Právní předpis byl sestaven k datu 02.04.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 01.10.2021.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod jako součásti ústavního pořádku České republiky
2/1993 Sb.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod
Listina základních práv a svobod
HLAVA PRVNÍ - OBECNÁ USTANOVENÍ Čl. 1 Čl. 2 Čl. 3 Čl. 4
HLAVA DRUHÁ - LIDSKÁ PRÁVA A ZÁKLADNÍ SVOBODY
Oddíl první - Základní lidská práva a svobody Čl. 5 Čl. 6 Čl. 7 Čl. 8 Čl. 9 Čl. 10 Čl. 11 Čl. 12 Čl. 13 Čl. 14 Čl. 15 Čl. 16
Oddíl druhý - Politická práva Čl. 17 Čl. 18 Čl. 19 Čl. 20 Čl. 21 Čl. 22 Čl. 23
HLAVA TŘETÍ - PRÁVA NÁRODNOSTNÍCH A ETNICKÝCH MENŠIN Čl. 24 Čl. 25
HLAVA ČTVRTÁ - HOSPODÁŘSKÁ, SOCIÁLNÍ A KULTURNÍ PRÁVA Čl. 26 Čl. 27 Čl. 28 Čl. 29 Čl. 30 Čl. 31 Čl. 32 Čl. 33 Čl. 34 Čl. 35
HLAVA PÁTÁ - PRÁVO NA SOUDNÍ A JINOU PRÁVNÍ OCHRANU Čl. 36 Čl. 37 Čl. 38 Čl. 39 Čl. 40
HLAVA ŠESTÁ - USTANOVENÍ SPOLEČNÁ Čl. 41 Čl. 42 Čl. 43 Čl. 44
2
XXXXXXXX
xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx
xx dne 16. xxxxxxxx 1992
x xxxxxxxxx XXXXXXX ZÁKLADNÍCH XXXX X XXXXXX xxxx xxxxxxxx ústavního pořádku Xxxxx xxxxxxxxx
&xxxx;
Xxxxxxxxxxxxx České xxxxxxx xxxx xx xxxxxxx xxxxx:
Xxxxxxxxxxxxx České xxxxxxx rady xxxxxxxxx XXXXXXX ZÁKLADNÍCH PRÁV X SVOBOD xxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx Xxxxx xxxxxxxxx.
&xxxx;
Xxxx v. x.
LISTINA XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX
Xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx x Slovenské xxxxxxx xxxx,
xxxxxxxxx neporušitelnost xxxxxxxxxxx xxxx člověka, xxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx xx obecně xxxxxxx hodnoty xxxxxxx x xx demokratické x xxxxxxxxxxx tradice xxxxxx národů,
pamětlivo trpkých xxxxxxxxxx x xxx, xxx lidská xxxxx x základní xxxxxxx xxxx x naší xxxxxx xxxxxxxxxxx,
xxxxxxxxx xxxxxx xx zabezpečení těchto xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx svobodných xxxxxx,
xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxxxxx,
xxxxxxxxxxxx xx svůj xxx xxxxxxxxxxxx vůči xxxxxxxx xxxxxxxxx xx osud xxxxxxxxx života na Xxxx
x vyjadřujíc vůli, xxx se Česká x Xxxxxxxxx Federativní Xxxxxxxxx xxxxxxxx zařadila xxxx státy, xxx xxxx hodnoty xxx,
xxxxxxx xx xx xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx práv x svobod:
XXXXX XXXXX
XXXXXX XXXXXXXXXX
Xx. 1
Xxxx xxxx xxxxxxxx x rovní x xxxxxxxxxxx x x xxxxxxx. Xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx jsou xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx.
Xx. 2
(1) Xxxx xx založen xx xxxxxxxxxxxxxx hodnotách x xxxxx xx xxxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxx vyznání.
(2) Xxxxxx xxx xxx xxxxxxxxxx xxx x případech x v mezích xxxxxxxxxxx xxxxxxx, x xx xxxxxxxx, xxxxx xxxxx stanoví.
(3) Xxxxx xxxx činit, xx xxxx zákonem zakázáno, x nikdo xxxxx xxx xxxxx xxxxx, xx xxxxx xxxxxxxx.
