Právní xxxx
Xxxxxxxxx podmínka xxxxxxxxx pravidla x xxxxxxxxx zkrácení xxxxx §1793 odst. 1 xxxx xxxxx o. x. se xxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxx x skutečnostech xxxxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx, xxxxxx x samotném xxxxxxxx vzájemných xxxxxx, xxxx. xxxx jako xxxxxxxx (určeného danými xxxxxxxxxxxx).
Xxxxxxx břemeno o xxx, xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx se xxxxxxx xx xxxxxxxxxxx, x xxxxx xxxxxxxx xxx vědět xxxxxxxx (§1793 xxxx. 1 xxxx xxxxx x. x.), nese xxxxxxxxxx xxxxxx.
Xxxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx proti xxxxxxxx Krajského xxxxx x Xxxxx xx xxx 9.3.2023, xx. xx. 28 Xx 253/2022.
X.
Xxxxxxxxx průběh xxxxxx
1. Xxxxxxx xxxxxxxxx 8.1.2021 Xxxxxxxxx xxxxx Praha-východ xx žalobkyně xxxxxx xxxxxxx kupní smlouvy x xxxxxxx xxxxxxx xxxx. č. 1 x x. x. X. (xxxx xxx „xxxxxxx“), xxxxxxxx xxx 16.1.2020 xxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx (xxxx jen „xxxxxxx“) x xxxxxx vlastnického xxxxx x xxxxxxx.
2. Xxxxxxx xxxx Xxxxx-xxxxxx xxxxxxxxx xx dne 16.2.2022, č. x. 3 X 10/2021-90, xxxxxx zamítl (výrok X.) a rozhodl x nákladech xxxxxx (xxxxx XX.).
3. Vyšel xxxxxx z xxxx, xx:
1/ Xxx 16.1.2020 xxxxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx, x xxx byla xxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxx 40 200 Xx (150 Xx/x2).
2/ V xxxxxxxx xxxxxxxxxxx je xxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx.
3/ Xxxxxxx xx xxx 2.12.2020 xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx, xx se dovolává xxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxx xxxxx a xxxxxxxxxx xxxxxxxx x xxxx xxxxxxx kupní xxxxxxx, xxxxxxxx doplacení xxxxxx 294 800 Xx (rozdílu xxxx xxxxxxxxx kupní xxxxx x xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx znalcem).
4/ Dopisem xx dne 9.12.2020 xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxx advokáta xxxxxxxxx, xx xxxxxxx neplatnosti xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxxxxx.
5/ Xxxxxxxxx xxxxxxxx x. 4579-24-2020 soudního xxxxxx Xxxx Xxxxx x 10.12.2020 xxxx xxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xx xxxx 301 316 Xx.
6/ Xxxxxxxxx xxxxxxxx č. 3400-52/2020 xxxxxxxx xxxxxx Xxx. Xxxxxxxxx Šelepy x 31.12.2020 byla xxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xx výši 322 000 Xx.
4. Xx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx xxxxxxx stupně xxxxxxx, xx smlouva není xxxxxxxx x důsledku xxxxxxx xxxxxxxxx v xxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx podle §583 xxxxxx x. 89/2012 Xx., xxxxxxxxxx xxxxxxxx (xxxx xxx jen „x. z.“).
5. X xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx §1793 odst. 1 x. z. xxxx xxxxxxx, že xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxx xxxxxx ustanovení xx „xxxxxxxxx xxxxxxxxxx, že xxxxxxxx strana xx xxxxxxxx vzájemných xxxxxx xxxxxx xxxxxx, x xxxxxx druhá xxxxxx x něm xxxxxx xxxx xxx xxxxxxxxx xxxxx xxxxxx“. Xxxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxxxx xxxxxx xxx z xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx.
6. X xxxxxxxx xxxxxxxxx Xxxxxxx xxxx x Praze x xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx rozsudek xxxxx xxxxxxx stupně změnil xx xxxxxx X. xxx, že xx xxxxxxx ruší x xxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxx k xxxxxxx (xxxxx xxxxx), x xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxx (druhý x xxxxx xxxxx).
7. Xxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxx učiněných xxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx x xxxxxxx názorem xxxxx xxxxxxx stupně, xxxxx něhož smlouva xxxx xxxxxxxx xxx xxxx xxxxx §583 x. x.
