Právní předpis byl sestaven k datu 18.02.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 08.02.1991.
23
XXXXXXX XXXXX
xx xxx 9. xxxxx 1991,
xxxxxx xx xxxxxxx XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX A XXXXXX xxxx xxxxxxx xxxxx Xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx
Xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx na xxxxx xxxxxxxx xxxxxx:
§1
(1) Xxxxxxx zákony, xxxx xxxxxx x xxxxx xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxx xxxxxx a xxxxxxxxx musí xxx x xxxxxxx x Listinou základních práv a svobod.
(2) Xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx xxxxxxx x Listině základních práv a svobod xxxx xxx ochranou xxxxxxxxx xxxxx.
§2
Mezinárodní xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, Xxxxxx x Slovenskou Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxxx ratifikované x xxxxxxxxx, jsou xx xxxxx xxxxx obecně xxxxxxx a xxxx xxxxxxxx před xxxxxxx.
§3
(1) X ústavě České republiky x x xxxxxx Xxxxxxxxx republiky xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx rozšířeny xxx míru xxxxxxxxx Listinou základních práv a svobod.
(2) Xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx o rozdělení xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx a xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx.
§4
Článek 5 xxxxxxxxx xxxxxx č. 143/1968 Sb., x xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx, xx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx, xxx:
"Xx. 5
(1) Xxxxxx xxxxx xxxxx x xxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx Xxxxx x Slovenské Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xx xx území xxxxx xxxxxxxxx stejná xxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx xxxx občan xxxx xxxxx republiky.
(3) Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx xxx xxxx zbaven xxxxxxxx xxxxxxxxx.
(4) Xxxxxx xxxxxxxx x pozbývání xxxxxxxx xxxxxxxxx republik xxxxxxx xxxxx Federálního xxxxxxxxxxx.".
§5
Xxxxxxx xx:
1. xxxxxx 7 až 9, xxxxx druhá (xx. 19 xx 38) x xxxxxx 98 xxxx. 4 ústavního xxxxxx č. 100/1960 Sb., Xxxxxx Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republiky, xx xxxxx xxxxxxxxxx předpisů,
2. xxxxxxx zákon č. 144/1968 Sb., x xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
§6
(1) Xxxxxx x xxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxx být uvedeny xx xxxxxxx s Listinou základních práv a svobod xxxxxxxxxx xx 31. prosince 1991. Xxxxx xxxx pozbývají xxxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxx x Listinou základních práv x xxxxxx xxxxxx v xxxxxxx.
(2) Pravomoc, která xx x čl. 8 xxxx. 3, 4 x 5 x x xx. 12 odst. 2 Xxxxxxx základních práv x xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxx, xxxxxxxx nejdéle xx 31. xxxxxxxx 1991 xxxxxxxxxxxxx, stanoví-li tak xxxxx.
§7
Tento ústavní zákon x Listina základních práv a svobod xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx.
Xxxxx x. x.
Xxxxxx x. x.
Xxxxx v. x.
LISTINA XXXXXXXXXX PRÁV X XXXXXX
Xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx návrhů Xxxxx xxxxxxx xxxx x Xxxxxxxxx národní xxxx,
xxxxxxxxx neporušitelnost přirozených xxxx člověka, xxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx x xx xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx tradice xxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx trpkých xxxxxxxxxx x dob, xxx lidská práva x xxxxxxxx svobody xxxx x naší xxxxxx potlačovány,
vkládajíc naděje xx zabezpečení xxxxxx xxxx xxxxxxxxx úsilím xxxxx svobodných xxxxxx,
xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxx xxxxxx a slovenského xxxxxx na xxxxxxxxxx,
xxxxxxxxxxxx xx xxxx xxx xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xx Xxxx
x xxxxxxxxxx vůli, xxx xx Xxxxx x Xxxxxxxxx Federativní Xxxxxxxxx důstojně xxxxxxxx xxxx státy, xxx xxxx hodnoty xxx,
xxxxxxx xx xx xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx:
XXXXX XXXXX
XXXXXX XXXXXXXXXX
Xx. 1
Lidé xxxx xxxxxxxx x rovní x xxxxxxxxxxx x x xxxxxxx. Xxxxxxxx xxxxx a xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxxx a nezrušitelné.
Čl. 2
(1) Xxxx xx xxxxxxx na xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxx xx xxxxx xxx xx xxxxxxxx ideologii, xxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Státní xxx xxx xxxxxxxxxx xxx x případech x x mezích xxxxxxxxxxx xxxxxxx, x to xxxxxxxx, xxxxx xxxxx xxxxxxx.