Čl. 3
(1) Xxxxxxxx xxxxx a xxxxxxx xx xxxxxxxx všem xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxx, xxxxx xxxxx, xxxxxx, víry a xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxx či xxxxxx xxxxxxxx, národního xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxxxxxxx k xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx menšině, xxxxxxx, rodu nebo xxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx právo xxxxxxxx xxxxxxxxxx x své xxxxxxxxxx. Xxxxxxxx se xxxxxxxx ovlivňování xxxxxx xxxxxxxxxxx a xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxx.
(3) Nikomu xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxx na xxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx.
Čl. 4
(1) Xxxxxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx x x xxxx xxxxxx x xxx při xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx.
(2) Meze xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx (dále jen "Xxxxxxx") xxxxxxxx xxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxx splňují xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Xxx xxxxxxxxx ustanovení x xxxxxx xxxxxxxxxx práv x svobod xxxx xxx xxxxxxx jejich xxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxx xxxxxxx nesmějí xxx xxxxxxxxxx k xxxxx xxxxxx, xxx xxx xxxxx xxxx xxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXXX XXXXX X XXXXXXXX XXXXXXX
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxx xxxxxx xxxxx x xxxxxxx
Xx. 5
Xxxxx xx xxxxxxxxx xxx xxxxx.
Čl. 6
(1) Xxxxx xx právo xx xxxxx. Lidský xxxxx xx hoden ochrany xxx xxxx narozením.
(2) Xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxx.
(3) Trest xxxxx xx nepřipouští.
(4) Xxxxxxxxx práv xxxxx xxxxxx článku xxxx, xxxxxxxx byl xxxxx xxxxxx života x xxxxxxxxxxx s jednáním, xxxxx xxxxx zákona xxxx xxxxxxx. Právo xxxxxx xxxxx xxxx xx xxxxx jiného xxxxxxx i xx xxxxxx je xxxxxxxx xx podmínek, xxxxx xxxxxxx zákon.
Čl. 7
(1) Nedotknutelnost xxxxx a xxxxxx xxxxxxxx je xxxxxxxx. Xxxxxxx xxxx být xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx zákonem.
(2) Nikdo xxxxx xxx xxxxx xxx podroben xxxxxxx, xxxxxxxxxx nebo xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx nebo xxxxxx.
Čl. 8
(1) Xxxxxx xxxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxxx xxxxx xxx xxxxxx nebo xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx x důvodů x xxxxxxxx, který stanoví xxxxx. Xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxxxx smluvnímu xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxx xx xxxxx xxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxx musí xxx xxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx zadržení, xxxxxxxxxxx x nejpozději xx 48 hodin xxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxx musí xxxxxxxxx xxxxx xx 24 xxxxx xx převzetí xxxxxxxxxxx x rozhodnout x xxxxx, xxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx obviněného xx xxxxx xxx xx xxxxxxx odůvodněný xxxxxx xxxxxx. Xxxxxxx xxxxx musí xxx xx 24 hodin xxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxx xx 24 hodin xx xxxxxxxx vyslechnout x xxxxxxxxxx x xxxxx xxxx ji xxxxxxxxx xx xxxxxxx.
(5) Xxxxx xxxxx xxx xxxx do xxxxx, xxx x xxxxxx x xx xxxx xxxxxxxxxx zákonem a xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxx.
(6) Xxxxx xxxxxxx, xx xxxxxxx případech xxxx xxx xxxxx xxxxxxxx xxxx držena x xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxx xxx svého xxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxx xxxx být do 24 hodin oznámeno xxxxx, xxxxx x xxxxx umístění rozhodne xx 7 xxx.
Xx. 9
(1) Xxxxx xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxx pracím xxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxxx xxxxxxxx 1 xx xxxxxxxxxx xx:
x) xxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxx osobám xx výkonu xxxxxx xxxxxx svobody xxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxxx jiný xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxxxx xxxxxx xxxx jinou xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx povinné xxxxxxxx xxxxxx,
x) xxxxxx vyžadovanou xx xxxxxxx zákona x xxxxxxx živelných xxxxxx, xxxxx, nebo xxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxxxx xxxxxx, zdraví xxxx značné majetkové xxxxxxx,
x) jednání xxxxxxx xxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx, zdraví xxxx xxxx xxxxxxx.
Xx. 10
(1) Xxxxx xx xxxxx, xxx xxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx důstojnost, xxxxxx xxxx, xxxxx pověst x chráněno xxxx xxxxx.
(2) Každý xx xxxxx xx ochranu xxxx neoprávněným xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx a xxxxxxxxx xxxxxx.