8. Odvolací xxxx xxxx xxxxxxx xxxxxx důvodnou pro xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx. Xxxxxxx přitom na xxxxxxxx Xxxxxxxxxx soudu xx xxx 25.1.2022, xx. xx. 33 Xxx 42/2021, xxxxxxxxxx xxx xxxxxx 96/2022 Xx. xxxx. xxx. (xxxx xxx „R 96/2022“), x xxxx Xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxx, xxxxx xxxxxxx xx xxx určení, zda xxx x xxxxx xxxxxxx, určující pouze xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx, nikoli xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx. Xxxxxxxxx x xxxxxxx ceny xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx soudního xxxxxx Xxxx Xxxxx, xxxxxxx, xx xxxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxxx byla x xxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxx pozemku, xxxxx nedosahovala ani 15 % xxxxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxx.
XX.
Xxxxxxxx x xxxxxxxxx k xxxx
9. Xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxx podal xxxxxxxx dovolání, xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx x §237 zákona x. 99/1963 Xx., občanského xxxxxxxx řádu (xxxx xxx „x. s. x.“), maje xx xx, xx xxxxxxxx xxxxxxxx odvolacího xxxxx xxxxxx na vyřešení xxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxxx práva, x xxxx:
1/ xxxxxx xxxxxxxx xxxx xxx xxxxxx, xxx xx xxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxx,
2/ „xxx postačí xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx, xxxx xx xxxx xxxxx xxxxxxx xxxx xxxx x xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx x xxx, xx x němu xxxxxxx, xxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxx jemu xxxxxxxxxx xxxxxxxx“,
3/ xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx rozhodných xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx, které xxxxx xxxxxx x rozhodování xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx, x
4/ xxxxxxxxxx soudu xxxxxx xxxxxx v xxxxxxxxx řízení x xxxxxxxxxxx, xx „xxxxxxx xx zcela jiné xxxxxxxxx xxxxxxxxx x xx zcela xxxxxx xxxxxxxx posouzení xxxxxx xxxxxx“, při jejímž xxxxxx xx xxxxxxxx xxxx odchýlil xx xxxxxxxx rozhodovací praxe xxxxxxxxxx soudu.
10. Xxxxxxxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx soudu xxxxxx, xx pochybil, xxxxxxxx-xx z toho, xx neúměrné xxxxxxxx xxxx xxx xxxx xxxxx „xxxxxxxx ceny xxxxxxx, xxx i xxxx (bod 24. x 25. xxxxxxxx)“. Xxxxx xxxxxxxxxx totiž xxxxx „xxxxxx normativ, xx pro xxxxxx xxxxx o xxxxxx, x tedy x xxxxxx ekvivalenci, platí xxxx obvyklé (viz §492 odst. 1 x. x.). Pak xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx, xxxxx uvádí jako xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxx x xxxx xxxxxxx“. Xxxxxx-xx odvolací soud x xxxx, xx xxxxxxxx xxxx xxxxx xxxxx, xxxxxx xxxxx xxxxxx dovolatele x xxxxxx věci xxxxx xxx x xxxxxxxxxx xxxxxxxx, „protože chráněnou xxxxxxxx xx obvyklá xxxxxxxxxxx vztahů“.
11. X xxxxx dovolací xxxxxx xxxxxxxxx uvádí, že xxxxxxxx soud xxxxxxxxx „xxxxxxxxxx, že xxx xxxxxxxxx je xxxxxxx xxxxx objektivní xxxxxxx xxxxxxxxx xxx ohledu xx xxxxxxxx xxxxx x xxxx (xx)xxxxxxxxxxx“.
12. X rámci xxxxx xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, xx odvolací xxxx – při xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxx (xxxxx §1793 xxxx. 1 xxxx xxxxx o. x.) – xxxxxxxxx xxxxx x toho, xx xxxxxxxxxx jsou v xxxxx xxxxxx okolnosti, xxxxx určují xxxx (xxxx xxxxxxx xxxxxxx) [xxx odst. 30 xxxxxxxxxx xxxxxxxx]. Podle xxxxxxxxxx xx xxxx xxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxx zkracující strany x xxxxxxxxx xxxxxxxx, xxxxxx „x xxxxxxxxx, xxxxx xx do xxxx jako xxxxxx xxxxx xxxxxxxxx“.
13. Xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxx dovolací otázky xxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xx, že odvolací xxxx xxx xxxxx xxxxxxxx o břemeni xxxxxxx x xxxxxx xxxxxxx xx x „xxxxxxxxxx, o kterých xx xxxxxxxx x xxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxx x xxxxx xx xxxxxxxxx, že xxxx xxxxxxx xx výši 150 Xx xx x2 xxxxxxx ceně xxxxxxxxxx“, čímž zatížil xxxxxx vadou spočívající x překvapivosti xxxxxxxxxx x xxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx.
14. Xxxxxxxxx xxxxxxxx, xxx Nejvyšší xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxx, xx xx xxxxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx, xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxx x xxx xxxxxx tomuto xxxxx x dalšímu xxxxxx.
15. Xxxxxxxxx xx xxxxxxxxx k xxxxxxxx xxxxxxxx, xxx xxxxxxxx xxxx dovolání jako xxxxxxxxxxx xxxxxx.
XXX.
Xxxxxxxxxxx xxxxxxxx
16. Xxxxxxxx xxxx podáno xxxx, xxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxxxx podmínku xxxxx §241 xxxx. 1 x. x. x.; dovolací xxxx xx xxxxx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxx.
17. Xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxx xxxxxx první xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx otázky. Xx xxxx xxx xxxxx, xx odvolací xxxx xxxxxxxx z obvyklé xxxx xxxxxxx x xxx xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx x xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx dovolacího xxxxx. X xx xx xxxxxx, že:
1/ Xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx (xxxx disparity) xx xxxxxxx x obvyklé xxxx v xxxxx xxxxx a xxxx (§492 o. x.).
2/ Xxxxxxx xxxx je xxxx, xxxxx xx xxxx xxxxxxxx při xxxxxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx nebo xxx xxxxxxxxxxx stejné xxxx xxxxxxx služby x obvyklém xxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxx xx xxx xxxxxxx. Xxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxx okolnosti, xxxxx xxxx na cenu xxxx, xxxxx do xxxx xxxx xx xxxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxx, xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxx xxxx xxxxxxxx xxxxxx (srov. §2 xxxx. 1 xxxxxx x. 151/1997 Xx., x oceňování xxxxxxx x o xxxxx xxxxxxxxx xxxxxx, xx znění pozdějších xxxxxxxx).
3/ Obvyklou xxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxx, xxxxx xx bylo xxxxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx v xxxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxx xxxx x x xxxxxxxx obchodním xxxxx.
4/ Otázka xxxxxxxxxx xxxxxxxxx obvyklé ceny xxxx x tomu xxxxxxxxx soudním znalcem xxxx xxxxxxx právní, xxx xxxxxxxxx x xx na znalci, xxx x souladu x poznatky xxxxxxxxxx x jeho xxxxx xxxxxx, xxxxx metodu xxxxxxx xxxxxxx; xxxx, xxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx.
5/ Xxxxx xxxxxxxxx posudkem xxxxxxx xxxxxxx hodnocení xxxxxx ve xxxxxx §132 x. s. x. Xxxxxxxx posudek xx jedním x xxxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxx hodnotí xxxx xxxxx xxxx xxxxx xxxxx §132 x. s. ř, xx xxxxxx xx xxxx xxxx xxx, xx xxxxxxx xxxxxx x xxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx. Xxxx xxxxxxx přesvědčivost xxxxxxx co do xxxx xxxxxxxx xx xxxxxx x xxxxxx, xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx xxxxxx x xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxxx důkazu xxxxxxxxx xxxxxxxx tedy xxxxxxx v xxxxxxxxx, xxx závěry xxxxxxx xxxx xxxxxxxx odůvodněny, xxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxx nálezu, xxx xxxx xxxxxxxxxxx ke xxxx skutečnostem, x xxxxx xx bylo xxxxx xxxxxxxxx, zda xxxxxx xxxxxxx xxxxxx x xxxxxxx s xxxxxxxx ostatních důkazů x xxx odůvodnění xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx logického xxxxxxx. X xxxxxxxxx vyplývá, xx soud při xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx nemůže přezkoumávat xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx.
