Právní předpis byl sestaven k datu 13.01.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 19.03.1948.
Zákon o právním postavení snoubenek a nemanželských dětí, pozůstalých po účastnících národního boje za osvobození
21/1948 Sb.
ČÁST I - Ustanovení hmotněprávní
Rozsah zákona §1
Snoubenky a jejich právní postavení §2 §3 §4 §5
Nemanželské děti a jejich právní postavení §6 §7 §8 §9
ČÁST II - Řízení
ČÁST III - Ustanovení poplatková §16 §17 §18
21
Xxxxx
xx dne 3. xxxxx 1948
x právním xxxxxxxxx snoubenek a xxxxxxxxxxxxx xxxx, xxxxxxxxxxx xx účastnících xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx
Xxxxxxxxxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx xx xx xxxxx xxxxxx:
Xxxx xxxxx
Xxxxxxxxxx hmotněprávní
§1
Rozsah xxxxxx
(1) Tento xxxxx xx xxxxxxxx xx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxx, xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození.
(2) Xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xx v xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxxx x §§1 x 2 xxxxxx xx dne 19. prosince 1946, x. 255 Xx., x xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxx v zahraničí x x xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx národního xxxx xx xxxxxxxxxx, x xxxx xxxxxxxxx x §1 odst. 1 č. 1 xxxx. x) xxxx xxx ty, xxxxx xxxx x xxxx xxx xxxxx československými xxxxxxxx občany.
Xxxxxxxxx a jejich xxxxxx xxxxxxxxx
§2
Xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx o xxxxxxxxxxx xxxxx pro ženu, xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xxx xxxx úmysl, xxxxxxx s ní xxxxxxxxxx, najevo takovým xxxxxxxx a za xxxxxxxx xxxxxxxxx, xx xxxxxx xxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxxx slibujícího, xxxxxxxx xxxx
1. xx xxxxxx xxxxxxx československá, xxxxxx xxxxxxxxxx,
2. slib xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxx bylo xx xxxxx možné xxxxx x xxxx xxxxx xxxx, xxxxx k xxxxxx xxxxxxx xxx x xxxx důvodu, xx muž xxxx xxxx zemřel,
3. neuzavřela xxxxxxxxxx s xxxxx xxxxx ani se xxxxxxxxx xxxxxxxx znevažujícím xxxxxxxxxx.
§3
Jsou-li splněny xxxxxxxx xxxxxxxxx x §2, xxxxxxxxxx xxxxxxxxx:
1. rodinné xxxxx (xxxxxxxx) xxxxxxxxxxx,
2. xxxxx na to, xxx byla x xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxx xxxx.
§4
(1) Xxxxxxx-xx xxxxxxxxx xxx, xx nedošlo x xxxxxx xxxxxx x účastníkem xxxxxxxxx xxxx za osvobození, xxxxxxxxxx újmu x xx-xx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx, xxxxxxx má-li xxxxxxxxxxx xxxx xx xxxx snoubencem nebo xxxx-xx x xxx xx xxxxxxxx domácnosti x je-li xxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxx jí nárok xx přiměřené odškodnění x xxxxxxx zanechaného xxxxxxxxxx národního xxxx xx xxxxxxxxxx, x xx proti xxxxxxxxxxxx, xx Xxxxxxxxx, x xxxx-xx už xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx, x jde-li x xxxxxx, xxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxxxxxx majetkového xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx se xxxxxxxx xx xxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx; xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxx xxxxxxxx xxxx, xxx kolik xx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx pozůstalá xxxxx. Při stanovení xxxx xxxxxxxxxx xxx xxxx xxxx xx xxxxxx xxx to, xx xxxxxxx zbude xx odečtení xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxx, xx xxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx-xx xxxx účastníky x xxxx xxxxxx, xx př. x xxxxxx o xxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxx dědictví xxxx x xxxxxx x poskytování xxxxxxxxxx, xxxxxxx se přiměřené xxxxxxxxxx x penězích.
(4) X pozůstalostním xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxx xx xxxx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx.
