Právní předpis byl sestaven k datu 30.01.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 08.02.1991.
23
ÚSTAVNÍ XXXXX
xx dne 9. ledna 1991,
xxxxxx xx xxxxxxx XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX A XXXXXX xxxx xxxxxxx xxxxx Federálního shromáždění Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx
Xxxxxxxxx shromáždění xx xxxxxxx xx xxxxx ústavním xxxxxx:
§1
(1) Ústavní xxxxxx, xxxx xxxxxx x xxxxx právní xxxxxxxx, xxxxxx výklad a xxxxxxxxx musí xxx x xxxxxxx s Listinou základních práv a svobod.
(2) Základní práva x xxxxxxx xxxxxxx x Listině základních práv a svobod xxxx xxx ochranou xxxxxxxxx xxxxx.
§2
Xxxxxxxxxxx xxxxxxx o xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, Českou x Slovenskou Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx, jsou xx xxxxx území xxxxxx xxxxxxx a mají xxxxxxxx xxxx xxxxxxx.
§3
(1) X ústavě České republiky x x ústavě Xxxxxxxxx republiky xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxx x svobody xxxxxxxxx xxx míru xxxxxxxxx Listinou základních práv a svobod.
(2) Xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx x republiky xxxxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx.
§4
Xxxxxx 5 xxxxxxxxx xxxxxx č. 143/1968 Sb., o xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx, xx xxxxx xxxxxxxxxx předpisů, xxx:
"Xx. 5
(1) Xxxxxx xxxxx xxxxx x xxxx republik xx xxxxxxx xxxxxxx občanem Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republiky.
(2) Xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xx xx území xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx xxxx občan xxxx xxxxx xxxxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx xxx xxxx xxxxxx xxxxxxxx občanství.
(4) Zásady xxxxxxxx a pozbývání xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx zákon Federálního xxxxxxxxxxx.".
§5
Zrušují xx:
1. články 7 až 9, xxxxx xxxxx (xx. 19 xx 38) x xxxxxx 98 xxxx. 4 xxxxxxxxx xxxxxx č. 100/1960 Sb., Xxxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx, xx xxxxx pozdějších xxxxxxxx,
2. xxxxxxx zákon č. 144/1968 Sb., x xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x Xxxxx a Xxxxxxxxx Federativní Republice.
§6
(1) Xxxxxx a xxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxx xxx uvedeny xx xxxxxxx x Listinou základních práv a svobod xxxxxxxxxx xx 31. prosince 1991. Xxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxx x Listinou základních práv x xxxxxx nejsou x xxxxxxx.
(2) Pravomoc, xxxxx xx x čl. 8 xxxx. 3, 4 x 5 x x čl. 12 xxxx. 2 Xxxxxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxx, xxxxxxxx xxxxxxx xx 31. xxxxxxxx 1991 xxxxxxxxxxxxx, xxxxxxx-xx xxx xxxxx.
§7
Xxxxx xxxxxxx xxxxx x Listina základních práv a svobod xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx.
Xxxxx x. x.
Xxxxxx x. x.
Xxxxx v. x.
LISTINA XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX
Xxxxxxxxx shromáždění xx základě xxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx x Xxxxxxxxx národní xxxx,
xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx, xxxx xxxxxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx xx obecně xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx x xx demokratické x samosprávné xxxxxxx xxxxxx národů,
pamětlivo xxxxxxx xxxxxxxxxx z xxx, xxx lidská xxxxx x xxxxxxxx svobody xxxx x xxxx xxxxxx potlačovány,
vkládajíc xxxxxx xx zabezpečení xxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxx xx sebeurčení,
připomínajíc xx xxxx díl xxxxxxxxxxxx xxxx budoucím xxxxxxxxx za xxxx xxxxxxxxx xxxxxx na Xxxx
x vyjadřujíc vůli, xxx xx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxx, xxx xxxx xxxxxxx ctí,
usneslo xx na xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx:
XXXXX XXXXX
XXXXXX XXXXXXXXXX
Xx. 1
Lidé jsou xxxxxxxx x xxxxx x xxxxxxxxxxx x x xxxxxxx. Xxxxxxxx xxxxx x svobody xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx.
Xx. 2
(1) Xxxx je xxxxxxx na xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxx xx xxxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxxx xxx xxx xxxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx a x xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx, a to xxxxxxxx, který zákon xxxxxxx.
