Právní předpis byl sestaven k datu 16.03.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 01.10.2021.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod jako součásti ústavního pořádku České republiky
2/1993 Sb.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod
Listina základních práv a svobod
HLAVA PRVNÍ - OBECNÁ USTANOVENÍ Čl. 1 Čl. 2 Čl. 3 Čl. 4
HLAVA DRUHÁ - LIDSKÁ PRÁVA A ZÁKLADNÍ SVOBODY
Oddíl první - Základní lidská práva a svobody Čl. 5 Čl. 6 Čl. 7 Čl. 8 Čl. 9 Čl. 10 Čl. 11 Čl. 12 Čl. 13 Čl. 14 Čl. 15 Čl. 16
Oddíl druhý - Politická práva Čl. 17 Čl. 18 Čl. 19 Čl. 20 Čl. 21 Čl. 22 Čl. 23
HLAVA TŘETÍ - PRÁVA NÁRODNOSTNÍCH A ETNICKÝCH MENŠIN Čl. 24 Čl. 25
HLAVA ČTVRTÁ - HOSPODÁŘSKÁ, SOCIÁLNÍ A KULTURNÍ PRÁVA Čl. 26 Čl. 27 Čl. 28 Čl. 29 Čl. 30 Čl. 31 Čl. 32 Čl. 33 Čl. 34 Čl. 35
HLAVA PÁTÁ - PRÁVO NA SOUDNÍ A JINOU PRÁVNÍ OCHRANU Čl. 36 Čl. 37 Čl. 38 Čl. 39 Čl. 40
HLAVA ŠESTÁ - USTANOVENÍ SPOLEČNÁ Čl. 41 Čl. 42 Čl. 43 Čl. 44
2
XXXXXXXX
xxxxxxxxxxxxx České xxxxxxx xxxx
xx xxx 16. xxxxxxxx 1992
x vyhlášení XXXXXXX ZÁKLADNÍCH PRÁV X XXXXXX xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx Xxxxx xxxxxxxxx
&xxxx;
Xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx xx xxxxxxx takto:
Předsednictvo Xxxxx xxxxxxx rady xxxxxxxxx XXXXXXX XXXXXXXXXX PRÁV X XXXXXX xxxx xxxxxxx ústavního xxxxxxx Xxxxx republiky.
Uhde v. x.
XXXXXXX XXXXXXXXXX PRÁV X XXXXXX
Xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx Xxxxx xxxxxxx rady x Xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx,
xxxxxxxxx neporušitelnost xxxxxxxxxxx xxxx člověka, xxxx xxxxxx a svrchovanost xxxxxx,
xxxxxxxxx na xxxxxx xxxxxxx hodnoty lidství x na demokratické x xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx trpkých xxxxxxxxxx x dob, xxx lidská práva x xxxxxxxx svobody xxxx x xxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx,
xxxxxxxxx xxxxxx xx zabezpečení xxxxxx xxxx společným xxxxxx xxxxx svobodných národů,
vycházejíc x xxxxx xxxxxxx xxxxxx x slovenského xxxxxx na xxxxxxxxxx,
xxxxxxxxxxxx xx svůj díl xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xx osud xxxxxxxxx xxxxxx xx Xxxx
x xxxxxxxxxx vůli, xxx se Česká x Slovenská Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx důstojně zařadila xxxx xxxxx, xxx xxxx hodnoty ctí,
usneslo xx xx této Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx:
XXXXX PRVNÍ
OBECNÁ USTANOVENÍ
Čl. 1
Xxxx jsou svobodní x xxxxx x xxxxxxxxxxx x x xxxxxxx. Základní práva x svobody xxxx xxxxxxxxxxx, nezcizitelné, xxxxxxxxxxxxxx x nezrušitelné.
Xx. 2
(1) Xxxx xx xxxxxxx xx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx a xxxxx xx xxxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxx, xxx na xxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxxx xxx xxx uplatňovat xxx v xxxxxxxxx x v xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx, x xx xxxxxxxx, xxxxx xxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxx xxxxx, xx xxxx xxxxxxx xxxxxxxx, x xxxxx nesmí xxx xxxxx xxxxx, xx zákon neukládá.
Xx. 3
(1) Základní xxxxx a svobody xx zaručují xxxx xxx rozdílu xxxxxxx, xxxx, xxxxx pleti, xxxxxx, xxxx x xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxxx, národního xxxx sociálního původu, xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx, xxxx xxxx xxxxxx postavení.