(3) Každý xx právo na xxxxxxx xxxx neoprávněným xxxxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx nebo xxxxx xxxxxxxxxxx údajů x xxx osobě.
Xx. 11
(1) Xxxxx xx xxxxx vlastnit xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxx xxxxx vlastníků xx xxxxxx xxxxxxx obsah x xxxxxxx. Xxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Zákon xxxxxxx, který majetek xxxxxxxx x zabezpečování xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx x veřejného zájmu xxx xxx xxx xx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx osob; xxxxx xxxx xxxx stanovit, xx xxxxxx věci xxxxx xxx xxxxx xx vlastnictví občanů xxxx xxxxxxxxxxx xxxx xx xxxxxx x Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxx xxx xxxxxxxx xx xxxx xxxx xxxxxxx xxxxx x rozporu se xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx. Jeho xxxxx xxxxx poškozovat lidské xxxxxx, xxxxxxx a xxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxxxx nebo nucené xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxx xx možné xx xxxxxxxx xxxxx, x xx xx základě xxxxxx x xx xxxxxxx.
(5) Xxxx x xxxxxxxx lze xxxxxxx xxx na xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 12
(1) Xxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx. Není xxxxxxxx xx něj xxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxx, xxx v xxx bydlí.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxx pro xxxxx xxxxxxxxx řízení, x xx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx soudce. Xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxx xxxxxx do xxxxxxxxxxxxxxxx obydlí xxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxx xx-xx xx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro xxxxxxx xxxxxx nebo zdraví xxxx, xxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx anebo pro xxxxxxxxx závažného xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx. Xxxxx je xxxxxx xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx jiné hospodářské xxxxxxxx, xxxxx být xxxxxx xxxxxx zákonem xxxxxxxx, xxx xx-xx xx xxxxxxxx pro xxxxxx úkolů veřejné xxxxxx.
Xx. 13
Nikdo xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxx, xx xxx xxxxxxxxxxxx x soukromí, xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxx, x xxxxxxxx xxxxxxx a xxxxxxxx, xxxxx stanoví xxxxx. Xxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxx zpráv xxxxxxxxxx telefonem, xxxxxxxxxx xxxx xxxxx podobným xxxxxxxxx.
Čl. 14
(1) Xxxxxxx xxxxxx x xxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx xx xxxxxxxxx xxxxxxx na xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx, xx xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, jestliže xx xx nevyhnutelné xxx xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx xxxx x svobod xxxxxxx a xx xxxxxxxxxx xxxxxxx též x důvodu ochrany xxxxxxx.
(4) Každý xxxxx xx xxxxx na xxxxxxxx xxxxx na xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Federativní Republiky. Xxxxx xxxxxx být xxxxx x xxxxxxxx xxx xxxxxx.
(5) Xxxxxxx xxxx být xxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 15
(1) Svoboda xxxxxxx, xxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxx je xxxxxxxx. Xxxxx má xxxxx xxxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxx xxxxx xxx bez xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Svoboda xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxx xxxxxx je xxxxxxxx.
(3) Nikdo xxxxxx xxx xxxxx vykonávat xxxxxxxxx službu, xxxxx xx xx v xxxxxxx x xxxx xxxxxxxx xxxx x xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 16
(1) Xxxxx xx právo svobodně xxxxxxxxxx xxx náboženství xxxx víru xxx xxx xxxx xxxxxxxx x xxxxxx, xxxxxxxx xxxx veřejně, xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx obřadu.
(2) Xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx spravují xxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxx, ustanovují xxx xxxxxxxx x xxxxxxx řeholní x xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Zákon stanoví xxxxxxxx xxxxxxxxx náboženství xx xxxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx těchto xxxx xxxx xxx xxxxxx xxxxxxx, jde-li x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx, xxxxxx x xxxxxxxxx xxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx.
Oddíl druhý
Politická xxxxx
Xx. 17
(1) Xxxxxxx projevu x xxxxx xx xxxxxxxxx jsou xxxxxxxx.
(2) Xxxxx má xxxxx xxxxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxxx, písmem, xxxxxx, xxxxxxx xxxx jiným xxxxxxxx, xxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx bez xxxxxx xx hranice xxxxx.
(3) Cenzura je xxxxxxxxxxx.
(4) Svobodu projevu x právo xxxxxxxxxx x šířit xxxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x opatření x demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx a svobod xxxxxxx, xxxxxxxxxx státu, xxxxxxxx bezpečnost, ochranu xxxxxxxxx xxxxxx a xxxxxxxxx.
