občanům xxxxxxxx xxxxxxxxxxx nebo xxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx právo společně x xxxxxx příslušníky xxxxxxx rozvíjet xxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxx x jejich mateřském xxxxxx a xxxxxxxxx xx v národnostních xxxxxxxxxx. Podrobnosti xxxxxxx xxxxx.
(2) Občanům xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxx menšinám xx xx podmínek stanovených xxxxxxx xxxxxxxx xxx
x) xxxxx xx xxxxxxxx x xxxxxx xxxxxx,
x) xxxxx xxxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxxx xxxxx,
x) xxxxx xxxxxx xx xxxxxx věcí xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxx.
XXXXX XXXXXX
XXXXXXXXXXX, SOCIÁLNÍ X XXXXXXXX XXXXX
Xx.26
(1) Xxxxx xx právo xx svobodnou xxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxx x xxxx, xxxxx x právo podnikat x provozovat xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Zákon xxxx xxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxx xxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx činností.
(3) Xxxxx xx xxxxx získávat xxxxxxxxxx xxx xxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxx. Xxxxxx, kteří xxxx xxxxx xxxxxxx bez xxx xxxx xxxxxxxxx, xxxx x přiměřeném xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx; xxxxxxxx stanoví zákon.
(4) Xxxxx může xxxxxxxx xxxxxxxxx úpravu pro xxxxxxx.
Čl. 27
(1) Každý xx právo xxxxxxxx xx xxxxxxxxx x xxxxxx na xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx zájmů.
(2) Odborové xxxxxxxxxx vznikají xxxxxxxxx xx státu. Xxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx organizací xx xxxxxxxxxxx, stejně xxxx zvýhodňovat některé x nich v xxxxxxx xxxx x xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxx x xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx xxxxx xxxxx být xxxxxxx zákonem, jde-li x opatření v xxxxxxxxxxxx společnosti nezbytná xxx ochranu bezpečnosti xxxxx, xxxxxxxxx pořádku xxxx xxxx x xxxxxx druhých.
(4) Právo xx xxxxxx xx xxxxxxxx za xxxxxxxx xxxxxxxxxxx zákonem; xxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx sborů.
Čl. 28
Xxxxxxxxxxx mají xxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxx x xx uspokojivé xxxxxxxx podmínky. Podrobnosti xxxxxxx zákon.
Čl. 29
(1) Xxxx, xxxxxxxxx a xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx mají xxxxx xx zvýšenou xxxxxxx zdraví xxx xxxxx a xx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx mají xxxxx na xxxxxxxx xxxxxxx v xxxxxxxxxx xxxxxxxx x na xxxxx při xxxxxxxx x povolání.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx zákon.
Xx. 30
(1) Občané xxxx xxxxx xx xxxxxxxxx hmotné zabezpečení xx stáří x xxx nezpůsobilosti k xxxxx, xxxxx x xxx xxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx xx x xxxxxx xxxxx, xx právo na xxxxxxx xxxxx, která xx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 31
Každý má xxxxx xx ochranu xxxxxx. Xxxxxx xxxx xx základě xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx x xx xxxxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxx stanoví xxxxx.
Xx.32
(1) Rodičovství x xxxxxx xxxx xxx xxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxxx je zaručena.
(2) Xxxx x xxxxxxxxxxx xx zaručena xxxxxxxx xxxx, xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxx a xxxxxxxxxxxx pracovní xxxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx x xxxx xx xxxx stejná xxxxx.
(4) Xxxx x xxxx x xxxxxx xxxxxxx je právem xxxxxx; xxxx xxxx xxxxx xx rodičovskou xxxxxxx x péči. Xxxxx rodičů mohou xxx omezena x xxxxxxxxx xxxx mohou xxx xx rodičů xxxxxxxxx proti xxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxxx xx základě xxxxxx.
(5) Xxxxxx, xxxxx xxxxxx x xxxx, xxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx.
(6) Podrobnosti xxxxxxx zákon.
Čl. 33
(1) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx. Školní xxxxxxxx xx xxxxxxx xx xxxx, xxxxxx stanoví xxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxx v xxxxxxxxxx x středních xxxxxxx, xxxxx schopností xxxxxx x možností xxxxxxxxxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx xxxx xxxxx xxx xxxxxx x xxxxxxxx na xxxx lze za xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; xx xxxxxxxx školách xx xxxx vzdělání xxxxxxxxxx za úplatu.
(4) Xxxxx xxxxxxx, za xxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxx xxx studiu xxxxx xx xxxxx xxxxx.
Čl.34
(1) Xxxxx x xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx jsou xxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx za xxxxxxxx stanovených xxxxxxx.
Xx. 35
(1) Každý xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx právo xx xxxxxx x xxxxx informace o xxxxx xxxxxxxxx prostředí x přírodních xxxxxx.
(3) Xxx výkonu xxxxx xxxx nikdo nesmí xxxxxxxxx ani xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
HLAVA XXXX
XXXXX NA XXXXXX X JINOU XXXXXX OCHRANU
Čl. 36
(1) Xxxxx se xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxx x xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx u xxxxxx xxxxxx.
(2) Xxx xxxxx, xx xxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx správy, může xx xxxxxxx xx xxxx, xxx přezkoumal xxxxxxxxx xxxxxxxx rozhodnutí, xxxxxxxxx-xx zákon jinak. X pravomoci xxxxx xxxx xxxxx být xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx se xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxx Xxxxxxx.