(2) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx o své xxxxxxxxxx. Xxxxxxxx se xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx x všechny xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx x odnárodňování.
(3) Xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx.
Xx. 4
(1) Xxxxxxxxxx xxxxx xxx ukládány xxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx a v xxxx xxxxxx x xxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx.
(2) Xxxx xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxx být xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx Listinou xxxxxxxxxx práv a xxxxxx (dále xxx "Xxxxxxx") xxxxxxxx xxxxx xxxxxxx.
(3) Zákonná xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx musí platit xxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Při xxxxxxxxx xxxxxxxxxx o xxxxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx xxxx xxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx x smyslu. Xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxx xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxxx, xxx xxx xxxxx byla xxxxxxxxx.
XXXXX DRUHÁ
LIDSKÁ PRÁVA X ZÁKLADNÍ SVOBODY
Oddíl xxxxx
Xxxxxxxx lidská xxxxx x xxxxxxx
Xx. 5
Xxxxx xx způsobilý xxx xxxxx.
Xx. 6
(1) Xxxxx xx právo na xxxxx. Xxxxxx xxxxx xx xxxxx ochrany xxx xxxx narozením.
(2) Xxxxx nesmí být xxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxx xxxxxx xxxx, xxxxxxxx xxx xxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx podle xxxxxx xxxx xxxxxxx. Xxxxx xxxxxx xxxxx xxxx xx xxxxx jiného xxxxxxx x xx xxxxxx je zaručeno xx xxxxxxxx, které xxxxxxx zákon.
Xx. 7
(1) Xxxxxxxxxxxxxxx xxxxx a jejího xxxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxxxx xxxx xxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Nikdo xxxxx xxx xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxx nebo xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx nebo trestu.
Čl. 8
(1) Osobní xxxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxxx xxxxx být xxxxxx nebo xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx x xxxxxx x xxxxxxxx, který stanoví xxxxx. Xxxxx nesmí xxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx závazku.
(3) Xxxxxxxxxx nebo podezřelého x xxxxxxxxx činu xx xxxxx zadržet xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxx musí xxx ihned xxxxxxxxx x xxxxxx zadržení, xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xx 48 hodin xxxxxxxxxx xx svobodu xxxx odevzdána soudu. Xxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx do 24 xxxxx xx převzetí xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx x vazbě, xxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx obviněného xx xxxxx jen xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx soudce. Zatčená xxxxx xxxx xxx xx 24 xxxxx xxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxx xx 24 xxxxx xx xxxxxxxx vyslechnout x rozhodnout x xxxxx xxxx ji xxxxxxxxx xx xxxxxxx.
(5) Xxxxx xxxxx xxx xxxx xx xxxxx, xxx x xxxxxx x xx xxxx xxxxxxxxxx zákonem x xx xxxxxxx rozhodnutí xxxxx.
(6) Xxxxx xxxxxxx, xx xxxxxxx případech xxxx xxx xxxxx xxxxxxxx xxxx držena x xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxx bez xxxxx xxxxxxxx. Takové opatření xxxx xxx xx 24 hodin xxxxxxxx xxxxx, xxxxx o xxxxx umístění xxxxxxxx xx 7 xxx.
Xx. 9
(1) Xxxxx xxxxx být podroben xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx.
(2) Ustanovení odstavce 1 xx nevztahuje xx:
x) práce xxxxxxxx xxxxx xxxxxx osobám xx xxxxxx xxxxxx xxxxxx svobody xxxx xxxxxx vykonávajícím xxxx xxxxx nahrazující xxxxx xxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxx stanovenou xxxxxxx xxxxxxx povinné vojenské xxxxxx,
x) xxxxxx vyžadovanou xx základě xxxxxx x xxxxxxx živelných xxxxxx, xxxxx, xxxx xxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxx xxxx xxxxxx majetkové xxxxxxx,
x) xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxx ochranu xxxxxx, zdraví nebo xxxx druhých.
Čl. 10
(1) Každý xx xxxxx, aby xxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx důstojnost, osobní xxxx, xxxxx xxxxxx x chráněno xxxx xxxxx.
(2) Každý xx xxxxx na xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx a xxxxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxx xx právo na xxxxxxx před xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx x xxx xxxxx.
Xx. 11
(1) Xxxxx xx xxxxx vlastnit xxxxxxx. Vlastnické xxxxx xxxxx xxxxxxxxx má xxxxxx zákonný xxxxx x xxxxxxx. Xxxxxx xx zaručuje.
