Právní předpis byl sestaven k datu 16.04.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 08.02.1991.
23
XXXXXXX ZÁKON
ze dne 9. xxxxx 1991,
xxxxxx xx xxxxxxx XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX xxxx xxxxxxx xxxxx Xxxxxxxxxxx shromáždění Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx
Xxxxxxxxx shromáždění xx xxxxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxx:
§1
(1) Xxxxxxx xxxxxx, xxxx xxxxxx x xxxxx právní předpisy, xxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxx xxx x xxxxxxx s Listinou základních práv a svobod.
(2) Základní xxxxx x xxxxxxx xxxxxxx x Listině základních práv a svobod jsou xxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx.
§2
Mezinárodní xxxxxxx x xxxxxxxx právech a xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, Českou x Slovenskou Federativní Xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx, jsou xx xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxx a mají xxxxxxxx před zákonem.
§3
(1) V ústavě České republiky x x xxxxxx Xxxxxxxxx republiky xxxxx xxx xxxxxxxx práva x svobody xxxxxxxxx xxx míru upravenou Listinou základních práv a svobod.
(2) Xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx působnosti mezi xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx.
§4
Článek 5 xxxxxxxxx xxxxxx č. 143/1968 Sb., x xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx, xx xxxxx pozdějších xxxxxxxx, xxx:
"Xx. 5
(1) Xxxxxx xxxxx každé z xxxx republik je xxxxxxx státním xxxxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republiky.
(2) Xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xx xx xxxxx druhé xxxxxxxxx xxxxxx práva x stejné xxxxxxxxxx xxxx xxxxx této xxxxx xxxxxxxxx.
(3) Nikdo xxxxxx xxx xxxxx xxx vůli xxxxxx xxxxxxxx občanství.
(4) Zásady xxxxxxxx x pozbývání xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxx Xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.".
§5
Xxxxxxx se:
1. xxxxxx 7 až 9, xxxxx xxxxx (čl. 19 až 38) x xxxxxx 98 xxxx. 4 ústavního xxxxxx č. 100/1960 Sb., Ústava Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republiky, ve xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx,
2. xxxxxxx zákon č. 144/1968 Sb., x xxxxxxxxx národností x Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
§6
(1) Zákony x xxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxx xxx uvedeny xx xxxxxxx s Listinou základních práv a svobod xxxxxxxxxx do 31. xxxxxxxx 1991. Xxxxx dnem xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxx x Listinou základních práv x xxxxxx xxxxxx v xxxxxxx.
(2) Xxxxxxxx, která xx x xx. 8 odst. 3, 4 a 5 x x xx. 12 odst. 2 Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxx, xxxxxxxx xxxxxxx do 31. xxxxxxxx 1991 xxxxxxxxxxxxx, stanoví-li xxx xxxxx.
§7
Tento xxxxxxx xxxxx x Listina základních práv a svobod xxxxxxxx xxxxxxxxx dnem xxxxxxxxx.
Xxxxx x. x.
Xxxxxx v. x.
Xxxxx x. r.
XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X SVOBOD
Federální xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx Xxxxx národní xxxx x Slovenské národní xxxx,
xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx, práv xxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx na xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx x xx xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx národů,
pamětlivo trpkých xxxxxxxxxx z xxx, xxx lidská xxxxx x xxxxxxxx svobody xxxx x naší xxxxxx potlačovány,
vkládajíc xxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx společným xxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx národů,
vycházejíc x xxxxx xxxxxxx xxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxxxxx,
xxxxxxxxxxxx xx svůj xxx xxxxxxxxxxxx vůči budoucím xxxxxxxxx xx osud xxxxxxxxx života na Xxxx
x xxxxxxxxxx vůli, xxx xx Česká x Slovenská Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx důstojně zařadila xxxx xxxxx, jež xxxx hodnoty xxx,
xxxxxxx xx xx xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx:
XXXXX XXXXX
XXXXXX XXXXXXXXXX
Xx. 1
Xxxx xxxx xxxxxxxx x xxxxx x důstojnosti x x právech. Základní xxxxx x xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxxx a nezrušitelné.
Čl. 2
(1) Xxxx xx xxxxxxx xx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxx xx vázat ani xx xxxxxxxx xxxxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Státní xxx xxx xxxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx x x xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx, a to xxxxxxxx, xxxxx zákon xxxxxxx.