(3) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx škody xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxx zákon.
Xx. 37
(1) Každý xx právo xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx stíhání xxxx xxxx osobě xxxxxx.
(2) Xxxxx má právo xx xxxxxx pomoc x xxxxxx před xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx či orgány xxxxxxx xxxxxx, a xx xx xxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxxxx účastníci xxxx xx x xxxxxx xxxxx.
(4) Xxx xxxxxxxx, xx xxxxxxxx xxxxx, xxxx xx xxxx xxxxxxx, má xxxxx na xxxxxxxxxx.
Xx. 38
(1) Xxxxx xxxxx xxx odňat xxxxx zákonnému xxxxxx. Xxxxxxxxxxx soudu x xxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxx má právo, xxx xxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxx xxxxxxxxxx xxxxxxx x x xxxx xxxxxxxxxxx x xxx xx xxxx xxxxxxxx xx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx. Veřejnost xxxx xxx xxxxxxxxx xxx x případech xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 39
Xxx xxxxx xxxxxxx, které xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxx x jaký xxxxx, xxxxx i jaké xxxx xxxx xx xxxxxxx xxxx majetku, xxx xx jeho xxxxxxxx xxxxxx.
Xx. 40
(1) Xxx xxxx xxxxxxxxx o xxxx a xxxxxx xx xxxxxxx xxxx.
(2) Xxxxx, xxxxx němuž xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xx považován xx nevinného, xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx rozsudkem xxxxx xxxxxx xxxx xxxx xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx xx právo, aby xx xxx xxxxxxxxx xxx a možnost x přípravě xxxxxxxx x xxx xx xxxx hájit xxx xxxx xxxxxxxxxxxxxxx obhájce. Xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx xx xxxxx xxxxxx mít xxxx, xxxx mu xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxx xxxxxxx, v kterých xxxxxxxxx xx obviněný xxxxx na xxxxxxxxxx xxxxx obhájce.
(4) Xxxxxxxx xx právo odepřít xxxxxxx; tohoto xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx.
(5) Xxxxx xxxxxx xxx trestně xxxxxx xx xxx, xxx xxxxx již xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx mimořádných opravných xxxxxxxxxx x souladu xx zákonem.
(6) Xxxxxxxxx xxxx se xxxxxxxx x trest xx xxxxxx xxxxx zákona xxxxxxxx x xxxx, xxx xxx čin xxxxxxx. Pozdějšího zákona xx použije, xxxxxxxx xx to xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
XXXXX ŠESTÁ
USTANOVENÍ XXXXXXXX
Xx. 41
(1) Práv xxxxxxxxx x čl. 26, čl. 27 xxxx. 4, čl. 28 xx 31, čl. 32 xxxx. 1 x 3, čl. 33 x 35 Xxxxxxx xx xxxxx se xxxxxxx xxxxx x mezích xxxxxx, které tato xxxxxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxx xx x Listině xxxxx x xxxxxx, xxxxxx xx xxx xxxxx Federálního xxxxxxxxxxx, xxxxxxxx z xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx, že xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx národních xxx.
Čl. 42
(1) Pokud Xxxxxxx používá xxxxx "xxxxx", xxxxxx xx xxx státní občan Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republiky.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxx x Xxxxx x Xxxxxxxxx Federativní Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx Xxxxxxxx, pokud xxxxxx přiznána výslovně xxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx pojmu "xxxxx", xxxxxx se xxx xxxxx xxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx xxxxx a xxxxxxx, xxxxx Listina xxxxxxxx xxx xxxxxx xx xxxxxx xxxxxxxxx.
Xx. 43
Xxxxx a Xxxxxxxxx Federativní Republika xxxxxxxxx xxxx cizincům xxxxxxxxxxxxxxx xx uplatňování xxxxxxxxxxx práv a xxxxxx. Xxxx xxxx xxx odepřen xxxx, xxx xxxxxx v xxxxxxx se základními xxxxxxxx právy x xxxxxxxxx.
Čl. 44
Xxxxx může xxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxx a xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxx xxxxxxx x čl. 20 odst. 2; xxxxxxxxxxxx státní xxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx, které xxxx, xxx xxxxx xxxxxxx v čl. 27 xxxx. 4; příslušníkům xxxxxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxxx ozbrojených xxx xxx xxxxx xxxxxxx x čl. 18, 19 x čl. 27 xxxx. 1 až 3, xxxxx souvisí x xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx x xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx života x xxxxxx, xxxx xxxxx xxxxxx xxxxx xx xxxxxx.
Xxxxxxxxx
Xxxxxx xxxxxxx č. 2/1993 Xx. *) xxxxx xxxxxxxxx xxxx 1.1.1993.
Xx znění xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx změny x xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx č.:
162/1998 Xx., xxxxxx xx mění Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx
x xxxxxxxxx xx 1.1.1999
295/2021 Xx., xxxxxx xx xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx, xx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x. 162/1998 Xx.
x xxxxxxxxx od 1.10.2021
Xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxx, xxxxx xx xxxx xxxxxx derogační xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
*) LISTINA XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX xxxx xxxxxx xxxxxxx xxx č. 23/1991 Sb.