(2) Zákon xxxxxxx, který xxxxxxx xxxxxxxx k xxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx národního xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx zájmu xxx xxx xxx xx vlastnictví xxxxx, xxxx xxxx určených xxxxxxxxxxx osob; zákon xxxx xxxx stanovit, xx xxxxxx věci xxxxx xxx pouze xx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx právnických xxxx xx xxxxxx x Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(3) Vlastnictví xxxxxxxx. Xxxxx být xxxxxxxx na újmu xxxx xxxxxxx anebo x xxxxxxx xx xxxxxxx chráněnými xxxxxxxx xxxxx. Jeho xxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx, přírodu a xxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxx, a xx xx základě xxxxxx a xx xxxxxxx.
(5) Xxxx x xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxx xx xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 12
(1) Xxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx. Xxxx xxxxxxxx do xxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxx, xxx x xxx xxxxx.
(2) Domovní xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxx xxx účely xxxxxxxxx xxxxxx, x xx na xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx soudce. Xxxxxx provedení xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxx zásahy do xxxxxxxxxxxxxxxx obydlí mohou xxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxx xx-xx xx x xxxxxxxxxxxx společnosti xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxx xxxx, xxx ochranu xxxx x svobod xxxxxxx anebo xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx. Pokud xx xxxxxx užíváno xxxx xxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx jiné hospodářské xxxxxxxx, mohou být xxxxxx zásahy xxxxxxx xxxxxxxx, xxx je-li xx nezbytné xxx xxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 13
Xxxxx nesmí xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx a záznamů, xx již xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx anebo xxxxx xxxxxxxx, x xxxxxxxx případů x xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx. Stejně se xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, telegrafem xxxx jiným xxxxxxxx xxxxxxxxx.
Xx. 14
(1) Svoboda xxxxxx x xxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx xx xxxxxxxxx xxxxxxx xx území Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republiky, má xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx.
(3) Tyto xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, jestliže xx xx xxxxxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx státu, xxxxxxx xxxxxxxxx pořádku, xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx x xx xxxxxxxxxx xxxxxxx též x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxx xx právo na xxxxxxxx vstup na xxxxx Xxxxx a Xxxxxxxxx Federativní Republiky. Xxxxx nemůže být xxxxx x opuštění xxx xxxxxx.
(5) Xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 15
(1) Xxxxxxx xxxxxxx, svědomí x xxxxxxxxxxxx vyznání xx xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxx xxxxxx své xxxxxxxxxxx nebo víru xxxxx být xxx xxxxxxxxxxxx vyznání.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx a xxxxxxxx tvorby je xxxxxxxx.
(3) Xxxxx nemůže xxx xxxxx vykonávat xxxxxxxxx xxxxxx, xxxxx xx xx x xxxxxxx s xxxx xxxxxxxx nebo x xxxx xxxxxxxxxxx vyznáním. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx zákon.
Čl. 16
(1) Každý xx právo svobodně xxxxxxxxxx xxx náboženství xxxx xxxx buď xxx nebo xxxxxxxx x jinými, soukromě xxxx veřejně, xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxx, náboženskými xxxxx xxxx zachováváním obřadu.
(2) Xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxx, xxxxxxxxxx xxx xxxxxxxx a xxxxxxx řeholní x xxxx církevní xxxxxxxxx xxxxxxxxx na xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Zákon xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx náboženství xx xxxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxxx xxxx xxxx být omezen xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx x demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx, xxxxxx x mravnosti xxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx.
Oddíl druhý
Politická xxxxx
Xx. 17
(1) Svoboda projevu x právo na xxxxxxxxx xxxx zaručeny.
(2) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxxxx své xxxxxx xxxxxx, písmem, xxxxxx, xxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx, xxxxx i xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxx x xxxxxxxxxx ideje x xxxxxxxxx bez xxxxxx xx xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxxxxx xx xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxx projevu x xxxxx xxxxxxxxxx x šířit xxxxxxxxx xxx omezit xxxxxxx, xxx-xx o xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx společnosti xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx, bezpečnost xxxxx, xxxxxxxx bezpečnost, ochranu xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx.
(5) Xxxxxx orgány x xxxxxx územní xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx o své xxxxxxxx. Podmínky x xxxxxxxxx xxxxxxx zákon.
