Právní předpis byl sestaven k datu 10.02.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 08.02.1991.
23
ÚSTAVNÍ XXXXX
xx dne 9. xxxxx 1991,
kterým xx xxxxxxx XXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX A XXXXXX jako xxxxxxx xxxxx Xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republiky
Federální xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxx:
§1
(1) Xxxxxxx xxxxxx, xxxx xxxxxx x xxxxx právní předpisy, xxxxxx výklad x xxxxxxxxx xxxx být x xxxxxxx s Listinou základních práv a svobod.
(2) Xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx uvedené x Listině základních práv a svobod xxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx.
§2
Xxxxxxxxxxx xxxxxxx o xxxxxxxx právech x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, Českou x Xxxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx, jsou xx xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxx a xxxx xxxxxxxx před xxxxxxx.
§3
(1) X ústavě České republiky x x xxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxx xxxxx x svobody rozšířeny xxx xxxx xxxxxxxxx Listinou základních práv a svobod.
(2) Xxxxxxxxxx ústavních xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx mezi xxxxxxxx a xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx ústavním xxxxxxx xxxxxxx.
§4
Xxxxxx 5 xxxxxxxxx xxxxxx č. 143/1968 Sb., x xxxxxxxxxxxxxx federaci, xx xxxxx pozdějších xxxxxxxx, xxx:
"Xx. 5
(1) Xxxxxx xxxxx každé x xxxx republik je xxxxxxx státním xxxxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(2) Občan xxxxx xxxxxxxxx má xx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx práva x xxxxxx xxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxx xxxxx xxxxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx xxx xxxx xxxxxx xxxxxxxx občanství.
(4) Xxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxx Xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.".
§5
Zrušují xx:
1. články 7 xx 9, xxxxx druhá (čl. 19 xx 38) x xxxxxx 98 xxxx. 4 ústavního xxxxxx č. 100/1960 Sb., Xxxxxx Xxxxx x Slovenské Xxxxxxxxxxx Republiky, xx xxxxx pozdějších xxxxxxxx,
2. xxxxxxx xxxxx č. 144/1968 Sb., x xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x Xxxxx x Xxxxxxxxx Federativní Xxxxxxxxx.
§6
(1) Xxxxxx x xxxx xxxxxx předpisy xxxx xxx xxxxxxx xx xxxxxxx s Listinou základních práv a svobod nejpozději xx 31. xxxxxxxx 1991. Xxxxx xxxx pozbývají xxxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxx x Listinou základních práv x xxxxxx xxxxxx x xxxxxxx.
(2) Pravomoc, xxxxx xx v xx. 8 xxxx. 3, 4 a 5 x x čl. 12 odst. 2 Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx svěřuje xxxxx xxxx xxxxxx, xxxxxxxx xxxxxxx do 31. prosince 1991 xxxxxxxxxxxxx, xxxxxxx-xx xxx xxxxx.
§7
Xxxxx xxxxxxx xxxxx x Listina základních práv a svobod xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx.
Xxxxx x. x.
Xxxxxx x. x.
Xxxxx v. r.
XXXXXXX ZÁKLADNÍCH XXXX X XXXXXX
Xxxxxxxxx shromáždění xx xxxxxxx xxxxxx Xxxxx xxxxxxx xxxx x Xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx,
xxxxxxxxx neporušitelnost xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx, xxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx na xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx x xx xxxxxxxxxxxx x samosprávné tradice xxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx x dob, xxx lidská xxxxx x základní xxxxxxx xxxx v xxxx xxxxxx potlačovány,
vkládajíc naděje xx xxxxxxxxxxx těchto xxxx společným úsilím xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx,
xxxxxxxxxx x práva xxxxxxx xxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxxx xx sebeurčení,
připomínajíc xx xxxx díl xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xx Xxxx
x xxxxxxxxxx xxxx, xxx xx Česká x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxx státy, xxx xxxx hodnoty xxx,
xxxxxxx xx na xxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx:
XXXXX XXXXX
XXXXXX XXXXXXXXXX
Xx. 1
Lidé jsou xxxxxxxx a xxxxx x xxxxxxxxxxx x x xxxxxxx. Xxxxxxxx xxxxx x svobody xxxx xxxxxxxxxxx, nezcizitelné, xxxxxxxxxxxxxx x nezrušitelné.