(3) Každý může xxxxx, xx xxxx xxxxxxx xxxxxxxx, x xxxxx xxxxx xxx xxxxx činit, xx xxxxx xxxxxxxx.
Xx. 3
(1) Xxxxxxxx práva a xxxxxxx xx zaručují xxxx bez xxxxxxx xxxxxxx, xxxx, xxxxx xxxxx, xxxxxx, xxxx x xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxxx nebo xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx nebo etnické xxxxxxx, majetku, rodu xxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx rozhodovat x xxx xxxxxxxxxx. Xxxxxxxx xx xxxxxxxx ovlivňování xxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx x odnárodňování.
(3) Xxxxxx xxxxx být xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxx xxx uplatňování xxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx.
Xx. 4
(1) Xxxxxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxx zákona x x xxxx mezích x xxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx.
(2) Xxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxx xxx xx xxxxxxxx stanovených Xxxxxxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx (xxxx xxx "Xxxxxxx") upraveny xxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x svobod xxxx xxxxxx xxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, které xxxxxxx stanovené xxxxxxxx.
(4) Xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxx základních xxxx x svobod xxxx být šetřeno xxxxxx xxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxx omezení xxxxxxx xxx zneužívána x xxxxx xxxxxx, xxx xxx xxxxx xxxx xxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXXX XXXXX A ZÁKLADNÍ XXXXXXX
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxx lidská xxxxx x xxxxxxx
Xx. 5
Xxxxx je xxxxxxxxx xxx xxxxx.
Xx. 6
(1) Xxxxx má právo xx život. Xxxxxx xxxxx je hoden xxxxxxx xxx před xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx xxx zbaven života.
(3) Xxxxx smrti xx xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx práv xxxxx tohoto xxxxxx xxxx, xxxxxxxx xxx xxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx podle xxxxxx není xxxxxxx.
Xx. 7
(1) Xxxxxxxxxxxxxxx osoby x xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxxxx xxxx xxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx nesmí xxx xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxx ponižujícímu zacházení xxxx xxxxxx.
Xx. 8
(1) Xxxxxx svoboda xx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx nesmí xxx xxxxxx xxxx xxxxxx svobody xxxxx xxx x xxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx. Nikdo xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx pouze xxx xxxxxxxxxxx dostát xxxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Obviněného xxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxx je xxxxx xxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxxxx osoba xxxx xxx xxxxx xxxxxxxxx s xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx do 24 xxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxx xxxx xxxxxxxxx osobu xx 24 xxxxx od xxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx x xxxxx, xxxx xx propustit xx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxx xxx xx písemný xxxxxxxxxx příkaz xxxxxx. Xxxxxxx xxxxx musí xxx xx 24 xxxxx odevzdána xxxxx. Xxxxxx musí zatčenou xxxxx xx 24 xxxxx od převzetí xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx x xxxxx nebo xx xxxxxxxxx xx xxxxxxx.
(5) Nikdo nesmí xxx xxxx xx xxxxx, xxx x xxxxxx x xx xxxx stanovenou xxxxxxx x na xxxxxxx xxxxxxxxxx soudu.
(6) Xxxxx xxxxxxx, xx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx být xxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxx v xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxx xxx xxxxx xxxxxxxx. Takové xxxxxxxx xxxx být xx 24 hodin xxxxxxxx soudu, xxxxx x xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx do 7 xxx.
Xx. 9
(1) Xxxxx xxxxx být xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxxx odstavce 1 se nevztahuje xx:
x) práce xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxx xx xxxxxx trestu xxxxxx xxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxxxx xxxxxx nebo jinou xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxx,
x) xxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, xxxxx, xxxx xxxxxx xxxxxxxxx, které xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxx xxxx xxxxxx majetkové xxxxxxx,
x) jednání uložené xxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx, xxxxxx xxxx xxxx druhých.
Čl. 10
(1) Xxxxx má xxxxx, xxx xxxx zachována xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx, xxxxx xxxxxx a chráněno xxxx jméno.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx x rodinného xxxxxx.
(3) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx shromažďováním, xxxxxxxxxxxxx xxxx xxxxx zneužíváním xxxxx x xxx xxxxx.
Xx. 11
(1) Xxxxx xx právo vlastnit xxxxxxx. Xxxxxxxxxx právo xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxx x xxxxxxx. Dědění xx zaručuje.
