Právní předpis byl sestaven k datu 01.03.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 19.03.1948.
Zákon o právním postavení snoubenek a nemanželských dětí, pozůstalých po účastnících národního boje za osvobození
21/1948 Sb.
ČÁST I - Ustanovení hmotněprávní
Rozsah zákona §1
Snoubenky a jejich právní postavení §2 §3 §4 §5
Nemanželské děti a jejich právní postavení §6 §7 §8 §9
ČÁST II - Řízení
ČÁST III - Ustanovení poplatková §16 §17 §18
21
Xxxxx
xx dne 3. xxxxx 1948
x právním xxxxxxxxx xxxxxxxxx a xxxxxxxxxxxxx dětí, pozůstalých xx účastnících xxxxxxxxx xxxx xx osvobození
Ústavodárné Xxxxxxx shromáždění republiky Xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx xx xx xxxxx zákoně:
Xxxx první
Ustanovení hmotněprávní
§1
Rozsah xxxxxx
(1) Xxxxx zákon xx vztahuje xx xxxxxxxxx x nemanželské xxxx, xxxxxxxxx po xxxxxxxxxxx národního boje xx xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xx x xxxxx zákoně xxxxxxxx xxxxx xxxxxxx x §§1 x 2 xxxxxx xx xxx 19. xxxxxxxx 1946, x. 255 Xx., x příslušnících xxxxxxxxxxxxxx xxxxxx x zahraničí x o xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, x xxxx xxxxxxxxx x §1 odst. 1 x. 1 xxxx. x) xxxx xxx ty, xxxxx xxxx v xxxx xxx smrti xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx občany.
Xxxxxxxxx a jejich xxxxxx xxxxxxxxx
§2
Xxxxxxxxxx tohoto xxxxxx o xxxxxxxxxxx xxxxx xxx xxxx, xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xxx xxxx úmysl, xxxxxxx x ní xxxxxxxxxx, najevo xxxxxxx xxxxxxxx x xx xxxxxxxx okolností, že xxxxxx xxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxx a xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxx žena
1. xx xxxxxx občanka xxxxxxxxxxxxxx, xxxxxx xxxxxxxxxx,
2. slib xxxxxxx a zamýšlené xxxxxxxxxx xxxx po xxxxx xxxxx xxxxx x xxxx smrti xxxx, avšak x xxxxxx xxxxxxx xxx x xxxx xxxxxx, xx xxx xxxx xxxx zemřel,
3. neuzavřela xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxx xxx se xxxxxxxxx způsobem znevažujícím xxxxxxxxxx.
§3
Xxxx-xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx x §2, xxxxxxxxxx xxxxxxxxx:
1. rodinné xxxxx (příjmení) snoubencovo,
2. xxxxx na xx, xxx xxxx x xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxx xxxx.
§4
(1) Utrpěla-li xxxxxxxxx xxx, xx xxxxxxx x xxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx za osvobození, xxxxxxxxxx xxxx x xx-xx xxxxxxxxxx zřetele xxxxx, zejména xx-xx xxxxxxxxxxx xxxx se xxxx snoubencem nebo xxxx-xx x ním xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx x je-li xxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxx xx nárok xx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, x xx proti xxxxxxxxxxxx, xx Xxxxxxxxx, x xxxx-xx už xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx, proti xxxxxxx, x jde-li x xxxxxx, xxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xx posuzuje se xxxxxxxx xx xxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx a xxxxxx; xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxx přiznáno xxxx, xxx xxxxx by xxxxx xxxxxxxxx případu xxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx. Xxx xxxxxxxxx xxxx odškodnění xxx xxxx vzít xx xxxxxx xxx xx, xx xxxxxxx xxxxx xx xxxxxxxx nákladů, xxxxx vynaložili xxxx xxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxx, že dědictví xxxxxx xxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx-xx mezi xxxxxxxxx x xxxx xxxxxx, xx xx. x xxxxxx x vydání xxxxxxxxxxxx xxxx dědictví xxxx x xxxxxx x poskytování zaopatření, xxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxx.
(4) X xxxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxx xx svým nárokem xxxx xxxxxxxxx.
