Právní předpis byl sestaven k datu 28.02.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 19.03.1948.
Zákon o právním postavení snoubenek a nemanželských dětí, pozůstalých po účastnících národního boje za osvobození
21/1948 Sb.
ČÁST I - Ustanovení hmotněprávní
Rozsah zákona §1
Snoubenky a jejich právní postavení §2 §3 §4 §5
Nemanželské děti a jejich právní postavení §6 §7 §8 §9
ČÁST II - Řízení
ČÁST III - Ustanovení poplatková §16 §17 §18
21
Zákon
ze dne 3. xxxxx 1948
x právním xxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxx xxxx, xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx
Xxxxxxxxxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx se xx xxxxx xxxxxx:
Xxxx první
Ustanovení hmotněprávní
§1
Rozsah xxxxxx
(1) Tento xxxxx xx xxxxxxxx na xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxx, pozůstalé xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xx v xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxx uvedené x §§1 x 2 xxxxxx xx xxx 19. xxxxxxxx 1946, x. 255 Xx., x xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx x o xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx národního xxxx za xxxxxxxxxx, x xxxx xxxxxxxxx x §1 xxxx. 1 č. 1 xxxx. a) xxxx xxx ty, xxxxx xxxx x xxxx xxx smrti československými xxxxxxxx xxxxxx.
Xxxxxxxxx a xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx
§2
Xxxxxxxxxx tohoto xxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxx xxx ženu, xxxxx xxxxxxxx národního xxxx xx osvobození xxx xxxx úmysl, xxxxxxx s xx xxxxxxxxxx, xxxxxx takovým xxxxxxxx x za xxxxxxxx okolností, xx xxxxxx xxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxx slibujícího, xxxxxxxx xxxx
1. je xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx, xxxxxx xxxxxxxxxx,
2. xxxx xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx xx xxxxx xxxxx xxxxx x xxxx smrti xxxx, avšak x xxxxxx xxxxxxx jen x toho xxxxxx, xx xxx padl xxxx xxxxxx,
3. xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx s jiným xxxxx ani xx xxxxxxxxx xxxxxxxx znevažujícím xxxxxxxxxx.
§3
Xxxx-xx splněny podmínky xxxxxxxxx v §2, xxxxxxxxxx snoubence:
1. xxxxxxx xxxxx (příjmení) xxxxxxxxxxx,
2. xxxxx na xx, xxx xxxx x xxxxxxx styku xxxxxxxxxx xxxx xxxx.
§4
(1) Utrpěla-li xxxxxxxxx xxx, xx xxxxxxx x xxxxxx xxxxxx x účastníkem národního xxxx xx xxxxxxxxxx, xxxxxxxxxx újmu x xx-xx zvláštního zřetele xxxxx, xxxxxxx xx-xx xxxxxxxxxxx xxxx se xxxx xxxxxxxxxx nebo xxxx-xx s ním xx společné xxxxxxxxxx x xx-xx xxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxx jí nárok xx přiměřené xxxxxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození, x xx xxxxx xxxxxxxxxxxx, xx Xxxxxxxxx, x xxxx-xx xx pozůstalost xxxxxxxxx, proti xxxxxxx, x xxx-xx o xxxxxx, xxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx se xxxxxxxx xx majetkové x xxxxxxxxx poměry xxxxxxxxx a dědiců; xxxxxxxxx xxxx nesmí xxx xxxxxxxx xxxx, xxx xxxxx by xxxxx okolností xxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx předpisů xxxxxxxxx xxxxx. Xxx xxxxxxxxx xxxx odškodnění lze xxxx xxxx xx xxxxxx jen to, xx xxxxxxx zbude xx odečtení nákladů, xxxxx xxxxxxxxxx xxxx xxxxx musit xxxxxxxxxx xxxxx, xx xxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx-xx mezi účastníky x jiné xxxxxx, xx xx. k xxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxxxx kusů xxxxxxxx xxxx k xxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x penězích.
(4) X xxxxxxxxxxxxxx řízení xxxxxxxx xx xxxxxxxxx xx xxxx xxxxxxx xxxx věřitelka.
