Právní předpis byl sestaven k datu 13.02.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 19.03.1948.
Zákon o právním postavení snoubenek a nemanželských dětí, pozůstalých po účastnících národního boje za osvobození
21/1948 Sb.
ČÁST I - Ustanovení hmotněprávní
Rozsah zákona §1
Snoubenky a jejich právní postavení §2 §3 §4 §5
Nemanželské děti a jejich právní postavení §6 §7 §8 §9
ČÁST II - Řízení
ČÁST III - Ustanovení poplatková §16 §17 §18
21
Zákon
ze dne 3. xxxxx 1948
o právním xxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxx xxxx, pozůstalých xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození
Ústavodárné Xxxxxxx shromáždění xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxxxxx usneslo xx xx tomto xxxxxx:
Část první
Ustanovení xxxxxxxxxxxx
§1
Xxxxxx xxxxxx
(1) Tento xxxxx xx xxxxxxxx na xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxx, xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx.
(2) Účastníky xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xx x xxxxx xxxxxx rozumějí xxxxx xxxxxxx v §§1 x 2 xxxxxx ze xxx 19. xxxxxxxx 1946, x. 255 Xx., x příslušnících xxxxxxxxxxxxxx xxxxxx v xxxxxxxxx x o xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození, x xxxx uvedených x §1 xxxx. 1 č. 1 xxxx. x) xxxx xxx xx, xxxxx xxxx v době xxx xxxxx xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx občany.
Xxxxxxxxx a xxxxxx xxxxxx postavení
§2
Ustanovení xxxxxx xxxxxx x snoubenkách xxxxx xxx xxxx, xxxxx účastník xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xxx xxxx xxxxx, xxxxxxx x xx xxxxxxxxxx, xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx a za xxxxxxxx xxxxxxxxx, xx xxxxxx xxx xxxxxxxxxxx x vážnosti a xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxx xxxx
1. xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx, xxxxxx spolehlivá,
2. xxxx xxxxxxx a zamýšlené xxxxxxxxxx bylo xx xxxxx xxxxx xxxxx x xxxx xxxxx xxxx, xxxxx k xxxxxx xxxxxxx xxx x toho xxxxxx, xx xxx xxxx xxxx zemřel,
3. neuzavřela xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxx xxx xx xxxxxxxxx způsobem xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx.
§3
Xxxx-xx splněny xxxxxxxx xxxxxxxxx x §2, xxxxxxxxxx xxxxxxxxx:
1. xxxxxxx xxxxx (příjmení) xxxxxxxxxxx,
2. xxxxx na xx, xxx xxxx v xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxx xxxx.
§4
(1) Xxxxxxx-xx xxxxxxxxx xxx, xx xxxxxxx x jejímu xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, xxxxxxxxxx újmu x xx-xx zvláštního xxxxxxx xxxxx, zejména xx-xx xxxxxxxxxxx xxxx se xxxx xxxxxxxxxx xxxx xxxx-xx x ním xx společné xxxxxxxxxx x xx-xx xxxx xxxx xxxxxx ohrožena, xxxxxxxx jí nárok xx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, a xx proti xxxxxxxxxxxx, xx Slovensku, x xxxx-xx xx pozůstalost xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx, x xxx-xx x xxxxxx, xxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxxxxxx majetkového xxxxxxxxxx xx posuzuje se xxxxxxxx na majetkové x výdělkové xxxxxx xxxxxxxxx a dědiců; xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxx xxxxxxxx xxxx, xxx xxxxx xx xxxxx okolností xxxxxxx xxxxxxxx podle xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx. Při stanovení xxxx odškodnění xxx xxxx xxxx xx xxxxxx xxx xx, xx xxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxx xxxx xxxxx musit xxxxxxxxxx xxxxx, xx xxxxxxxx xxxxxx nebo xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx-xx xxxx účastníky x xxxx dohodě, xx xx. k xxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxxxx kusů xxxxxxxx xxxx k xxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxx xx přiměřené xxxxxxxxxx x xxxxxxxx.
(4) X pozůstalostním řízení xxxxxxxx se xxxxxxxxx xx svým xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx.
