Právní předpis byl sestaven k datu 27.03.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 01.10.2021.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod jako součásti ústavního pořádku České republiky
2/1993 Sb.
Usnesení o vyhlášení Listiny základních práv a svobod
Listina základních práv a svobod
HLAVA PRVNÍ - OBECNÁ USTANOVENÍ Čl. 1 Čl. 2 Čl. 3 Čl. 4
HLAVA DRUHÁ - LIDSKÁ PRÁVA A ZÁKLADNÍ SVOBODY
Oddíl první - Základní lidská práva a svobody Čl. 5 Čl. 6 Čl. 7 Čl. 8 Čl. 9 Čl. 10 Čl. 11 Čl. 12 Čl. 13 Čl. 14 Čl. 15 Čl. 16
Oddíl druhý - Politická práva Čl. 17 Čl. 18 Čl. 19 Čl. 20 Čl. 21 Čl. 22 Čl. 23
HLAVA TŘETÍ - PRÁVA NÁRODNOSTNÍCH A ETNICKÝCH MENŠIN Čl. 24 Čl. 25
HLAVA ČTVRTÁ - HOSPODÁŘSKÁ, SOCIÁLNÍ A KULTURNÍ PRÁVA Čl. 26 Čl. 27 Čl. 28 Čl. 29 Čl. 30 Čl. 31 Čl. 32 Čl. 33 Čl. 34 Čl. 35
HLAVA PÁTÁ - PRÁVO NA SOUDNÍ A JINOU PRÁVNÍ OCHRANU Čl. 36 Čl. 37 Čl. 38 Čl. 39 Čl. 40
HLAVA ŠESTÁ - USTANOVENÍ SPOLEČNÁ Čl. 41 Čl. 42 Čl. 43 Čl. 44
2
XXXXXXXX
xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx
xx xxx 16. xxxxxxxx 1992
x xxxxxxxxx XXXXXXX XXXXXXXXXX PRÁV X XXXXXX xxxx xxxxxxxx ústavního xxxxxxx Xxxxx xxxxxxxxx
&xxxx;
Xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx rady xx xxxxxxx xxxxx:
Xxxxxxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx XXXXXXX XXXXXXXXXX PRÁV X XXXXXX xxxx xxxxxxx xxxxxxxxx pořádku Xxxxx xxxxxxxxx.
&xxxx;
Xxxx v. x.
LISTINA XXXXXXXXXX PRÁV X SVOBOD
Federální xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx návrhů Xxxxx národní xxxx x Xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx,
xxxxxxxxx neporušitelnost xxxxxxxxxxx xxxx člověka, práv xxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx na obecně xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx x xx demokratické x xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx trpkých xxxxxxxxxx x xxx, xxx xxxxxx práva x základní xxxxxxx xxxx v xxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx,
xxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx svobodných xxxxxx,
xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxx xxxxxx a slovenského xxxxxx xx xxxxxxxxxx,
xxxxxxxxxxxx xx svůj díl xxxxxxxxxxxx xxxx budoucím xxxxxxxxx xx xxxx xxxxxxxxx života na Xxxx
x xxxxxxxxxx xxxx, xxx se Česká x Slovenská Federativní Xxxxxxxxx xxxxxxxx zařadila xxxx státy, jež xxxx hodnoty xxx,
xxxxxxx xx xx xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx:
XXXXX XXXXX
XXXXXX XXXXXXXXXX
Xx. 1
Xxxx xxxx xxxxxxxx x rovní x xxxxxxxxxxx x x xxxxxxx. Xxxxxxxx práva x xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, nepromlčitelné x nezrušitelné.
Xx. 2
(1) Stát xx xxxxxxx na xxxxxxxxxxxxxx hodnotách a xxxxx se vázat xxx na xxxxxxxx xxxxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxx vyznání.
(2) Xxxxxx xxx xxx xxxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx x v mezích xxxxxxxxxxx xxxxxxx, a xx způsobem, xxxxx xxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxx činit, co xxxx xxxxxxx zakázáno, x xxxxx xxxxx xxx xxxxx xxxxx, xx xxxxx neukládá.
Xx. 3
(1) Základní xxxxx a svobody xx zaručují všem xxx rozdílu pohlaví, xxxx, barvy pleti, xxxxxx, víry a xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxx xx xxxxxx smýšlení, xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxxxxxxx k národnostní xxxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx, xxxx nebo xxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Každý xx právo svobodně xxxxxxxxxx x své xxxxxxxxxx. Xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx tohoto xxxxxxxxxxx x všechny xxxxxxx xxxxxxx směřující x xxxxxxxxxxxxx.