§5
Jsou-li xxxxxxx podmínky xxxxxxxxx v §4 xxxx. 1, mohou xxx snoubence od xxxxxxx xxx xxxxxxxxxxxx xxxxxx následujícího xx xxx, xxx xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxx:
1. veřejné xxxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx pojištění nebo xxxxxxx xxxxx zákona xx dne 18. xxxxxxxx 1946, č. 164 Sb., x xxxx x xxxxxxxx x válečné xxxxxxxxxx a xxxxx xxxxx x fašistické xxxxxxxxx, xxxxx xx xx xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxx boje xx xxxxxxxxxx x xxxxx byly u xx xxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxx xxxxx xxxx důchody;
2. xxxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx by xx příslušely podle xxxxxxx mezi xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxx xx xxxxx xxxxxxxxx.
Xxxxxxxxxxx děti x xxxxxx xxxxxx postavení
§6
(1) Xxxxxxxxxx tohoto xxxxxx x xxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx pro xxxxxxxxxxx xxxx účastníka xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx, xxxxxxxx:
1. xxxx xx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx, x pokud xx xxxx být činěno xxxxxxxxxx xx xxx xxxx, xxxxxx proti xxxx námitky s xxxxxxxx státní spolehlivosti,
2. xxxxxxxxxxx otcovství bylo xxxxxx xx soudě xxxx xxxx xxxxxxxxxx,
3. x xxxxxxxxxx dítěte xxxxxxx jen x xxxx xxxxxx, xx xxxxxxxxxxx xxxx xxxx xxxx xxxxxx.
(2) Xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx (odstavec 1 č. 2) xxxx být xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, že xxxxxx xxx xxxxxxxxxxx, xx xxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx. Ani xxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxx, xxxx-xx už xxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx (xxxxxxxxxxxx) rozhodnutím vlády.
§7
(1) Xxxx-xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx x §6, pokládá xx xxxx za xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxxx, x xxx, že xx xxxxxxxxxx:
1. xxxxxxx xxxxx (xxxxxxxx) xxxxxx;
2. xxxxxxx xxxxxxxxxxxx platy, xxxxx xx mu xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxx dítětem účastníka xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx a xxxxx xxxxxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxx xx xxxxx možné xxxxx x xxxx xxxxx otce, xxxxx x xxxxxx xxxxxxx xxx x xxxx xxxxxx, xx xxxx xxxx xxxx xxxxxx;
3. xxxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xx mu xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx národního boje xx xxxxxxxxxx, kdyby xxxx manželským xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx;
4. xxxxxxx xxxxxxx právo xx xxxx, jako by xxxx v den xxxx xxxxx jeho xxxxxxx manželským (§8).
(2) Xxxxx (důchody) xxxxxxx x odstavci 1 x. 2 x 3 xxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxx xxx xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xx xxx, xxx xxxxx zákon nabude xxxxxxxxx.
§8
(1) Xxxx-xx projednání xxxxxxxxxxxx xx účastníku xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx už skončeno, xxxxxxxx xxxxxx, xxxx-xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx x §6, xxxxx xxxxxxx, x xxx-xx x xxxxxx, xxxxx xxxxx, xxxxx xx xxxxxxxxxx ve xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxx-xx mezi xxxxxxxxx x xxxx xxxxxx, xxxx xx xx. x xxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxx o xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx x výživy, xxxxxxxx xxxxxx nárok xx xxxxxxxxxx x xxxxxxxx.
(2) Není-li projednání xxxxxxxxxxxx po xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x xxxx, xxx xx má xxxxxxxxxx x xxx, xxx xxxx x dítěte xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx x §6, xxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xx xx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxx řízení.
§9
Xxxxxxx-xx xxxx xxxxx xx xxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx podle §8, xxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxx xxxxx xx xxxxxx x xxxxxxxxxx proti xxxxxxx otcovým.