(3) Každý xxxx xxxxx, xx xxxx xxxxxxx zakázáno, x xxxxx xxxxx být xxxxx činit, co xxxxx neukládá.
Čl. 3
(1) Xxxxxxxx práva x xxxxxxx se zaručují xxxx bez rozdílu xxxxxxx, rasy, barvy xxxxx, xxxxxx, víry x náboženství, politického xx jiného smýšlení, xxxxxxxxx nebo sociálního xxxxxx, xxxxxxxxxxxx k xxxxxxxxxxx xxxx etnické xxxxxxx, xxxxxxx, xxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx má xxxxx xxxxxxxx rozhodovat x xxx národnosti. Xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx a xxxxxxx xxxxxxx nátlaku xxxxxxxxx k xxxxxxxxxxxxx.
(3) Xxxxxx nesmí xxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxx pro uplatňování xxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx.
Xx. 4
(1) Xxxxxxxxxx mohou být xxxxxxxx toliko xx xxxxxxx zákona a x xxxx xxxxxx x jen xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x svobod.
(2) Xxxx xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx Xxxxxxxx základních práv x xxxxxx (dále xxx "Listina") xxxxxxxx xxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x svobod xxxx xxxxxx stejně xxx xxxxxxx případy, které xxxxxxx stanovené xxxxxxxx.
(4) Xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxx základních xxxx x svobod xxxx být xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx a xxxxxx. Xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxx xxxxxxxxxx x jiným účelům, xxx xxx které xxxx xxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXXX XXXXX X XXXXXXXX XXXXXXX
Xxxxx první
Základní xxxxxx xxxxx x xxxxxxx
Xx. 5
Xxxxx xx způsobilý xxx xxxxx.
Xx. 6
(1) Xxxxx xx xxxxx xx život. Xxxxxx xxxxx je xxxxx xxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx nesmí xxx zbaven xxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxx se xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxx článku xxxx, xxxxxxxx xxx xxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx xxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx.
Xx. 7
(1) Xxxxxxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxxxx xxxx xxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx nesmí xxx xxxxx xxx xxxxxxxx krutému, xxxxxxxxxx xxxx ponižujícímu xxxxxxxxx xxxx xxxxxx.
Xx. 8
(1) Xxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Nikdo nesmí xxx stíhán xxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx x xxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx zákon. Xxxxx xxxxx být zbaven xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxxxx dostát smluvnímu xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx z xxxxxxxxx xxxx xx možno xxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx v xxxxxx. Zadržená osoba xxxx xxx ihned xxxxxxxxx s důvody xxxxxxxx, xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx xx 24 xxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxx nebo odevzdána xxxxx. Xxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx xx 24 xxxxx od xxxxxxxx xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx x xxxxx, xxxx xx propustit xx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx je xxxxx xxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx soudce. Xxxxxxx xxxxx musí xxx xx 24 xxxxx xxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxx xxxx zatčenou xxxxx do 24 xxxxx od xxxxxxxx xxxxxxxxxxx a rozhodnout x xxxxx xxxx xx propustit xx xxxxxxx.
(5) Xxxxx xxxxx xxx vzat xx xxxxx, xxx x xxxxxx a xx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx x xx základě xxxxxxxxxx xxxxx.
(6) Zákon xxxxxxx, ve xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx být xxxxx převzata nebo xxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxx xxx xxxxx xxxxxxxx. Takové xxxxxxxx xxxx být xx 24 hodin xxxxxxxx xxxxx, xxxxx x xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xx 7 xxx.
Xx. 9
(1) Nikdo xxxxx být podroben xxxxxxx xxxxxx nebo xxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxxx xxxxxxxx 1 xx xxxxxxxxxx xx:
x) xxxxx ukládané xxxxx xxxxxx osobám xx výkonu trestu xxxxxx svobody xxxx xxxxxx vykonávajícím xxxx xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxxxx xxxxxx xxxx jinou xxxxxx stanovenou xxxxxxx xxxxxxx povinné vojenské xxxxxx,
x) xxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx zákona x xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, xxxxx, xxxx xxxxxx xxxxxxxxx, které xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxx xxxx značné xxxxxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxx uložené xxxxxxx xxx ochranu xxxxxx, zdraví xxxx xxxx druhých.
Čl. 10
(1) Xxxxx xx xxxxx, xxx xxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx důstojnost, xxxxxx čest, xxxxx xxxxxx x xxxxxxxx xxxx xxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx do xxxxxxxxxx x xxxxxxxxx života.
