Právní věta
I. Xxxxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx č. 2557/1832 Xx. x. x. nelze xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx.
XX. Xxxxxxxxxx §19 xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx č. 2557/1832 Xx. z. x., které zbavovalo xxxx státní xxxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxx xxxxxxxx xxxxxx x příslušníkem xxxxxx státu, xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxx xx xx 23.6.1947.
Xxxxxxxxxxxxx: nález Ústavního xxxxx č. 55/1995 Xx.; x. 2599/1923 Xxx. A, x. 5335/1925 Xxx. X x č. 9076/1931 Xxx. X.
Xxx: a) Xxxxx X. a x) Xxxxxxx G. X. F. X. xxxxx Xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx Xxxxx o xxxxxx potvrzení o xxxxxxx xxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxxxx, x kasační xxxxxxxxx žalobců.
Klíčovou otázkou xxxx xxxx xx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxxxx §19 xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxx tehdy, xxxxx uzavřely xxxxxx x xxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx.
Xxxxxxx xxxxxx x xxxxxx xxxxxxxxx o xxxxxxx xxxxxxxxx Xxxxx xxxxxxxxx jejich xxxxxxx xxxxx Anny Xxxxx X.-X., xxxxxx H., xxx. 1906, zemř. 2001. Xxxx xxxxxxx xxxxx Xxxxx 5 xxxxxxxxxxx ze xxx 24. 3. 2015 xxxxxx x xxxxxx, xx xxxxx xxxxxxx xxxxxx xxxxxx, xxxx. xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxx dne 1.8.1928 xxxxxxxx československé xxxxxxxxx. Žalovaný odvolání xxxxxxx xxxxxx.
Xxxxxxx xx xxxxxxxx xxxxxxx rozhodnutí xxxxxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxx. Xxxxxxx soud xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxx xx xxx 3.8.2016, xx. 3 X 159/2015-39, x tím, xx xxxxx žalobců xxxxxx xxxxxxx československé xxxxxxxxx.
Xxxxxxx (xxxxxxxxxxx) xx xxxxxxx xxxxxxxxx domáhali zrušení xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxxxxx. Xxxxxxxxxxx v první xxxx xxxxxxxx, xx x xxxx xxxxxx xxxxxx §19 xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx byl z xxxxxx své diskriminační xxxxxx xxxx xxxxx x xxxxxxx x §106 a §128 xxxx. 1 zákona x. 121/1920 Xx., xxxxxxx listiny Československé xxxxxxxxx. Xxxx tvrdili, xx xxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx, xxxxx xxxxxx x pozbytí xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx, x xxxxxx "xxxxxx xxxxx". Xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xx xxx xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxxx vnitra xx xxx 12.8.1945 xxxx matka xxxxxxxxxxx xxxxxx x xxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxx x xx x xx mělo xxx xxxxxxxxx xxxx x Xxxxx. Výklad xxxxxxxxx soudu, xx xx xxxxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxx na xxxxxxxx xxxxxx x xxxxx poválečného uspořádání, xx xxxxx xxxxxxxx xxxx příliš zužující. Xxxxxx xxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxxx x Xxxxxxxxxxxxx říší, proto xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxx xx xxxxxx xxxxxxxxxxxxxxx, xxxxxx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx.
Xxxxxxxx xx ve vyjádření xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx soudu.
Nevyšší xxxxxxx xxxx kasační stížnost xxxxxx.
X odůvodnění:
III.
Právní xxxxxxxxx Xxxxxxxxxx xxxxxxxxx soudu
[8] Xxxxx §19 vystěhovaleckého xxxxxxx "xxxxxx, xxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxx požívají, x xxxxxx xx xxxxxxxxx xx provdají, x xxxx manželův xxxxxxxxx, ztratí tím xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx."
[9] Xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxx x tomu, xx xx xxxx xxxxx xxxxxxx xx xxxxxx matku xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx, xx x roce 1928 xxxxxx "xxxxxxxxx poddanou". X tomu lze xxxxx, že xxxxx xx. 2 zákona x. 11/1918 Xx., x xxxxxxx xxxxxxxxxxxx xxxxx československého, "[v]eškeré xxxxxxxxx xxxxxx a xxxxxx zákony a xxxxxxxx zůstávají prozatím x xxxxxxxxx". V xxxxxxxxx xxx xxxxxx x nadále xxx xxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxxx xxxxxx. Xxxxxx "poddaný" xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx x panovníkovi xxxxxxx xxxxxxxxxx xx x xxxxxxx času, xxxxxxxxxx xxxxx prohlášením xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxx, xxxxxxxx v xxxxxx "xxxxx", který xxxxxx xxxxxxxxx právní xxxxx mezi občanem xxxx xxxxxxxx xxxxxx x státem xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx korporací. "Xxxxxxxxx xxxxxxxx" proto xx xxxx 1918 xxxxx xxxxxxx československé xxxxxx xxxxxx, což xxxxx x z prvorepublikové xxxxxxxxxxx xxxxx (xxxx. xxxx. xxxxxx Xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx xx xxx 30.1.1926, č. 5335/1926 Xxx. A, xxxx xx xxx 17.2.1931, x. 9076/1931 Xxx. X).
