Právní předpis byl sestaven k datu 23.02.2026.
Zobrazené znění právního předpisu je účinné od 19.03.1948.
Zákon o právním postavení snoubenek a nemanželských dětí, pozůstalých po účastnících národního boje za osvobození
21/1948 Sb.
ČÁST I - Ustanovení hmotněprávní
Rozsah zákona §1
Snoubenky a jejich právní postavení §2 §3 §4 §5
Nemanželské děti a jejich právní postavení §6 §7 §8 §9
ČÁST II - Řízení
ČÁST III - Ustanovení poplatková §16 §17 §18
21
Xxxxx
xx xxx 3. xxxxx 1948
x xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxx dětí, xxxxxxxxxxx xx účastnících národního xxxx xx xxxxxxxxxx
Xxxxxxxxxxx Xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx xx xx xxxxx zákoně:
Xxxx xxxxx
Xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx
§1
Xxxxxx xxxxxx
(1) Tento xxxxx xx xxxxxxxx xx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxx, xxxxxxxxx po xxxxxxxxxxx národního boje xx xxxxxxxxxx.
(2) Xxxxxxxxx xxxxxxxxx boje za xxxxxxxxxx xx x xxxxx zákoně rozumějí xxxxx uvedené x §§1 x 2 xxxxxx ze xxx 19. xxxxxxxx 1946, x. 255 Xx., x xxxxxxxxxxxxx československé xxxxxx x xxxxxxxxx x x xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx, x xxxx uvedených x §1 xxxx. 1 x. 1 xxxx. a) xxxx xxx ty, xxxxx xxxx x xxxx xxx xxxxx československými xxxxxxxx xxxxxx.
Snoubenky x jejich xxxxxx xxxxxxxxx
§2
Xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxx xxx xxxx, xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození xxx xxxx xxxxx, xxxxxxx x xx xxxxxxxxxx, xxxxxx takovým xxxxxxxx x xx xxxxxxxx xxxxxxxxx, že xxxxxx xxx pochybnosti x xxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxx xxxx
1. xx xxxxxx xxxxxxx československá, xxxxxx xxxxxxxxxx,
2. xxxx xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx po xxxxx xxxxx xxxxx x době xxxxx xxxx, xxxxx k xxxxxx xxxxxxx xxx x toho xxxxxx, xx xxx xxxx xxxx zemřel,
3. neuzavřela xxxxxxxxxx x xxxxx xxxxx ani se xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx.
§3
Xxxx-xx splněny xxxxxxxx xxxxxxxxx x §2, xxxxxxxxxx xxxxxxxxx:
1. xxxxxxx xxxxx (příjmení) xxxxxxxxxxx,
2. xxxxx xx xx, xxx byla x xxxxxxx styku xxxxxxxxxx xxxx xxxx.
§4
(1) Xxxxxxx-xx snoubenka xxx, xx xxxxxxx x xxxxxx sňatku x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, xxxxxxxxxx xxxx x xx-xx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx, xxxxxxx má-li xxxxxxxxxxx dítě xx xxxx xxxxxxxxxx nebo xxxx-xx x xxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx x je-li nyní xxxx xxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxx jí xxxxx xx přiměřené odškodnění x xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx národního xxxx xx xxxxxxxxxx, x xx xxxxx xxxxxxxxxxxx, xx Slovensku, x xxxx-xx už xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx, x xxx-xx x xxxxxx, xxxxx xxxxx.
(2) Xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx se xxxxxxxx xx majetkové x xxxxxxxxx poměry xxxxxxxxx x xxxxxx; xxxxxxxxx xxxx xxxxx xxx přiznáno více, xxx xxxxx xx xxxxx xxxxxxxxx případu xxxxxxxx xxxxx platných xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx. Při xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx lze xxxx xxxx xx xxxxxx jen xx, xx dědicům xxxxx xx odečtení xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxx nebo xxxxx xxxxx vynaložiti xxxxx, xx xxxxxxxx xxxxxx xxxx xxxxxxx.
(3) Xxxxxxx-xx xxxx xxxxxxxxx x xxxx xxxxxx, xx př. x xxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxx dědictví xxxx x dohodě x poskytování xxxxxxxxxx, xxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx v xxxxxxxx.
(4) X xxxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx se snoubenka xx xxxx nárokem xxxx xxxxxxxxx.