(3) Nikomu xxxxx xxx způsobena xxxx na xxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx jeho xxxxxxxxxx práv a xxxxxx.
Xx. 4
(1) Povinnosti xxxxx být xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx x x xxxx mezích a xxx xxx zachování xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx.
(2) Xxxx xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxx být xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx (dále xxx "Xxxxxxx") xxxxxxxx pouze xxxxxxx.
(3) Zákonná omezení xxxxxxxxxx práv a xxxxxx musí xxxxxx xxxxxx pro xxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Při xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxx xxx xxxxxxx jejich xxxxxxxx a smyslu. Xxxxxx omezení nesmějí xxx xxxxxxxxxx x xxxxx účelům, xxx xxx xxxxx xxxx xxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXXX XXXXX X ZÁKLADNÍ SVOBODY
Oddíl xxxxx
Xxxxxxxx xxxxxx xxxxx x xxxxxxx
Xx. 5
Xxxxx xx způsobilý xxx xxxxx.
Xx. 6
(1) Každý xx xxxxx na xxxxx. Lidský xxxxx xx xxxxx ochrany xxx xxxx narozením.
(2) Xxxxx nesmí xxx xxxxxx života.
(3) Trest xxxxx se xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx xxxx podle xxxxxx xxxxxx xxxx, xxxxxxxx xxx xxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx xxxxx xxxxxx xxxx trestné. Xxxxx xxxxxx život xxxx xx život xxxxxx xxxxxxx x se xxxxxx xx xxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx.
Čl. 7
(1) Nedotknutelnost xxxxx x jejího xxxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxxxx xxxx xxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx xxx xxxxx xxx xxxxxxxx krutému, xxxxxxxxxx nebo xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx trestu.
Čl. 8
(1) Xxxxxx xxxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxxx nesmí být xxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx než x důvodů x xxxxxxxx, xxxxx stanoví xxxxx. Nikdo xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxx nebo xxxxxxxxxxx x trestného xxxx xx možno zadržet xxx v případech xxxxxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxx xxxx xxx xxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxxxxx x nejpozději xx 48 xxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx soudu. Xxxxxx musí xxxxxxxxx xxxxx do 24 xxxxx od xxxxxxxx xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx x xxxxx, nebo xx propustit xx xxxxxxx.
(4) Zatknout xxxxxxxxxx xx xxxxx xxx xx xxxxxxx odůvodněný xxxxxx xxxxxx. Zatčená xxxxx musí být xx 24 xxxxx xxxxxxxxx soudu. Xxxxxx xxxx zatčenou xxxxx xx 24 hodin xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx x xxxxx nebo xx xxxxxxxxx xx svobodu.
(5) Xxxxx xxxxx být xxxx xx vazby, xxx z xxxxxx x xx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx a xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxx.
(6) Zákon xxxxxxx, xx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx být xxxxx xxxxxxxx xxxx držena x xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxx bez xxxxx xxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxx xxxx xxx do 24 hodin xxxxxxxx xxxxx, xxxxx o xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xx 7 dnů.
Xx. 9
(1) Nikdo xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx nebo xxxxxxx.
(2) Ustanovení xxxxxxxx 1 se nevztahuje xx:
x) xxxxx xxxxxxxx xxxxx zákona osobám xx xxxxxx trestu xxxxxx xxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxxx jiný xxxxx xxxxxxxxxxx trest xxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxxxx xxxxxx nebo jinou xxxxxx stanovenou zákonem xxxxxxx povinné vojenské xxxxxx,
x) službu xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx zákona x případě xxxxxxxxx xxxxxx, nehod, xxxx xxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxxxx xxxxxx, zdraví xxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx, zdraví nebo xxxx xxxxxxx.
Xx. 10
(1) Každý xx právo, xxx xxxx zachována xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx, dobrá xxxxxx x chráněno jeho xxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx na ochranu xxxx neoprávněným xxxxxxxxxxx xx soukromého x xxxxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx xxxx neoprávněným xxxxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx xxxx xxxxx zneužíváním xxxxx x xxx xxxxx.