§5
Jsou-li xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx v §4 xxxx. 1, xxxxx xxx xxxxxxxxx xx xxxxxxx xxx kalendářního xxxxxx xxxxxxxxxxxxx po xxx, xxx xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxx zčásti xxxxxxxx:
1. xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxx, důchody xxxxx xxxxxxxx o veřejnoprávním xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxx podle zákona xx dne 18. xxxxxxxx 1946, č. 164 Sb., x xxxx x xxxxxxxx x válečné xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xx xx příslušely, xxxxx xxxx vdovou xx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx x xxxxx xxxx x xx xxxxxxx i xxxxxxx podmínky nároku xx xxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxx;
2. xxxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xx xx xxxxxxxxxx podle xxxxxxx xxxx soukromým xxxxxxxxxxxxxxx x účastníkem xxxxxxxxx boje xx xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxx xx tomto xxxxxxxxx.
Xxxxxxxxxxx xxxx x xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx
§6
(1) Xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx x nemanželských xxxxxx xxxxx xxx nemanželské xxxx xxxxxxxxx národního xxxx xx xxxxxxxxxx, xxxxxxxx:
1. dítě je xxxxxxx občanem xxxxxxxxxxxxxxx, x xxxxx xx xxxx xxx xxxxxx xxxxxxxxxx xx xxx xxxx, nejsou xxxxx xxxx xxxxxxx s xxxxxxxx xxxxxx spolehlivosti,
2. xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx na xxxxx xxxx xxxx xxxxxxxxxx,
3. x xxxxxxxxxx dítěte xxxxxxx xxx x xxxx důvodu, xx xxxxxxxxxxx otec xxxx xxxx zemřel.
(2) Xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx (xxxxxxxx 1 x. 2) xxxx být xxxxxxxxx xxxxxxx zjištěním, že xxxxxx xxx xxxxxxxxxxx, xx dítě xxxx xxxxxxxx zplozeno účastníkem xxxxxxxxx boje za xxxxxxxxxx. Xxx tohoto xxxxxxxx xxxx xxxxx, xxxx-xx xx dítě xxxxxxxxxx za xxxxxxxxx (xxxxxxxxxxxx) rozhodnutím xxxxx.
§7
(1) Jsou-li xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx x §6, xxxxxxx xx xxxx xx xxxxxxxxx xxxx svého xxxx, x xxx, xx xx xxxxxxxxxx:
1. rodinné xxxxx (příjmení) xxxxxx;
2. xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxx xx mu xxxxxxxxxx, xxxxx bylo xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx x kdyby xxxxxxxxxx mezi rodiči xxxxxx xxxx xxxxxx xx xxxxx xxxxx xxxxx x xxxx xxxxx xxxx, xxxxx x xxxxxx nedošlo xxx z xxxx xxxxxx, xx xxxx xxxx nebo xxxxxx;
3. xxxxxxxxxxxx xxxxxxx, které xx xx xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx a xxxxxxxxxx xxxxxxxxx boje xx xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx manželským xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx;
4. zákonné xxxxxxx xxxxx po xxxx, jako by xxxx x xxx xxxx xxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx (§8).
(2) Xxxxx (xxxxxxx) xxxxxxx x odstavci 1 x. 2 x 3 xxxxxxxxxx dítěti xx xxxxxxx dne xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xx xxx, xxx xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
§8
(1) Bylo-li xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xx skončeno, xxxxxxxx xxxxxx, jsou-li xxxxxxx podmínky stanovené x §6, proti xxxxxxx, x jde-li x xxxxxx, xxxxx xxxxx, nárok xx xxxxxxxxxx xx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxx-xx xxxx účastníky x xxxx xxxxxx, xxxx na xx. x xxxxxx o xxxxxx xxxxxxxxxxxx kusů xxxxxxxx xxxx k xxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx a výživy, xxxxxxxx xxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxx x xxxxxxxx.
(2) Xxxx-xx projednání xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxx boje za xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x době, xxx xx má rozhodnout x tom, zda xxxx x dítěte xxxxxxx podmínky stanovené x §6, xxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxx x xxxxxxxxxx pozůstalosti až xx xxxxxxxxxxxx skončení xxxxxx xxxxxx.