(5) Státní xxxxxx x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx způsobem poskytovat xxxxxxxxx o své xxxxxxxx. Xxxxxxxx a xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Čl. 18
(1) Petiční xxxxx je xxxxxxxx; xx xxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxx má každý xxxxx sám nebo x xxxxxx se xxxxxxx xx xxxxxx xxxxxx a xxxxxx xxxxxx samosprávy x xxxxxxxx, xxxxxx x xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx xx xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxxxxxx xx xxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxxxxx Listinou.
Čl. 19
(1) Xxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxx xxxxx lze xxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxx, jde-li x xxxxxxxx x demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx práv x xxxxxx xxxxxxx, ochranu xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxx, xxxxxxxxx, majetku nebo xxx xxxxxxxxxx státu. Xxxxxxxxxxx však xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 20
(1) Xxxxx xxxxxxxx se xxxxxxxxx xx xxxxxxxx. Každý xx právo xxxxx x jinými se xxxxxxxxx ve xxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx se x xxxx.
(3) Výkon xxxxxx xxxx xxx xxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx zákonem, xxxxxxxx xx xx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx nezbytné xxx xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx veřejné bezpečnosti x xxxxxxxxx pořádku, xxxxxxxxxxx trestným xxxxx xxxx xxx xxxxxxx xxxx x svobod xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx strany x xxxxxxxxx hnutí, xxxxx x jiná xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xx státu.
Xx. 21
(1) Občané xxxx právo podílet xx na xxxxxx xxxxxxxxx xxxx přímo xxxx svobodnou xxxxxx xxxxx xxxxxxxx.
(2) Volby xx xxxx xxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx zákonem.
(3) Volební xxxxx xx všeobecné x rovné a xxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxxxxx. Podmínky výkonu xxxxxxxxx xxxxx stanoví xxxxx.
(4) Občané xxxx xx xxxxxxx podmínek xxxxxxx x xxxxxxx x xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 22
Xxxxxxx úprava xxxxx politických xxxx x svobod x xxxx xxxxxx x xxxxxxxxx musí xxxxxxxxx x xxxxxxxxxx svobodnou xxxxxx xxxxxxxxxxx xxx x demokratické xxxxxxxxxxx.
Xx. 23
Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xx xx odpor proti xxxxxxx, kdo xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx, založený Xxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx znemožněny.
XXXXX XXXXX
XXXXX XXXXXXXXXXXXX X ETNICKÝCH XXXXXX
Xx. 24
Xxxxxxxxxxx xx kterékoli xxxxxxxxxxx nebo xxxxxxx xxxxxxx nesmí xxx xxxxxx xx xxxx.
Xx. 25
(1) Xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx právo xxxxxxxx x xxxxxx příslušníky xxxxxxx xxxxxxxx vlastní xxxxxxx, právo rozšiřovat x xxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx mateřském xxxxxx x xxxxxxxxx xx x xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxx se xx xxxxxxxx stanovených xxxxxxx xxxxxxxx též
a) xxxxx na vzdělání x jejich xxxxxx,
x) xxxxx xxxxxx jejich xxxxxx x úředním xxxxx,
x) právo xxxxxx xx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx se národnostních x xxxxxxxxx xxxxxx.
HLAVA ČTVRTÁ
HOSPODÁŘSKÁ, SOCIÁLNÍ X XXXXXXXX XXXXX
Xx.26
(1) Xxxxx xx xxxxx xx svobodnou volbu xxxxxxxx x xxxxxxxx x němu, xxxxx x právo xxxxxxxx x provozovat jinou xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxx xxxxxxxx podmínky x xxxxxxx xxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx činností.
(3) Každý xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxx své xxxxxxx potřeby prací. Xxxxxx, xxxxx xxxx xxxxx nemohou xxx xxx viny vykonávat, xxxx v xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx; xxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(4) Xxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx úpravu pro xxxxxxx.
Čl. 27
(1) Každý xx xxxxx svobodně xx xxxxxxxxx x xxxxxx xx ochranu xxxxx hospodářských a xxxxxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx vznikají xxxxxxxxx xx státu. Omezovat xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx zvýhodňovat xxxxxxx x xxxx x xxxxxxx xxxx v xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx x vznik x xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx na xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx mohou xxx xxxxxxx xxxxxxx, jde-li x xxxxxxxx v xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxxx pořádku xxxx práv a xxxxxx druhých.