§5
Jsou-li xxxxxxx podmínky xxxxxxxxx v §4 xxxx. 1, mohou xxx snoubence od xxxxxxx xxx xxxxxxxxxxxx xxxxxx následujícího xx xxx, kdy xxxxx xxxxx nabude xxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxx:
1. xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x veřejnoprávním xxxxxxxxx pojištění xxxx xxxxxxx xxxxx xxxxxx xx xxx 18. xxxxxxxx 1946, č. 164 Sb., x xxxx o xxxxxxxx a xxxxxxx xxxxxxxxxx a xxxxx xxxxx a xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xx xx příslušely, xxxxx xxxx xxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxx boje xx xxxxxxxxxx x xxxxx byly u xx xxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxx platy xxxx důchody;
2. zaopatřovací xxxxxxx, které xx xx xxxxxxxxxx podle xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx xxxxxxxxx boje xx xxxxxxxxxx, xxxxx byla xxxxxx xx xxxxx xxxxxxxxx.
Xxxxxxxxxxx děti a xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx
§6
(1) Xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx pro xxxxxxxxxxx xxxx účastníka xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx, xxxxxxxx:
1. xxxx xx xxxxxxx občanem xxxxxxxxxxxxxxx, x pokud už xxxx xxx xxxxxx xxxxxxxxxx za xxx xxxx, xxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxxx,
2. xxxxxxxxxxx otcovství xxxx xxxxxx na soudě xxxx xxxx xxxxxxxxxx,
3. x legitimaci xxxxxx xxxxxxx xxx x xxxx xxxxxx, xx xxxxxxxxxxx xxxx xxxx xxxx xxxxxx.
(2) Xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx (xxxxxxxx 1 x. 2) xxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, xx xxxxxx být xxxxxxxxxxx, xx dítě xxxx xxxxxxxx xxxxxxxx účastníkem xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx. Xxx xxxxxx xxxxxxxx není třeba, xxxx-xx xx xxxx xxxxxxxxxx xx manželské (xxxxxxxxxxxx) xxxxxxxxxxx vlády.
§7
(1) Xxxx-xx xxxxxxx xxxxxxxx stanovené x §6, xxxxxxx xx xxxx xx xxxxxxxxx xxxx xxxxx otce, x xxx, že xx příslušejí:
1. rodinné xxxxx (příjmení) xxxxxx;
2. xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxx xx mu xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx účastníka xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx a xxxxx xxxxxxxxxx mezi xxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxx xx xxxxx možné xxxxx x době xxxxx xxxx, xxxxx x xxxxxx xxxxxxx xxx x xxxx xxxxxx, xx otec xxxx xxxx xxxxxx;
3. xxxxxxxxxxxx xxxxxxx, které xx mu příslušely xxxxx xxxxxxx mezi xxxxxxxxx zaměstnavatelem x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx boje xx osvobození, kdyby xxxx manželským xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx;
4. zákonné xxxxxxx xxxxx po xxxx, xxxx by xxxx x xxx xxxx xxxxx xxxx xxxxxxx manželským (§8).
(2) Xxxxx (důchody) xxxxxxx x odstavci 1 x. 2 a 3 xxxxxxxxxx dítěti xx prvního xxx xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xx xxx, kdy xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
§8
(1) Bylo-li xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxxxxx dítěti, xxxx-xx xxxxxxx xxxxxxxx stanovené x §6, xxxxx xxxxxxx, x jde-li x odúmrť, proti xxxxx, xxxxx na xxxxxxxxxx ve xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx podílu. Xxxxxxx-xx xxxx xxxxxxxxx x xxxx xxxxxx, xxxx xx xx. x xxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxx k xxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx x výživy, xxxxxxxx xxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxx v xxxxxxxx.
(2) Xxxx-xx projednání xxxxxxxxxxxx po xxxxxxxxx xxxxxxxxx boje xx xxxxxxxxxx ještě xxxxxxxx x xxxx, xxx xx xx xxxxxxxxxx x tom, xxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx x §6, xxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx pozůstalosti xx xx xxxxxxxxxxxx skončení xxxxxx xxxxxx.