§9
Xxxxxxx-xx xxxx nárok xx dědictví xxxx xx xxxxxxxxxx podle §8, xxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxxxxx ještě xxxxx xx xxxxxx x xxxxxxxxxx proti xxxxxxx otcovým.
Xxxx druhá
Řízení
Příslušnost
§10
O xxx, xxx xxxx xxxx xxxxxxxx podle §2 xxxx §6, xxxxxxxxx xxxxxxx soud, x xxxxx měl xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx xxxx x době smrti xxxx xxxxxx xxxx, x xxxx-xx xxxxxx xxxx x xxxxxxxx, xxxxxxx soud, u xxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx, x xxxx-xx xxx xxxxxx xxxxx, okresní xxxx, x jehož xxxxxx xx své xxxxxxxx xxxxxxxxxxx. Xxxxx xxxx xxx xxxxx xxxxxxxxxx xx dvou xxx xxx xxx, xxx tento xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
§12
(1) O povolení xxxxxxxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxx xxxxx §5 x. 1 xxxxxxxxx x xxxxx xxxxxx xxxxxx příslušný xxxxxxxx xxxx x xxxxxx x xxxxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxx (orgán), xxxxx by xxx xxxxxxxxx k přiznání xxxxxxxxxxxxxx platů xxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxx boje xx osvobození. Xxxxxx xxxx být podána xx xxxx xxx xxx, kdy xxxxxxxxxx x návrhu xxxxx §10 xxxxxx xxxxxx xxxx.
(2) X xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx §7 xxxx. 1 č. 2 platí xxxxxx xxxxxxxx.
Soudní xxxxxx
§13
(1) O xxxxxxxx podle §§10 x 11 rozhoduje xxxx v xxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Xxxx-xx xxxxxx xxxxx §§10 x 11 podány xxxxxxx, xxxx xxxx, je-li xx xxxxxx a xxxxxx, xxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxx podle §10, x teprve xx xxxx rozhodnutí xxxxxx právní moci, xxxxxxxxxx v xxxxxx x návrhu xxxxx §11.
(3) Xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx boje za xxxxxxxxxx, x xxxxx xxxxxxxxx nebo xxxx xxx, a xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx jsou xxxxxxxxx řízení, x xxxx xxx xxx x xxxxx xxxxx §10.
§14
X xxxxxx o xxxxxx na xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx a xxxxxx xxxxxxxxx, které x den, xxx xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx, xxxx xxxxx x xxxxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, xxx xxxxxx xxxx považována za xxxxx xxxxx §10, x xxxx-xx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx x xxxxxxx xxxxxx xxxxxx, xxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxx podle §10 xxxxxxxxxxx. Xxxxx-xx xx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxx xxxxxxx provedeného xxxxxx sporného xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx.
§15
(1) Xxxxxxx-xx xxxx, xx jsou xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx x §2 xxxx v §6, xx základě xxxxxxxx, kterým xxx xxxxxxxx národního xxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xx mrtvého, a xxxx-xx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx zrušeno (§§12 x 13 xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxx 27. října 1945, x. 117 Xx., kterým xx xxxxxxxx ustanovení x xxxxxxxxxx za xxxxxxx), xxxx xxxxxxxx národního xxxx xx osvobození xx xxxx od xxxxxx xxxxxxx xxxxxx x xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx §10, xxx xxxxxxxx xxxxxx xxxxx §10 bylo xxxxxxx; xxx xxxxxx snoubenka xxxxxx podle §3 x xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx dítěte xxxxx §6 x výhody xxxxx §7 odst. 1 č. 1 x xxx xxxxxxxxxx xx xxxx i xxxxxxx xxxx, čeho xxxxxx xxxxx §4 xxxx xxxxx §7 xxxx. 1 x. 4.
(2) Osoby, xxxxx xxxx xxxxxxxxx nebo xxxxxx platy uvedené x §5 xxxx x §7 odst. 1 x. 2 x 3, mohou xx xxxxxxxx předchozího xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxx, i xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx boje xx xxxxxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxx vydaného xxxxx §10 xxxxxxxxx.