(3) Xxxxx může xxxxx, xx xxxx xxxxxxx xxxxxxxx, x xxxxx nesmí být xxxxx xxxxx, xx xxxxx xxxxxxxx.
Xx. 3
(1) Xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx se zaručují xxxx xxx rozdílu xxxxxxx, xxxx, xxxxx xxxxx, jazyka, víry x xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxx xx xxxxxx smýšlení, xxxxxxxxx xxxx sociálního xxxxxx, xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxx etnické xxxxxxx, xxxxxxx, xxxx xxxx jiného xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx má xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx o xxx národnosti. Zakazuje xx jakékoli ovlivňování xxxxxx rozhodování x xxxxxxx způsoby xxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxx.
(3) Xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx práv x svobod.
Čl. 4
(1) Xxxxxxxxxx xxxxx být xxxxxxxx toliko na xxxxxxx xxxxxx x x jeho xxxxxx x xxx při xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx.
(2) Xxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx Xxxxxxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx (xxxx xxx "Xxxxxxx") xxxxxxxx xxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx musí xxxxxx stejně pro xxxxxxx případy, xxxxx xxxxxxx stanovené podmínky.
(4) Xxx používání ustanovení x xxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x svobod xxxx xxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxx omezení xxxxxxx xxx zneužívána x xxxxx účelům, xxx pro které xxxx xxxxxxxxx.
XXXXX DRUHÁ
LIDSKÁ XXXXX A XXXXXXXX XXXXXXX
Xxxxx první
Základní lidská xxxxx x xxxxxxx
Xx. 5
Xxxxx je způsobilý xxx práva.
Čl. 6
(1) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxx. Lidský xxxxx xx xxxxx xxxxxxx již před xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx xxx zbaven xxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxxx.
(4) Porušením xxxx xxxxx xxxxxx článku xxxx, xxxxxxxx byl xxxxx zbaven xxxxxx x xxxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx podle xxxxxx xxxx trestné.
Čl. 7
(1) Xxxxxxxxxxxxxxx xxxxx x jejího soukromí xx zaručena. Omezena xxxx být jen x případech xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Nikdo nesmí xxx xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxx, nelidskému xxxx ponižujícímu xxxxxxxxx xxxx trestu.
Čl. 8
(1) Xxxxxx xxxxxxx je xxxxxxxx.
(2) Nikdo nesmí xxx xxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx x xxxxxx x xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx. Xxxxx xxxxx xxx zbaven xxxxxxx pouze pro xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx z trestného xxxx je xxxxx xxxxxxx xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx v xxxxxx. Xxxxxxxx osoba xxxx být ihned xxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx xx 24 xxxxx propuštěna na xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx do 24 hodin xx xxxxxxxx vyslechnout x xxxxxxxxxx x xxxxx, xxxx ji xxxxxxxxx xx xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx je xxxxx xxx na písemný xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx. Xxxxxxx xxxxx musí xxx xx 24 xxxxx odevzdána xxxxx. Xxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxx xx 24 xxxxx xx převzetí xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx x xxxxx nebo xx xxxxxxxxx na xxxxxxx.
(5) Nikdo nesmí xxx vzat xx xxxxx, xxx x xxxxxx x xx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx x xx základě xxxxxxxxxx xxxxx.
(6) Xxxxx xxxxxxx, xx kterých xxxxxxxxx může xxx xxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxxxxx péči xxx xxxxx xxxxxxxx. Takové xxxxxxxx xxxx xxx xx 24 xxxxx xxxxxxxx xxxxx, který x xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xx 7 xxx.
Xx. 9
(1) Xxxxx xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx.
(2) Ustanovení xxxxxxxx 1 se xxxxxxxxxx xx:
x) xxxxx xxxxxxxx xxxxx zákona xxxxxx xx výkonu xxxxxx xxxxxx svobody nebo xxxxxx vykonávajícím jiný xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx povinné xxxxxxxx xxxxxx,
x) xxxxxx xxxxxxxxxxx xx základě xxxxxx x případě xxxxxxxxx xxxxxx, xxxxx, nebo xxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxxxx životy, xxxxxx xxxx značné majetkové xxxxxxx,
x) xxxxxxx uložené xxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx, xxxxxx nebo xxxx xxxxxxx.
Xx. 10
(1) Xxxxx má právo, xxx byla zachována xxxx xxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxx čest, dobrá xxxxxx a xxxxxxxx xxxx xxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx x rodinného života.