§5
Xxxx-xx splněny xxxxxxxx xxxxxxxxx x §4 xxxx. 1, xxxxx xxx xxxxxxxxx xx xxxxxxx xxx xxxxxxxxxxxx xxxxxx následujícího xx xxx, xxx tento xxxxx xxxxxx účinnosti, xxxxx nebo xxxxxx xxxxxxxx:
1. xxxxxxx zaopatřovací xxxxx, xxxxxxx podle xxxxxxxx o xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx nebo xxxxxxx xxxxx xxxxxx xx xxx 18. xxxxxxxx 1946, č. 164 Sb., x xxxx x xxxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxx x fašistické xxxxxxxxx, xxxxx xx xx xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxx po xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození x xxxxx xxxx u xx xxxxxxx x xxxxxxx podmínky xxxxxx xx xxxxxx platy xxxx xxxxxxx;
2. xxxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xx xx xxxxxxxxxx podle xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxx xx tomto xxxxxxxxx.
Xxxxxxxxxxx děti a xxxxxx právní postavení
§6
(1) Xxxxxxxxxx xxxxxx zákona x xxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx pro xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození, xxxxxxxx:
1. xxxx je xxxxxxx občanem xxxxxxxxxxxxxxx, x xxxxx xx xxxx xxx činěno xxxxxxxxxx xx své xxxx, xxxxxx proti xxxx xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxxx,
2. xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx bylo xxxxxx xx xxxxx xxxx před matrikářem,
3. x xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxx z xxxx xxxxxx, xx xxxxxxxxxxx otec xxxx xxxx xxxxxx.
(2) Uznání xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx (xxxxxxxx 1 x. 2) xxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, xx xxxxxx xxx xxxxxxxxxxx, xx xxxx xxxx xxxxxxxx zplozeno xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx. Xxx xxxxxx xxxxxxxx není třeba, xxxx-xx už dítě xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx (xxxxxxxxxxxx) rozhodnutím xxxxx.
§7
(1) Xxxx-xx xxxxxxx xxxxxxxx stanovené v §6, xxxxxxx xx xxxx xx xxxxxxxxx xxxx svého xxxx, x xxx, že xx xxxxxxxxxx:
1. xxxxxxx xxxxx (xxxxxxxx) xxxxxx;
2. xxxxxxx zaopatřovací platy, xxxxx by xx xxxxxxxxxx, xxxxx bylo xxxxxxxxxx xxxxxxx účastníka xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx a xxxxx xxxxxxxxxx xxxx rodiči xxxxxx xxxx xxxxxx xx xxxxx možné xxxxx v xxxx xxxxx xxxx, xxxxx x xxxxxx nedošlo xxx z xxxx xxxxxx, xx xxxx xxxx xxxx xxxxxx;
3. xxxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xx xx příslušely xxxxx xxxxxxx mezi xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození, xxxxx xxxx manželským xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx;
4. zákonné xxxxxxx xxxxx xx xxxx, jako xx xxxx x xxx xxxx xxxxx xxxx xxxxxxx manželským (§8).
(2) Xxxxx (xxxxxxx) xxxxxxx x odstavci 1 x. 2 a 3 xxxxxxxxxx dítěti xx xxxxxxx xxx xxxxxxxxxxxx xxxxxx následujícího xx xxx, xxx xxxxx zákon xxxxxx xxxxxxxxx.
§8
(1) Xxxx-xx projednání xxxxxxxxxxxx po xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxxxxx dítěti, jsou-li xxxxxxx xxxxxxxx stanovené x §6, xxxxx xxxxxxx, a xxx-xx x xxxxxx, xxxxx xxxxx, nárok xx xxxxxxxxxx xx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxx-xx mezi xxxxxxxxx x jiné dohodě, xxxx xx xx. x dohodě o xxxxxx jednotlivých xxxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx a výživy, xxxxxxxx xxxxxx xxxxx xx xxxxxxxxxx x xxxxxxxx.
(2) Není-li xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xx účastníku xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx ještě xxxxxxxx x xxxx, kdy xx xx xxxxxxxxxx x xxx, xxx xxxx u dítěte xxxxxxx xxxxxxxx stanovené x §6, xxxxx xxxxxxxxxxxxx soud s xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xx xx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xxxxxx.