Xx. 11
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx. Vlastnické xxxxx xxxxx vlastníků xx xxxxxx xxxxxxx xxxxx x xxxxxxx. Xxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxxxx, xxxxx majetek xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx společnosti, xxxxxxx národního xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx zájmu xxx xxx jen xx vlastnictví státu, xxxx nebo určených xxxxxxxxxxx xxxx; xxxxx xxxx xxxx xxxxxxxx, xx xxxxxx věci xxxxx xxx pouze xx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxx xx xxxxxx x Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republice.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxx xxx xxxxxxxx na xxxx xxxx xxxxxxx xxxxx x xxxxxxx se xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx. Xxxx výkon xxxxx xxxxxxxxxx lidské xxxxxx, přírodu x xxxxxxx prostředí xxx xxxx stanovenou xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxxxx xxxx nucené xxxxxxx xxxxxxxxxxxx práva xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxx, x xx xx základě xxxxxx x xx xxxxxxx.
(5) Xxxx a xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxx na xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 12
(1) Xxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx. Xxxx xxxxxxxx do něj xxxxxxxx bez souhlasu xxxx, xxx x xxx bydlí.
(2) Domovní xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxx xxx účely xxxxxxxxx řízení, x xx na xxxxxxx xxxxxxxxxx příkaz soudce. Xxxxxx provedení xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxx xxxxxx do xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxx xx-xx xx x xxxxxxxxxxxx společnosti xxxxxxxx pro ochranu xxxxxx xxxx zdraví xxxx, xxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx bezpečnosti x xxxxxxx. Xxxxx je xxxxxx xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx, mohou xxx xxxxxx xxxxxx zákonem xxxxxxxx, též xx-xx xx nezbytné xxx xxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 13
Nikdo xxxxx xxxxxxx listovní xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxx, xx xxx xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxx, s xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx. Xxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxx zpráv xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx.
Čl. 14
(1) Svoboda xxxxxx x xxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxxx, xxx se oprávněně xxxxxxx na xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx, má xxxxx xxxxxxxx je xxxxxxx.
(3) Tyto svobody xxxxx být xxxxxxx xxxxxxx, jestliže xx xx xxxxxxxxxxxx pro xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx x xx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxx x důvodu xxxxxxx xxxxxxx.
(4) Každý občan xx xxxxx na xxxxxxxx xxxxx xx xxxxx České x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx. Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx x xxxxxxxx xxx vlasti.
(5) Cizinec xxxx xxx xxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 15
(1) Xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx a xxxxxxxxxxxx vyznání je xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxx xxxxxx xxx xxxxxxxxxxx nebo xxxx xxxxx xxx xxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Svoboda xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxx tvorby xx xxxxxxxx.
(3) Nikdo xxxxxx xxx xxxxx vykonávat xxxxxxxxx xxxxxx, pokud xx to x xxxxxxx s jeho xxxxxxxx xxxx x xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx zákon.
Čl. 16
(1) Xxxxx xx xxxxx svobodně xxxxxxxxxx své náboženství xxxx xxxx xxx xxx xxxx společně x xxxxxx, soukromě xxxx xxxxxxx, bohoslužbou, xxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx úkony xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxx.
(2) Xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx, zejména ustavují xxx orgány, xxxxxxxxxx xxx duchovní x xxxxxxx xxxxxxx x xxxx církevní instituce xxxxxxxxx na xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Zákon xxxxxxx xxxxxxxx vyučování xxxxxxxxxxx xx státních xxxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxxx xxxx xxxx xxx xxxxxx xxxxxxx, jde-li o xxxxxxxx x demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro xxxxxxx xxxxxxx bezpečnosti x xxxxxxx, xxxxxx x xxxxxxxxx xxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx.
Xxxxx druhý
Politická xxxxx
Xx. 17
(1) Xxxxxxx xxxxxxx x xxxxx xx xxxxxxxxx jsou xxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx právo xxxxxxxxxx své názory xxxxxx, xxxxxx, xxxxxx, xxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx, xxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx xxx xxxxxx xx xxxxxxx xxxxx.
(3) Cenzura xx xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxx projevu x xxxxx xxxxxxxxxx x šířit informace xxx xxxxxx zákonem, xxx-xx x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx společnosti xxxxxxxx xxx ochranu xxxx x xxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxx státu, xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx zdraví a xxxxxxxxx.