(2) Xxxxx xxxxxxx, který majetek xxxxxxxx k xxxxxxxxxxxxx xxxxxx celé xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx hospodářství x veřejného zájmu xxx být xxx xx vlastnictví xxxxx, xxxx nebo určených xxxxxxxxxxx xxxx; zákon xxxx xxxx stanovit, xx xxxxxx věci xxxxx xxx xxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxx xx xxxxxx x Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Nesmí být xxxxxxxx xx xxxx xxxx xxxxxxx xxxxx x xxxxxxx se xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx. Xxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx, xxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxx nad xxxx stanovenou xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxxxx nebo xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxx xx možné ve xxxxxxxx xxxxx, x xx xx základě xxxxxx x xx xxxxxxx.
(5) Xxxx x xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxx xx xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 12
(1) Xxxxxx xx nedotknutelné. Xxxx xxxxxxxx do xxx xxxxxxxx bez xxxxxxxx xxxx, kdo v xxx xxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxx pro účely xxxxxxxxx xxxxxx, a xx na xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx zákon.
(3) Xxxx xxxxxx xx xxxxxxxxxxxxxxxx obydlí xxxxx xxx zákonem xxxxxxxx, xxx xx-xx to x xxxxxxxxxxxx společnosti xxxxxxxx pro xxxxxxx xxxxxx xxxx zdraví xxxx, xxx ochranu xxxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx bezpečnosti x xxxxxxx. Pokud je xxxxxx xxxxxxx xxxx xxx podnikání xxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx, xxxxx xxx xxxxxx zásady zákonem xxxxxxxx, xxx xx-xx xx nezbytné xxx xxxxxx úkolů veřejné xxxxxx.
Xx. 13
Xxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxx, xx již xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx anebo xxxxx způsobem, x xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx. Xxxxxx xx xxxxxxxx tajemství xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxx xxxxx podobným xxxxxxxxx.
Xx. 14
(1) Svoboda xxxxxx a xxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxxx, xxx xx xxxxxxxxx xxxxxxx xx území Xxxxx a Slovenské Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx, xx xxxxx svobodně xx xxxxxxx.
(3) Xxxx svobody xxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, jestliže xx xx xxxxxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx státu, udržení xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx x xx xxxxxxxxxx územích xxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx.
(4) Každý občan xx právo xx xxxxxxxx vstup xx xxxxx České a Xxxxxxxxx Federativní Xxxxxxxxx. Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx x opuštění xxx xxxxxx.
(5) Cizinec xxxx xxx vyhoštěn xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx zákonem.
Čl. 15
(1) Xxxxxxx myšlení, svědomí x náboženského xxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxx xxxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxx xxxxx xxx xxx náboženského xxxxxxx.
(2) Xxxxxxx vědeckého bádání x xxxxxxxx xxxxxx xx zaručena.
(3) Nikdo xxxxxx xxx xxxxx xxxxxxxxx vojenskou xxxxxx, xxxxx xx xx x xxxxxxx x xxxx svědomím nebo x xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Podrobnosti stanoví xxxxx.
Xx. 16
(1) Každý xx xxxxx svobodně xxxxxxxxxx xxx náboženství xxxx xxxx xxx xxx xxxx xxxxxxxx x xxxxxx, xxxxxxxx xxxx xxxxxxx, bohoslužbou, xxxxxxxxxx, náboženskými úkony xxxx zachováváním obřadu.
(2) Xxxxxx x náboženské xxxxxxxxxxx spravují xxx xxxxxxxxxxx, zejména ustavují xxx xxxxxx, xxxxxxxxxx xxx duchovní x xxxxxxx řeholní x xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx vyučování náboženství xx státních školách.
(4) Xxxxx xxxxxx práv xxxx xxx xxxxxx xxxxxxx, xxx-xx o xxxxxxxx v demokratické xxxxxxxxxxx nezbytná pro xxxxxxx xxxxxxx bezpečnosti x pořádku, xxxxxx x xxxxxxxxx nebo xxxx x xxxxxx xxxxxxx.
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxxx xxxxx
Xx. 17
(1) Svoboda projevu x xxxxx na xxxxxxxxx xxxx zaručeny.
(2) Xxxxx má právo xxxxxxxxxx své názory xxxxxx, xxxxxx, tiskem, xxxxxxx xxxx jiným xxxxxxxx, xxxxx x xxxxxxxx vyhledávat, přijímat x xxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx xxx xxxxxx na xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxxxxx xx xxxxxxxxxxx.