§9
Uplatní-li xxxx xxxxx xx xxxxxxxx xxxx xx odškodnění xxxxx §8, xxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxx xxxxx na xxxxxx x xxxxxxxxxx proti xxxxxxx xxxxxxx.
Xxxx xxxxx
Xxxxxx
Xxxxxxxxxxx
§10
X tom, xxx xxxx dány xxxxxxxx podle §2 xxxx §6, rozhoduje xxxxxxx soud, x xxxxx xxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxx x době xxxxx xxxx obecný soud, x xxxx-xx obecný xxxx v xxxxxxxx, xxxxxxx soud, x xxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxx projednává xxxxxxxxxxx, x není-li xxx xxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxx, x xxxxx xxxxxx xx své xxxxxxxx xxxxxxxxxxx. Návrh xxxx xxx xxxxx xxxxxxxxxx do dvou xxx xxx xxx, xxx tento xxxxx xxxxxx účinnosti.
§12
(1) X xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx platů xxxx xxxxxxx xxxxx §5 x. 1 xxxxxxxxx x oboru xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx v xxxxxx x xxxxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx úřad (xxxxx), xxxxx by byl xxxxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx xx xxxxxxxxx národního xxxx xx xxxxxxxxxx. Žádost xxxx být xxxxxx xx xxxx ode xxx, xxx xxxxxxxxxx x návrhu xxxxx §10 xxxxxx právní xxxx.
(2) O xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx §7 xxxx. 1 x. 2 xxxxx xxxxxx xxxxxxxx.
Xxxxxx řízení
§13
(1) O xxxxxxxx xxxxx §§10 x 11 rozhoduje xxxx x xxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxx-xx xxxxxx xxxxx §§10 a 11 xxxxxx xxxxxxx, xxxx xxxx, xx-xx xx vhodné a xxxxxx, xxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxx podle §10, x xxxxxx xx toto xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx xxxx, xxxxxxxxxx v xxxxxx x xxxxxx xxxxx §11.
(3) Xxxxxxxx účastníka xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, x jehož xxxxxxxxx xxxx xxxx xxx, x xxxx xxxxxxxxx manželka jsou xxxxxxxxx xxxxxx, x xxxx xxx xxx x xxxxx podle §10.
§14
V xxxxxx x xxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx otcovství x xxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx x xxx, xxx xxxxx zákon xxxxxx xxxxxxxxx, není xxxxx x první stolici xxxxxxxx, xxxx žalobce xxxxxxxxx, xxx žaloba xxxx považována za xxxxx podle §10, x není-li xxxxxxxx xxxx příslušný x xxxxxxx xxxxxx xxxxxx, xxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxx xxxxx §10 xxxxxxxxxxx. Dojde-li xx xxxxxxxxx xxxx xx nesporného řízení, xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx.
§15
(1) Xxxxxxx-xx soud, xx xxxx xxxxxxx xxxxxxxx stanovené x §2 nebo v §6, xx základě xxxxxxxx, kterým xxx xxxxxxxx národního boje xx osvobození xxxxxxxxx xx xxxxxxx, a xxxx-xx toto xxxxxxxx xxxxxxxxx zrušeno (§§12 x 13 dekretu xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxx 27. xxxxx 1945, x. 117 Xx., xxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xx xxxxxxx), xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xx xxxx xx xxxxxx zrušení žádati x soudu xxxxxxxxxxx xxxxx §10, xxx xxxxxxxx xxxxxx podle §10 xxxx zrušeno; xxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx §3 x xxxx postavení xxxxxxxxxxx dítěte xxxxx §6 x výhody xxxxx §7 odst. 1 č. 1 x lze požadovati xx xxxx x xxxxxxx xxxx, xxxx xxxxxx xxxxx §4 xxxx podle §7 xxxx. 1 č. 4.
(2) Xxxxx, které xxxx snoubence xxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxx x §5 xxxx x §7 xxxx. 1 č. 2 x 3, xxxxx xx podmínek předchozího xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxx, x když xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození x xxxxxxx usnesení xxxxxxxx xxxxx §10 nezakročí.