(5) Xxxxxx orgány x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxx povinny xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxx xxxxxxxx. Xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Čl. 18
(1) Xxxxxxx xxxxx je xxxxxxxx; xx věcech xxxxxxxxx xxxx jiného xxxxxxxxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx xxx xxxx x xxxxxx xx xxxxxxx na xxxxxx xxxxxx x orgány xxxxxx samosprávy s xxxxxxxx, návrhy x xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx xx xxxxx zasahovat xx xxxxxxxxxxxx soudu.
(3) Xxxxxxxx xx xxxxx vyzývat x xxxxxxxxxx základních xxxx x svobod xxxxxxxxxx Listinou.
Čl. 19
(1) Xxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxx xxxxx lze omezit xxxxxxx v případech xxxxxxxxxxx na xxxxxxxxx xxxxxxx, jde-li o xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx druhých, xxxxxxx xxxxxxxxx pořádku, zdraví, xxxxxxxxx, majetku xxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxx nesmí xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 20
(1) Xxxxx xxxxxxxx xx sdružovat xx xxxxxxxx. Každý xx právo xxxxx x jinými xx xxxxxxxxx xx spolcích, xxxxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx.
(2) Občané mají xxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx a xxxxxxxxx hnutí a xxxxxxxxx xx x xxxx.
(3) Výkon xxxxxx xxxx xxx xxxxxx xxx v případech xxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx xx je v xxxxxxxxxxxx společnosti nezbytné xxx bezpečnost xxxxx, xxxxxxx xxxxxxx bezpečnosti x xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxxx trestným xxxxx xxxx pro xxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx hnutí, xxxxx i xxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xx xxxxx.
Xx. 21
(1) Občané xxxx xxxxx xxxxxxx xx na xxxxxx xxxxxxxxx xxxx přímo xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxx xxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx zákonem.
(3) Volební xxxxx xx xxxxxxxxx x xxxxx a xxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxxxxx. Xxxxxxxx výkonu xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxx.
(4) Xxxxxx xxxx xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx k voleným x xxxxx veřejným xxxxxxx.
Čl. 22
Zákonná úprava xxxxx politických xxxx x svobod x xxxx xxxxxx a xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx x ochraňovat xxxxxxxxx xxxxxx politických sil x xxxxxxxxxxxx společnosti.
Xx. 23
Občané mají xxxxx xxxxxxxx se xx odpor xxxxx xxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxxx demokratický xxx xxxxxxxx práv x xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxxxxx činnost xxxxxxxxx orgánů a xxxxxx použití zákonných xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx.
HLAVA XXXXX
XXXXX NÁRODNOSTNÍCH X XXXXXXXXX MENŠIN
Čl. 24
Xxxxxxxxxxx ke xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx nebo xxxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxx na xxxx.
Xx. 25
(1) Občanům xxxxxxxx xxxxxxxxxxx nebo xxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx vlastní xxxxxxx, právo rozšiřovat x xxxxxxxx informace x jejich mateřském xxxxxx x xxxxxxxxx xx x xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx. Podrobnosti stanoví xxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx a xxxxxxxx xxxxxxxx se xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx zaručuje též
a) xxxxx xx xxxxxxxx x xxxxxx xxxxxx,
x) xxxxx xxxxxx xxxxxx xxxxxx v úředním xxxxx,
x) xxxxx xxxxxx xx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx se xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx menšin.
XXXXX XXXXXX
XXXXXXXXXXX, XXXXXXXX X XXXXXXXX XXXXX
Xx.26
(1) Xxxxx má xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxx x xxxx, xxxxx x xxxxx podnikat x xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Zákon xxxx xxxxxxxx xxxxxxxx x omezení pro xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx.
(3) Každý xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxx xxx xxxxxxx potřeby xxxxx. Xxxxxx, xxxxx xxxx xxxxx nemohou xxx xxx viny xxxxxxxxx, xxxx x přiměřeném xxxxxxx hmotně zajišťuje; xxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(4) Xxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx úpravu pro xxxxxxx.
Xx. 27
(1) Xxxxx xx právo xxxxxxxx xx sdružovat s xxxxxx na ochranu xxxxx hospodářských x xxxxxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx nezávisle xx státu. Xxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx organizací xx xxxxxxxxxxx, stejně xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxx x xxxxxxx nebo v xxxxxxx.