(4) Svobodu xxxxxxx x právo xxxxxxxxxx x šířit xxxxxxxxx xxx omezit xxxxxxx, xxx-xx o opatření x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro ochranu xxxx x svobod xxxxxxx, xxxxxxxxxx státu, xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx zdraví x xxxxxxxxx.
(5) Státní orgány x xxxxxx územní xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx x své xxxxxxxx. Podmínky x xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 18
(1) Xxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxx; xx xxxxxx veřejného xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx xxx xxxx x xxxxxx xx obracet xx xxxxxx xxxxxx x orgány územní xxxxxxxxxx x žádostmi, xxxxxx a xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx se xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxxxxxx se xxxxx xxxxxxx k xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x svobod xxxxxxxxxx Xxxxxxxx.
Xx. 19
(1) Právo xxxxxxx xx shromažďovat xx xxxxxxxx.
(2) Xxxx xxxxx xxx omezit xxxxxxx v xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx veřejných xxxxxxx, jde-li x xxxxxxxx v xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx, zdraví, xxxxxxxxx, xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxxx státu. Xxxxxxxxxxx však xxxxx xxx podmíněno xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx správy.
Čl. 20
(1) Xxxxx svobodně xx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx. Každý má xxxxx xxxxx x xxxxxx xx sdružovat xx spolcích, xxxxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxx x sdružovat xx x xxxx.
(3) Xxxxx těchto xxxx xxx xxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx, jestliže xx xx v xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxx, ochranu xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxxx xxxxxxxx činům xxxx xxx ochranu xxxx x xxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx xxxxxx a xxxxxxxxx xxxxx, jakož x jiná xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xx xxxxx.
Xx. 21
(1) Občané xxxx xxxxx xxxxxxx xx xx xxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxxx.
(2) Volby xx xxxx xxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Volební xxxxx xx všeobecné x xxxxx x xxxxxxxx se xxxxxx xxxxxxxxxx. Xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx stanoví xxxxx.
(4) Občané xxxx xx rovných xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxx x jiným veřejným xxxxxxx.
Xx. 22
Zákonná xxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx a xxxx výklad x xxxxxxxxx xxxx umožňovat x ochraňovat xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
Xx. 23
Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xx xx xxxxx xxxxx xxxxxxx, xxx by xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxx lidských xxxx x základních xxxxxx, xxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx prostředků xxxx znemožněny.
HLAVA TŘETÍ
PRÁVA XXXXXXXXXXXXX X XXXXXXXXX XXXXXX
Xx. 24
Příslušnost xx xxxxxxxxx národnostní xxxx xxxxxxx menšině xxxxx xxx nikomu na xxxx.
Xx. 25
(1) Xxxxxxx xxxxxxxx národnostní xxxx xxxxxxx menšiny xx xxxxxxxx všestranný xxxxxx, xxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x jinými xxxxxxxxxxx xxxxxxx rozvíjet xxxxxxx xxxxxxx, xxxxx rozšiřovat x xxxxxxxx informace x xxxxxx mateřském xxxxxx x xxxxxxxxx xx v xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Občanům příslušejícím x xxxxxxxxxxxx a xxxxxxxx xxxxxxxx xx xx podmínek xxxxxxxxxxx xxxxxxx zaručuje xxx
x) xxxxx xx vzdělání x xxxxxx xxxxxx,
x) xxxxx xxxxxx jejich xxxxxx v úředním xxxxx,
x) právo xxxxxx xx řešení xxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx x etnických xxxxxx.
XXXXX XXXXXX
XXXXXXXXXXX, XXXXXXXX X XXXXXXXX XXXXX
Xx. 26
(1) Xxxxx má xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxx x němu, jakož x xxxxx podnikat x provozovat jinou xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxx xxxxxxxx podmínky x xxxxxxx xxx xxxxx xxxxxxxx povolání xxxx činností.
(3) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx pro své xxxxxxx xxxxxxx prací. Xxxxxx, xxxxx xxxx xxxxx xxxxxxx bez xxx viny xxxxxxxxx, xxxx x přiměřeném xxxxxxx hmotně xxxxxxxxx; xxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(4) Xxxxx může xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx pro xxxxxxx.
Xx. 27
(1) Každý xx xxxxx xxxxxxxx xx sdružovat s xxxxxx xx ochranu xxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx.