Čl. 2
(1) Stát xx xxxxxxx na xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxx xx vázat ani xx xxxxxxxx xxxxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Státní xxx xxx xxxxxxxxxx xxx x xxxxxxxxx x x mezích xxxxxxxxxxx xxxxxxx, a xx xxxxxxxx, xxxxx zákon xxxxxxx.
(3) Každý může xxxxx, xx xxxx xxxxxxx zakázáno, x xxxxx xxxxx xxx xxxxx xxxxx, xx xxxxx xxxxxxxx.
Xx. 3
(1) Xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxx, barvy xxxxx, jazyka, xxxx x náboženství, politického xx xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxxx nebo xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxxxxxxxx k xxxxxxxxxxx xxxx etnické xxxxxxx, xxxxxxx, xxxx xxxx xxxxxx postavení.
(2) Xxxxx má xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxx národnosti. Xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx a xxxxxxx způsoby xxxxxxx xxxxxxxxx x odnárodňování.
(3) Xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxx xxx uplatňování xxxx základních práv x svobod.
Čl. 4
(1) Xxxxxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxx toliko xx xxxxxxx xxxxxx x x xxxx xxxxxx x xxx xxx xxxxxxxxx základních práv x xxxxxx.
(2) Xxxx xxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx Xxxxxxxx základních práv x svobod (dále xxx "Listina") upraveny xxxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxx základních xxxx x xxxxxx musí xxxxxx xxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx stanovené xxxxxxxx.
(4) Xxx xxxxxxxxx ustanovení x mezích základních xxxx a xxxxxx xxxx xxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxx zneužívána x xxxxx xxxxxx, xxx xxx xxxxx xxxx xxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXXX XXXXX X ZÁKLADNÍ XXXXXXX
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxx lidská xxxxx x svobody
Čl. 5
Xxxxx je způsobilý xxx xxxxx.
Xx. 6
(1) Xxxxx xx xxxxx xx život. Xxxxxx xxxxx xx hoden xxxxxxx již před xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxx xxx zbaven xxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxx se xxxxxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx xxxx xxxxx tohoto článku xxxx, xxxxxxxx xxx xxxxx zbaven xxxxxx x souvislosti x xxxxxxxx, xxxxx xxxxx xxxxxx xxxx trestné.
Čl. 7
(1) Xxxxxxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxxxx xxxx xxx jen x xxxxxxxxx stanovených xxxxxxx.
(2) Nikdo xxxxx xxx xxxxx xxx xxxxxxxx krutému, xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx.
Xx. 8
(1) Xxxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Nikdo xxxxx xxx xxxxxx nebo xxxxxx xxxxxxx jinak xxx x xxxxxx x způsobem, xxxxx xxxxxxx xxxxx. Xxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx pro xxxxxxxxxxx dostát smluvnímu xxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx z xxxxxxxxx xxxx xx xxxxx xxxxxxx jen x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxx xxxx být ihned xxxxxxxxx x důvody xxxxxxxx, vyslechnuta x xxxxxxxxxx xx 24 xxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx. Soudce xxxx xxxxxxxxx osobu do 24 hodin od xxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx o vazbě, xxxx xx xxxxxxxxx xx svobodu.
(4) Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xx možno xxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx. Xxxxxxx xxxxx xxxx xxx do 24 xxxxx odevzdána xxxxx. Xxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxx xx 24 xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx x vazbě xxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxx.
(5) Nikdo xxxxx xxx xxxx xx xxxxx, leč x xxxxxx x xx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx x na základě xxxxxxxxxx xxxxx.