X xxxx xxxxxxx R 96/2022 x xxxx rozsudky Xxxxxxxxxx xxxxx xx xxx 25.4.2002, xx. xx. 25 Xxx 583/2001, xx xxx 14.11.2002, xx. xx. 31 Xxx 2428/2000, xx dne 21.10.2008, xx. zn. 22 Xxx 1897/2007, xx xxx 30.1.2019, sp. xx. 22 Xxx 3956/2018, ze dne 15.9.2021, xx. xx. 22 Xxx 2105/2020, xx xxxxxxxx Xxxxxxxxxx xxxxx xx dne 6.6.2007, xx. xx. 22 Cdo 3035/2006, xx xxx 14.12.2011, xx. xx. 22 Xxx 3674/2011, xx xxx 28.8.2012, xx. xx. 23 Xxx 500/2012, xx xxx 9.4.2014, xx. xx. 22 Xxx 3601/2013, xx xxx 21.7.2014, xx. zn. 22 Xxx 752/2014, xx xxx 30.1.2018, sp. xx. 22 Xxx 6023/2017, xx xxx 27.2.2020, sp. zn. 22 Xxx 4165/2019, xx xxx 25.3.2020, xx. zn. 22 Xxx 542/2020, x x xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx.
18. Xxxxxxxx-xx xxxxxxxx xxxx xxx stanovení xxxxxxx xxxx pozemku xx znaleckých xxxxxxx (xxx xxxx. 22 xx 26 napadeného xxxxxxxxxx), jejichž odůvodnění xxxxx podrobil hodnocení xxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxxx, ani xx xxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx praxe xxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxx xxxxxxxx.
19. Přípustnost dovolání xxxxxxxxx xxx xxxxx xxxxxxxx otázka, xxxxxxx xx xxxxx x xxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxx xxx xxxxxxxxx (x xxxxxxxx soud xx xxxxx xxxxxxxx).
20. Z xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxx xx k xxxxxxxxx xxxxxxx §1793 o. x. x neúměrném xxxxxxxx xxxxxx:
1/ Jednou xx zásad, xx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx xxxxx, je i xxxxxx, podle které xxxx slib zavazuje x podle které xxxx být smlouvy xxxxxxx [§3 xxxx. 2 písm. d) x. z.]. Ta xx xxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxxxx na xxxxxxxxxxxx xxxxxx, jež xxxxxxx, že xxxxxxx xx mají xxxxxxxxx (xxxxx xxxx xxxxxxxx), x xxxxx – xxxx xxxxxx – xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx x xxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxx řádem. Xxxxxx xxxxxx xxxxx, že xxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxx xx xxxxxxx xx sjednání xxxx xxxxx xxxx, xxxxx nepodléhá xxxxxxxx xxxxxxxx. Xxxxx si xxxxx sjednat x xxxx, xxxxx xx xxxxxxxxx xx xxxx xxxxxxx (xxxxx). Institut xxxxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxxx z xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx umožňuje xxxxxx xxxxxxxxx – xxxxx xxxxx xx výjimečných xxxxxxxxx při splnění xxxxxx podmínek.
2/ Xxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxx (§1796 o. z.) xxxxxxxxx xxxxx subjektivní xxxxxx (xxxxxxxxxxx x xxxxx, xxxxxxxxxxxx, xxxxxxxx xxxxxxxx, xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxxx jedné xxxxxx x xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx) xx znakem xxxxxx xxxxxxxxxx (spočívajícím x xxxxxx xxxxxxxx), xxxxxx xxxxxx neúměrného zkrácení xx xxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxx objektivním xxxxxxxx, jímž je xxxxx xxxxxxx vzájemných xxxxxx. Zatímco účelem xxxxxx xxxxxx xxxxxx xx ochrana xxxxx xxxxxxx xxxx xx xxxxxxx x poruchou xxxxxxxxxxx, účelem xxxxxxxxxx xxxxxxxx xx (toliko) xxxxxxx xxxxxxx ekvivalence.
3/ Xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx, xxx se xxxxxxxx xxxxxx domáhala xxxxxxx xxxxxxx, x xx tehdy, xxxxxx-xx xx strany x xxxxxxxxxx xxxxxx a xx-xx plnění xxxxx xx xxxxx v xxxxxx xxxxxxxx x xxxx, co xxxxxxxx xxxxx xxxxxx (§1793 xxxx. 1 x. x.). Xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx zkrácení je xxxx uplatnění zásady xxxxxxxxxxx x tom xxxxxx, xx xxxxxx x xxxxxxxxxxx nemají xxx x příkrém xxxxxxx x že xxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx (srov. xxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxx x. 89/2012 Xx., xxxxxxxx xxxx xxxxx 362, Xxxxxxxxxx xxxxxxxx Xxxxxxxxxx České xxxxxxxxx, 6. xxxxxxx xxxxxx 2010–2013, s. 993).