(3) Xxxxx má xxxxx xx ochranu xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx xxxx jiným xxxxxxxxxxx xxxxx x xxx xxxxx.
Xx. 11
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxx xxxxx vlastníků xx xxxxxx zákonný obsah x ochranu. Xxxxxx xx zaručuje.
(2) Xxxxx xxxxxxx, který xxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx hospodářství x veřejného xxxxx xxx xxx jen xx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx; xxxxx xxxx xxxx xxxxxxxx, xx xxxxxx věci xxxxx xxx pouze xx xxxxxxxxxxx občanů xxxx xxxxxxxxxxx xxxx xx xxxxxx x Xxxxx a Slovenské Xxxxxxxxxxx Republice.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxx být xxxxxxxx xx xxxx xxxx druhých xxxxx x xxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx. Jeho xxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx, přírodu x xxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxx stanovenou xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxxxx nebo nucené xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxx, x xx xx xxxxxxx xxxxxx a xx xxxxxxx.
(5) Xxxx x xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxx xx xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 12
(1) Xxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx. Xxxx xxxxxxxx xx xxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxx, xxx x xxx xxxxx.
(2) Domovní xxxxxxxxx je přípustná xxx pro xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, x xx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxx xxxxxx xx xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxx dovoleny, xxx je-li xx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro ochranu xxxxxx xxxx zdraví xxxx, xxx ochranu xxxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx závažného xxxxxxxx xxxxxxx bezpečnosti x xxxxxxx. Pokud je xxxxxx užíváno také xxx podnikání xxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx, xxxxx xxx xxxxxx zásady zákonem xxxxxxxx, xxx xx-xx xx xxxxxxxx xxx xxxxxx úkolů xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 13
Xxxxx nesmí xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxx, xx xxx uchovávaných x xxxxxxxx, xxxx xxxxxxxxxx poštou xxxxx xxxxx xxxxxxxx, s xxxxxxxx případů x xxxxxxxx, které xxxxxxx xxxxx. Xxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, telegrafem xxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx.
Xx. 14
(1) Xxxxxxx xxxxxx a xxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx xx xxxxxxxxx xxxxxxx xx xxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx, xx xxxxx svobodně xx xxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxx xxxxx být xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx xx xx nevyhnutelné xxx xxxxxxxxxx státu, xxxxxxx xxxxxxxxx pořádku, ochranu xxxxxx xxxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx x xx xxxxxxxxxx xxxxxxx též x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx.
(4) Každý xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxx xx xxxxx České x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx. Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx x xxxxxxxx xxx xxxxxx.
(5) Cizinec xxxx xxx xxxxxxxx xxx v xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 15
(1) Xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx x náboženského xxxxxxx xx zaručena. Xxxxx xx xxxxx xxxxxx xxx xxxxxxxxxxx nebo xxxx xxxxx být xxx náboženského xxxxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, xxxxx je xx x xxxxxxx s xxxx xxxxxxxx nebo x xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Podrobnosti stanoví xxxxx.
Xx. 16
(1) Xxxxx xx xxxxx svobodně xxxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxx buď xxx xxxx xxxxxxxx x xxxxxx, xxxxxxxx xxxx xxxxxxx, bohoslužbou, xxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxx.
(2) Xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx ustavují xxx xxxxxx, xxxxxxxxxx xxx duchovní x xxxxxxx xxxxxxx x xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx stanoví xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx státních xxxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxxx xxxx xxxx xxx omezen xxxxxxx, jde-li o xxxxxxxx x demokratické xxxxxxxxxxx nezbytná xxx xxxxxxx veřejné bezpečnosti x xxxxxxx, xxxxxx x xxxxxxxxx nebo xxxx a svobod xxxxxxx.
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxxx xxxxx
Xx. 17
(1) Svoboda xxxxxxx x xxxxx xx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx má právo xxxxxxxxxx své názory xxxxxx, xxxxxx, xxxxxx, xxxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx, xxxxx i xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx bez xxxxxx na xxxxxxx xxxxx.
(3) Xxxxxxx xx xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxx xxxxxxx x xxxxx vyhledávat x xxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxx x svobod xxxxxxx, xxxxxxxxxx státu, xxxxxxxx xxxxxxxxxx, ochranu xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx.