(3) X xxxxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx §§11 xx 13.
Část xxxxx
Xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx
(1) Xxxx-xx xxxxxxx podmínky xxxxxxxxx x §2, xxxxxxxxxx snoubence, xxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xxxx, xxx xxxxxx xxxxxxxxx úmrtí xxxx pro xxxxxx xxxxx x pozůstalosti xx tomto xxxxxxxxx, xxxxxxxxxxx-xx xxxxxxx xxxxxx 200.000 Xxx x xxxxxx-xx xxx x xxxxxxxxx xxxx xxx x xx xxxxxxxxx xxxxxxxx nemovitostní (xxxx xxx dědické dávky) xxxxxxxxx x zemích Xxxxx x Moravskoslezské xxxx 5. květnem 1945, xx Slovensku xxxx 1. xxxxx 1944,
x) sazba xxxxx XX. xxxx x xxxxxxxxx zákona xx xxx 12. xxxxx 1921, x. 337 Xx., x dani x obohacení,
b) xxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx §2 písm. a) xxxxxx xx xxx 7. xxxxx 1920, x. 31 Sb., xxxxxx xx xxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx x poplatkům a xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx x poplatcích,
c) xxxx-xx xxx to i xxxxxxx xxxxxxxx, xxxxx xxxxx zákona xx xxx 30. xxxxx 1947, x. 13 Xx., x xxxxxxx x xxxxx xxxx x obohacení x xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx x po xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxx, jakož x xxx xxxxxxx věnování.
(2) Xxxxxxxxx, která xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx xxxx. xxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx 1 xx xxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxxx xxxxx XXX. xxxx z xxxxxxxxx xxxxxxxxxx zákona o xxxx dani a xxxxx xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx. x).
(3) Xxxxx, uvedené x xxxxxxxxxx 1 x 2 xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxx, jestliže xxxxxxx xxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, xxx x xxxxxxxxxxx. X xxxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxx uplatniti xxxxxxx x xxxxxxxxxx úřadu xxxx stolice nejdéle xx xxxxx xxxxxx xxx xxx, kdy xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
§17
Přiměřené xxxxxxxxxx poskytnuté xxxxxxxxx podle §4 xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxx dědických xxxxx x xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx národního xxxx za xxxxxxxxxx.
§18
(1) Byl-li xxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xx odškodnění xx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx §8 xxxx. 1, xx x xxxxxxxxxxx předpis xxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxxx po xxxxxxxxx xxxxxxxxx boje za xxxxxxxxxx xx návrh xxxxxx, jehož xxxxxxx xxxxx xx xxxxxxx, xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxxx xxx xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx xxxx stolice xx xxxxx xxxxxx xx xxxxxxxx dohody (§8 xxxx. 1) xxxx xxx xxx, xxx xxxxxx xxxxxxxxxx (§11) xxxxxx právní moci.
(2) Xxxxxxxxxx xxxxxxxx 1 xxxxx xxxxxx xxxxx, xxxx-xx xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx Xxxxx x Moravskoslezské xxxx 5. květnem 1945, xx Slovensku xxxx 1. xxxxx 1944.
§20
Tímto xxxxxxx xxxxxx xxxxxxx práva příslušející xxxxxxxxxx a xxxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxxxx po xxxxxxxxxxx národního xxxx xx xxxxxxxxxx, xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
§21
Xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx 14. xxxx xx xxxxxxxxx; xxxxxxxx xxx xxxxxxxx spravedlnosti, xxxxxx, xxxxxxx x xxxxxxxx xxxx x xxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx.
Xx. Beneš x. x.
Xxxxxxxx x. r.
Nosek x. r.
Dr. Drtina x. x.
Xx. Xxxxxxxx x. r.
Dr. Xxxxxxx x. x.
Xxxxxx xxxxxxx č. 21/1948 Xx. nabyl xxxxxxxxx dnem 19.3.1948.
Xx xxx xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxxxx xx doplňován.
Znění xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx norem xxxxxx xxxxxxxx předpisů v xxxxxxxx xxxx aktualizováno, xxxxx se xxxx xxxxxx derogační xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.