4/ Podstatou neúměrného xxxxxxxx dle §1793 x. x. je xxxxxxx xxxxxxxxx x) xxxxxxx xxxxxxx a x) xxxxxxxxx xxxxx xx původního stavu, xxxxx xx – xxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxx xxxxxxxx poskytnutých xxxxxx – xxxxx xxx xxxxxx xxxxx xx stran v xxxxxx xxxxxxxx x xxxx, co xxxxxxxx xxxxx xxxxxx, x xxxxx xx xxxxx xxxxxx nedoplní, xx xxxx xxxxxxxx. Xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx třeba xxxxxxxx xxxxx, nezkušenosti, rozumové xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxxxxx, xxxx je tomu x institutu xxxxxx (xxxxxxxxxxx prvek). Xxxxxxxxxxx xx xxxxx skutečnost, xx xxxxxx je x hrubém xxxxxxxx xxxxxxxx k protiplnění (xxxxxxxxxx xxxxx). Xxxxxx x ochraně xxxxxxx xxxxxx, xxxxx xx xxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxx nedostatku xxxxxxxxx, xxx k xxxx xxxxxxxx xxxx xxxxx, xxx xxxxxx, která xx xxxxxxx xxxxxx, xxxx xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxx uznána. Xxxx užití xxxx xxxxxxx nikoliv ve xxxxx xxxxxxxxx, kdy xx ukáže, že xxxxxx xxxxxxxx vzájemná xxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxx, xxx xxxxx x případech xxxxxx xxxxxxx nepoměru. Xxxxxxx xx totiž o xxxxxxx xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx vzájemných xxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxx, xxx jeho xxxxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx odchylky. Je xx xxxxx, xx xxxxx institut xxxxxxxxxxx xxxxx xx xxxxxx (xxxxxxx) xxxxxxx stran, xxxxx je xxxxx x xxxx přistupovat xxxxxxxxxx.
5/ V poměrech xxxxxxxx xxxxxx úpravy, xxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx neúměrné xxxxxxxx xxxxxxxxx, lze xx xxxxxxx xxxxxxxx považovat xxxxx xxxxxxxx přes xxxxxxx. Jinak xxxxxx, xxxxxx nepoměrem xxxxxxxxxx xxxxxx xxxx hranice xxxxxx xx poloviny xxxxxxxxxx xxxxxx (xxxxxxx 45 xx 55 %), xx xxx xx xxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxx-xx pro xx zvláštní xxxxxx.
X xxxx xxx xxxxxxxx Xxxxxxxxxx xxxxx ze xxx 16.3.2021, xx. xx. 27 Xxx 451/2019, xxxxxxxxxx xxx xxxxxx 17/2022 Xx. xxxx. xxx., a X 96/2022.
21. Xxxxxx-xx xxxxxxxx xxxx v xxxxxxxxxxxx věci k xxxxxx, podle kterého xxxx xxxxx xxxx xxxxxxxx xx smlouvě x hrubém xxxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxx, „xxxxx nedosahovala ani 15 % zjištěné xxxx xxxxxxx“ (xxx xxxx. 26 xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx), nelze xxxxxx xxxxxx xxx xx xxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx soudu ničeho xxxxxxxx.
22. Dovolání je xxxx xxxxxxxxx xxxxx §237 x. x. x. xxx řešení xxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx zkrácení xxxxx §1793 odst. 1 xxxx druhé x. x., xxxxx xxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx soudu xxxxxxxx.
XX.
Xxxxxxxxx dovolání
a) X xxxxxxxxxxxx okolnostem xxxxxxxxx xxx posuzování xxxxxxxxxx xxxxxxxx
23. Xxxxx §7 x. x. xx xx xx xx, xx ten, kdo xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx, xxxxxx xxxxxxx x x dobré víře.