(5) Xxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxx povinny xxxxxxxxxx xxxxxxxx poskytovat xxxxxxxxx x xxx xxxxxxxx. Xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx zákon.
Čl. 18
(1) Xxxxxxx právo xx xxxxxxxx; xx xxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx společného zájmu xx každý právo xxx xxxx x xxxxxx xx xxxxxxx xx xxxxxx orgány x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx s xxxxxxxx, xxxxxx a stížnostmi.
(2) Xxxxxx se xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxxx.
(3) Peticemi xx xxxxx xxxxxxx k xxxxxxxxxx základních práv x xxxxxx xxxxxxxxxx Xxxxxxxx.
Xx. 19
(1) Xxxxx xxxxxxx se xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Toto xxxxx xxx omezit xxxxxxx v xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx nezbytná xxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx druhých, ochranu xxxxxxxxx pořádku, xxxxxx, xxxxxxxxx, xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxxxxxxx však xxxxx xxx podmíněno povolením xxxxxx veřejné správy.
Čl. 20
(1) Xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxx xxxxx x xxxxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx mají xxxxx xxxxxxxx též xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx xx x nich.
(3) Xxxxx těchto xxxx xxx xxxxxx jen x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx, jestliže xx xx x demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx státu, xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxx xxxxxxx, předcházení xxxxxxxx xxxxx xxxx xxx ochranu práv x svobod xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxx, jakož x xxxx xxxxxxxx xxxx odděleny od xxxxx.
Xx. 21
(1) Občané xxxx xxxxx podílet xx na xxxxxx xxxxxxxxx xxxx přímo xxxx xxxxxxxxx volbou xxxxx zástupců.
(2) Xxxxx xx xxxx xxxxx xx lhůtách xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx volební xxxxxx xxxxxxxxx zákonem.
(3) Xxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxx x rovné a xxxxxxxx xx tajným xxxxxxxxxx. Xxxxxxxx výkonu xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxx.
(4) Xxxxxx xxxx xx rovných xxxxxxxx xxxxxxx k xxxxxxx x xxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 22
Xxxxxxx úprava xxxxx politických xxxx x svobod a xxxx výklad a xxxxxxxxx musí xxxxxxxxx x ochraňovat xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx sil x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
Xx. 23
Xxxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxx xx xx xxxxx proti xxxxxxx, xxx xx odstraňoval xxxxxxxxxxxx řád lidských xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx, založený Xxxxxxxx, xxxxxxxx činnost xxxxxxxxx xxxxxx a xxxxxx xxxxxxx zákonných prostředků xxxx xxxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXX XXXXXXXXXXXXX X XXXXXXXXX XXXXXX
Xx. 24
Příslušnost xx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx nebo xxxxxxx xxxxxxx nesmí xxx xxxxxx na xxxx.
Xx. 25
(1) Občanům xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx menšiny xx xxxxxxxx všestranný rozvoj, xxxxxxx xxxxx společně x xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx, právo xxxxxxxxxx x xxxxxxxx informace x jejich xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xx v xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx. Podrobnosti xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxx příslušejícím x národnostním x xxxxxxxx menšinám xx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxx
x) xxxxx na vzdělání x xxxxxx jazyku,
b) xxxxx xxxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxxx xxxxx,
x) xxxxx účasti xx řešení xxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx x etnických xxxxxx.
XXXXX XXXXXX
XXXXXXXXXXX, XXXXXXXX X XXXXXXXX XXXXX
Xx. 26
(1) Xxxxx má xxxxx xx svobodnou xxxxx xxxxxxxx x přípravu x xxxx, xxxxx x právo xxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Zákon xxxx xxxxxxxx podmínky x xxxxxxx xxx xxxxx určitých povolání xxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx pro své xxxxxxx xxxxxxx xxxxx. Xxxxxx, xxxxx toto xxxxx xxxxxxx xxx xxx xxxx vykonávat, xxxx v xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx; xxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(4) Xxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxx xxxxxxx.
Xx. 27
(1) Xxxxx xx právo xxxxxxxx xx xxxxxxxxx s xxxxxx xx ochranu xxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxx. Omezovat xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xx nepřípustné, xxxxxx xxxx zvýhodňovat xxxxxxx x xxxx x xxxxxxx xxxx x xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx odborových xxxxxxxxxx a xxxxx x činnost jiných xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx xxxxx mohou být xxxxxxx xxxxxxx, jde-li x opatření x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx nezbytná xxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxxx pořádku xxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx.
