Právní předpis byl sestaven k datu 23.02.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 19.03.1948.
Zákon o právním postavení snoubenek a nemanželských dětí, pozůstalých po účastnících národního boje za osvobození
21/1948 Sb.
ČÁST I - Ustanovení hmotněprávní
Rozsah zákona §1
Snoubenky a jejich právní postavení §2 §3 §4 §5
Nemanželské děti a jejich právní postavení §6 §7 §8 §9
ČÁST II - Řízení
ČÁST III - Ustanovení poplatková §16 §17 §18
21
Zákon
ze dne 3. xxxxx 1948
x xxxxxxx xxxxxxxxx snoubenek a xxxxxxxxxxxxx xxxx, xxxxxxxxxxx xx účastnících národního xxxx za xxxxxxxxxx
Xxxxxxxxxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx xx xx xxxxx xxxxxx:
Část xxxxx
Xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx
§1
Xxxxxx xxxxxx
(1) Xxxxx xxxxx xx vztahuje xx xxxxxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxx, xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx boje xx xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx xx x xxxxx zákoně xxxxxxxx xxxxx xxxxxxx v §§1 x 2 xxxxxx xx dne 19. prosince 1946, x. 255 Sb., x xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxx x o xxxxxxxxx xxxxxx účastnících xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx, x xxxx uvedených x §1 xxxx. 1 x. 1 xxxx. a) xxxx xxx xx, xxxxx xxxx v xxxx xxx xxxxx československými xxxxxxxx občany.
Xxxxxxxxx x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx
§2
Xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxx xxx xxxx, xxxxx účastník národního xxxx xx xxxxxxxxxx xxx svůj úmysl, xxxxxxx s xx xxxxxxxxxx, xxxxxx takovým xxxxxxxx a xx xxxxxxxx xxxxxxxxx, že xxxxxx být xxxxxxxxxxx x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxx xxxx
1. je xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx, xxxxxx xxxxxxxxxx,
2. xxxx xxxxxxx a xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx xx xxxxx xxxxx xxxxx x xxxx xxxxx xxxx, xxxxx x xxxxxx nedošlo xxx x xxxx důvodu, xx xxx xxxx xxxx xxxxxx,
3. neuzavřela xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxx xxx se xxxxxxxxx způsobem xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx.
§3
Xxxx-xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx x §2, xxxxxxxxxx xxxxxxxxx:
1. xxxxxxx xxxxx (xxxxxxxx) xxxxxxxxxxx,
2. xxxxx na xx, xxx xxxx v xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxx paní.
§4
(1) Utrpěla-li xxxxxxxxx xxx, xx xxxxxxx x xxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxx národního xxxx za xxxxxxxxxx, xxxxxxxxxx újmu x xx-xx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx, zejména xx-xx xxxxxxxxxxx xxxx xx xxxx xxxxxxxxxx nebo xxxx-xx x xxx xx xxxxxxxx domácnosti x xx-xx xxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxx xx nárok xx xxxxxxxxx odškodnění x majetku xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx národního xxxx xx xxxxxxxxxx, a xx proti pozůstalosti, xx Slovensku, x xxxx-xx už xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx, proti dědicům, x xxx-xx x xxxxxx, xxxxx státu.
(2) Xxxxxxxxxxx majetkového xxxxxxxxxx xx posuzuje xx xxxxxxxx xx majetkové x xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxx; xxxxxxxxx xxxx nesmí xxx xxxxxxxx více, xxx xxxxx xx xxxxx okolností případu xxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx předpisů pozůstalá xxxxx. Xxx xxxxxxxxx xxxx odškodnění lze xxxx vzít za xxxxxx xxx xx, xx dědicům zbude xx xxxxxxxx nákladů, xxxxx vynaložili xxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxx, xx xxxxxxxx xxxxxx nebo nabudou.
(3) Xxxxxxx-xx mezi účastníky x xxxx dohodě, xx xx. x xxxxxx x vydání xxxxxxxxxxxx xxxx dědictví xxxx k dohodě x xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxx se přiměřené xxxxxxxxxx x xxxxxxxx.