(2) Odborové xxxxxxxxxx vznikají xxxxxxxxx xx státu. Omezovat xxxxx odborových xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxx x xxxxxxx nebo x xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx a xxxxx x xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx na xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx a sociálních xxxxx xxxxx být xxxxxxx zákonem, xxx-xx x opatření x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, veřejného xxxxxxx xxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xx xxxxxx xx xxxxxxxx za xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; xxxx xxxxx xxxxxxxxxx soudcům, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx x příslušníkům xxxxxxxxxxxxxx sborů.
Čl. 28
Zaměstnanci xxxx xxxxx xx xxxxxxxxxxxx odměnu za xxxxx x xx xxxxxxxxxx xxxxxxxx podmínky. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 29
(1) Xxxx, mladiství x xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxx xx zvýšenou xxxxxxx xxxxxx xxx xxxxx x na xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx právo xx zvláštní xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxx x na xxxxx xxx xxxxxxxx k xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx stanoví xxxxx.
Xx. 30
(1) Občané xxxx xxxxx na xxxxxxxxx hmotné xxxxxxxxxxx xx xxxxx x xxx xxxxxxxxxxxxxx k xxxxx, jakož x xxx xxxxxx živitele.
(2) Xxxxx, xxx xx x xxxxxx nouzi, xx xxxxx xx xxxxxxx xxxxx, xxxxx xx nezbytná xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 31
Xxxxx má xxxxx xx xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx xxxx xx základě veřejného xxxxxxxxx právo xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx x na xxxxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx zákon.
Čl. 32
(1) Xxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxx xxx xxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxx v xxxxxxxxxxx xx zaručena xxxxxxxx xxxx, xxxxxxx v xxxxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxx narozené v xxxxxxxxxx i mimo xx mají xxxxxx xxxxx.
(4) Xxxx x xxxx x jejich xxxxxxx je xxxxxx xxxxxx; děti xxxx xxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxx a xxxx. Xxxxx rodičů mohou xxx xxxxxxx a xxxxxxxxx xxxx mohou xxx xx xxxxxx xxxxxxxxx proti jejich xxxx jen rozhodnutím xxxxx xx základě xxxxxx.
(5) Rodiče, xxxxx xxxxxx x xxxx, xxxx právo xx xxxxx xxxxx.
(6) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 33
(1) Xxxxx xx právo xx xxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxx je xxxxxxx xx xxxx, kterou xxxxxxx zákon.
(2) Xxxxxx xxxx právo xx xxxxxxxxx xxxxxxxx v xxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx schopností xxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Zřizovat xxxx školy xxx xxxxxx a vyučovat xx nich lze xxx za xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; xx xxxxxxxx školách xx xxxx vzdělání poskytovat xx xxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxxxx, xx jakých xxxxxxxx mají xxxxxx xxx xxxxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx.
Xx. 34
(1) Práva x xxxxxxxxx tvůrčí duševní xxxxxxxx xxxx chráněna xxxxxxx.
(2) Právo přístupu xx kulturnímu xxxxxxxxx xx zaručeno xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 35
(1) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Každý xx právo xx xxxxxx x xxxxx xxxxxxxxx o xxxxx xxxxxxxxx prostředí x xxxxxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxx xxxxxx xxxxx práv xxxxx nesmí xxxxxxxxx xxx poškozovat xxxxxxx xxxxxxxxx, přírodní zdroje, xxxxxxx bohatství přírody x xxxxxxxx památky xxx míru stanovenou xxxxxxx.
XXXXX XXXX
XXXXX XX XXXXXX X XXXXX XXXXXX XXXXXXX
Xx. 36
(1) Xxxxx xx xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxx u xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxx a xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx u xxxxxx orgánu.
(2) Xxx xxxxx, že xxx xx svých xxxxxxx xxxxxxx rozhodnutím orgánu xxxxxxx správy, xxxx xx xxxxxxx xx xxxx, xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx takového xxxxxxxxxx, xxxxxxxxx-xx xxxxx jinak. X xxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx přezkoumávání xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xx základních xxxx a svobod xxxxx Listiny.
(3) Xxxxx xx právo xx xxxxxxx škody xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, jiného státního xxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx správy xxxx xxxxxxxxxx úředním xxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx x podrobnosti xxxxxxxx xxxxx.
Xx. 37
(1) Xxxxx má právo xxxxxxx výpověď, xxxxxxxx xx xx xxxxxxxx xxxxxxxxx trestního stíhání xxxx xxxx osobě xxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxx xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx orgány xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, x to xx xxxxxxx řízení.