(4) Právo xx stávku je xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; xxxx xxxxx xxxxxxxxxx soudcům, xxxxxxxxxxxx, příslušníkům xxxxxxxxxxx xxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx.
Xx. 28
Xxxxxxxxxxx xxxx právo xx xxxxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxx a xx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 29
(1) Xxxx, xxxxxxxxx x osoby zdravotně xxxxxxxxx xxxx právo xx zvýšenou ochranu xxxxxx při práci x xx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(2) Mladiství x xxxxx zdravotně xxxxxxxxx xxxx právo xx xxxxxxxx xxxxxxx x pracovních xxxxxxxx x na xxxxx xxx xxxxxxxx x xxxxxxxx.
(3) Podrobnosti stanoví xxxxx.
Xx. 30
(1) Občané xxxx právo xx xxxxxxxxx hmotné xxxxxxxxxxx xx stáří x xxx xxxxxxxxxxxxxx x xxxxx, xxxxx x xxx xxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx je x xxxxxx xxxxx, xx xxxxx xx xxxxxxx xxxxx, xxxxx xx nezbytná xxx xxxxxxxxx základních xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 31
Xxxxx xx xxxxx xx ochranu xxxxxx. Xxxxxx mají xx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx x na xxxxxxxxx xxxxxxx xx podmínek, xxxxx stanoví zákon.
Čl. 32
(1) Rodičovství x xxxxxx xxxx xxx xxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxxx je zaručena.
(2) Xxxx x xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx, xxxxxxx v xxxxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx i xxxx xx mají stejná xxxxx.
(4) Péče x xxxx x jejich xxxxxxx xx xxxxxx xxxxxx; děti xxxx xxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxx x péči. Xxxxx xxxxxx xxxxx xxx omezena x xxxxxxxxx děti xxxxx xxx xx rodičů xxxxxxxxx xxxxx jejich xxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxxx na xxxxxxx xxxxxx.
(5) Xxxxxx, xxxxx xxxxxx o xxxx, xxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx.
(6) Podrobnosti xxxxxxx xxxxx.
Xx. 33
(1) Xxxxx má xxxxx xx vzdělání. Xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx xx dobu, xxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx x středních xxxxxxx, podle xxxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxxx též na xxxxxxxx školách.
(3) Xxxxxxxx xxxx xxxxx než xxxxxx x vyučovat xx nich xxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; xx xxxxxxxx xxxxxxx xx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxxxx, xx xxxxxx xxxxxxxx mají xxxxxx xxx studiu xxxxx xx pomoc xxxxx.
Xx. 34
(1) Xxxxx x xxxxxxxxx tvůrčí xxxxxxx xxxxxxxx xxxx chráněna xxxxxxx.
(2) Právo přístupu xx kulturnímu xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 35
(1) Každý xx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx prostředí.
(2) Každý xx xxxxx xx xxxxxx x úplné xxxxxxxxx o xxxxx xxxxxxxxx prostředí x xxxxxxxxxx zdrojů.
(3) Při xxxxxx svých xxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxx poškozovat xxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxx bohatství xxxxxxx x kulturní památky xxx míru xxxxxxxxxx xxxxxxx.
XXXXX XXXX
XXXXX NA XXXXXX X JINOU XXXXXX OCHRANU
Čl. 36
(1) Xxxxx xx xxxx xxxxxxx stanoveným postupem xxxxx xxxxx u xxxxxxxxxxx a nestranného xxxxx x ve xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx u xxxxxx xxxxxx.
(2) Xxx xxxxx, xx byl xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx orgánu xxxxxxx xxxxxx, xxxx xx xxxxxxx xx xxxx, xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxxx-xx xxxxx xxxxx. X xxxxxxxxx xxxxx xxxx nesmí xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xx základních xxxx x xxxxxx xxxxx Xxxxxxx.
(3) Xxxxx xx právo na xxxxxxx xxxxx způsobené xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xx orgánu xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx postupem.
(4) Xxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx.
Xx. 37
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxx xx jí xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx xxxx xxxxx xxxxxx.
(2) Každý xx xxxxx xx xxxxxx xxxxx x řízení xxxx xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, x to od xxxxxxx xxxxxx.
(3) Všichni xxxxxxxxx xxxx si x řízení xxxxx.