Xx. 18
(1) Petiční xxxxx xx zaručeno; xx věcech xxxxxxxxx xxxx xxxxxx společného xxxxx xx xxxxx xxxxx xxx xxxx x jinými se xxxxxxx na státní xxxxxx a xxxxxx xxxxxx samosprávy x xxxxxxxx, xxxxxx x xxxxxxxxxx.
(2) Peticí xx xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxxxxxx xx xxxxx vyzývat x xxxxxxxxxx základních xxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx Listinou.
Xx. 19
(1) Xxxxx xxxxxxx se xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Toto xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx v případech xxxxxxxxxxx na veřejných xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx nezbytná xxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx druhých, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxx, xxxxxxxxx, xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxxx státu. Xxxxxxxxxxx však xxxxx xxx podmíněno xxxxxxxxx xxxxxx veřejné správy.
Xx. 20
(1) Právo xxxxxxxx se sdružovat xx zaručeno. Xxxxx xx právo xxxxx x xxxxxx se xxxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxx a xxxxxxxxx xx x xxxx.
(3) Výkon xxxxxx xxxx lze xxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx zákonem, jestliže xx xx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxxxx bezpečnosti x veřejného pořádku, xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxx pro xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx hnutí, xxxxx x xxxx xxxxxxxx xxxx odděleny xx xxxxx.
Xx. 21
(1) Občané xxxx xxxxx xxxxxxx xx xx správě xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxx svobodnou xxxxxx xxxxx zástupců.
(2) Volby xx musí xxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx volební xxxxxx xxxxxxxxx zákonem.
(3) Xxxxxxx xxxxx xx všeobecné x rovné x xxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxxxxx. Podmínky výkonu xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxx.
(4) Xxxxxx xxxx xx xxxxxxx podmínek xxxxxxx x xxxxxxx x xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 22
Xxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxx práv x xxxxxx x xxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxx svobodnou xxxxxx politických xxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
Xx. 23
Občané xxxx xxxxx xxxxxxxx xx xx xxxxx xxxxx xxxxxxx, xxx by xxxxxxxxxxx demokratický xxx xxxxxxxx práv x xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxxxxx činnost xxxxxxxxx xxxxxx a xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx znemožněny.
XXXXX XXXXX
XXXXX NÁRODNOSTNÍCH X XXXXXXXXX XXXXXX
Xx. 24
Xxxxxxxxxxx ke kterékoli xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx nesmí xxx xxxxxx xx újmu.
Xx. 25
(1) Občanům xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx všestranný xxxxxx, xxxxxxx xxxxx společně x jinými xxxxxxxxxxx xxxxxxx rozvíjet vlastní xxxxxxx, xxxxx rozšiřovat x xxxxxxxx informace x xxxxxx mateřském xxxxxx a sdružovat xx x xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx. Podrobnosti xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx a xxxxxxxx xxxxxxxx xx xx podmínek xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx též
a) xxxxx na xxxxxxxx x jejich xxxxxx,
x) xxxxx užívat xxxxxx xxxxxx x xxxxxxx xxxxx,
x) xxxxx účasti xx xxxxxx věcí xxxxxxxxxx se xxxxxxxxxxxxx x etnických xxxxxx.
HLAVA ČTVRTÁ
HOSPODÁŘSKÁ, XXXXXXXX X KULTURNÍ XXXXX
Xx.26
(1) Xxxxx xx xxxxx xx svobodnou xxxxx xxxxxxxx x přípravu x xxxx, xxxxx x právo podnikat x provozovat xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxx xxxxxxxx podmínky x xxxxxxx pro xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx.
(3) Každý xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxx své xxxxxxx potřeby xxxxx. Xxxxxx, xxxxx xxxx xxxxx nemohou xxx xxx xxxx xxxxxxxxx, xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx; xxxxxxxx stanoví zákon.
(4) Xxxxx může stanovit xxxxxxxxx úpravu xxx xxxxxxx.
Xx. 27
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xx sdružovat x xxxxxx na xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx nezávisle xx xxxxx. Omezovat xxxxx xxxxxxxxxx organizací xx xxxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx některé x nich x xxxxxxx nebo x xxxxxxx.
(3) Činnost odborových xxxxxxxxxx a vznik x xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx xx ochranu xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx mohou xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x opatření x xxxxxxxxxxxx společnosti xxxxxxxx xxx ochranu xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx práv a xxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xx stávku je xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; toto xxxxx nepřísluší xxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx sborů.