(4) Xxxxx xx xxxxxx xx xxxxxxxx za podmínek xxxxxxxxxxx xxxxxxx; toto xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx.
Xx. 28
Xxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xx spravedlivou xxxxxx xx xxxxx x xx xxxxxxxxxx xxxxxxxx podmínky. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx zákon.
Čl. 29
(1) Xxxx, xxxxxxxxx a osoby xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxx xxxxx a na xxxxxxxx pracovní podmínky.
(2) Xxxxxxxxx x osoby xxxxxxxxx xxxxxxxxx mají xxxxx xx zvláštní xxxxxxx v xxxxxxxxxx xxxxxxxx x xx xxxxx xxx xxxxxxxx x povolání.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx zákon.
Čl. 30
(1) Xxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxx zabezpečení xx stáří x xxx nezpůsobilosti k xxxxx, xxxxx x xxx ztrátě živitele.
(2) Xxxxx, kdo je x hmotné xxxxx, xx xxxxx na xxxxxxx xxxxx, xxxxx xx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx základních xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 31
Každý má xxxxx xx xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx xxxx xx základě veřejného xxxxxxxxx xxxxx na xxxxxxxxxx zdravotní xxxx x na xxxxxxxxx xxxxxxx xx podmínek, xxxxx stanoví zákon.
Čl.32
(1) Xxxxxxxxxxx x xxxxxx jsou pod xxxxxxxx zákona. Xxxxxxxx xxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxxx je xxxxxxxx.
(2) Xxxx x xxxxxxxxxxx xx zaručena zvláštní xxxx, xxxxxxx v xxxxxxxxxx xxxxxxxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx podmínky.
(3) Xxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx x mimo xx mají stejná xxxxx.
(4) Xxxx x xxxx a xxxxxx xxxxxxx xx xxxxxx xxxxxx; xxxx xxxx xxxxx xx rodičovskou xxxxxxx x xxxx. Xxxxx xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxx x xxxxxxxxx děti xxxxx xxx xx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx jejich xxxx xxx rozhodnutím xxxxx xx základě xxxxxx.
(5) Rodiče, xxxxx xxxxxx o xxxx, xxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx.
(6) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 33
(1) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx. Školní xxxxxxxx xx povinná xx xxxx, xxxxxx stanoví xxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx schopností xxxxxx x možností xxxxxxxxxxx xxx na vysokých xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx jiné xxxxx než xxxxxx x vyučovat xx xxxx lze xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; xx xxxxxxxx školách xx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx za úplatu.
(4) Xxxxx stanoví, xx xxxxxx podmínek xxxx xxxxxx xxx xxxxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx.
Xx.34
(1) Xxxxx k xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxx chráněna xxxxxxx.
(2) Xxxxx přístupu xx xxxxxxxxxx bohatství xx xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Čl. 35
(1) Xxxxx xx právo na xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxx a xxxxx xxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx x přírodních zdrojů.
(3) Xxx výkonu xxxxx xxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxx nad míru xxxxxxxxxx xxxxxxx.
HLAVA XXXX
XXXXX XX XXXXXX A XXXXX XXXXXX OCHRANU
Čl. 36
(1) Xxxxx xx může xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx práva x xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxx x xx xxxxxxxxxxx případech x xxxxxx xxxxxx.
(2) Kdo xxxxx, xx xxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx rozhodnutím xxxxxx xxxxxxx správy, xxxx xx xxxxxxx xx xxxx, aby xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxxx-xx xxxxx xxxxx. X xxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxx být xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx se základních xxxx x xxxxxx xxxxx Xxxxxxx.
(3) Xxxxx xx právo xx xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxx xx nezákonným xxxxxxxxxxx xxxxx, jiného xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx.
Xx. 37
(1) Každý xx xxxxx odepřít xxxxxxx, xxxxxxxx by xx xxxxxxxx nebezpečí xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx xxxx osobě xxxxxx.
(2) Xxxxx má xxxxx xx právní xxxxx x xxxxxx xxxx xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xx orgány xxxxxxx xxxxxx, a xx xx xxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx x xxxxxx xxxxx.
(4) Xxx xxxxxxxx, že neovládá xxxxx, xxxx xx xxxx xxxxxxx, xx xxxxx xx xxxxxxxxxx.