24. Xxxxx §1793 xxxx. 1 x. x. xxxxxx-xx xx xxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx x je-li xxxxxx xxxxx ze xxxxx x hrubém xxxxxxxx x tomu, xx xxxxxxxx xxxxx strana, xxxx zkrácená xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxx xx původního xxxxx, xxxxxx jí xxxxx xxxxxx doplní, xx xxxx xxxxxxxx, xx xxxxxxxx x xxxx xxxxxxx x době x místě uzavření xxxxxxx. Xx neplatí, xxxxx xx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx zakládá xx xxxxxxxxxxx, o xxxxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxx xxxxx xxxxxxxx.
25. Z xxxxxxxx xxxxxxxxxx Xxxxxxxxxx xxxxx (xxx xxxx. 20) xx podává, že xxxxxx xxxxxx neúměrného xxxxxxxx je xxxxxxxx xx xxxxxxxxxxx kritériu, xxxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx plnění. Xxxx xxxxx citovaného xxxxxxxxxx xxxx stanoví xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx tohoto xxxxxxxx, x xxxx xxxxxxxxxx xxxxx (xxxxxxxxxx) strany x xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx plnění. Xxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxxx přitom xxxxxxxxx xxxxxxxxxx (nikoliv volní) xxxxxx xxxxxxxx (xxxxxxx xxx Janoušek, X. §1793 [Neúměrné xxxxxxxx]. Xx: Petrov, X., Xxxxxx, M., Xxxxx, X. a xxx. Xxxxxxxx xxxxxxx. 2. xxxxxx (2. xxxxxxxxxxx). Xxxxx: X. X. Xxxx, 2023).
26. Podle xxxxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx (xxxxxxxx xxxx číslo 362, Poslanecká sněmovna Xxxxxxxxxx Xxxxx republiky, 6. xxxxxxx xxxxxx 2010–2013) xx negativní xxxxxxxx §1793 odst. 1 xxxx xxxxx x. x. představovat xxxxxx xxx „ohrožení xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx“, xxx xxxxxxxx neúměrného xxxxxxxx může xxxxxxxxxxxx, „xxxx. x xxxxxxx xxxxx xxxx, xxxxx xxxxxx xxxx následně xxxxxx xxxxxxx“. X xxxxxxxx judikatury Xxxxxxxxxx xxxxx xxxx vyplývá, xx při xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx (xxxx xxxxxxxxx) se vychází x xxxxxxx xxxx x xxxxx místě x xxxx (viz xxxx. R 96/2022), xxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxx xxxxxx xxx x xxxxxx §1793 x. x. xxxxxx xxxxxxxxxx.
27. Xxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxx, xxxxx xxxxxxx, xxxxxx xx xxx, že §1793 xxxx. 1 xxxx druhá o. x. xxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxx jeho xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxx neúměrného zkrácení. X xxxxxxxx historického xxxxxx xxxxxx pravidla xxxxx „x §849 xxxxxx x roku 1937 xxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx. Xxx xxxx xxxxxxxxx zcela xxxxxxxxxx. Xxxxx xxxxx x §934 o. z. x., xxxxx xxxxx xxxxxxx, xx „nepoměr xxxxxxx xxxxxxxx xx xxxxx doby, kdy xxxx jednání xxxxxxxx“, x xxxxxx xx xxxx i xx xxxxxxxxxxxx xx. 1675 Xxxx Xxxxx (xxxxxxxxx xx xxxxxxxx xxx xxxxx xxxxxxxxxxx).“ [xxx X. Xxxxxxxxxx, R. Xxxxxxx. §1793. Xx: Xxxxxxx, X., Dvořák, X., Fiala, J. x kol. Xxxxxxxx xxxxxxx. Xxxxxxxx. Xxxxxx X. (§1721 xx 2520). Xxxxxxx Kluwer, Xxxxx, 2014].
28. Xxxxxxx x xxxxxx xxxxxx xxxxxx §1793 odst. 1 xxxx xxxxx x. z. je xxxxx ochrana xxxxx xxxx zkracující xxxxxx xx xxxxxx k xxxxxxxxxxx vzájemných plnění xxxxx (x xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx).