(4) Xxx xxxxxxxx, že xxxxxxxx xxxxx, xxxx xx xxxx xxxxxxx, xx xxxxx na xxxxxxxxxx.
Xx. 38
(1) Xxxxx xxxxx být xxxxx xxxxx zákonnému xxxxxx. Xxxxxxxxxxx soudu i xxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxx má xxxxx, xxx jeho xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxx xxxxxxxxxx průtahů x v jeho xxxxxxxxxxx x xxx xx xxxx vyjádřit xx xxxx prováděným xxxxxxx. Xxxxxxxxx může xxx xxxxxxxxx jen x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 39
Xxx xxxxx xxxxxxx, které xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxx x jaký xxxxx, xxxxx i xxxx xxxx újmy na xxxxxxx xxxx xxxxxxx, xxx xx jeho xxxxxxxx xxxxxx.
Xx. 40
(1) Xxx soud xxxxxxxxx x vině x xxxxxx za xxxxxxx xxxx.
(2) Xxxxx, xxxxx xxxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xx xxxxxxxxx za nevinného, xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx nebyla xxxx xxxx xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx xx právo, xxx mu byl xxxxxxxxx xxx x xxxxxxx x přípravě xxxxxxxx a xxx xx xxxx xxxxx xxx nebo xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx. Jestliže xx xxxxxxx nezvolí, ačkoliv xx xxxxx zákona xxx xxxx, xxxx xx ustanoven xxxxxx. Xxxxx xxxxxxx, x xxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxx obhájce.
(4) Xxxxxxxx má xxxxx xxxxxxx výpověď; xxxxxx xxxxx xxxxx xxx xxxxxx způsobem xxxxxx.
(5) Xxxxx nemůže být xxxxxxx stíhán za xxx, pro který xxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx zproštěn xxxxxxxx. Tato xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx prostředků x xxxxxxx xx xxxxxxx.
(6) Xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxx a xxxxx xx ukládá xxxxx xxxxxx xxxxxxxx x xxxx, kdy byl xxx xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxx, xxxxxxxx je to xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXXXXXXX XXXXXXXX
Xx. 41
(1) Xxxx xxxxxxxxx x xx. 26, xx. 27 xxxx. 4, xx. 28 xx 31, čl. 32 xxxx. 1 x 3, xx. 33 x 35 Xxxxxxx xx možno xx xxxxxxx xxxxx x xxxxxx zákonů, které xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxx xx v Xxxxxxx xxxxx x xxxxxx, xxxxxx se xxx zákon Xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx, jestliže x xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx, xx xxxxxx xxxxxxxx zákonům xxxxxxxxx xxx.
Xx. 42
(1) Xxxxx Xxxxxxx používá xxxxx "xxxxx", xxxxxx xx xxx xxxxxx xxxxx Xxxxx a Xxxxxxxxx Federativní Republiky.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxx v Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx Listinou, xxxxx nejsou xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx "občan", xxxxxx xx xxx xxxxx xxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx, které Xxxxxxx xxxxxxxx xxx ohledu xx státní xxxxxxxxx.
Xx. 43
Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republika xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx pronásledovaným xx xxxxxxxxxxx politických xxxx x xxxxxx. Xxxx xxxx xxx xxxxxxx xxxx, kdo xxxxxx v xxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx a xxxxxxxxx.
Xx. 44
Xxxxx xxxx soudcům x xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx na podnikání x xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxx x právo xxxxxxx x xx. 20 xxxx. 2; xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxx xxxx, xxx právo xxxxxxx x xx. 27 xxxx. 4; xxxxxxxxxxxx bezpečnostních sborů x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx též práva xxxxxxx v xx. 18, 19 x xx. 27 xxxx. 1 xx 3, xxxxx xxxxxxx x xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx x povoláních, která xxxx bezprostředně nezbytná xxx xxxxxxx života x xxxxxx, xxxx xxxxx xxxxxx xxxxx xx xxxxxx.
Xxxxxx předpis x. 23/1991 Xx. nabyl xxxxxxxxx dnem 8.2.1991.
XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX xxxx přijata xxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx Xxxxx republiky (xxxxxx xxxxxxx č. 2/1993 Sb.).
Xx xxx xxxxxxxx právní xxxxxxx nebyl xxxxx xx xxxxxxxxx.
Xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx jiných xxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxx, xxxxx xx xxxx xxxxxx derogační změna xxxxx uvedeného xxxxxxxx xxxxxxxx.