Čl. 38
(1) Nikdo xxxxx xxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxx i xxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx, xxx jeho xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxx zbytečných xxxxxxx x x jeho xxxxxxxxxxx a xxx xx xxxx vyjádřit xx všem xxxxxxxxxx xxxxxxx. Xxxxxxxxx xxxx xxx vyloučena xxx x případech xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Čl. 39
Xxx xxxxx xxxxxxx, xxxxx jednání xx xxxxxxxx xxxxx x xxxx xxxxx, xxxxx x jaké xxxx xxxx xx xxxxxxx xxxx majetku, xxx za xxxx xxxxxxxx uložit.
Xx. 40
(1) Xxx xxxx xxxxxxxxx x xxxx a xxxxxx xx xxxxxxx xxxx.
(2) Xxxxx, xxxxx xxxxx xx xxxxxx trestní xxxxxx, xx považován xx xxxxxxxxx, pokud xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxx xxxx xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx xx xxxxx, xxx xx byl xxxxxxxxx xxx x xxxxxxx x přípravě obhajoby x aby xx xxxx xxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxxxxxxx obhájce. Xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxx, ačkoliv xx xxxxx zákona xxx xxxx, xxxx xx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxx xxxxxxx, x xxxxxxx xxxxxxxxx má xxxxxxxx xxxxx xx bezplatnou xxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx xx právo xxxxxxx xxxxxxx; xxxxxx práva xxxxx xxx žádným xxxxxxxx xxxxxx.
(5) Xxxxx xxxxxx být trestně xxxxxx xx čin, xxx xxxxx xxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx zproštěn obžaloby. Xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx mimořádných opravných xxxxxxxxxx x xxxxxxx xx xxxxxxx.
(6) Xxxxxxxxx xxxx se posuzuje x xxxxx xx xxxxxx podle xxxxxx xxxxxxxx x xxxx, xxx byl čin xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx xxx xxxxxxxxx příznivější.
HLAVA XXXXX
XXXXXXXXXX XXXXXXXX
Xx. 41
(1) Xxxx uvedených x čl. 26, čl. 27 xxxx. 4, čl. 28 xx 31, čl. 32 xxxx. 1 x 3, čl. 33 a 35 Xxxxxxx je xxxxx xx xxxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxx xx x Listině xxxxx o xxxxxx, xxxxxx se xxx xxxxx Xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxx zákonodárné xxxxxxxxx xxxxxxxxx, xx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx národních xxx.
Xx. 42
(1) Pokud Xxxxxxx xxxxxxx xxxxx "xxxxx", rozumí xx xxx xxxxxx xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republiky.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxx x Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxx xxxxxx přiznána xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Pokud dosavadní xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx "xxxxx", rozumí xx xxx xxxxx xxxxxx, xxx-xx x základní xxxxx x xxxxxxx, xxxxx Listina xxxxxxxx xxx xxxxxx na xxxxxx občanství.
Xx. 43
Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx za xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx. Xxxx xxxx xxx xxxxxxx xxxx, xxx xxxxxx x xxxxxxx xx základními xxxxxxxx xxxxx a xxxxxxxxx.
Xx. 44
Zákon xxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx právo xx xxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxxxxx činnost a xxxxx xxxxxxx x čl. 20 xxxx. 2; xxxxxxxxxxxx státní xxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx xx funkcích, které xxxx, xxx právo xxxxxxx x čl. 27 xxxx. 4; příslušníkům xxxxxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx xxx xxxxx uvedená x čl. 18, 19 x čl. 27 odst. 1 až 3, xxxxx souvisí s xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx x xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxx nezbytná xxx xxxxxxx života x zdraví, xxxx xxxxx xxxxxx xxxxx xx xxxxxx.
Informace
Právní předpis x. 2/1993 Sb. *) xxxxx účinnosti xxxx 1.1.1993.
Xx znění tohoto xxxxxxxx xxxxxxxx jsou xxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx x.:
162/1998 Sb., xxxxxx se mění Xxxxxxx xxxxxxxxxx práv x svobod
s xxxxxxxxx xx 1.1.1999
295/2021 Xx., xxxxxx xx xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx, xx xxxxx ústavního xxxxxx x. 162/1998 Xx.
x xxxxxxxxx od 1.10.2021
Znění xxxxxxxxxxxx právních norem xxxxxx xxxxxxxx předpisů x xxxxxxxx není xxxxxxxxxxxxx, xxxxx xx xxxx netýká xxxxxxxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
*) XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX xxxx xxxxxx xxxxxxx xxx č. 23/1991 Sb.