29. K xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx, podle xxx xxxxxxxxxxx §1793 xxxx. 1 xxxx xxxxx x. x. xxxxxx xxxxxx „celkově xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxx“ a xxxxxxx snahu „xxxxxx xxxxxxx neúměrného xxxxxxxx xxxxx xx xxxxxxx, xxx xxxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxx pravděpodobností xxxxxx v xxxxx xxxx x ekvivalenci xxxxxx“. „Xxxxxxx xxxx xxxx xxx pouze x případech, kdy xxxxxxxxxx xxxxxxx strana xx xx xxx x okamžiku xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx.“ (xxx Xxxxxx, X. Xxxxxx xxxxxxx. Xxxxxxxxxxxxxx revue, 2011, x. 11, x. 319-325).
x) K xxxxxxx xxxxx xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx
30. X ustálené xxxxxxxxxxx xxxxx Xxxxxxxxxx xxxxx se xxxxxx, xx §7 x. x. xxxxxxxxx vyvratitelnou xxxxxxxx xxxxxxx v xxxxx víře; xxx, xxx ji xxxxxx, xxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxxx x xxxxxxx nich xxxx xxxxxxx břemeno. Xxxxxxxx, xxxxx xx xxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx, které xxxxx váže xx xxxxxxx x xxxxx xxxx, xx xxxxxxx xxxxxx a xxxxxxxx xxxxxxxxxxx vylučující xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx dobrou xxxx xxxxxxxxxxx (xxx např. xxxxxxxx Xxxxxxxxxx xxxxx xx xxx 31.1.2017, xx. xx. 22 Xxx 4925/2016, xxxx xx dne 28.3.2018, xx. zn. 22 Xxx 741/2018).
31. Xxxxxxxx x systematickému xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxx xx xxxxxx, že platí xxx xxxx občanský xxxxxxx, xxxx. celé xxxxxxxx právo. Nevyplývá-li xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxx jiného, xxxxxxxxx x dobrá xxxx xx xxxxxxxxxxxxx (xxxx. xxxxxx xxxxxxxx Xxxxxxxxxx xxxxx xx xxx 20.9.2023, xx. xx. 27 Xxx 485/2023).
32. X xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xxxx xxxx existují xxxxxxx. Xxxxx x těchto xxxxxxx xxxxxxxxxxx §1793 xxxx. 1 xxxx xxxxx o. x., xxxxx – xxx xxxxxxx xxxxxxxx dobré xxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx – vylučuje xxxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxxxxx zkrácení obsaženého x §1793 odst. 1 xxxx první x. x.
33. Jelikož xxxxxx §1793 xxxx. 1 xxxx xxxxx x. x. vylučuje xxxxxxxxx xxxxxxxx řešení xxxxxxxxxx xxxxxxxxx stranu xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx, xx xx xxxxx xxxxxxxxxx strana, x xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxx x xxxxxxxxxx naplnění hypotézy xxxx xxxxxxx, xx. xx nepoměr xxxxxxxxxx xxxxxx xx xxxxxxx xx xxxxxxxxxxx, o xxxxx nevěděla xxx xxxxx xxxxxxxx.
x) Xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxxx věci
34. V xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx, xx „vědomí xxxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxxxxxxx, xxxxx zakládají xxxxx xxxxxxx plnění, xxxx xxxxxxxx x xxxxxxx xxxx (xxxxxxx) xxxxxx, xxx x okolnostech, xxxxx mají na xxxxxxx cenu vliv […] Na xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx [xxxxxxxxxx] x xxxxxxx ceně xxxxxxx xxxxxx své xxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxx. Xxxxxxxxx, x xxxxxxx xx žalovaný [xxxxxxxxx] x xxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxx vědět x xxxxx xx xxxxxxxxx, xx cena xxxxxxx xx výši 150 Xx za x2 xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxx, xxxxxxxx [dovolatel] xxxxxxxx. X xxxxxx xxx xxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxxx, xxx kterou xx převáděný xxxxxxx xxx xxxxx (podstatně xxxxx) cenu, než xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx, xxxxxxxx, stavu x xxxxxx“ (xxx xxxx. 30 a 31 xxxxxxxxxx xxxxxxxx).
35. Xxxxx xxxxxxx xxxxxxx již x xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx, z xxxxx xx xxxxxx, xx se xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx pravidla x xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx §1793 xxxx. 1 xxxx xxxxx x. x. váže xx vědomost xxxxxxxxxxxx x skutečnostech (xxxxxxxxx) xxxxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx, nikoli o xxxxxxxx xxxxxxxx vzájemných xxxxxx, xxxx. ceny xxxx xxxxxxxx (xxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx), jak xx xxxxxxx xxxxxxxxx.
x) Xxxx, xxxxx xxxxx xxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx ve xxxx
36. Xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxxxx se xxxxxxxx xxxx x souladu x §242 xxxx. 3 x. s. x. též xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx. Xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxx xxxxxxx poučení xxxxx §118x odst. 2 x. x. x.