(4) X xxxxxxxxxxxxxx řízení xxxxxxxx se snoubenka xx xxxx nárokem xxxx věřitelka.
§5
Xxxx-xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx x §4 xxxx. 1, xxxxx xxx snoubence xx xxxxxxx xxx xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xx xxx, xxx xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxx zčásti xxxxxxxx:
1. veřejné xxxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxx podle xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxx zákona xx xxx 18. xxxxxxxx 1946, č. 164 Sb., x péči o xxxxxxxx x válečné xxxxxxxxxx a oběti xxxxx a fašistické xxxxxxxxx, které by xx příslušely, xxxxx xxxx xxxxxx po xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození x xxxxx xxxx x xx xxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxx platy xxxx xxxxxxx;
2. zaopatřovací xxxxxxx, xxxxx by xx xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxx mezi soukromým xxxxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxx xx xxxxx xxxxxxxxx.
Nemanželské děti a xxxxxx xxxxxx postavení
§6
(1) Xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx x nemanželských xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx národního xxxx xx xxxxxxxxxx, xxxxxxxx:
1. xxxx xx xxxxxxx občanem xxxxxxxxxxxxxxx, x xxxxx už xxxx xxx činěno xxxxxxxxxx xx své xxxx, xxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxx s xxxxxxxx státní xxxxxxxxxxxxx,
2. xxxxxxxxxxx otcovství xxxx xxxxxx xx xxxxx xxxx před matrikářem,
3. x xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxx z xxxx důvodu, že xxxxxxxxxxx otec xxxx xxxx zemřel.
(2) Uznání xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx (xxxxxxxx 1 x. 2) xxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, že xxxxxx xxx pochybnosti, xx xxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx. Xxx tohoto xxxxxxxx xxxx třeba, xxxx-xx xx dítě xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx (xxxxxxxxxxxx) xxxxxxxxxxx xxxxx.
§7
(1) Xxxx-xx xxxxxxx xxxxxxxx stanovené v §6, xxxxxxx xx xxxx xx xxxxxxxxx xxxx xxxxx otce, x xxx, xx xx xxxxxxxxxx:
1. rodinné xxxxx (xxxxxxxx) otcovo;
2. xxxxxxx xxxxxxxxxxxx platy, xxxxx by xx xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx a xxxxx xxxxxxxxxx mezi rodiči xxxxxx xxxx bývalo xx xxxxx xxxxx xxxxx v době xxxxx xxxx, xxxxx x sňatku xxxxxxx xxx z xxxx xxxxxx, xx xxxx xxxx nebo xxxxxx;
3. xxxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xx mu příslušely xxxxx smlouvy xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxxx dítětem xxxxxx xxxxxxxxx;
4. zákonné xxxxxxx právo xx xxxx, xxxx xx xxxx x xxx xxxx smrti xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx (§8).
(2) Xxxxx (důchody) xxxxxxx x xxxxxxxx 1 x. 2 x 3 xxxxxxxxxx xxxxxx xx prvního dne xxxxxxxxxxxx xxxxxx následujícího xx xxx, kdy xxxxx zákon xxxxxx xxxxxxxxx.
§8
(1) Bylo-li xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxx boje xx xxxxxxxxxx xx skončeno, xxxxxxxx xxxxxx, xxxx-xx xxxxxxx podmínky xxxxxxxxx x §6, xxxxx xxxxxxx, x xxx-xx x odúmrť, proti xxxxx, xxxxx na xxxxxxxxxx xx výši xxxxxxxxx xxxxxxxxx podílu. Xxxxxxx-xx mezi účastníky x xxxx xxxxxx, xxxx xx xx. x xxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxx o xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx x výživy, xxxxxxxx dítěti xxxxx xx odškodnění x xxxxxxxx.
(2) Xxxx-xx projednání xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx ještě xxxxxxxx x xxxx, xxx xx má xxxxxxxxxx x xxx, xxx xxxx u xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx x §6, xxxxx xxxxxxxxxxxxx soud x xxxxxxxxxx pozůstalosti xx xx pravomocného xxxxxxxx xxxxxx xxxxxx.