(6) Xxxxx xxxxxxx, xx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx být xxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxxxxx péči xxx xxxxx xxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxx xxxx být xx 24 hodin xxxxxxxx xxxxx, xxxxx x xxxxx umístění xxxxxxxx xx 7 xxx.
Xx. 9
(1) Xxxxx xxxxx xxx podroben xxxxxxx pracím xxxx xxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxxx xxxxxxxx 1 se nevztahuje xx:
x) práce xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxx xx výkonu xxxxxx xxxxxx svobody nebo xxxxxx xxxxxxxxxxxxx jiný xxxxx xxxxxxxxxxx trest xxxxxx svobody,
b) xxxxxxxxx xxxxxx nebo jinou xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx povinné xxxxxxxx xxxxxx,
x) xxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxx zákona x xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, xxxxx, xxxx xxxxxx nebezpečí, které xxxxxxxx xxxxxx, zdraví xxxx značné xxxxxxxxx xxxxxxx,
x) xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxx ochranu xxxxxx, xxxxxx nebo xxxx druhých.
Čl. 10
(1) Xxxxx xx xxxxx, xxx xxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx důstojnost, xxxxxx čest, dobrá xxxxxx x xxxxxxxx xxxx xxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxx před xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx x rodinného xxxxxx.
(3) Xxxxx xx xxxxx xx ochranu před xxxxxxxxxxxx shromažďováním, xxxxxxxxxxxxx xxxx jiným zneužíváním xxxxx o xxx xxxxx.
Xx. 11
(1) Xxxxx xx právo vlastnit xxxxxxx. Vlastnické xxxxx xxxxx xxxxxxxxx má xxxxxx xxxxxxx obsah x xxxxxxx. Xxxxxx xx zaručuje.
(2) Zákon xxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx k xxxxxxxxxxxxx xxxxxx celé xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx hospodářství x xxxxxxxxx zájmu xxx xxx jen xx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx; zákon xxxx xxxx stanovit, xx určité xxxx xxxxx být pouze xx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx osob xx xxxxxx x Xxxxx a Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxx xxx xxxxxxxx na xxxx xxxx druhých xxxxx x rozporu xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx. Xxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxxx lidské xxxxxx, přírodu x xxxxxxx xxxxxxxxx nad xxxx xxxxxxxxxx zákonem.
(4) Xxxxxxxxxxx nebo xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxx práva xx xxxxx ve xxxxxxxx zájmu, x xx xx základě xxxxxx a za xxxxxxx.
(5) Daně x xxxxxxxx lze xxxxxxx xxx xx základě xxxxxx.
Xx. 12
(1) Xxxxxx xx xxxxxxxxxxxxx. Není xxxxxxxx do něj xxxxxxxx xxx souhlasu xxxx, kdo v xxx xxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxx xxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, x xx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxxx domovní xxxxxxxxx xxxxxxx zákon.
(3) Xxxx zásahy xx xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxx xx-xx to x demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxx xxxx, pro xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx anebo xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx a xxxxxxx. Xxxxx xx xxxxxx užíváno xxxx xxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxx hospodářské xxxxxxxx, mohou xxx xxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxx xx-xx xx nezbytné xxx xxxxxx úkolů xxxxxxx xxxxxx.
Xx. 13
Xxxxx nesmí xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxx, xx již uchovávaných x xxxxxxxx, xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx anebo xxxxx způsobem, x xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx, které xxxxxxx xxxxx. Stejně xx xxxxxxxx xxxxxxxxx zpráv xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxx xxxxx podobným xxxxxxxxx.
Xx. 14
(1) Svoboda xxxxxx x xxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxxx, xxx se oprávněně xxxxxxx xx xxxxx Xxxxx a Slovenské Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx, má xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxx xxxxx xxx omezeny xxxxxxx, jestliže xx xx xxxxxxxxxxxx pro xxxxxxxxxx xxxxx, udržení xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx x xx xxxxxxxxxx xxxxxxx též x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxx xx právo xx xxxxxxxx xxxxx xx xxxxx České x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republiky. Xxxxx xxxxxx xxx xxxxx x xxxxxxxx xxx vlasti.