37. Xxxxxxxxxx §118x xxxx. 2 o. x. x. xxxxxxx xxxxxxx xxxx účastníka xxx, xxx z xxxx xxxxxxx xxxxxxx k xxx. „xxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx“. Xxxxxx xxxxx §118x xxxx. 2 o. x. x. přichází x xxxxx xxxxx, xxxxxxxx xxxxxxxxx dosud xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx x xxxx, xxx xxxxxxxx stav věci xxxx xxx xxxxxxxx, x xxxxxxxx xxxx xx xxxxx xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx o xxxxxxxxx břemene xxxxxxx; xxxxxxxxx-xx x řízení xxxxxxxxxxx xxxxxxx pro xxxxxxxxx skutkové xxxxxxx xxxx x xxx xxxxxxxxx jiném právním xxxxxx xxxxx, xxxx xxxxx x xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxx §118x xxxx. 2 x. x. x. xxxxxxxxxxx (xxxx. xxx xxxx. xxxxxxxx Nejvyššího soudu xx dne 27.6.2003, xx. xx. 21 Xxx 121/2003, xx xxxxxxxx Nejvyššího xxxxx xx dne 15.3.2007, xx. xx. 21 Xxx 194/2006, x xx xxx 8.3.2011, xx. xx. 26 Xxx 1522/2010).
38. X xxxxxxxxxxxx xxxx xx xxxxxxxxxx zjištění xxxxx xxxxx, xx xx xxxxxxxxxx majícími xxxx xx xxxx obvyklé xxxx xxxxxxx (resp. xxx, xxx xxxxxxxxx x xxxx xxxxxxxx xxxxx smlouvy xxxx xxxxx, že xxxxx xxxx xxxxxxx xx xxxx 150 Xx xx x2 obvyklé xxxx xxxxxxxxxx) zabývaly. Xxxxxxxx xxxx přitom xxxxxxx, xx xxxxxxxxx, xxxxx xx xxxxx xxxxxxxxxx k xxxxxxxxxxx, xx xxxxx xxxx xxxxxxx odpovídá xxxx xxxxxxx, x projednávané xxxx dány nebyly – „nevyšly x xxxxxx najevo“ – xxxxxxx xxxxx xx xxxxx poznamenal, že xxxxxx xxxxxxxxx (xxxxxxxxxxx) xxx xxxxxxx (xxx xxxx. 30 xx 31 xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx). Xxxxxxxx xxxx xxx xxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xx xxx, že xxxxxxxxx xxxxxxxxxx netvrdil xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xx xxxxxx, xxxxx xxxxx v xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxx k xxxxxxx §1973 odst. 1 xxxx xxxxx x. x. xxxxxx xxxx. X poučení xxxxxxxxxx xxxxx §118a xxxx. 2 x. x. x. proto xxxxx xxxxx. Řízení xxxxx xxxxxxxxx dovolatelem xxxxxx.
39. Xxxxxxx xxx xx xxxxxxx obrany xxxxxxxxxx, xxxxx které „xxxxx xxxx x xxxx x xxxxx xxxxxxx xxx xxxxxxx x xxxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxx stranám xxxxxx xxxxxxxx“ (xxx vyjádření xxxxxxxxxx ze 14.3.2021, x. 19 xxxxx), xx zjevné, xx xxx žádné xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx §1793 xxxx. 1 xxxx xxxxx o. x. xxxxxx (xxx dovolatel xxxxxxxx, xx mu xxxxxxxxx xxxxxx xxxx xx xxxxxxxx cenu – xxx xxx xx xxxxxxxxx uvádí x žalobě – xxxx dostupné).
e) Shrnutí
40. Xxxxxxx xx dovolateli xxxxxxxxxxxxxxx uplatněného dovolacího xxxxxx x jeho xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx rozhodnutí xxxxxxxxxx xxxxx, Nejvyšší xxxx xxxxxxxx podle §243x odst. 1 xxxx. a) x. x. ř. xxxxxx.