(3) X xxxxxxxxxxxx x xxxxxx platí xxxxxxxxx xxxxxxxxxx §§11 xx 13.
Část třetí
Ustanovení xxxxxxxxxx
(1) Xxxx-xx splněny xxxxxxxx xxxxxxxxx v §2, xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xxxx, pro xxxxxx následkem úmrtí xxxx xxx xxxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxxx xx xxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxxxxx-xx xxxxxxx xxxxxx 200.000 Xxx a xxxxxx-xx xxx z xxxxxxxxx xxxx xxx x xx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxx (xxxx xxx xxxxxxx dávky) xxxxxxxxx x xxxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxxxxxxxx xxxx 5. květnem 1945, na Xxxxxxxxx xxxx 1. zářím 1944,
x) sazba xxxxx XX. daně z xxxxxxxxx zákona ze xxx 12. xxxxx 1921, x. 337 Xx., x dani x obohacení,
b) xxxxx xxxxxxxxxxxxxx poplatku podle §2 písm. x) xxxxxx xx xxx 7. xxxxx 1920, x. 31 Xx., xxxxxx se xxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxx x xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx,
x) jsou-li xxx xx x xxxxxxx xxxxxxxx, xxxxx xxxxx xxxxxx xx xxx 30. xxxxx 1947, x. 13 Xx., x xxxxxxx x xxxxx xxxx x xxxxxxxxx a xxxxxxxx pro xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx národního xxxx xx osvobození x xx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx a xxxxx, xxxxx x xxx xxxxxxx xxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx, xxxxx neměla x účastníkem národního xxxx xx xxxxxxxxxx xxxx. xxxxxxxx pro xxxxxx uvedená x xxxxxxxx 1 xx xxxxxxxx tam xxxxxxxx xxxxx třídy XXX. xxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx o xxxx xxxx x xxxxx xxxxx předchozího xxxxxxxx písm. x).
(3) Xxxxx, xxxxxxx v xxxxxxxxxx 1 x 2 xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxx, xxxxxxxx xxxxxxx xxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, xxx x pravoplatně. X xxxxxxxx xxxxxxxxx lze xxxxx uplatniti xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx xxxx stolice xxxxxxx xx xxxxx měsíců xxx dne, kdy xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
§17
Xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx §4 xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození.
§18
(1) Xxx-xx nemanželskému xxxxxx přiznán xxxxx xx odškodnění ve xxxx zákonného xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx §8 xxxx. 1, je x xxxxxxxxxxx předpis xxxxxxxxx dávek z xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx na xxxxx xxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx xx xxxxxxx, xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxxx lze xxxxxx x finančního úřadu xxxx stolice xx xxxxx xxxxxx od xxxxxxxx xxxxxx (§8 xxxx. 1) xxxx xxx xxx, kdy xxxxxx rozhodnutí (§11) xxxxxx xxxxxx xxxx.
(2) Xxxxxxxxxx xxxxxxxx 1 xxxxx xxxxxx xxxxx, xxxx-xx xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxx x zemích Xxxxx x Xxxxxxxxxxxxxxx xxxx 5. xxxxxxx 1945, xx Xxxxxxxxx xxxx 1. xxxxx 1944.
§20
Tímto xxxxxxx nejsou xxxxxxx práva xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx a nemanželským xxxxx, pozůstalým po xxxxxxxxxxx národního xxxx xx xxxxxxxxxx, xxxxx xxxxxx právních xxxxxxxx.
§21
Xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx 14. xxxx xx vyhlášení; provedou xxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx, xxxxxx, xxxxxxx x xxxxxxxx xxxx v xxxxxx xx zúčastněnými xxxxxxxx.
Xx. Xxxxx v. x.
Xxxxxxxx x. r.
Nosek x. x.
Xx. Xxxxxx x. x.
Xx. Xxxxxxxx x. r.
Dr. Xxxxxxx x. x.
Xxxxxx předpis č. 21/1948 Xx. nabyl xxxxxxxxx xxxx 19.3.1948.
Xx xxx xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx nebyl xxxxx xx xxxxxxxxx.
Xxxxx jednotlivých xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx předpisů x xxxxxxxx xxxx aktualizováno, xxxxx xx jich xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.