(3) Xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx si x řízení xxxxx.
(4) Xxx prohlásí, xx xxxxxxxx xxxxx, jímž xx xxxx jednání, xx právo na xxxxxxxxxx.
Xx. 38
(1) Nikdo xxxxx být xxxxx xxxxx zákonnému xxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxx i xxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx, xxx xxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxx xxxxxxxxxx průtahů x v jeho xxxxxxxxxxx x xxx xx mohl xxxxxxxx xx všem prováděným xxxxxxx. Veřejnost xxxx xxx xxxxxxxxx jen x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 39
Xxx xxxxx xxxxxxx, které xxxxxxx xx trestným činem x xxxx xxxxx, xxxxx x xxxx xxxx xxxx xx xxxxxxx nebo xxxxxxx, xxx xx jeho xxxxxxxx uložit.
Čl. 40
(1) Xxx soud rozhoduje x xxxx x xxxxxx xx trestné xxxx.
(2) Xxxxx, proti xxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xx xxxxxxxxx xx nevinného, xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx nebyla xxxx xxxx vyslovena.
(3) Xxxxxxxx má právo, xxx mu xxx xxxxxxxxx xxx x xxxxxxx k xxxxxxxx xxxxxxxx x aby xx mohl xxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx. Xxxxxxxx xx xxxxxxx nezvolí, ačkoliv xx xxxxx xxxxxx xxx xxxx, bude xx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxx xxxxxxx, v xxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxx obhájce.
(4) Xxxxxxxx má xxxxx xxxxxxx xxxxxxx; xxxxxx xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxxx zbaven.
(5) Xxxxx xxxxxx xxx xxxxxxx stíhán xx xxx, xxx xxxxx xxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx nebo zproštěn xxxxxxxx. Xxxx zásada xxxxxxxxxx uplatnění mimořádných xxxxxxxxx prostředků x xxxxxxx xx xxxxxxx.
(6) Xxxxxxxxx xxxx se xxxxxxxx a xxxxx xx ukládá xxxxx xxxxxx xxxxxxxx x xxxx, kdy byl xxx xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxxx xx použije, xxxxxxxx xx xx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXXXXXXX SPOLEČNÁ
Čl. 41
(1) Xxxx xxxxxxxxx x xx. 26, čl. 27 xxxx. 4, xx. 28 xx 31, xx. 32 xxxx. 1 x 3, čl. 33 x 35 Xxxxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx pouze x xxxxxx zákonů, které xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxx xx x Xxxxxxx xxxxx x xxxxxx, xxxxxx xx xxx zákon Xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxx x xxxxxxxxx rozdělení xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx, xx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxx.
Xx. 42
(1) Xxxxx Listina xxxxxxx xxxxx "občan", xxxxxx xx tím xxxxxx xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Federativní Xxxxxxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxx v Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republice lidských xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx zaručených Xxxxxxxx, xxxxx nejsou xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxxxx předpisy xxxxxxxxx xxxxx "občan", xxxxxx xx tím xxxxx xxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx, xxxxx Xxxxxxx xxxxxxxx xxx ohledu xx xxxxxx občanství.
Čl. 43
Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx poskytuje xxxx cizincům xxxxxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx. Xxxx může být xxxxxxx xxxx, xxx xxxxxx x rozporu xx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx a xxxxxxxxx.
Xx. 44
Xxxxx může xxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxx x jinou hospodářskou xxxxxxx x xxxxx xxxxxxx v xx. 20 odst. 2; xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx, které xxxx, xxx právo xxxxxxx x xx. 27 xxxx. 4; xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx x příslušníkům xxxxxxxxxxx xxx xxx xxxxx xxxxxxx x xx. 18, 19 x xx. 27 odst. 1 xx 3, xxxxx xxxxxxx x xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx x povoláních, která xxxx bezprostředně xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx x xxxxxx, může xxxxx omezit xxxxx xx stávku.
Xxxxxx xxxxxxx č. 23/1991 Xx. xxxxx xxxxxxxxx xxxx 8.2.1991.
XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX xxxx přijata xxxx xxxxxxx ústavního xxxxxxx Xxxxx xxxxxxxxx (xxxxxx xxxxxxx č. 2/1993 Sb.).
Ke xxx xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxxxx xx xxxxxxxxx.
Xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx norem xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxx xxxx aktualizováno, xxxxx xx xxxx xxxxxx derogační změna xxxxx xxxxxxxxx právního xxxxxxxx.