(3) Činnost odborových xxxxxxxxxx x xxxxx x činnost jiných xxxxxxxx na xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx x sociálních xxxxx mohou xxx xxxxxxx zákonem, xxx-xx x xxxxxxxx v xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx bezpečnosti xxxxx, xxxxxxxxx pořádku xxxx práv x xxxxxx xxxxxxx.
(4) Právo xx stávku xx xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; xxxx xxxxx xxxxxxxxxx soudcům, xxxxxxxxxxxx, příslušníkům xxxxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx.
Xx. 28
Zaměstnanci xxxx xxxxx xx spravedlivou xxxxxx xx práci x xx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 29
(1) Xxxx, xxxxxxxxx a xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx mají xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxx xxxxx a xx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx x osoby xxxxxxxxx xxxxxxxxx mají xxxxx na xxxxxxxx xxxxxxx x pracovních xxxxxxxx x xx xxxxx při xxxxxxxx x povolání.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx zákon.
Xx. 30
(1) Občané xxxx xxxxx na xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxx x xxx xxxxxxxxxxxxxx k xxxxx, xxxxx x xxx xxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx xx x xxxxxx xxxxx, xx právo na xxxxxxx xxxxx, která xx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx základních xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Podrobnosti xxxxxxx xxxxx.
Xx. 31
Xxxxx má xxxxx xx xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx xxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx právo na xxxxxxxxxx zdravotní péči x xx xxxxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxx stanoví xxxxx.
Xx.32
(1) Rodičovství x xxxxxx xxxx pod xxxxxxxx xxxxxx. Zvláštní xxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxxx je zaručena.
(2) Xxxx x těhotenství xx xxxxxxxx zvláštní xxxx, ochrana v xxxxxxxxxx vztazích a xxxxxxxxxxxx pracovní podmínky.
(3) Xxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx i mimo xx xxxx xxxxxx xxxxx.
(4) Xxxx x xxxx x jejich xxxxxxx je xxxxxx xxxxxx; xxxx xxxx xxxxx na xxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxx. Xxxxx xxxxxx xxxxx xxx omezena x xxxxxxxxx děti xxxxx xxx xx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx jejich xxxx xxx rozhodnutím xxxxx xx základě xxxxxx.
(5) Rodiče, xxxxx xxxxxx x děti, xxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx.
(6) Podrobnosti xxxxxxx zákon.
Xx. 33
(1) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxxx docházka xx povinná xx xxxx, kterou xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxx mají xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxx x základních x xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx schopností xxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx xx vysokých xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx xxxx xxxxx xxx státní x xxxxxxxx xx xxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; xx takových xxxxxxx xx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xx úplatu.
(4) Xxxxx xxxxxxx, xx xxxxxx podmínek xxxx xxxxxx xxx xxxxxx xxxxx na xxxxx xxxxx.
Čl.34
(1) Práva k xxxxxxxxx xxxxxx duševní xxxxxxxx jsou xxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 35
(1) Každý xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx právo xx xxxxxx x xxxxx xxxxxxxxx o xxxxx životního xxxxxxxxx x přírodních zdrojů.
(3) Xxx výkonu xxxxx xxxx nikdo xxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxx prostředí, xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx bohatství xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
XXXXX PÁTÁ
PRÁVO XX XXXXXX X JINOU XXXXXX XXXXXXX
Xx. 36
(1) Xxxxx xx xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx práva u xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxx x xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxx.
(2) Xxx xxxxx, že xxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx orgánu xxxxxxx xxxxxx, xxxx xx obrátit na xxxx, xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx rozhodnutí, xxxxxxxxx-xx xxxxx jinak. X pravomoci xxxxx xxxx xxxxx být xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx rozhodnutí xxxxxxxxxx se základních xxxx x xxxxxx xxxxx Listiny.
(3) Xxxxx xx právo na xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, jiného státního xxxxxx či xxxxxx xxxxxxx xxxxxx nebo xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx.
Xx. 37
(1) Xxxxx xx právo xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx by xx způsobil nebezpečí xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx xxxx xxxxx xxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxx xxxxx x řízení xxxx xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, x xx od xxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx si x xxxxxx xxxxx.
(4) Xxx xxxxxxxx, že xxxxxxxx xxxxx, xxxx se xxxx xxxxxxx, má xxxxx na xxxxxxxxxx.
Čl. 38
(1) Xxxxx xxxxx být xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxxxxx soudu i xxxxxx stanoví zákon.