Xx. 28
Xxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxxxx xx práci x xx uspokojivé xxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 29
(1) Xxxx, xxxxxxxxx a osoby xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx zdraví xxx xxxxx x na xxxxxxxx pracovní xxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx mají xxxxx na zvláštní xxxxxxx v pracovních xxxxxxxx a na xxxxx při přípravě x povolání.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 30
(1) Xxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxxx hmotné xxxxxxxxxxx xx stáří x xxx nezpůsobilosti x xxxxx, xxxxx i xxx xxxxxx živitele.
(2) Xxxxx, xxx xx x xxxxxx xxxxx, xx xxxxx na xxxxxxx xxxxx, xxxxx xx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx základních životních xxxxxxxx.
(3) Podrobnosti stanoví xxxxx.
Xx. 31
Xxxxx xx xxxxx na xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx xxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx právo xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx x na zdravotní xxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxx stanoví xxxxx.
Xx.32
(1) Xxxxxxxxxxx a xxxxxx xxxx xxx xxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxxx je xxxxxxxx.
(2) Xxxx x xxxxxxxxxxx xx zaručena xxxxxxxx xxxx, xxxxxxx x xxxxxxxxxx vztazích x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx podmínky.
(3) Xxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx x xxxx xx xxxx xxxxxx xxxxx.
(4) Xxxx x xxxx x jejich xxxxxxx xx právem xxxxxx; xxxx mají xxxxx na xxxxxxxxxxx xxxxxxx x péči. Xxxxx rodičů xxxxx xxx xxxxxxx a xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxx xx rodičů xxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxx xxxxxx.
(5) Rodiče, kteří xxxxxx o xxxx, xxxx právo na xxxxx státu.
(6) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx zákon.
Xx. 33
(1) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx po xxxx, xxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxx v xxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxx společnosti xxx xx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx xxxx xxxxx xxx xxxxxx x xxxxxxxx xx xxxx lze xx xxxxxxxx stanovených xxxxxxx; xx takových xxxxxxx xx xxxx vzdělání xxxxxxxxxx za xxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxxxx, za xxxxxx xxxxxxxx mají xxxxxx xxx xxxxxx xxxxx na pomoc xxxxx.
Čl.34
(1) Xxxxx k xxxxxxxxx tvůrčí xxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx přístupu xx xxxxxxxxxx bohatství xx xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx zákonem.
Čl. 35
(1) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx životní prostředí.
(2) Xxxxx xx právo xx xxxxxx a xxxxx xxxxxxxxx x xxxxx životního prostředí x xxxxxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxx výkonu xxxxx xxxx xxxxx nesmí xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxx prostředí, přírodní xxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxx xxx míru xxxxxxxxxx xxxxxxx.
HLAVA XXXX
XXXXX NA XXXXXX A XXXXX XXXXXX XXXXXXX
Xx. 36
(1) Xxxxx se xxxx xxxxxxx stanoveným postupem xxxxx xxxxx u xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxx x xx xxxxxxxxxxx případech x xxxxxx xxxxxx.
(2) Kdo xxxxx, xx xxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xxxx xx obrátit na xxxx, aby xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx rozhodnutí, xxxxxxxxx-xx zákon xxxxx. X pravomoci xxxxx xxxx nesmí být xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx se xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxx Xxxxxxx.
(3) Každý xx právo na xxxxxxx škody xxxxxxxxx xx nezákonným xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxx státního xxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx správy xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx postupem.
(4) Xxxxxxxx x podrobnosti xxxxxxxx zákon.
Xx. 37
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx by xx způsobil xxxxxxxxx xxxxxxxxx stíhání sobě xxxx osobě blízké.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx právní xxxxx x řízení xxxx xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx či xxxxxx xxxxxxx správy, a xx xx xxxxxxx xxxxxx.
(3) Všichni účastníci xxxx xx x xxxxxx rovni.
(4) Xxx xxxxxxxx, xx xxxxxxxx xxxxx, xxxx xx xxxx xxxxxxx, xx xxxxx xx tlumočníka.
Xx. 38
(1) Nikdo xxxxx xxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx soudci. Xxxxxxxxxxx xxxxx i xxxxxx xxxxxxx zákon.
(2) Xxxxx má právo, xxx xxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxx zbytečných průtahů x x xxxx xxxxxxxxxxx a xxx xx xxxx vyjádřit xx všem xxxxxxxxxx xxxxxxx. Xxxxxxxxx může xxx xxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 39
Xxx xxxxx xxxxxxx, které xxxxxxx xx trestným xxxxx x xxxx trest, xxxxx x xxxx xxxx xxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxx, xxx xx jeho xxxxxxxx xxxxxx.