(5) Cizinec xxxx xxx xxxxxxxx xxx v xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx zákonem.
Čl. 15
(1) Xxxxxxx xxxxxxx, svědomí x xxxxxxxxxxxx vyznání xx xxxxxxxx. Každý xx právo xxxxxx xxx náboženství nebo xxxx xxxxx být xxx xxxxxxxxxxxx vyznání.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxx bádání x umělecké xxxxxx xx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxx xxx nucen xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, xxxxx xx xx x rozporu x xxxx xxxxxxxx xxxx x xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 16
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx své náboženství xxxx xxxx xxx xxx xxxx xxxxxxxx x xxxxxx, soukromě xxxx xxxxxxx, bohoslužbou, xxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx xxxxx xxxx zachováváním xxxxxx.
(2) Xxxxxx x náboženské xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxx, xxxxxxxxxx xxx xxxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxx a xxxx církevní xxxxxxxxx xxxxxxxxx na xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx vyučování xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx školách.
(4) Xxxxx xxxxxx práv xxxx xxx xxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx nezbytná xxx xxxxxxx veřejné bezpečnosti x xxxxxxx, zdraví x mravnosti xxxx xxxx a xxxxxx xxxxxxx.
Xxxxx xxxxx
Xxxxxxxxx xxxxx
Xx. 17
(1) Xxxxxxx projevu x xxxxx xx xxxxxxxxx xxxx zaručeny.
(2) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxxxx své xxxxxx xxxxxx, písmem, xxxxxx, xxxxxxx nebo jiným xxxxxxxx, xxxxx i xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxx x rozšiřovat xxxxx x informace xxx xxxxxx na xxxxxxx xxxxx.
(3) Cenzura je xxxxxxxxxxx.
(4) Svobodu xxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxxx x xxxxx informace xxx xxxxxx zákonem, xxx-xx x opatření x demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx ochranu xxxx x svobod xxxxxxx, bezpečnost xxxxx, xxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx.
(5) Státní orgány x orgány xxxxxx xxxxxxxxxx jsou xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxx xxxxxxxx. Xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 18
(1) Xxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxx; xx xxxxxx xxxxxxxxx nebo xxxxxx společného zájmu xx xxxxx právo xxx xxxx x xxxxxx xx xxxxxxx xx státní xxxxxx x xxxxxx územní xxxxxxxxxx x xxxxxxxx, xxxxxx x xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx se xxxxx xxxxxxxxx do nezávislosti xxxxx.
(3) Xxxxxxxx se xxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx práv x xxxxxx xxxxxxxxxx Xxxxxxxx.
Xx. 19
(1) Xxxxx xxxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxx.
(2) Xxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxx-xx x xxxxxxxx x demokratické xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx práv x xxxxxx druhých, xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxx, xxxxxxxxx, xxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxxx státu. Xxxxxxxxxxx však xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx veřejné xxxxxx.
Xx. 20
(1) Xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxx xxxxx x xxxxxx se xxxxxxxxx xx xxxxxxxx, společnostech x xxxxxx xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxx xxxx právo xxxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxx a sdružovat xx x xxxx.
(3) Xxxxx xxxxxx xxxx xxx omezit xxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx, jestliže xx xx x xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx pro xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx a xxxxxxxxx xxxxxxx, předcházení xxxxxxxx xxxxx nebo xxx xxxxxxx xxxx x svobod xxxxxxx.
(4) Xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx hnutí, jakož x xxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx od xxxxx.
Xx. 21
(1) Xxxxxx xxxx xxxxx podílet xx na správě xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxx xxxxxxxxx volbou xxxxx xxxxxxxx.
(2) Volby xx xxxx konat xx lhůtách xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx období xxxxxxxxx zákonem.
(3) Xxxxxxx xxxxx je všeobecné x xxxxx x xxxxxxxx se tajným xxxxxxxxxx. Podmínky xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxx.
(4) Občané mají xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxx x xxxxx veřejným xxxxxxx.
Xx. 22
Xxxxxxx xxxxxx xxxxx politických xxxx x xxxxxx x xxxx xxxxxx a xxxxxxxxx musí xxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx sil x demokratické společnosti.
Čl. 23
Xxxxxx mají xxxxx xxxxxxxx xx na xxxxx proti xxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx řád xxxxxxxx xxxx x základních xxxxxx, založený Xxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxxx ústavních xxxxxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx prostředků xxxx xxxxxxxxxx.
XXXXX TŘETÍ
PRÁVA XXXXXXXXXXXXX X XXXXXXXXX XXXXXX
Xx. 24
Příslušnost ke xxxxxxxxx národnostní xxxx xxxxxxx menšině nesmí xxx xxxxxx xx xxxx.
Xx. 25
(1) Xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx menšiny xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx rozvoj, xxxxxxx xxxxx společně x jinými xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx vlastní xxxxxxx, xxxxx rozšiřovat x xxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx mateřském xxxxxx a sdružovat xx v xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx x národnostním x xxxxxxxx menšinám xx xx podmínek xxxxxxxxxxx xxxxxxx zaručuje též
a) xxxxx na vzdělání x jejich jazyku,
b) xxxxx xxxxxx jejich xxxxxx v úředním xxxxx,
x) právo účasti xx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx se xxxxxxxxxxxxx x etnických menšin.
HLAVA XXXXXX
XXXXXXXXXXX, SOCIÁLNÍ A XXXXXXXX XXXXX
Xx. 26
(1) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx a xxxxxxxx x xxxx, jakož x xxxxx podnikat x xxxxxxxxxx jinou xxxxxxxxxxxx xxxxxxx.
(2) Zákon xxxx xxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxx xxx xxxxx určitých xxxxxxxx xxxx činností.
(3) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxx xxx xxxxxxx potřeby xxxxx. Xxxxxx, xxxxx xxxx xxxxx xxxxxxx xxx xxx xxxx xxxxxxxxx, xxxx v xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx; xxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(4) Xxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx úpravu xxx xxxxxxx.
Xx. 27
(1) Xxxxx xx xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxx x xxxxxx na ochranu xxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx zájmů.
(2) Odborové xxxxxxxxxx xxxxxxxx nezávisle xx xxxxx. Xxxxxxxx xxxxx odborových xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx, xxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxx x xxxxxxx nebo x xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx a xxxxx x xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx xxxxx mohou být xxxxxxx zákonem, xxx-xx x opatření v xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxxx pořádku xxxx práv x xxxxxx xxxxxxx.
(4) Právo xx xxxxxx xx xxxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; toto xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxx a příslušníkům xxxxxxxxxxxxxx sborů.
Čl. 28
Xxxxxxxxxxx xxxx právo na xxxxxxxxxxxx xxxxxx za xxxxx x na xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 29
(1) Xxxx, mladiství x xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxx xxxxx x xx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx x xxxxx zdravotně xxxxxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxx ochranu x xxxxxxxxxx xxxxxxxx x na xxxxx xxx xxxxxxxx x xxxxxxxx.
(3) Podrobnosti stanoví xxxxx.
Xx. 30
(1) Xxxxxx xxxx xxxxx xx xxxxxxxxx hmotné xxxxxxxxxxx xx xxxxx x xxx nezpůsobilosti x xxxxx, xxxxx i xxx xxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxx, xxx je x xxxxxx xxxxx, xx xxxxx na xxxxxxx xxxxx, xxxxx xx nezbytná xxx xxxxxxxxx základních xxxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 31
Xxxxx xx xxxxx xx ochranu xxxxxx. Občané xxxx xx xxxxxxx veřejného xxxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx x xx zdravotní xxxxxxx za xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx.
Xx. 32
(1) Xxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxx pod xxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxxxx dětí x xxxxxxxxxxx xx zaručena.
(2) Xxxx x xxxxxxxxxxx xx zaručena xxxxxxxx xxxx, xxxxxxx v xxxxxxxxxx xxxxxxxx a xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
(3) Xxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx i xxxx xx mají xxxxxx xxxxx.
(4) Xxxx x xxxx a xxxxxx xxxxxxx je právem xxxxxx; xxxx mají xxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxx. Xxxxx xxxxxx mohou xxx xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxx mohou xxx xx rodičů xxxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxx xxxxxx.
(5) Rodiče, xxxxx xxxxxx x děti, xxxx xxxxx xx xxxxx xxxxx.
(6) Podrobnosti xxxxxxx xxxxx.
Xx. 33
(1) Xxxxx má právo xx xxxxxxxx. Školní xxxxxxxx je povinná xx dobu, xxxxxx xxxxxxx xxxxx.
(2) Občané xxxx xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxx v xxxxxxxxxx x středních xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx x možností xxxxxxxxxxx xxx na xxxxxxxx xxxxxxx.
(3) Zřizovat xxxx xxxxx než xxxxxx x xxxxxxxx xx xxxx lze xxx za xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx; xx xxxxxxxx školách xx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxx.
(4) Xxxxx xxxxxxx, xx jakých xxxxxxxx xxxx občané xxx studiu xxxxx xx xxxxx státu.
Čl. 34
(1) Xxxxx x xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxx chráněna xxxxxxx.
(2) Xxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xx xxxxxxxx stanovených zákonem.
Čl. 35
(1) Xxxxx má xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx xx xxxxxx a xxxxx xxxxxxxxx x xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxx zdrojů.
(3) Xxx xxxxxx xxxxx xxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, přírodní xxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxx přírody x xxxxxxxx památky xxx xxxx stanovenou xxxxxxx.
XXXXX XXXX
XXXXX XX XXXXXX X XXXXX XXXXXX XXXXXXX
Xx. 36
(1) Xxxxx xx xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx práva x xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxx x xx xxxxxxxxxxx případech x xxxxxx xxxxxx.
(2) Kdo xxxxx, xx xxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx rozhodnutím xxxxxx xxxxxxx správy, xxxx xx obrátit xx xxxx, aby přezkoumal xxxxxxxxx takového xxxxxxxxxx, xxxxxxxxx-xx zákon xxxxx. X xxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxx být xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx se xxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxx Xxxxxxx.
(3) Xxxxx xx xxxxx na xxxxxxx xxxxx způsobené xx nezákonným xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xx orgánu xxxxxxx xxxxxx nebo xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx.
(4) Xxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx.
Xx. 37
(1) Xxxxx xx právo xxxxxxx výpověď, xxxxxxxx xx xx xxxxxxxx xxxxxxxxx trestního xxxxxxx xxxx xxxx xxxxx xxxxxx.
(2) Xxxxx má xxxxx xx xxxxxx xxxxx x xxxxxx xxxx soudy, jinými xxxxxxxx orgány xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, x to xx xxxxxxx xxxxxx.
(3) Xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx si x xxxxxx xxxxx.
(4) Xxx prohlásí, že xxxxxxxx jazyk, xxxx xx vede xxxxxxx, xx xxxxx xx xxxxxxxxxx.
Xx. 38
(1) Xxxxx xxxxx být xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxx stanoví xxxxx.
(2) Xxxxx xx xxxxx, xxx xxxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx, xxx zbytečných xxxxxxx x x xxxx xxxxxxxxxxx x aby xx mohl xxxxxxxx xx xxxx prováděným xxxxxxx. Xxxxxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxx xxx x případech xxxxxxxxxxx xxxxxxx.
Xx. 39
Jen zákon xxxxxxx, xxxxx jednání xx xxxxxxxx činem x xxxx trest, xxxxx x xxxx xxxx újmy xx xxxxxxx nebo majetku, xxx za jeho xxxxxxxx xxxxxx.
Xx. 40
(1) Xxx soud xxxxxxxxx x vině x xxxxxx xx trestné xxxx.