§9
Uplatní-li dítě nárok xx dědictví xxxx xx odškodnění xxxxx §8, nemůže xxxxx xxxx uplatňovat xxxxx xxxxx xx xxxxxx x zaopatření proti xxxxxxx xxxxxxx.
Část xxxxx
Xxxxxx
Xxxxxxxxxxx
§10
X xxx, xxx jsou xxxx xxxxxxxx xxxxx §2 xxxx §6, xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx, x xxxxx xxx snoubenec xxxx nemanželský xxxx x xxxx xxxxx xxxx xxxxxx xxxx, x xxxx-xx xxxxxx xxxx x xxxxxxxx, xxxxxxx xxxx, x xxxxx se xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx, x není-li xxx xxxxxx xxxxx, xxxxxxx xxxx, x jehož xxxxxx xx své xxxxxxxx navrhovatel. Xxxxx xxxx xxx podán xxxxxxxxxx xx dvou xxx ode xxx, xxx tento xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
§12
(1) X xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx nebo xxxxxxx podle §5 x. 1 xxxxxxxxx x oboru xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx ústřední xxxx x dohodě x xxxxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx úřad (orgán), xxxxx xx xxx xxxxxxxxx k xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx nebo xxxxxxx, xxxxx snoubenka xxxx xxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxx boje xx xxxxxxxxxx. Xxxxxx xxxx xxx podána xx xxxx xxx xxx, xxx xxxxxxxxxx x návrhu xxxxx §10 xxxxxx xxxxxx xxxx.
(2) O uplatnění xxxxxx xxxxx §7 xxxx. 1 č. 2 xxxxx xxxxxx xxxxxxxx.
Soudní xxxxxx
§13
(1) X xxxxxxxx podle §§10 x 11 rozhoduje xxxx x xxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Byly-li xxxxxx xxxxx §§10 x 11 podány zároveň, xxxx xxxx, xx-xx xx xxxxxx a xxxxxx, xxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxx xxxxx §10, x xxxxxx xx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx xxxx, xxxxxxxxxx x xxxxxx x návrhu xxxxx §11.
(3) Xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, o xxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxx xxx, a jeho xxxxxxxxx manželka jsou xxxxxxxxx xxxxxx, x xxxx jde jen x xxxxx podle §10.
§14
X xxxxxx o xxxxxx xx zjištění xxxxxxxxxxxxx otcovství x xxxxxx xxxxxxxxx, které x den, xxx xxxxx zákon nabude xxxxxxxxx, není ještě x xxxxx stolici xxxxxxxx, xxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, xxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xx xxxxx xxxxx §10, x xxxx-xx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx o xxxxxxx návrhu xxxxxx, xxx xxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxx xxxxx §10 xxxxxxxxxxx. Xxxxx-xx xx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxx náklady provedeného xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx řízení xxxxxxxxxx.
§15
(1) Xxxxxxx-xx xxxx, xx xxxx splněny xxxxxxxx xxxxxxxxx x §2 nebo x §6, na xxxxxxx xxxxxxxx, xxxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx prohlášen xx xxxxxxx, x xxxx-xx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx (§§12 x 13 xxxxxxx xxxxxxxxxx republiky ze xxx 27. xxxxx 1945, x. 117 Xx., xxxxxx se xxxxxxxx ustanovení x xxxxxxxxxx xx mrtvého), xxxx účastník xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xx xxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx x soudu xxxxxxxxxxx xxxxx §10, xxx xxxxxxxx vydané xxxxx §10 bylo zrušeno; xxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx §3 x dítě xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx dítěte podle §6 a xxxxxx xxxxx §7 odst. 1 č. 1 x xxx požadovati xx nich i xxxxxxx xxxx, čeho xxxxxx xxxxx §4 xxxx xxxxx §7 xxxx. 1 x. 4.
(2) Xxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx platy uvedené x §5 xxxx x §7 xxxx. 1 x. 2 x 3, xxxxx xx podmínek předchozího xxxxxxxx xxxxx plnění xxxxxxx, i xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození x xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx §10 xxxxxxxxx.
(3) X příslušnosti x xxxxxx platí přiměřeně xxxxxxxxxx §§11 xx 13.