Xx. 40
(1) Xxx xxxx rozhoduje x xxxx x xxxxxx xx xxxxxxx xxxx.
(2) Xxxxx, xxxxx xxxxx xx vedeno xxxxxxx xxxxxx, je xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx, pokud xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx rozsudkem xxxxx xxxxxx xxxx xxxx xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx xx xxxxx, xxx xx xxx poskytnut xxx a xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxx x xxx xx xxxx hájit xxx xxxx prostřednictvím xxxxxxx. Xxxxxxxx si xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx xx xxxxx xxxxxx mít xxxx, bude xx xxxxxxxxx xxxxxx. Zákon xxxxxxx, x xxxxxxx xxxxxxxxx má xxxxxxxx xxxxx xx bezplatnou xxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx; tohoto xxxxx xxxxx xxx žádným xxxxxxxx xxxxxx.
(5) Xxxxx xxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx xx čin, xxx xxxxx xxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxx xxxxxx nevylučuje xxxxxxxxx mimořádných xxxxxxxxx xxxxxxxxxx v xxxxxxx xx xxxxxxx.
(6) Xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxx x xxxxx xx xxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx v době, xxx xxx čin xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxxx xx použije, xxxxxxxx xx xx xxx xxxxxxxxx příznivější.
XXXXX XXXXX
XXXXXXXXXX XXXXXXXX
Xx. 41
(1) Práv xxxxxxxxx x čl. 26, čl. 27 xxxx. 4, čl. 28 xx 31, čl. 32 xxxx. 1 x 3, čl. 33 a 35 Listiny xx xxxxx xx domáhat xxxxx x xxxxxx xxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxx xx x Xxxxxxx xxxxx x xxxxxx, xxxxxx xx xxx xxxxx Xxxxxxxxxxx shromáždění, xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx, xx úprava xxxxxxxx xxxxxxx národních xxx.
Xx. 42
(1) Xxxxx Xxxxxxx používá xxxxx "xxxxx", rozumí xx xxx xxxxxx občan Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxx x Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx lidských xxxx x základních xxxxxx xxxxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx "xxxxx", xxxxxx se xxx xxxxx xxxxxx, xxx-xx o xxxxxxxx xxxxx a svobody, xxxxx Xxxxxxx xxxxxxxx xxx ohledu xx xxxxxx xxxxxxxxx.
Čl. 43
Česká x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx cizincům xxxxxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx. Xxxx xxxx xxx xxxxxxx tomu, xxx jednal x xxxxxxx xx základními xxxxxxxx právy x xxxxxxxxx.
Čl. 44
Xxxxx může xxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx na xxxxxxxxx a xxxxx xxxxxxxxxxxx činnost x xxxxx xxxxxxx x čl. 20 xxxx. 2; xxxxxxxxxxxx xxxxxx správy x xxxxxx samosprávy xx xxxxxxxx, xxxxx xxxx, též xxxxx xxxxxxx x čl. 27 xxxx. 4; xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx xxx xxxxx xxxxxxx x čl. 18, 19 x čl. 27 xxxx. 1 až 3, xxxxx xxxxxxx x xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx x xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxx nezbytná xxx xxxxxxx xxxxxx x xxxxxx, xxxx xxxxx xxxxxx právo xx stávku.
Informace
Právní předpis x. 2/1993 Xx. *) xxxxx účinnosti xxxx 1.1.1993.
Xx xxxxx tohoto xxxxxxxx xxxxxxxx jsou xxxxxxxxxx změny a xxxxxxxx uskutečněné xxxxxxx xxxxxxxxx č.:
162/1998 Xx., xxxxxx se mění Xxxxxxx základních práv x svobod
s xxxxxxxxx xx 1.1.1999
295/2021 Sb., xxxxxx se xxxx Xxxxxxx základních práv x xxxxxx, xx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x. 162/1998 Sb.
s xxxxxxxxx xx 1.10.2021
Xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxx není xxxxxxxxxxxxx, xxxxx xx xxxx netýká xxxxxxxxx xxxxx shora uvedeného xxxxxxxx xxxxxxxx.
*) XXXXXXX XXXXXXXXXX PRÁV A XXXXXX xxxx poprvé xxxxxxx xxx č. 23/1991 Sb.