(3) Xxxxx má xxxxx xx xxxxxxx před xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx, zveřejňováním xxxx xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx o své xxxxx.
Xx. 11
(1) Xxxxx xx právo xxxxxxxx xxxxxxx. Xxxxxxxxxx právo xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx obsah x xxxxxxx. Dědění xx xxxxxxxx.
(2) Zákon xxxxxxx, který xxxxxxx xxxxxxxx x zabezpečování xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx hospodářství x veřejného xxxxx xxx xxx jen xx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxx nebo určených xxxxxxxxxxx xxxx; zákon xxxx xxxx xxxxxxxx, xx určité xxxx xxxxx být xxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx právnických xxxx xx xxxxxx x Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Nesmí xxx xxxxxxxx xx újmu xxxx xxxxxxx xxxxx x xxxxxxx xx xxxxxxx chráněnými obecnými xxxxx. Jeho xxxxx xxxxx poškozovat lidské xxxxxx, xxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxx nad xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxx xx možné ve xxxxxxxx zájmu, x xx na xxxxxxx xxxxxx x za xxxxxxx.
(5) Xxxx x xxxxxxxx xxx ukládat xxx xx základě xxxxxx.
Xx. 12
(1) Xxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx. Není xxxxxxxx do xxx xxxxxxxx bez xxxxxxxx xxxx, xxx v xxx bydlí.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxx pro xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, x xx xx písemný xxxxxxxxxx příkaz xxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxx xxxxxx xx xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxx xx-xx to x demokratické společnosti xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx nebo xxxxxx xxxx, xxx xxxxxxx xxxx a svobod xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx ohrožení xxxxxxx bezpečnosti a xxxxxxx. Xxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxx nebo xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx, xxxxx xxx xxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxx xx-xx xx xxxxxxxx pro xxxxxx xxxxx veřejné xxxxxx.
Xx. 13
Xxxxx nesmí xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxx, xx xxx xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxx, x xxxxxxxx xxxxxxx a xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx. Stejně xx xxxxxxxx tajemství zpráv xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx.
Xx. 14
(1) Svoboda xxxxxx x xxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx xx oprávněně xxxxxxx xx území Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx, xx xxxxx svobodně xx xxxxxxx.
(3) Tyto xxxxxxx xxxxx být omezeny xxxxxxx, jestliže je xx nevyhnutelné pro xxxxxxxxxx státu, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx xxxxxx nebo xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx x xx xxxxxxxxxx xxxxxxx též x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx.
(4) Každý xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxx na xxxxx Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx. Xxxxx nemůže být xxxxx x xxxxxxxx xxx vlasti.
(5) Cizinec xxxx xxx xxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 15
(1) Xxxxxxx myšlení, svědomí x xxxxxxxxxxxx xxxxxxx xx zaručena. Xxxxx xx právo xxxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxx anebo být xxx náboženského xxxxxxx.
(2) Xxxxxxx vědeckého bádání x umělecké xxxxxx xx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx xxxxxxxxx vojenskou xxxxxx, xxxxx je xx x rozporu x xxxx svědomím xxxx x jeho xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx stanoví xxxxx.
Xx. 16
(1) Každý xx xxxxx svobodně xxxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxx buď xxx nebo xxxxxxxx x xxxxxx, xxxxxxxx xxxx veřejně, xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx xxxxx xxxx zachováváním xxxxxx.
(2) Xxxxxx a xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx své xxxxxxxxxxx, zejména xxxxxxxx xxx xxxxxx, ustanovují xxx xxxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxx a xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx na xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx stanoví xxxxxxxx vyučování xxxxxxxxxxx xx státních xxxxxxx.
(4) Xxxxx těchto xxxx xxxx xxx xxxxxx xxxxxxx, jde-li o xxxxxxxx v xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx, zdraví x xxxxxxxxx nebo xxxx a xxxxxx xxxxxxx.
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxxx xxxxx
Xx. 17
(1) Xxxxxxx xxxxxxx x xxxxx xx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx má xxxxx xxxxxxxxxx své xxxxxx xxxxxx, xxxxxx, tiskem, xxxxxxx nebo xxxxx xxxxxxxx, xxxxx i xxxxxxxx xxxxxxxxxx, přijímat x xxxxxxxxxx xxxxx x informace xxx xxxxxx xx xxxxxxx xxxxx.
(3) Cenzura je xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxx projevu x xxxxx vyhledávat x xxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx společnosti xxxxxxxx xxx ochranu xxxx x svobod xxxxxxx, bezpečnost xxxxx, xxxxxxxx xxxxxxxxxx, ochranu xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx.
(5) Státní xxxxxx x orgány územní xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx poskytovat xxxxxxxxx o své xxxxxxxx. Xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 18
(1) Xxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxx; ve xxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx společného zájmu xx xxxxx právo xxx xxxx x xxxxxx se xxxxxxx xx xxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx x žádostmi, xxxxxx x stížnostmi.
(2) Xxxxxx xx xxxxx xxxxxxxxx do xxxxxxxxxxxx xxxxx.
(3) Peticemi xx xxxxx xxxxxxx k xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx Xxxxxxxx.
Xx. 19
(1) Xxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Toto xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx veřejných xxxxxxx, xxx-xx o xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx, zdraví, xxxxxxxxx, xxxxxxx xxxx xxx bezpečnost státu. Xxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxx podmíněno povolením xxxxxx xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 20
(1) Xxxxx xxxxxxxx xx sdružovat xx xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxx xxxxx x xxxxxx se xxxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxx a xxxxxxxxx xx v nich.
(3) Xxxxx xxxxxx xxxx xxx xxxxxx jen x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx v xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx nezbytné xxx xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx pořádku, xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxx xxx ochranu xxxx x xxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx xxxxxx a xxxxxxxxx xxxxx, xxxxx x jiná xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xx xxxxx.
Xx. 21
(1) Xxxxxx xxxx xxxxx podílet xx na správě xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx zástupců.
(2) Xxxxx xx xxxx xxxxx xx lhůtách nepřesahujících xxxxxxxxxx volební xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxx xx všeobecné x xxxxx x xxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxxxxx. Podmínky xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx stanoví xxxxx.
(4) Xxxxxx mají xx rovných xxxxxxxx xxxxxxx x voleným x xxxxx veřejným xxxxxxx.
Xx. 22
Xxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxx práv x svobod a xxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx politických xxx x demokratické xxxxxxxxxxx.
Xx. 23
Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xx xx xxxxx xxxxx xxxxxxx, xxx xx odstraňoval xxxxxxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxx a základních xxxxxx, xxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxxxxx činnost xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx.
XXXXX TŘETÍ
PRÁVA XXXXXXXXXXXXX X XXXXXXXXX XXXXXX
Xx. 24
Xxxxxxxxxxx ke xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx nesmí xxx nikomu xx xxxx.
Xx. 25
(1) Xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx xxxxx společně x xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx vlastní xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xx x xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx stanoví xxxxx.
(2) Občanům příslušejícím x národnostním x xxxxxxxx menšinám xx xx podmínek stanovených xxxxxxx xxxxxxxx xxx
x) xxxxx na xxxxxxxx x xxxxxx xxxxxx,
x) xxxxx užívat jejich xxxxxx x úředním xxxxx,
x) xxxxx účasti xx xxxxxx věcí xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxx.
XXXXX XXXXXX
XXXXXXXXXXX, SOCIÁLNÍ X XXXXXXXX XXXXX
Xx. 26
(1) Xxxxx má xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx a xxxxxxxx x xxxx, xxxxx x xxxxx xxxxxxxx x provozovat xxxxx xxxxxxxxxxxx činnost.
(2) Zákon xxxx xxxxxxxx podmínky x xxxxxxx pro xxxxx určitých xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx.
(3) Každý xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx pro své xxxxxxx potřeby xxxxx. Xxxxxx, kteří toto xxxxx xxxxxxx xxx xxx viny xxxxxxxxx, xxxx v přiměřeném xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx; xxxxxxxx stanoví xxxxx.
(4) Xxxxx může xxxxxxxx xxxxxxxxx úpravu pro xxxxxxx.
Xx. 27
(1) Xxxxx xx právo xxxxxxxx xx sdružovat x xxxxxx xx xxxxxxx xxxxx hospodářských x xxxxxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx vznikají xxxxxxxxx xx xxxxx. Xxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx organizací xx xxxxxxxxxxx, stejně xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxx x xxxxxxx xxxx v xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx odborových xxxxxxxxxx a vznik x činnost xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx xxxxx xxx xxxxxxx zákonem, jde-li x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx společnosti nezbytná xxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, veřejného pořádku xxxx práv x xxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xx xxxxxx je xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx zákonem; toto xxxxx nepřísluší soudcům, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx ozbrojených xxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx sborů.
Čl. 28
Zaměstnanci xxxx xxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxx x na xxxxxxxxxx pracovní podmínky. Xxxxxxxxxxx stanoví xxxxx.
Xx. 29
(1) Ženy, mladiství x osoby zdravotně xxxxxxxxx xxxx xxxxx xx zvýšenou xxxxxxx xxxxxx xxx xxxxx x na xxxxxxxx xxxxxxxx podmínky.
(2) Xxxxxxxxx x xxxxx zdravotně xxxxxxxxx mají právo xx xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxx x xx xxxxx xxx přípravě k xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 30
(1) Xxxxxx xxxx xxxxx na xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxx a xxx xxxxxxxxxxxxxx k xxxxx, xxxxx x xxx xxxxxx živitele.
(2) Xxxxx, kdo xx x xxxxxx nouzi, xx xxxxx na xxxxxxx pomoc, která xx nezbytná xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx životních xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx stanoví xxxxx.
Xx. 31
Každý má xxxxx xx xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx mají xx základě veřejného xxxxxxxxx právo na xxxxxxxxxx xxxxxxxxx péči x xx zdravotní xxxxxxx xx podmínek, xxxxx stanoví xxxxx.
Xx. 32
(1) Xxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxx pod xxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxxxx dětí a xxxxxxxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxx x xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx zvláštní xxxx, xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxx a xxxxxxxxxxxx pracovní xxxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx x xxxx xx xxxx xxxxxx xxxxx.
(4) Péče x xxxx x xxxxxx xxxxxxx xx právem xxxxxx; xxxx xxxx xxxxx xx rodičovskou xxxxxxx x péči. Xxxxx xxxxxx xxxxx xxx omezena a xxxxxxxxx děti xxxxx xxx xx rodičů xxxxxxxxx xxxxx jejich xxxx jen rozhodnutím xxxxx na xxxxxxx xxxxxx.
(5) Xxxxxx, kteří xxxxxx x děti, xxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx.
(6) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 33
(1) Xxxxx xx právo xx vzdělání. Školní xxxxxxxx xx xxxxxxx xx xxxx, xxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxxx vzdělání x xxxxxxxxxx a xxxxxxxxx xxxxxxx, podle schopností xxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx xxxx xxxxx xxx xxxxxx x xxxxxxxx xx nich xxx xxx xx podmínek xxxxxxxxxxx zákonem; na xxxxxxxx školách xx xxxx vzdělání xxxxxxxxxx xx xxxxxx.
(4) Zákon xxxxxxx, xx xxxxxx xxxxxxxx mají xxxxxx xxx xxxxxx právo xx xxxxx xxxxx.
Xx. 34
(1) Xxxxx x xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx přístupu xx xxxxxxxxxx bohatství xx xxxxxxxx xx xxxxxxxx stanovených xxxxxxx.
Xx. 35
(1) Xxxxx má xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxx x úplné xxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxx zdrojů.
(3) Xxx xxxxxx svých xxxx xxxxx nesmí xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, přírodní zdroje, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx x kulturní xxxxxxx xxx míru stanovenou xxxxxxx.
XXXXX PÁTÁ
PRÁVO NA XXXXXX A JINOU XXXXXX OCHRANU
Čl. 36
(1) Xxxxx se xxxx xxxxxxx stanoveným xxxxxxxx xxxxx xxxxx u xxxxxxxxxxx x nestranného xxxxx x xx xxxxxxxxxxx případech x xxxxxx orgánu.
(2) Kdo xxxxx, xx xxx xx svých xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xxxx xx xxxxxxx xx xxxx, xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxxx-xx xxxxx xxxxx. X xxxxxxxxx soudu xxxx nesmí xxx xxxxxxxxx přezkoumávání xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xx základních xxxx x xxxxxx xxxxx Xxxxxxx.
(3) Xxxxx xx xxxxx na xxxxxxx škody xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx či orgánu xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxxxxx zákon.
Čl. 37
(1) Xxxxx xx právo xxxxxxx výpověď, xxxxxxxx xx xx způsobil xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx xxxx xxxxx xxxxxx.
(2) Každý xx xxxxx xx xxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxx xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx či xxxxxx veřejné xxxxxx, x xx od xxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx x řízení xxxxx.
(4) Xxx prohlásí, xx xxxxxxxx jazyk, xxxx xx xxxx jednání, xx právo xx xxxxxxxxxx.
Xx. 38
(1) Xxxxx xxxxx být xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxx má právo, xxx jeho věc xxxx projednána veřejně, xxx xxxxxxxxxx xxxxxxx x x xxxx xxxxxxxxxxx a xxx xx xxxx xxxxxxxx xx všem prováděným xxxxxxx. Xxxxxxxxx může xxx xxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 39
Xxx xxxxx xxxxxxx, xxxxx jednání xx xxxxxxxx xxxxx x xxxx xxxxx, xxxxx x xxxx xxxx újmy na xxxxxxx xxxx xxxxxxx, xxx za jeho xxxxxxxx uložit.
Čl. 40
(1) Xxx soud xxxxxxxxx x vině x xxxxxx za trestné xxxx.
(2) Každý, xxxxx xxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xx xxxxxxxxx xx nevinného, xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxx xxxx xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx xx právo, xxx xx byl xxxxxxxxx xxx a xxxxxxx x přípravě xxxxxxxx x xxx xx xxxx xxxxx xxx nebo prostřednictvím xxxxxxx. Jestliže si xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx xx podle zákona xxx xxxx, xxxx xx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxx xxxxxxx, v xxxxxxx xxxxxxxxx má xxxxxxxx právo xx xxxxxxxxxx xxxxx obhájce.
(4) Xxxxxxxx xx právo xxxxxxx xxxxxxx; tohoto xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx.
(5) Xxxxx xxxxxx být xxxxxxx xxxxxx xx xxx, xxx xxxxx xxx byl pravomocně xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx uplatnění xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxx xx zákonem.
(6) Xxxxxxxxx činu xx xxxxxxxx x xxxxx xx ukládá podle xxxxxx xxxxxxxx v xxxx, xxx xxx xxx xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxxx se xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXXXXXXX XXXXXXXX
Xx. 41
(1) Xxxx uvedených x xx. 26, čl. 27 xxxx. 4, xx. 28 až 31, xx. 32 xxxx. 1 x 3, čl. 33 x 35 Listiny xx xxxxx xx xxxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxx provádějí.
(2) Xxx xx v Xxxxxxx xxxxx x xxxxxx, rozumí xx xxx zákon Federálního xxxxxxxxxxx, xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx, že xxxxxx xxxxxxxx zákonům xxxxxxxxx xxx.
Xx. 42
(1) Xxxxx Xxxxxxx xxxxxxx xxxxx "xxxxx", xxxxxx xx xxx xxxxxx xxxxx Xxxxx a Xxxxxxxxx Federativní Republiky.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxx x Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx a základních xxxxxx xxxxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxx nejsou přiznána xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx "občan", rozumí xx tím xxxxx xxxxxx, jde-li o xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx, které Xxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxx xx státní xxxxxxxxx.
Xx. 43
Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republika xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xx uplatňování xxxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx. Xxxx může xxx xxxxxxx xxxx, xxx xxxxxx v xxxxxxx xx xxxxxxxxxx lidskými xxxxx x xxxxxxxxx.
Xx. 44
Xxxxx může soudcům x prokurátorům xxxxxx xxxxx xx podnikání x jinou hospodářskou xxxxxxx x xxxxx xxxxxxx x čl. 20 xxxx. 2; xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx, které xxxx, též xxxxx xxxxxxx v xx. 27 xxxx. 4; xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxxx ozbrojených xxx xxx xxxxx xxxxxxx v xx. 18, 19 a xx. 27 xxxx. 1 až 3, xxxxx xxxxxxx x xxxxxxx xxxxxx. Osobám x povoláních, xxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx ochranu života x xxxxxx, může xxxxx xxxxxx xxxxx xx stávku.
Xxxxxx xxxxxxx x. 23/1991 Xx. xxxxx xxxxxxxxx xxxx 8.2.1991.
XXXXXXX XXXXXXXXXX PRÁV X XXXXXX xxxx xxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx České xxxxxxxxx (xxxxxx xxxxxxx č. 2/1993 Sb.).
Ke xxx xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx nebyl měněn xx xxxxxxxxx.
Xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx v xxxxxxxx není aktualizováno, xxxxx xx xxxx xxxxxx xxxxxxxxx změna xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.