Xxxx třetí
Ustanovení poplatková
(1) Xxxx-xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx v §2, xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxx s účastníkem xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx dítě, xxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxx xxx xxxxxx xxxxx z xxxxxxxxxxxx xx xxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxxxxx-xx xxxxxxx xxxxxx 200.000 Xxx x xxxxxx-xx xxx x xxxxxxxxx xxxx xxx x xx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxx (xxxx xxx xxxxxxx dávky) xxxxxxxxx x zemích Xxxxx x Moravskoslezské xxxx 5. xxxxxxx 1945, na Xxxxxxxxx xxxx 1. xxxxx 1944,
x) xxxxx třídy XX. xxxx x xxxxxxxxx xxxxxx xx xxx 12. xxxxx 1921, x. 337 Xx., x dani x xxxxxxxxx,
x) xxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx podle §2 písm. x) xxxxxx ze xxx 7. xxxxx 1920, x. 31 Sb., xxxxxx xx nově xxxxxxxx válečné přirážky x poplatkům x xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx x poplatcích,
c) xxxx-xx xxx xx i xxxxxxx podmínky, xxxxx xxxxx xxxxxx xx xxx 30. xxxxx 1947, x. 13 Xx., x xxxxxxx x xxxxx xxxx x obohacení x xxxxxxxx pro xxxxxxxxxxxx xx účastnících xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx x xx xxxxxxx xxxxxxxxxxx persekuce x xxxxx, jakož i xxx xxxxxxx věnování.
(2) Xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xxxx. xxxxxxxx xxx xxxxxx xxxxxxx v xxxxxxxx 1 za xxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxxx xxxxx III. xxxx z obohacení xxxxxxxxxx xxxxxx o xxxx xxxx x xxxxx xxxxx předchozího xxxxxxxx písm. x).
(3) Xxxxx, xxxxxxx x xxxxxxxxxx 1 x 2 xxxxxxxxxx snoubence xxxx tehdy, jestliže xxxxxxx xxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, xxx x xxxxxxxxxxx. X xxxxxxxx případech xxx xxxxx uplatniti podáním x finančního úřadu xxxx xxxxxxx xxxxxxx xx šesti měsíců xxx xxx, xxx xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx.
§17
Přiměřené odškodnění xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx §4 xxxxx xxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxx dědických xxxxx z pozůstalosti xx účastníku národního xxxx xx xxxxxxxxxx.
§18
(1) Xxx-xx nemanželskému xxxxxx xxxxxxx xxxxx xx odškodnění xx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx §8 xxxx. 1, xx x pravoplatný xxxxxxx xxxxxxxxx dávek x xxxxxxxxxxxx po xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xx návrh xxxxxx, xxxxx xxxxxxx xxxxx xx xxxxxxx, xxxxxxxx. Xxxxx xx xxxxxx lze podati x finančního xxxxx xxxx xxxxxxx do xxxxx xxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxx (§8 xxxx. 1) xxxx xxx xxx, kdy xxxxxx xxxxxxxxxx (§11) xxxxxx právní xxxx.
(2) Xxxxxxxxxx xxxxxxxx 1 xxxxx použít xxxxx, xxxx-xx dědické xxxxx xxxxxxxxx v xxxxxx Xxxxx x Moravskoslezské xxxx 5. xxxxxxx 1945, na Slovensku xxxx 1. xxxxx 1944.
§20
Tímto xxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxx, pozůstalým xx xxxxxxxxxxx národního boje xx xxxxxxxxxx, podle xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
§21
Xxxxx zákon nabývá xxxxxxxxx 14. xxxx xx xxxxxxxxx; xxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx, xxxxxx, xxxxxxx x xxxxxxxx xxxx x xxxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx.
Xx. Beneš v. x.
Xxxxxxxx x. x.
Xxxxx x. x.
Xx. Xxxxxx x. x.
Xx. Xxxxxxxx x. x.
Xx. Xxxxxxx x. x.
Xxxxxx předpis x. 21/1948 Xx. nabyl xxxxxxxxx dnem 19.3.1948.
Xx xxx uzávěrky xxxxxx xxxxxxx xxxxx xxxxx xx xxxxxxxxx.
Xxxxx jednotlivých xxxxxxxx xxxxx jiných xxxxxxxx xxxxxxxx v xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxx, xxxxx se jich xxxxxx xxxxxxxxx změna xxxxx uvedeného právního xxxxxxxx.