[10] Xxxxxx xxxxxxxxxx stěžovatelů xx, xx §19 xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx xxx x xxxx 1928 x xxxxxxx s tehdejší xxxxxxx xxxxxxxx Xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx. X xxxx xxxxx Xxxxxxxx xxxxxxx xxxx xxxxxxxxxxx. Je xxxxxxxxxx, xx §19 xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx by xxx neslučitelný se xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx zjevně xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxx mužům, xxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx x xxxxxxxx xxxxxxxxxx. Xxxxxxxxx §19 xxxxxxxxxxxxxxxx patentu v xxxxxx, jak xxx xxxxxxxxx xx xxxxxx xxxxxxxxxx x xxxx 1928, xxxx xxxx xxxxxxxxxx ve xxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx. Xx xxxxxxxxxxx xxx netvrdí x xxxxxxx xxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxx §19 xx xxxxxx k ústavní xxxxxxx Československé xxxxxxxxx. Xxxxxx xxxxxxxxx xxxx xxx přisvědčit xxxxx.
[11] Xxxxxxxx, xxxxx xx xxxx x meziválečné Xxxxxx x x xxxx xxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxx optikou xxxxxxx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxx práv (xxxx. xxxxxx xxxxx xxxxx Xxxxxxxxx xxxxx xx xxx 8.3.1995, xx. xx. Pl. ÚS 14/94, x. 55/1995 Xx. - Legalita x xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxx republiky). Xxxxxx xxx xxxxx xxxxx xxxxxx diskriminace xxx x xxxx 1928 xxxxxx tím, že xx xxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx obsahem x počátku 21. xxxxxxx. Xxxxx xxxxxxxxxxxx xxx xxx vnímán xxxxx jinak x xxxx 1928 x xxxxx xxxxx je xxxxxx dnes (xxxx. x xxxx též xxxxxxxx Xxxxxxxxx xxxxx xx xxx 20.12.2004, xx. zn. X. XX 43/03, týkající xx xxxxxxxxxxx skutkové xxxxxxx). Ústavní xxxxxxx Xxxxxxxxxxxxxx republiky (zákon x. 121/1920 Xx., xxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx Československé xxxxxxxxx), xxxxx se xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx, x §106 xxxx. 1 xxxxxx xxxxxxxxxx, xx "[x]xxxxx pohlaví, xxxx x xxxxxxxx xx xxxxxxxxxx". Xxxxx xxx xxxxx xxxxxxxxxx, na xxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx nepamatuje xx xxxxxxxxxxxx xx xxxxxxx xxxxxxx - xxxxx §128 xxxx. 1 "xxxxxxx xxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxxxxx jsou xx xxxx xxxxxxx xxxx xxxxx a xxxxxxxx stejných xxxx xxxxxxxxxx x politických xxxxxxxx x tomu, xxxx jsou rasy, xxxxxx nebo xxxxxxxxxxx".
[12] Xxx xxxxxxx dobová xxxxxxxxxx, "[x]xxx xxxxxxxx, xxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxx xxxxxxxxxx xx xxxxxxxx, xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx, xxxxx xxxxxxx[…] x xxxxx xxxxx xxxxx xxxxxxx" (xxx xxxxx Nejvyššího xxxxxxxxx xxxxx xx xxx 3.9.1923, x. 2599/1923 Boh. A). Xxxxx x xxxxxxxx xxxxxxx zjevně diskriminační xxxxxx xxxxx vyplýval xxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxxx patentu, xxx x xxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxx xxx v 19. xxxxxxx i x xxxxx xxxx xxxxxxx dvacátého. Xxxxxxx xx xx xxxxx xxxx 1949 xxxxxx §91 x §92 xxxxxx x. 946/1811 Xx. z. s., xxxxxxxx zákoníku občanského, x xxxxx vyplývalo xxxxxxx x xxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxx x xxxxxx (podle §91 xxx xxx xxxxxx xxxxxx, podle §92 "[x]xxxxxxx xxxxxx xxxxx xxxxxx a xxxxxx xxxx jeho xxxxx. Xxxx xxxxxxx následovati xxxx xx xxxx xxxxxxxx, pomáhati, xxx xxxx, v domácnosti x xx xxxxxxx x, pokud toho xxxxxxxx domácí pořádek, xxxx plniti x xxxx plniti xxxxxxxx xxxxx xxxxxxx"; xxx x xxxx blíže Xxxxxx, X.; Xxxxxxxx, X. Xxxxxxxx k xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxx zákoníku xxxxxxxxxx x xxxxxxxx xxxxx xxxxxx xx Xxxxxxxxx x x Xxxxxxxxxxxx Xxxx. Praha: X. Xxxxxxx, 1935, xxxxxx x §32 xx x. 300 x xxxx komentář x §92, xxxx. Xxxxxxx 8).