Část xxxxx
Xxxxxx
Xxxxxxxxxxx
§10
X tom, xxx xxxx xxxx xxxxxxxx xxxxx §2 xxxx §6, xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx, x xxxxx xxx snoubenec xxxx nemanželský xxxx x xxxx xxxxx xxxx xxxxxx soud, x xxxx-xx xxxxxx xxxx x xxxxxxxx, xxxxxxx xxxx, x xxxxx se xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx, x není-li xxx xxxxxx soudu, okresní xxxx, v xxxxx xxxxxx xx své xxxxxxxx navrhovatel. Xxxxx xxxx xxx xxxxx xxxxxxxxxx xx xxxx xxx xxx xxx, xxx tento xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
§12
(1) X xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxx xxxxx §5 x. 1 rozhoduje x oboru xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx ústřední xxxx v dohodě x ministerstvem financí, xxxxx xxxx (xxxxx), xxxxx by xxx xxxxxxxxx x přiznání xxxxxxxxxxxxxx xxxxx nebo xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx po xxxxxxxxx národního boje xx xxxxxxxxxx. Xxxxxx xxxx být podána xx xxxx ode xxx, xxx rozhodnutí x xxxxxx podle §10 nabylo xxxxxx xxxx.
(2) O xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx §7 xxxx. 1 x. 2 xxxxx xxxxxx xxxxxxxx.
Xxxxxx xxxxxx
§13
(1) O xxxxxxxx xxxxx §§10 x 11 xxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxx-xx xxxxxx xxxxx §§10 a 11 xxxxxx xxxxxxx, xxxx xxxx, xx-xx xx xxxxxx a xxxxxx, xxxxxxxxxx xxxxxxx x návrhu podle §10, x xxxxxx xx toto xxxxxxxxxx xxxxxx právní xxxx, xxxxxxxxxx x řízení x xxxxxx xxxxx §11.
(3) Xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx, o xxxxx xxxxxxxxx xxxx dítě xxx, x xxxx xxxxxxxxx manželka xxxx xxxxxxxxx xxxxxx, x xxxx jde xxx x návrh xxxxx §10.
§14
X xxxxxx x xxxxxx na xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxx, které x xxx, kdy xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx, xxxx ještě x první xxxxxxx xxxxxxxx, může xxxxxxx xxxxxxxxx, xxx žaloba xxxx považována xx xxxxx xxxxx §10, x xxxx-xx procesní xxxx xxxxxxxxx x xxxxxxx návrhu xxxxxx, xxx xxx byla xxxxxxxxxx xxxxx xxxxx §10 xxxxxxxxxxx. Xxxxx-xx xx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx sporného součástí xxxxxxx dalšího řízení xxxxxxxxxx.
§15
(1) Xxxxxxx-xx xxxx, xx xxxx splněny xxxxxxxx xxxxxxxxx v §2 xxxx x §6, xx xxxxxxx xxxxxxxx, xxxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xx mrtvého, x xxxx-xx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx zrušeno (§§12 x 13 xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx ze xxx 27. října 1945, x. 117 Xx., kterým xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xx xxxxxxx), xxxx účastník xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx xx roka od xxxxxx xxxxxxx žádati x soudu xxxxxxxxxxx xxxxx §10, aby xxxxxxxx vydané podle §10 bylo zrušeno; xxx ztrácí xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx §3 x dítě xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx dítěte xxxxx §6 a xxxxxx xxxxx §7 xxxx. 1 x. 1 x xxx požadovati xx xxxx i xxxxxxx xxxx, xxxx xxxxxx podle §4 xxxx xxxxx §7 xxxx. 1 č. 4.
(2) Osoby, xxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxx x §5 xxxx x §7 xxxx. 1 x. 2 x 3, xxxxx xx xxxxxxxx předchozího xxxxxxxx další xxxxxx xxxxxxx, i xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození x xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx §10 xxxxxxxxx.
(3) X xxxxxxxxxxxx a xxxxxx platí přiměřeně xxxxxxxxxx §§11 xx 13.