§9
Uplatní-li dítě nárok xx xxxxxxxx nebo xx xxxxxxxxxx xxxxx §8, nemůže xxxxx xxxx xxxxxxxxxx ještě xxxxx xx xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx.
Xxxx xxxxx
Xxxxxx
Xxxxxxxxxxx
§10
X xxx, xxx xxxx xxxx xxxxxxxx xxxxx §2 xxxx §6, xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx, x xxxxx měl xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxx x xxxx xxxxx xxxx xxxxxx xxxx, x xxxx-xx obecný xxxx x tuzemsku, xxxxxxx xxxx, u xxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx pozůstalost, x není-li xxx xxxxxx soudu, xxxxxxx xxxx, x xxxxx xxxxxx xx xxx xxxxxxxx navrhovatel. Návrh xxxx xxx xxxxx xxxxxxxxxx xx dvou xxx xxx dne, xxx tento xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
§12
(1) X povolení xxxxxxxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxx xxxxx §5 x. 1 xxxxxxxxx x xxxxx xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx v dohodě x ministerstvem xxxxxxx, xxxxx úřad (xxxxx), xxxxx by xxx xxxxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx platů xxxx xxxxxxx, xxxxx snoubenka xxxx vdovou po xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození. Xxxxxx xxxx xxx xxxxxx xx xxxx xxx xxx, xxx xxxxxxxxxx x xxxxxx xxxxx §10 xxxxxx právní xxxx.
(2) X uplatnění xxxxxx xxxxx §7 xxxx. 1 x. 2 xxxxx obecné xxxxxxxx.
Soudní xxxxxx
§13
(1) O xxxxxxxx podle §§10 x 11 rozhoduje xxxx x xxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxx-xx xxxxxx xxxxx §§10 a 11 xxxxxx xxxxxxx, xxxx xxxx, xx-xx xx xxxxxx x xxxxxx, xxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxx podle §10, x xxxxxx xx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx právní xxxx, xxxxxxxxxx x řízení x návrhu xxxxx §11.
(3) Xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx boje xx xxxxxxxxxx, x xxxxx xxxxxxxxx nebo dítě xxx, a xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx jsou xxxxxxxxx xxxxxx, x xxxx jde xxx x xxxxx xxxxx §10.
§14
X xxxxxx x xxxxxx xx zjištění xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx a xxxxxx výživného, xxxxx x den, xxx xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx, není xxxxx x xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, aby žaloba xxxx xxxxxxxxxx za xxxxx podle §10, x xxxx-xx procesní xxxx xxxxxxxxx x xxxxxxx návrhu xxxxxx, xxx věc byla xxxxxxxxxx xxxxx podle §10 xxxxxxxxxxx. Xxxxx-xx xx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxx náklady provedeného xxxxxx sporného xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx řízení xxxxxxxxxx.
§15
(1) Rozhodl-li soud, xx jsou xxxxxxx xxxxxxxx stanovené v §2 nebo v §6, xx xxxxxxx xxxxxxxx, kterým xxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xx mrtvého, x xxxx-xx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx (§§12 x 13 xxxxxxx xxxxxxxxxx republiky xx xxx 27. října 1945, č. 117 Xx., kterým xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xx xxxxxxx), xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx za osvobození xx xxxx xx xxxxxx zrušení xxxxxx x xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx §10, xxx xxxxxxxx xxxxxx podle §10 bylo zrušeno; xxx ztrácí xxxxxxxxx xxxxxx podle §3 x xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx dítěte podle §6 x xxxxxx xxxxx §7 xxxx. 1 č. 1 x lze xxxxxxxxxx xx nich x xxxxxxx xxxx, xxxx xxxxxx xxxxx §4 xxxx xxxxx §7 xxxx. 1 č. 4.
(2) Xxxxx, které xxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx platy uvedené x §5 nebo x §7 xxxx. 1 x. 2 x 3, xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxx, i xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx boje xx xxxxxxxxxx o xxxxxxx xxxxxxxx vydaného xxxxx §10 xxxxxxxxx.
(3) X příslušnosti x xxxxxx xxxxx přiměřeně xxxxxxxxxx §§11 xx 13.
Xxxx xxxxx
Xxxxxxxxxx poplatková
(1) Xxxx-xx splněny xxxxxxxx xxxxxxxxx x §2, xxxxxxxxxx snoubence, xxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx xxxx, pro xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxx xxx xxxxxx xxxxx x pozůstalosti xx xxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxxxxx-xx xxxxxxx xxxxxx 200.000 Xxx a xxxxxx-xx daň x xxxxxxxxx xxxx xxx x xx xxxxxxxxx xxxxxxxx nemovitostní (xxxx xxx xxxxxxx xxxxx) xxxxxxxxx v zemích Xxxxx a Moravskoslezské xxxx 5. xxxxxxx 1945, xx Xxxxxxxxx xxxx 1. zářím 1944,
x) xxxxx třídy XX. xxxx x xxxxxxxxx xxxxxx xx xxx 12. srpna 1921, x. 337 Xx., x xxxx x xxxxxxxxx,
x) xxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx §2 xxxx. a) xxxxxx xx xxx 7. ledna 1920, x. 31 Xx., xxxxxx xx nově xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxx x xxxx xxxxxxx ustanovení x xxxxxxxxxx,
x) jsou-li xxx xx x xxxxxxx xxxxxxxx, xxxxx xxxxx xxxxxx xx xxx 30. xxxxx 1947, x. 13 Xx., o úlevách x xxxxx xxxx x xxxxxxxxx a xxxxxxxx pro pozůstalosti xx účastnících xxxxxxxxx xxxx za osvobození x xx obětech xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxx, xxxxx x xxx xxxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození xxxx. xxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx 1 xx xxxxxxxx tam určených xxxxx xxxxx III. xxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx x xxxx dani x xxxxx xxxxx předchozího xxxxxxxx xxxx. x).
(3) Xxxxx, xxxxxxx x xxxxxxxxxx 1 x 2 xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx tehdy, xxxxxxxx xxxxxxx xxxxx xxxx xx předepsány, byť x xxxxxxxxxxx. V xxxxxxxx případech lze xxxxx uplatniti xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx xxxx stolice nejdéle xx xxxxx xxxxxx xxx xxx, xxx xxxxx zákon nabude xxxxxxxxx.
§17
Přiměřené xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx §4 xxxxx xxxxxxxxx od xxxxxxx vyměření xxxxxxxxx xxxxx x pozůstalosti xx účastníku xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx.
§18
(1) Xxx-xx xxxxxxxxxxxxx xxxxxx přiznán xxxxx xx odškodnění xx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx §8 xxxx. 1, xx x pravoplatný xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxxx xx účastníku xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx na xxxxx xxxxxx, jehož dědický xxxxx xx xxxxxxx, xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxxx xxx xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx xxxx stolice xx xxxxx měsíců xx xxxxxxxx dohody (§8 xxxx. 1) xxxx xxx xxx, xxx xxxxxx xxxxxxxxxx (§11) xxxxxx xxxxxx moci.
(2) Xxxxxxxxxx xxxxxxxx 1 xxxxx použít xxxxx, xxxx-xx xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxx v xxxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxxxxxxxx xxxx 5. xxxxxxx 1945, xx Xxxxxxxxx xxxx 1. xxxxx 1944.
§20
Xxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx příslušející xxxxxxxxxx x nemanželským xxxxx, xxxxxxxxxx po xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, xxxxx xxxxxx právních předpisů.
§21
Xxxxx zákon xxxxxx xxxxxxxxx 14. xxxx xx xxxxxxxxx; xxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx, xxxxxx, xxxxxxx a xxxxxxxx péče x xxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx.
Xx. Xxxxx x. x.
Xxxxxxxx v. x.
Xxxxx x. x.
Xx. Xxxxxx x. r.
Dr. Xxxxxxxx x. x.
Xx. Nejedlý x. x.
Právní xxxxxxx x. 21/1948 Xx. xxxxx xxxxxxxxx dnem 19.3.1948.
Xx xxx xxxxxxxx právní xxxxxxx nebyl měněn xx xxxxxxxxx.
Xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx jiných xxxxxxxx předpisů x xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxx, xxxxx se xxxx xxxxxx derogační změna xxxxx xxxxxxxxx právního xxxxxxxx.