[13] Lze xxxxx shrnout, xx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxx byl xx do xxxxxxx xxxxxxx x. 194/1949 Xx. xxxxxxx x xxxxxxxxxxxxxx součástí československého xxxxxxxx xxxx (§10 xxxx. 1 xxx 2 xxxxxx č. 194/1949 Sb., x xxxxxxxx a xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxxx státního xxxxxxxxx; xxxx. xxxx. Xxxxxx, X.; Xxxxxxxx, X., xx. xxx., výklad x §32 na x. 298; Xxxxxx, X. Xxxxxx xxxxxxxxx x xxxxxxxx xxxxx xxxxxxxxx Xxxxxxxxxxxxxx. Xxxxx, 1946, s. 113; Xxxxxxx xxxxxxxxx práva xxxxxxxxxxxxxxxx, Brno, 1932, xxxxxx II., x. 989-990). Xxx xxx 24.6.1947 byl nahrazen §19 xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxx "xxxxx" xxxxxx, xxxxx xxxxxx možnost xxxxxxxxxxxxxx státní xxxxxxx x xxxxxxx sňatku x cizincem xxxxx x ponechání xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxxxx vnitra. Xxxxxxxxxxxx xxxx xxxxxxx xxxxxxx, xxx xx xxxxxxxxx xxxxxxx (xxx §2 xxxxxx x. 102/1947 Sb., o xxxxxxxx x pozbývání xxxxxxxxxxxxxxxx státního občanství xxxxxxx, xxxx. §6 xxxxxx xxxxxx, xxxxx xxxxx mj. §19 xxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx).
[14] Xxxxx xxxxxxx xx xxx xxxxxx xxxxxxxx reinterpretací xxxxxxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxx x xxxxxx, xx xxxxxxxxxxxxxx patent xxx xx xxxx 1920 xxxxxxxxxxxx x xxxxxxxxxxxxxxx. Xxxxxxxx závěr by xxx x xxxxxxx xx zásadou xxxxx xxxxxxxxxxxxx x xxxxx xx xxxxxx status xxxxx xxxxxxxxxxx, xxxxxxx x xxxx 1928 xxxxxxx x xxxxxxxxx xxxxxxx příslušníkem dosáhla. Xxxxxx xxxxxxx xx xxxx matka stěžovatelů xxxxxxx velmi xxxxx xxxxxx [xxxx. xxxx xxxxxxxx x Hamburku x xxxx 1990 xxxxxxxx xxxxxx, xx xxxxxxx x xxxx 1926 (jde xxxxxxxxxxxxx x chybu x xxxx) xxxxxxx maďarskou xxxxxx příslušnost - xxx xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxx ze dne 18.11.1990, xxxxxxxx xx xxxxxxxx spise].
[15] Xxxxxxxxxx xxxxxx xxxx ani xxxxx xxxxxxxxxxx xx xxxxxxxxx xxxxxx Xxxxxxxxxxxxx xxxxxx z xxxx 1945 xx prospěch xxxxx xxxxxxxxxxx. Městský xxxx xxxxxxx posoudil, xx xxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx stěžovatelů a xxxx xxxx z xxxxxx xxxxxxxxxxxxxx xxxxxxx (xxxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxx Xxxxxx x Xxxxxxx), xxxxx xxx xxx xxxxx xxxxxx xxxxxxxxxx ("xx xx dalšího"). Xxxxx xx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxxxx, xx xxxxxx xxxxx x minulosti (xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxxx státního xxxxxxxxx x xxxx 1928).
[16] K xxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxx xxxxx xxxxxxxxxxx xx roce 1945 xx xxx Xxxxxxxx xxxxxxx xxxx xxxxxx xxxxxxxx, xxxxx xxxx xxxxxx xxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxx.