Právní předpis byl sestaven k datu 15.01.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 08.02.1991.
23
XXXXXXX XXXXX
xx xxx 9. xxxxx 1991,
kterým xx xxxxxxx LISTINA XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX jako xxxxxxx xxxxx Federálního xxxxxxxxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx
Xxxxxxxxx shromáždění xx xxxxxxx na xxxxx xxxxxxxx zákoně:
§1
(1) Xxxxxxx xxxxxx, xxxx xxxxxx x xxxxx xxxxxx předpisy, xxxxxx výklad a xxxxxxxxx musí být x xxxxxxx x Listinou základních práv a svobod.
(2) Základní práva x xxxxxxx uvedené x Listině základních práv a svobod xxxx xxx xxxxxxxx ústavního xxxxx.
§2
Xxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxx svobodách, Xxxxxx x Slovenskou Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx a xxxxxxxxx, jsou xx xxxxx území xxxxxx xxxxxxx a xxxx xxxxxxxx před xxxxxxx.
§3
(1) X ústavě České republiky x v xxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxxx mohou xxx xxxxxxxx práva x xxxxxxx rozšířeny xxx xxxx xxxxxxxxx Listinou základních práv a svobod.
(2) Xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x rozdělení xxxxxxxxxxx působnosti xxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx ústavním xxxxxxx xxxxxxx.
§4
Xxxxxx 5 ústavního xxxxxx č. 143/1968 Sb., o xxxxxxxxxxxxxx federaci, xx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx, xxx:
"Xx. 5
(1) Xxxxxx xxxxx každé x xxxx republik xx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republiky.
(2) Xxxxx xxxxx xxxxxxxxx má xx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx x stejné xxxxxxxxxx xxxx xxxxx této xxxxx xxxxxxxxx.
(3) Nikdo xxxxxx být xxxxx xxx vůli zbaven xxxxxxxx xxxxxxxxx.
(4) Zásady xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx republik xxxxxxx xxxxx Federálního xxxxxxxxxxx.".
§5
Zrušují xx:
1. xxxxxx 7 xx 9, xxxxx xxxxx (xx. 19 xx 38) x článek 98 xxxx. 4 ústavního xxxxxx č. 100/1960 Sb., Xxxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx, ve xxxxx xxxxxxxxxx předpisů,
2. xxxxxxx xxxxx č. 144/1968 Sb., x postavení xxxxxxxxxx x České a Xxxxxxxxx Federativní Xxxxxxxxx.
§6
(1) Xxxxxx a xxxx xxxxxx předpisy xxxx být xxxxxxx xx xxxxxxx x Listinou základních práv a svobod xxxxxxxxxx xx 31. xxxxxxxx 1991. Xxxxx dnem xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxx x Listinou základních práv a xxxxxx nejsou x xxxxxxx.
(2) Pravomoc, která xx x xx. 8 xxxx. 3, 4 x 5 x x xx. 12 odst. 2 Xxxxxxx základních xxxx x xxxxxx svěřuje xxxxx nebo soudci, xxxxxxxx xxxxxxx do 31. xxxxxxxx 1991 xxxxxxxxxxxxx, stanoví-li tak xxxxx.
§7
Xxxxx xxxxxxx zákon x Listina základních práv a svobod nabývají xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx.
Xxxxx x. r.
Dubček x. x.
Xxxxx v. x.
XXXXXXX ZÁKLADNÍCH PRÁV X XXXXXX
Xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx základě xxxxxx Xxxxx národní rady x Xxxxxxxxx národní xxxx,
xxxxxxxxx neporušitelnost přirozených xxxx xxxxxxx, xxxx xxxxxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx hodnoty xxxxxxx x xx demokratické x xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx x dob, xxx xxxxxx xxxxx x xxxxxxxx xxxxxxx xxxx x naší xxxxxx potlačovány,
vkládajíc naděje xx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx společným xxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxxx x xxxxx českého xxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxxx na sebeurčení,
připomínajíc xx svůj díl xxxxxxxxxxxx xxxx budoucím xxxxxxxxx za osud xxxxxxxxx xxxxxx na Xxxx
x xxxxxxxxxx xxxx, xxx xx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx státy, xxx xxxx hodnoty xxx,
xxxxxxx xx xx xxxx Xxxxxxx základních xxxx x xxxxxx:
XXXXX XXXXX
XXXXXX XXXXXXXXXX
Xx. 1
Xxxx xxxx xxxxxxxx x rovní x xxxxxxxxxxx i x xxxxxxx. Základní xxxxx x xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx.
Xx. 2
(1) Xxxx je xxxxxxx xx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx a xxxxx xx xxxxx xxx xx výlučnou xxxxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxxx xxx xxx xxxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx x x mezích xxxxxxxxxxx xxxxxxx, a xx xxxxxxxx, xxxxx zákon xxxxxxx.
(3) Každý může xxxxx, xx xxxx xxxxxxx xxxxxxxx, x xxxxx xxxxx být xxxxx činit, xx xxxxx xxxxxxxx.
Xx. 3
(1) Xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, rasy, barvy xxxxx, jazyka, víry x xxxxxxxxxxx, politického xx xxxxxx smýšlení, xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx, příslušnosti x xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx, rodu xxxx jiného xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx má xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxx xxxxxxxxxx. Zakazuje xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx rozhodování x xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxx.
(3) Xxxxxx xxxxx být xxxxxxxxx xxxx na xxxxxxx pro uplatňování xxxx základních xxxx x svobod.
Čl. 4
(1) Xxxxxxxxxx mohou xxx xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx x x xxxx xxxxxx x xxx xxx xxxxxxxxx základních xxxx x xxxxxx.
(2) Meze xxxxxxxxxx práv x xxxxxx xxxxx xxx xx xxxxxxxx stanovených Xxxxxxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx (xxxx xxx "Listina") xxxxxxxx xxxxx xxxxxxx.
(3) Zákonná xxxxxxx základních xxxx x xxxxxx musí xxxxxx stejně xxx xxxxxxx případy, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Xxx xxxxxxxxx ustanovení x mezích xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxx být xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx x xxxxxx. Taková xxxxxxx xxxxxxx být zneužívána x xxxxx xxxxxx, xxx pro xxxxx xxxx stanovena.
HLAVA XXXXX
XXXXXX XXXXX A XXXXXXXX XXXXXXX
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxx lidská xxxxx x svobody
Čl. 5
Xxxxx xx xxxxxxxxx xxx xxxxx.
Xx. 6
(1) Xxxxx má xxxxx xx xxxxx. Xxxxxx xxxxx xx xxxxx xxxxxxx již xxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx xxx xxxxxx života.
(3) Xxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx práv xxxxx xxxxxx xxxxxx xxxx, jestliže byl xxxxx xxxxxx xxxxxx x souvislosti x xxxxxxxx, xxxxx podle xxxxxx není trestné.
Čl. 7
(1) Nedotknutelnost xxxxx x xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxxxx xxxx být xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx xxx mučen xxx xxxxxxxx xxxxxxx, nelidskému xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx.
Xx. 8
(1) Xxxxxx xxxxxxx je xxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx x důvodů x způsobem, xxxxx xxxxxxx xxxxx. Nikdo xxxxx být xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxxxx smluvnímu xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxx nebo xxxxxxxxxxx z xxxxxxxxx xxxx xx možno xxxxxxx jen v xxxxxxxxx stanovených x xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxx xxxx být xxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xx 24 xxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx xx 24 xxxxx xx xxxxxxxx vyslechnout x xxxxxxxxxx x xxxxx, xxxx xx propustit xx svobodu.
(4) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xx možno xxx na písemný xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx. Xxxxxxx xxxxx xxxx xxx xx 24 xxxxx odevzdána xxxxx. Xxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxx xx 24 xxxxx xx převzetí xxxxxxxxxxx x rozhodnout x vazbě nebo xx propustit xx xxxxxxx.
(5) Nikdo xxxxx xxx xxxx do xxxxx, xxx z xxxxxx x xx xxxx stanovenou zákonem x xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxx.
(6) Xxxxx xxxxxxx, xx kterých xxxxxxxxx xxxx být xxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxx v xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxx xxx xxxxx xxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxx xxxx být xx 24 xxxxx xxxxxxxx xxxxx, xxxxx x xxxxx umístění xxxxxxxx xx 7 xxx.
Xx. 9
(1) Nikdo xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxxx xxxxxxxx 1 xx nevztahuje xx:
x) práce xxxxxxxx xxxxx xxxxxx osobám xx xxxxxx xxxxxx xxxxxx xxxxxxx nebo xxxxxx vykonávajícím jiný xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxx,
x) vojenskou xxxxxx xxxx jinou xxxxxx stanovenou xxxxxxx xxxxxxx povinné xxxxxxxx xxxxxx,
x) xxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, xxxxx, xxxx xxxxxx nebezpečí, xxxxx xxxxxxxx životy, xxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx pro xxxxxxx xxxxxx, xxxxxx xxxx xxxx xxxxxxx.
Xx. 10
(1) Xxxxx má právo, xxx xxxx xxxxxxxxx xxxx lidská xxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx, xxxxx xxxxxx a xxxxxxxx xxxx jméno.
(2) Každý xx právo xx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx soukromého x rodinného xxxxxx.
(3) Xxxxx xx xxxxx xx ochranu xxxx xxxxxxxxxxxx shromažďováním, xxxxxxxxxxxxx xxxx jiným zneužíváním xxxxx o své xxxxx.
Xx. 11
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx. Xxxxxxxxxx právo xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxx x xxxxxxx. Xxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Zákon xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx k xxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx národního xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxx xxx xxx jen xx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxx nebo xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx; xxxxx xxxx xxxx stanovit, xx xxxxxx věci xxxxx xxx pouze xx xxxxxxxxxxx občanů xxxx právnických osob xx sídlem v Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republice.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxx xxx xxxxxxxx na xxxx xxxx xxxxxxx anebo x xxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx obecnými xxxxx. Xxxx xxxxx xxxxx poškozovat lidské xxxxxx, xxxxxxx a xxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxx stanovenou zákonem.
(4) Xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxx xx možné xx xxxxxxxx zájmu, a xx na xxxxxxx xxxxxx x xx xxxxxxx.
(5) Xxxx x xxxxxxxx xxx ukládat xxx xx základě xxxxxx.
Xx. 12
(1) Xxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx. Xxxx xxxxxxxx xx xxx xxxxxxxx bez xxxxxxxx xxxx, xxx x xxx bydlí.
(2) Domovní xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxx pro xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, x xx na písemný xxxxxxxxxx příkaz soudce. Xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx zákon.
(3) Xxxx xxxxxx xx xxxxxxxxxxxxxxxx obydlí mohou xxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxx je-li xx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx ochranu xxxxxx xxxx zdraví xxxx, pro xxxxxxx xxxx a svobod xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx a xxxxxxx. Xxxxx je xxxxxx xxxxxxx také xxx podnikání xxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx, xxxxx být xxxxxx zásady zákonem xxxxxxxx, xxx xx-xx xx xxxxxxxx pro xxxxxx xxxxx veřejné xxxxxx.
Xx. 13
Xxxxx xxxxx xxxxxxx listovní xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx a xxxxxxx, xx xxx xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, nebo xxxxxxxxxx poštou anebo xxxxx způsobem, x xxxxxxxx případů x xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx. Stejně xx xxxxxxxx tajemství xxxxx xxxxxxxxxx telefonem, telegrafem xxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx.
Xx. 14
(1) Xxxxxxx xxxxxx x xxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Každý, xxx xx oprávněně xxxxxxx xx xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx, má xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxx xxxxx xxx omezeny xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx nevyhnutelné xxx xxxxxxxxxx xxxxx, udržení xxxxxxxxx pořádku, xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx xxxx x svobod xxxxxxx x xx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxx x důvodu xxxxxxx xxxxxxx.
(4) Každý xxxxx xx právo na xxxxxxxx vstup na xxxxx České x Xxxxxxxxx Federativní Xxxxxxxxx. Xxxxx nemůže xxx xxxxx x xxxxxxxx xxx xxxxxx.
(5) Xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxx xxx x případech xxxxxxxxxxx zákonem.
Čl. 15
(1) Xxxxxxx myšlení, svědomí x náboženského xxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxx xxxxxx xxx náboženství nebo xxxx anebo být xxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxx xxxxxx xx zaručena.
(3) Xxxxx xxxxxx být xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, xxxxx xx xx x rozporu s xxxx xxxxxxxx nebo x xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 16
(1) Xxxxx xx právo svobodně xxxxxxxxxx xxx náboženství xxxx xxxx xxx xxx xxxx společně x xxxxxx, xxxxxxxx xxxx veřejně, xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx úkony xxxx zachováváním xxxxxx.
(2) Xxxxxx a náboženské xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxx, xxxxxxxxxx xxx xxxxxxxx a xxxxxxx řeholní x xxxx xxxxxxxx instituce xxxxxxxxx xx státních xxxxxxxx.
(3) Xxxxx stanoví xxxxxxxx vyučování náboženství xx xxxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxxx práv xxxx xxx xxxxxx xxxxxxx, jde-li x xxxxxxxx x demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxx, zdraví x xxxxxxxxx xxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx.
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxxx xxxxx
Xx. 17
(1) Xxxxxxx projevu x právo xx xxxxxxxxx xxxx zaručeny.
(2) Xxxxx xx právo xxxxxxxxxx xxx názory xxxxxx, xxxxxx, xxxxxx, xxxxxxx xxxx jiným xxxxxxxx, xxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxx x rozšiřovat ideje x informace xxx xxxxxx xx xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxxxxx xx xxxxxxxxxxx.
(4) Svobodu xxxxxxx x právo vyhledávat x šířit informace xxx xxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx x demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx, bezpečnost xxxxx, xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx zdraví a xxxxxxxxx.
(5) Xxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx jsou xxxxxxx xxxxxxxxxx způsobem poskytovat xxxxxxxxx x xxx xxxxxxxx. Xxxxxxxx a xxxxxxxxx stanoví zákon.
Čl. 18
(1) Xxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxx; xx xxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxx xx xxxxx právo xxx xxxx s xxxxxx xx xxxxxxx xx xxxxxx orgány x orgány xxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxxx x stížnostmi.
(2) Xxxxxx xx xxxxx xxxxxxxxx xx nezávislosti xxxxx.
(3) Peticemi se xxxxx vyzývat x xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx zaručených Xxxxxxxx.
Xx. 19
(1) Právo xxxxxxx xx shromažďovat xx zaručeno.
(2) Toto xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx nezbytná xxx xxxxxxx práv x xxxxxx druhých, ochranu xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxx, xxxxxxxxx, xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxxxxxxx však nesmí xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx správy.
Čl. 20
(1) Xxxxx svobodně xx sdružovat xx xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxx spolu x xxxxxx xx sdružovat xx xxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx též xxxxxxxxx xxxxxx a politická xxxxx a xxxxxxxxx xx x xxxx.
(3) Xxxxx těchto xxxx xxx omezit xxx x případech stanovených xxxxxxx, xxxxxxxx to xx v demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxx xxx xxxxxxx práv x svobod druhých.
(4) Xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxx, xxxxx x jiná xxxxxxxx xxxx odděleny od xxxxx.
Xx. 21
(1) Občané xxxx právo xxxxxxx xx xx správě xxxxxxxxx xxxx přímo xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx musí xxxxx xx lhůtách xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx volební období xxxxxxxxx zákonem.
(3) Volební xxxxx xx všeobecné x xxxxx x xxxxxxxx xx tajným xxxxxxxxxx. Xxxxxxxx výkonu xxxxxxxxx xxxxx stanoví xxxxx.
(4) Občané xxxx xx rovných xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxx x xxxxx veřejným xxxxxxx.
Xx. 22
Zákonná úprava xxxxx politických xxxx x xxxxxx x xxxx výklad x xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxx svobodnou xxxxxx xxxxxxxxxxx sil x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
Xx. 23
Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xx na xxxxx xxxxx xxxxxxx, xxx by xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxx lidských xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx, založený Listinou, xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx a xxxxxx xxxxxxx zákonných xxxxxxxxxx xxxx znemožněny.
HLAVA XXXXX
XXXXX XXXXXXXXXXXXX A XXXXXXXXX XXXXXX
Xx. 24
Xxxxxxxxxxx ke xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxx na xxxx.
Xx. 25
(1) Xxxxxxx xxxxxxxx národnostní xxxx xxxxxxx xxxxxxx se xxxxxxxx všestranný rozvoj, xxxxxxx právo společně x xxxxxx příslušníky xxxxxxx xxxxxxxx vlastní xxxxxxx, xxxxx rozšiřovat x xxxxxxxx xxxxxxxxx x jejich xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xx x xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx. Podrobnosti xxxxxxx xxxxx.
(2) Občanům xxxxxxxxxxxxx x národnostním a xxxxxxxx xxxxxxxx xx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx zaručuje též
a) xxxxx xx xxxxxxxx x jejich xxxxxx,
x) xxxxx xxxxxx xxxxxx xxxxxx v úředním xxxxx,
x) xxxxx účasti xx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxx.
XXXXX XXXXXX
XXXXXXXXXXX, XXXXXXXX X XXXXXXXX XXXXX
Xx. 26
(1) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxx x němu, xxxxx x xxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Zákon xxxx xxxxxxxx podmínky x xxxxxxx xxx xxxxx určitých povolání xxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xx xxxxx získávat xxxxxxxxxx xxx xxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxx. Xxxxxx, xxxxx toto xxxxx nemohou xxx xxx xxxx xxxxxxxxx, xxxx v xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx zajišťuje; xxxxxxxx xxxxxxx zákon.
(4) Xxxxx může xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx pro xxxxxxx.
Xx. 27
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxx x xxxxxx na xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx zájmů.
(2) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx vznikají xxxxxxxxx xx státu. Omezovat xxxxx odborových organizací xx xxxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx zvýhodňovat xxxxxxx x xxxx x xxxxxxx nebo v xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx odborových xxxxxxxxxx x vznik x xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx xxxxx xxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x opatření x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx nezbytná xxx xxxxxxx bezpečnosti xxxxx, xxxxxxxxx pořádku xxxx práv x xxxxxx druhých.
(4) Xxxxx xx xxxxxx xx xxxxxxxx za xxxxxxxx xxxxxxxxxxx zákonem; xxxx xxxxx xxxxxxxxxx soudcům, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx ozbrojených xxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx.
Xx. 28
Xxxxxxxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxxxxxx odměnu xx xxxxx x na xxxxxxxxxx xxxxxxxx podmínky. Xxxxxxxxxxx stanoví zákon.
Čl. 29
(1) Xxxx, xxxxxxxxx x xxxxx zdravotně xxxxxxxxx xxxx právo xx xxxxxxxx ochranu xxxxxx xxx xxxxx x xx xxxxxxxx xxxxxxxx podmínky.
(2) Xxxxxxxxx x osoby xxxxxxxxx xxxxxxxxx mají právo xx xxxxxxxx ochranu x pracovních xxxxxxxx x xx xxxxx xxx xxxxxxxx x xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx stanoví xxxxx.
Xx. 30
(1) Xxxxxx xxxx právo xx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxx x xxx xxxxxxxxxxxxxx k xxxxx, jakož x xxx xxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx xx x xxxxxx nouzi, xx xxxxx xx xxxxxxx xxxxx, xxxxx xx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx základních xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx stanoví xxxxx.
Xx. 31
Každý xx xxxxx xx xxxxxxx xxxxxx. Občané mají xx xxxxxxx veřejného xxxxxxxxx xxxxx na xxxxxxxxxx zdravotní xxxx x xx zdravotní xxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 32
(1) Rodičovství x xxxxxx xxxx xxx xxxxxxxx zákona. Zvláštní xxxxxxx dětí x xxxxxxxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxx x xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx zvláštní xxxx, ochrana x xxxxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx pracovní podmínky.
(3) Xxxx narozené v xxxxxxxxxx x xxxx xx xxxx xxxxxx xxxxx.
(4) Xxxx x xxxx a xxxxxx xxxxxxx xx právem xxxxxx; xxxx mají xxxxx xx rodičovskou xxxxxxx x xxxx. Xxxxx xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxx x xxxxxxxxx děti mohou xxx xx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxxx na xxxxxxx xxxxxx.
(5) Rodiče, xxxxx xxxxxx x xxxx, xxxx xxxxx xx xxxxx státu.
(6) Podrobnosti xxxxxxx xxxxx.
Xx. 33
(1) Xxxxx xx právo xx xxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx xx xxxx, kterou xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx právo xx xxxxxxxxx xxxxxxxx v xxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx xx xxxxxxxx školách.
(3) Zřizovat xxxx školy než xxxxxx x xxxxxxxx xx xxxx lze xxx xx podmínek xxxxxxxxxxx zákonem; xx xxxxxxxx xxxxxxx xx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxx.
(4) Zákon xxxxxxx, za xxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxx xxx studiu právo xx xxxxx xxxxx.
Xx. 34
(1) Práva x xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxx chráněna xxxxxxx.
(2) Právo xxxxxxxx xx xxxxxxxxxx bohatství xx xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 35
(1) Xxxxx má xxxxx na xxxxxxxx xxxxxxx prostředí.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxx a xxxxx xxxxxxxxx o stavu xxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxx zdrojů.
(3) Xxx xxxxxx xxxxx xxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxx poškozovat xxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx přírody x xxxxxxxx xxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
XXXXX PÁTÁ
PRÁVO NA XXXXXX A JINOU XXXXXX XXXXXXX
Xx. 36
(1) Xxxxx se může xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxx x nestranného xxxxx x ve xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxx.
(2) Kdo xxxxx, xx xxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx rozhodnutím xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xxxx xx xxxxxxx xx xxxx, xxx přezkoumal xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxxx-xx zákon xxxxx. X xxxxxxxxx xxxxx xxxx nesmí xxx xxxxxxxxx přezkoumávání xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx se xxxxxxxxxx xxxx a svobod xxxxx Xxxxxxx.
(3) Xxxxx xx právo xx xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx rozhodnutím xxxxx, jiného státního xxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx správy xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx postupem.
(4) Xxxxxxxx a podrobnosti xxxxxxxx zákon.
Čl. 37
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx způsobil xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx xxxx xxxxx xxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx na xxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxx xxxxx, jinými xxxxxxxx orgány či xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, x xx xx xxxxxxx xxxxxx.
(3) Všichni xxxxxxxxx xxxx xx x řízení xxxxx.
(4) Xxx prohlásí, že xxxxxxxx xxxxx, xxxx xx xxxx xxxxxxx, xx právo xx xxxxxxxxxx.
Xx. 38
(1) Nikdo xxxxx xxx xxxxx xxxxx zákonnému xxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxx stanoví zákon.
(2) Xxxxx xx právo, xxx xxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx veřejně, xxx xxxxxxxxxx xxxxxxx x x xxxx xxxxxxxxxxx x xxx xx mohl xxxxxxxx xx všem prováděným xxxxxxx. Xxxxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxx jen x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 39
Jen zákon xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxx x xxxx trest, xxxxx x jaké xxxx xxxx na xxxxxxx nebo xxxxxxx, xxx za xxxx xxxxxxxx xxxxxx.
Xx. 40
(1) Xxx xxxx rozhoduje x xxxx a xxxxxx za trestné xxxx.
(2) Xxxxx, xxxxx xxxxx je xxxxxx xxxxxxx řízení, je xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx soudu xxxxxx xxxx xxxx xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx má xxxxx, xxx xx byl xxxxxxxxx xxx a xxxxxxx x přípravě xxxxxxxx a aby xx xxxx xxxxx xxx xxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx. Jestliže xx xxxxxxx xxxxxxx, ačkoliv xx xxxxx zákona xxx musí, bude xx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxx stanoví, x xxxxxxx případech xx xxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxx obhájce.
(4) Xxxxxxxx má xxxxx xxxxxxx xxxxxxx; xxxxxx xxxxx nesmí xxx xxxxxx způsobem xxxxxx.
(5) Xxxxx xxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx za xxx, xxx který xxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx zproštěn xxxxxxxx. Xxxx zásada xxxxxxxxxx xxxxxxxxx mimořádných xxxxxxxxx xxxxxxxxxx v xxxxxxx se zákonem.
(6) Xxxxxxxxx činu xx xxxxxxxx a xxxxx xx xxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx x xxxx, xxx xxx xxx xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxxx se xxxxxxx, xxxxxxxx xx to xxx pachatele xxxxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXXXXXXX SPOLEČNÁ
Čl. 41
(1) Xxxx uvedených x xx. 26, xx. 27 odst. 4, xx. 28 až 31, čl. 32 xxxx. 1 x 3, xx. 33 x 35 Xxxxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx xxxxx v xxxxxx zákonů, které xxxx ustanovení xxxxxxxxx.
(2) Xxx se v Xxxxxxx xxxxx o xxxxxx, xxxxxx xx xxx xxxxx Federálního xxxxxxxxxxx, jestliže x xxxxxxxxx xxxxxxxxx zákonodárné xxxxxxxxx nevyplývá, xx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx rad.
Čl. 42
(1) Xxxxx Xxxxxxx xxxxxxx xxxxx "občan", xxxxxx xx xxx státní xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxx x Xxxxx x Slovenské Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx zaručených Listinou, xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx používají xxxxx "xxxxx", xxxxxx xx xxx každý xxxxxx, xxx-xx o xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx, které Xxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxx xx xxxxxx xxxxxxxxx.
Xx. 43
Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx politických xxxx a xxxxxx. Xxxx xxxx být xxxxxxx xxxx, kdo xxxxxx x xxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx.
Xx. 44
Xxxxx xxxx xxxxxxx x prokurátorům xxxxxx xxxxx na podnikání x xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxx xxxxxxx v xx. 20 xxxx. 2; xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxx samosprávy xx xxxxxxxx, které xxxx, též právo xxxxxxx x čl. 27 odst. 4; xxxxxxxxxxxx bezpečnostních xxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx též xxxxx xxxxxxx x čl. 18, 19 x xx. 27 xxxx. 1 až 3, xxxxx souvisí x xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx x povoláních, xxxxx xxxx bezprostředně nezbytná xxx xxxxxxx xxxxxx x xxxxxx, xxxx xxxxx xxxxxx právo xx stávku.
Xxxxxx xxxxxxx x. 23/1991 Sb. nabyl xxxxxxxxx dnem 8.2.1991.
LISTINA XXXXXXXXXX XXXX A XXXXXX byla přijata xxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx Xxxxx republiky (xxxxxx xxxxxxx č. 2/1993 Sb.).
Ke xxx xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx měněn xx xxxxxxxxx.
Xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx norem xxxxxx xxxxxxxx předpisů x xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxx, xxxxx xx xxxx xxxxxx derogační xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.