Xxxx třetí
Ustanovení xxxxxxxxxx
(1) Xxxx-xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx x §2, xxxxxxxxxx snoubence, xxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx boje xx xxxxxxxxxx dítě, xxx xxxxxx xxxxxxxxx úmrtí xxxx pro případ xxxxx z xxxxxxxxxxxx xx tomto xxxxxxxxx, xxxxxxxxxxx-xx xxxxxxx nabytí 200.000 Xxx x xxxxxx-xx xxx x xxxxxxxxx nebo xxx x ní souvisící xxxxxxxx xxxxxxxxxxxx (xxxx xxx xxxxxxx dávky) xxxxxxxxx x zemích Xxxxx x Xxxxxxxxxxxxxxx xxxx 5. xxxxxxx 1945, na Slovensku xxxx 1. zářím 1944,
x) xxxxx xxxxx XX. xxxx z xxxxxxxxx xxxxxx xx xxx 12. xxxxx 1921, č. 337 Xx., x dani x xxxxxxxxx,
x) xxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx §2 písm. a) xxxxxx xx xxx 7. ledna 1920, x. 31 Xx., xxxxxx xx xxxx xxxxxxxx válečné xxxxxxxx x xxxxxxxxx x xxxx xxxxxxx ustanovení x poplatcích,
c) xxxx-xx xxx xx x xxxxxxx podmínky, xxxxx xxxxx xxxxxx xx xxx 30. xxxxx 1947, č. 13 Xx., o úlevách x oboru xxxx x obohacení x xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxxx xx účastnících xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx x xx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxx, jakož x xxx některá xxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxx x účastníkem xxxxxxxxx xxxx xx osvobození xxxx. xxxxxxxx xxx xxxxxx uvedená x xxxxxxxx 1 za xxxxxxxx tam xxxxxxxx xxxxx xxxxx XXX. xxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx o xxxx dani x xxxxx podle předchozího xxxxxxxx xxxx. x).
(3) Xxxxx, uvedené x xxxxxxxxxx 1 x 2 xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx tehdy, xxxxxxxx xxxxxxx xxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, byť x xxxxxxxxxxx. V xxxxxxxx xxxxxxxxx lze xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxx úřadu xxxx xxxxxxx nejdéle xx xxxxx měsíců xxx xxx, xxx xxxxx zákon nabude xxxxxxxxx.
§17
Přiměřené xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx §4 xxxxx odečítati xx xxxxxxx xxxxxxxx dědických xxxxx x xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx.
§18
(1) Xxx-xx xxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxx xx xxxx zákonného xxxxxxxxx xxxxxx podle §8 xxxx. 1, je x xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxxx xx účastníku xxxxxxxxx boje za xxxxxxxxxx xx návrh xxxxxx, jehož xxxxxxx xxxxx xx xxxxxxx, xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxxx lze xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxx do xxxxx měsíců xx xxxxxxxx dohody (§8 xxxx. 1) xxxx xxx xxx, xxx xxxxxx xxxxxxxxxx (§11) xxxxxx právní xxxx.
(2) Xxxxxxxxxx odstavce 1 xxxxx xxxxxx tehdy, xxxx-xx dědické xxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx Xxxxx a Xxxxxxxxxxxxxxx xxxx 5. xxxxxxx 1945, xx Xxxxxxxxx xxxx 1. zářím 1944.
§20
Tímto xxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxx, pozůstalým xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, podle xxxxxx právních xxxxxxxx.
§21
Tento xxxxx nabývá xxxxxxxxx 14. xxxx xx vyhlášení; provedou xxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx, xxxxxx, xxxxxxx a xxxxxxxx xxxx x xxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx.
Xx. Xxxxx x. x.
Xxxxxxxx x. x.
Xxxxx x. x.
Xx. Drtina x. x.
Xx. Xxxxxxxx x. r.
Dr. Xxxxxxx x. x.
Xxxxxx xxxxxxx č. 21/1948 Sb. xxxxx xxxxxxxxx dnem 19.3.1948.
Xx xxx xxxxxxxx právní xxxxxxx nebyl xxxxx xx xxxxxxxxx.
Xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxx není aktualizováno, xxxxx xx xxxx xxxxxx xxxxxxxxx změna xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.