(2) Xxxxx má xxxxx, xxx jeho xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxx xxxxxxxxxx xxxxxxx x v xxxx xxxxxxxxxxx x xxx xx xxxx xxxxxxxx xx xxxx prováděným xxxxxxx. Xxxxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxx xxx x případech xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 39
Xxx xxxxx xxxxxxx, které xxxxxxx xx xxxxxxxx činem x xxxx xxxxx, xxxxx i jaké xxxx xxxx xx xxxxxxx nebo xxxxxxx, xxx za jeho xxxxxxxx uložit.
Xx. 40
(1) Jen xxxx xxxxxxxxx x xxxx a xxxxxx xx trestné činy.
(2) Xxxxx, xxxxx xxxxx xx vedeno xxxxxxx xxxxxx, xx považován xx nevinného, pokud xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx rozsudkem xxxxx nebyla xxxx xxxx xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx xx právo, xxx xx xxx poskytnut xxx x možnost x xxxxxxxx xxxxxxxx x aby xx xxxx hájit sám xxxx xxxxxxxxxxxxxxx obhájce. Xxxxxxxx xx obhájce xxxxxxx, xxxxxxx xx xxxxx xxxxxx mít xxxx, bude xx xxxxxxxxx xxxxxx. Zákon xxxxxxx, v xxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx xx právo xxxxxxx xxxxxxx; xxxxxx xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx.
(5) Xxxxx xxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx za xxx, xxx xxxxx xxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx zproštěn obžaloby. Xxxx zásada nevylučuje xxxxxxxxx mimořádných opravných xxxxxxxxxx x xxxxxxx xx xxxxxxx.
(6) Xxxxxxxxx xxxx xx posuzuje x xxxxx xx xxxxxx podle xxxxxx xxxxxxxx v xxxx, xxx xxx xxx xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
HLAVA XXXXX
XXXXXXXXXX XXXXXXXX
Xx. 41
(1) Práv xxxxxxxxx x čl. 26, čl. 27 xxxx. 4, čl. 28 xx 31, čl. 32 xxxx. 1 x 3, čl. 33 a 35 Xxxxxxx xx xxxxx se xxxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxx xx x Listině xxxxx x xxxxxx, xxxxxx se xxx xxxxx Xxxxxxxxxxx shromáždění, xxxxxxxx x ústavního xxxxxxxxx zákonodárné xxxxxxxxx xxxxxxxxx, že xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxx.
Xx. 42
(1) Pokud Xxxxxxx xxxxxxx xxxxx "xxxxx", xxxxxx xx xxx xxxxxx xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republiky.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxx x České x Slovenské Federativní Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx x základních xxxxxx xxxxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Pokud dosavadní xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx "xxxxx", xxxxxx xx xxx xxxxx xxxxxx, xxx-xx o xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx, xxxxx Listina xxxxxxxx xxx xxxxxx na xxxxxx xxxxxxxxx.
Xx. 43
Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx cizincům xxxxxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx. Azyl může xxx xxxxxxx xxxx, xxx jednal x xxxxxxx se základními xxxxxxxx právy a xxxxxxxxx.
Čl. 44
Zákon může xxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx právo xx xxxxxxxxx x jinou xxxxxxxxxxxx xxxxxxx a xxxxx xxxxxxx x čl. 20 odst. 2; xxxxxxxxxxxx xxxxxx správy x xxxxxx samosprávy xx xxxxxxxx, xxxxx xxxx, xxx xxxxx xxxxxxx x čl. 27 xxxx. 4; xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx xxx xxxxx uvedená x čl. 18, 19 x čl. 27 xxxx. 1 xx 3, xxxxx xxxxxxx x xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx x xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxx nezbytná xxx ochranu života x xxxxxx, xxxx xxxxx xxxxxx právo xx xxxxxx.
Informace
Právní xxxxxxx x. 2/1993 Xx. *) xxxxx xxxxxxxxx xxxx 1.1.1993.
Xx znění xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxx uskutečněné právním xxxxxxxxx x.:
162/1998 Xx., xxxxxx se mění Xxxxxxx základních xxxx x xxxxxx
x účinností xx 1.1.1999
295/2021 Sb., xxxxxx xx xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx, ve xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x. 162/1998 Sb.
s xxxxxxxxx xx 1.10.2021
Xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxx není xxxxxxxxxxxxx, pokud se xxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
*) XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX xxxx poprvé xxxxxxx pod č. 23/1991 Sb.