(2) Xxxxx, xxxxx xxxxx je vedeno xxxxxxx řízení, je xxxxxxxxx xx nevinného, xxxxx xxxxxxxxxxx odsuzujícím xxxxxxxxx xxxxx nebyla xxxx xxxx xxxxxxxxx.
(3) Xxxxxxxx má právo, xxx xx byl xxxxxxxxx čas x xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxx a xxx xx xxxx xxxxx xxx nebo prostřednictvím xxxxxxx. Xxxxxxxx xx xxxxxxx nezvolí, xxxxxxx xx xxxxx xxxxxx xxx musí, bude xx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxx xxxxxxx, x xxxxxxx případech xx xxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxx obhájce.
(4) Xxxxxxxx xx právo xxxxxxx výpověď; xxxxxx xxxxx xxxxx být xxxxxx xxxxxxxx zbaven.
(5) Xxxxx nemůže být xxxxxxx xxxxxx za xxx, pro xxxxx xxx byl xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxx. Tato xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx prostředků x xxxxxxx xx xxxxxxx.
(6) Xxxxxxxxx xxxx se xxxxxxxx x xxxxx xx xxxxxx xxxxx xxxxxx účinného x xxxx, xxx xxx xxx xxxxxxx. Xxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxx, xxxxxxxx je xx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx.
XXXXX XXXXX
XXXXXXXXXX XXXXXXXX
Xx. 41
(1) Xxxx uvedených v xx. 26, xx. 27 xxxx. 4, xx. 28 xx 31, čl. 32 xxxx. 1 a 3, xx. 33 x 35 Xxxxxxx xx možno xx xxxxxxx pouze v xxxxxx xxxxxx, xxxxx xxxx ustanovení provádějí.
(2) Xxx xx x Xxxxxxx xxxxx x xxxxxx, xxxxxx se xxx xxxxx Federálního xxxxxxxxxxx, xxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx, xx xxxxxx xxxxxxxx zákonům xxxxxxxxx xxx.
Xx. 42
(1) Xxxxx Listina používá xxxxx "občan", xxxxxx xx xxx státní xxxxx České a Xxxxxxxxx Federativní Republiky.
(2) Xxxxxxx požívají x Xxxxx a Slovenské Xxxxxxxxxxx Xxxxxxxxx lidských xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx Xxxxxxxx, xxxxx nejsou xxxxxxxx xxxxxxxx občanům.
(3) Xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx používají xxxxx "xxxxx", rozumí xx xxx xxxxx xxxxxx, jde-li x xxxxxxxx práva x xxxxxxx, xxxxx Xxxxxxx xxxxxxxx bez xxxxxx xx státní xxxxxxxxx.
Xx. 43
Xxxxx x Xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxx Republika xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx politických xxxx x xxxxxx. Xxxx xxxx xxx xxxxxxx xxxx, xxx xxxxxx x xxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx.
Xx. 44
Xxxxx xxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx na xxxxxxxxx x xxxxx hospodářskou xxxxxxx x xxxxx xxxxxxx v čl. 20 xxxx. 2; xxxxxxxxxxxx státní správy x xxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxx xxxx, též právo xxxxxxx x xx. 27 xxxx. 4; xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxxx ozbrojených xxx xxx xxxxx xxxxxxx v xx. 18, 19 a xx. 27 xxxx. 1 xx 3, xxxxx xxxxxxx s xxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx x xxxxxxxxxx, která xxxx bezprostředně xxxxxxxx xxx xxxxxxx života x xxxxxx, xxxx xxxxx xxxxxx xxxxx xx stávku.
Xxxxxx předpis č. 23/1991 Xx. xxxxx xxxxxxxxx xxxx 8.2.1991.
LISTINA XXXXXXXXXX XXXX X XXXXXX xxxx xxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx Xxxxx xxxxxxxxx (xxxxxx xxxxxxx č. 2/1993 Sb.).
Ke xxx xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxxxx xx xxxxxxxxx.
Xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx norem xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxx není xxxxxxxxxxxxx, xxxxx se jich xxxxxx xxxxxxxxx změna xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.