§5
Jsou-li xxxxxxx podmínky xxxxxxxxx x §4 xxxx. 1, xxxxx xxx snoubence xx xxxxxxx xxx kalendářního xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xx xxx, xxx xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx nebo xxxxxx xxxxxxxx:
1. xxxxxxx zaopatřovací xxxxx, xxxxxxx xxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxx zákona xx dne 18. xxxxxxxx 1946, č. 164 Sb., x xxxx o xxxxxxxx a válečné xxxxxxxxxx a xxxxx xxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xx xx příslušely, kdyby xxxx vdovou xx xxxxxxxxx xxxxxxxxx boje xx osvobození x xxxxx xxxx x xx xxxxxxx i xxxxxxx xxxxxxxx nároku xx xxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxx;
2. xxxxxxxxxxxx xxxxxxx, které xx xx xxxxxxxxxx podle xxxxxxx mezi soukromým xxxxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, kdyby xxxx xxxxxx po xxxxx xxxxxxxxx.
Xxxxxxxxxxx xxxx a xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx
§6
(1) Xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, xxxxxxxx:
1. xxxx xx xxxxxxx občanem československým, x xxxxx xx xxxx xxx činěno xxxxxxxxxx xx své xxxx, nejsou xxxxx xxxx xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxx spolehlivosti,
2. xxxxxxxxxxx otcovství xxxx xxxxxx xx xxxxx xxxx xxxx xxxxxxxxxx,
3. x xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxx z xxxx důvodu, že xxxxxxxxxxx otec xxxx xxxx xxxxxx.
(2) Xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx (xxxxxxxx 1 x. 2) xxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxx zjištěním, že xxxxxx být xxxxxxxxxxx, xx xxxx bylo xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx. Xxx xxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxx, xxxx-xx xx xxxx xxxxxxxxxx za xxxxxxxxx (xxxxxxxxxxxx) rozhodnutím vlády.
§7
(1) Xxxx-xx splněny xxxxxxxx stanovené x §6, xxxxxxx xx xxxx za manželské xxxx xxxxx xxxx, x xxx, xx xx xxxxxxxxxx:
1. xxxxxxx xxxxx (příjmení) otcovo;
2. xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxx xx xx xxxxxxxxxx, xxxxx bylo xxxxxxxxxx dítětem účastníka xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx a xxxxx xxxxxxxxxx mezi rodiči xxxxxx xxxx xxxxxx xx xxxxx xxxxx xxxxx x xxxx xxxxx xxxx, avšak x xxxxxx nedošlo xxx x xxxx xxxxxx, že xxxx xxxx nebo zemřel;
3. xxxxxxxxxxxx xxxxxxx, které xx xx příslušely xxxxx smlouvy mezi xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx národního boje xx osvobození, xxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx účastníka;
4. xxxxxxx xxxxxxx xxxxx xx xxxx, xxxx by xxxx x xxx xxxx smrti jeho xxxxxxx xxxxxxxxxx (§8).
(2) Xxxxx (xxxxxxx) xxxxxxx x odstavci 1 x. 2 a 3 xxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxx xxx xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xx xxx, xxx xxxxx xxxxx nabude xxxxxxxxx.
§8
(1) Bylo-li xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx po účastníku xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx xx skončeno, xxxxxxxx dítěti, xxxx-xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx x §6, xxxxx xxxxxxx, x jde-li x xxxxxx, xxxxx xxxxx, xxxxx xx xxxxxxxxxx ve xxxx xxxxxxxxx dědického xxxxxx. Xxxxxxx-xx xxxx xxxxxxxxx x xxxx xxxxxx, xxxx na xx. x dohodě o xxxxxx xxxxxxxxxxxx kusů xxxxxxxx xxxx x xxxxxx o poskytování xxxxxxxxxx a výživy, xxxxxxxx xxxxxx nárok xx odškodnění v xxxxxxxx.
(2) Není-li xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xx účastníku xxxxxxxxx boje za xxxxxxxxxx xxxxx skončeno x xxxx, xxx xx xx xxxxxxxxxx x xxx, xxx xxxx x xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx x §6, xxxxx xxxxxxxxxxxxx soud x xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xx xx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xxxxxx.
§9
Uplatní-li xxxx xxxxx xx dědictví xxxx xx xxxxxxxxxx podle §8, nemůže xxxxx xxxx xxxxxxxxxx ještě xxxxx na xxxxxx x zaopatření proti xxxxxxx xxxxxxx.
Xxxx druhá
Řízení
Příslušnost
§10
O xxx, xxx xxxx xxxx xxxxxxxx podle §2 xxxx §6, xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx, u xxxxx xxx snoubenec xxxx xxxxxxxxxxx xxxx x xxxx xxxxx xxxx xxxxxx xxxx, x xxxx-xx obecný xxxx x xxxxxxxx, xxxxxxx xxxx, u xxxxx xx xxxxxxxxxxxx xxxx projednává xxxxxxxxxxx, x není-li ani xxxxxx xxxxx, okresní xxxx, v xxxxx xxxxxx xx své xxxxxxxx navrhovatel. Xxxxx xxxx být podán xxxxxxxxxx xx xxxx xxx xxx xxx, xxx tento zákon xxxxxx xxxxxxxxx.
§12
(1) O xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxx xxxxx §5 x. 1 xxxxxxxxx x oboru xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx x xxxxxx x ministerstvem xxxxxxx, xxxxx úřad (xxxxx), xxxxx xx byl xxxxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxx nebo xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx. Žádost xxxx xxx xxxxxx xx xxxx xxx xxx, xxx rozhodnutí x návrhu xxxxx §10 nabylo xxxxxx xxxx.
(2) X xxxxxxxxx xxxxxx xxxxx §7 xxxx. 1 č. 2 xxxxx xxxxxx xxxxxxxx.
Soudní řízení
§13
(1) X xxxxxxxx xxxxx §§10 x 11 xxxxxxxxx xxxx v xxxxxx xxxxxxxxx.
(2) Byly-li xxxxxx xxxxx §§10 x 11 xxxxxx xxxxxxx, xxxx soud, je-li xx xxxxxx x xxxxxx, rozhodnout nejprve x návrhu podle §10, a teprve xx toto xxxxxxxxxx xxxxxx právní xxxx, xxxxxxxxxx x xxxxxx x xxxxxx podle §11.
(3) Xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx boje za xxxxxxxxxx, x xxxxx xxxxxxxxx nebo xxxx xxx, x xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxx, x xxxx xxx xxx x xxxxx xxxxx §10.
§14
V xxxxxx o xxxxxx xx zjištění xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx a xxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx x den, kdy xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx, xxxx xxxxx x první xxxxxxx xxxxxxxx, xxxx žalobce xxxxxxxxx, xxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xx xxxxx xxxxx §10, x xxxx-xx xxxxxxxx xxxx příslušný x xxxxxxx návrhu xxxxxx, xxx xxx byla xxxxxxxxxx xxxxx xxxxx §10 xxxxxxxxxxx. Xxxxx-xx xx xxxxxxxxx xxxx xx nesporného xxxxxx, xxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx.
§15
(1) Xxxxxxx-xx xxxx, xx xxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx x §2 nebo x §6, xx xxxxxxx xxxxxxxx, kterým byl xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození xxxxxxxxx xx xxxxxxx, x xxxx-xx xxxx usnesení xxxxxxxxx zrušeno (§§12 x 13 dekretu xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxx 27. října 1945, č. 117 Xx., xxxxxx se xxxxxxxx ustanovení x xxxxxxxxxx za xxxxxxx), xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx osvobození xx roka od xxxxxx xxxxxxx xxxxxx x xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx §10, aby xxxxxxxx xxxxxx podle §10 bylo xxxxxxx; xxx xxxxxx snoubenka xxxxxx xxxxx §3 x dítě xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx §6 x xxxxxx xxxxx §7 odst. 1 x. 1 x xxx požadovati xx xxxx x xxxxxxx toho, xxxx xxxxxx xxxxx §4 xxxx xxxxx §7 xxxx. 1 č. 4.
(2) Xxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxx platy uvedené x §5 nebo x §7 xxxx. 1 x. 2 x 3, xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx plnění xxxxxxx, x xxxx xxxxxxxx národního xxxx xx xxxxxxxxxx x xxxxxxx usnesení xxxxxxxx xxxxx §10 nezakročí.
(3) X xxxxxxxxxxxx x xxxxxx platí přiměřeně xxxxxxxxxx §§11 xx 13.
Část xxxxx
Xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx
(1) Xxxx-xx xxxxxxx podmínky xxxxxxxxx v §2, xxxxxxxxxx snoubence, která xxxx s xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx za xxxxxxxxxx dítě, xxx xxxxxx následkem xxxxx xxxx pro xxxxxx xxxxx z xxxxxxxxxxxx xx xxxxx účastníku, xxxxxxxxxxx-xx hodnota xxxxxx 200.000 Xxx x xxxxxx-xx daň z xxxxxxxxx xxxx xxx x ní souvisící xxxxxxxx nemovitostní (xxxx xxx xxxxxxx xxxxx) xxxxxxxxx v xxxxxx Xxxxx x Xxxxxxxxxxxxxxx xxxx 5. xxxxxxx 1945, xx Xxxxxxxxx xxxx 1. zářím 1944,
x) xxxxx xxxxx XX. xxxx z xxxxxxxxx xxxxxx ze xxx 12. srpna 1921, x. 337 Xx., o xxxx x obohacení,
b) xxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx podle §2 xxxx. x) xxxxxx ze xxx 7. xxxxx 1920, x. 31 Sb., xxxxxx xx xxxx xxxxxxxx válečné xxxxxxxx x xxxxxxxxx x xxxx některá xxxxxxxxxx x xxxxxxxxxx,
x) xxxx-xx xxx xx x xxxxxxx xxxxxxxx, úlevy xxxxx xxxxxx xx xxx 30. xxxxx 1947, č. 13 Xx., x xxxxxxx x xxxxx daně x xxxxxxxxx x xxxxxxxx xxx xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx národního xxxx xx osvobození x xx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxx, xxxxx i xxx xxxxxxx věnování.
(2) Xxxxxxxxx, která xxxxxx x účastníkem xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xxxx. přísluší xxx xxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx 1 xx xxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxxx xxxxx XXX. xxxx x obohacení xxxxxxxxxx xxxxxx x xxxx xxxx x xxxxx xxxxx předchozího xxxxxxxx xxxx. x).
(3) Xxxxx, uvedené v xxxxxxxxxx 1 x 2 příslušejí xxxxxxxxx xxxx xxxxx, xxxxxxxx xxxxxxx xxxxx xxxx xx předepsány, xxx x xxxxxxxxxxx. V xxxxxxxx xxxxxxxxx xxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx xx šesti xxxxxx xxx dne, kdy xxxxx zákon xxxxxx xxxxxxxxx.
§17
Xxxxxxxxx odškodnění poskytnuté xxxxxxxxx podle §4 xxxxx odečítati xx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx z xxxxxxxxxxxx xx účastníku xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx.
§18
(1) Byl-li xxxxxxxxxxxxx xxxxxx přiznán xxxxx xx xxxxxxxxxx ve xxxx zákonného xxxxxxxxx xxxxxx podle §8 xxxx. 1, xx x pravoplatný xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxxxxx po xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx xx xxxxx xxxxxx, xxxxx dědický xxxxx se xxxxxxx, xxxxxxxx. Návrh xx xxxxxx xxx podati x xxxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxx do xxxxx xxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxx (§8 xxxx. 1) xxxx xxx xxx, kdy xxxxxx rozhodnutí (§11) xxxxxx právní moci.
(2) Xxxxxxxxxx xxxxxxxx 1 xxxxx xxxxxx xxxxx, xxxx-xx xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxx x zemích Xxxxx a Xxxxxxxxxxxxxxx xxxx 5. xxxxxxx 1945, na Slovensku xxxx 1. xxxxx 1944.
§20
Xxxxx xxxxxxx nejsou xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx, xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx.
§21
Xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx 14. xxxx xx xxxxxxxxx; xxxxxxxx xxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx, xxxxxx, financí a xxxxxxxx xxxx x xxxxxx se xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx.
Xx. Beneš x. x.
Xxxxxxxx x. r.
Nosek x. x.
Xx. Xxxxxx x. x.
Xx. Xxxxxxxx x. r.
Dr. Nejedlý x. x.
Xxxxxx xxxxxxx č. 21/1948 Sb. xxxxx xxxxxxxxx xxxx 19.3.1948.
Xx xxx xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx nebyl xxxxx xx xxxxxxxxx.
Xxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx v xxxxxxxx xxxx aktualizováno, xxxxx xx jich xxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxx uvedeného právního xxxxxxxx.